4. Januar

De 4. Januar is de veerte Dag in’t Johr vun’n Gregoriaanschen Klenner.

 Wat an dissen Dag passeert is 
 Politik un Sellschop 
 1248: In Spandau warrt de Urkunnen von de Grünnen von de Stadt Niegbrannenborg ünnerschreven.
 1642: De engelsche König Karl I. marscheert mit Suldaten in dat Lange Parlament in London in un versöcht, fiev Liddmaten vun dat Parlament achter Trallen to setten. Na düssen Greep na den Staat fangt de engelsche Börgerkrieg an. Dat Parlament stellt en Armee gegen den König sien Truppen up de Been. 
 1789: De Republiek Mühlhausen warrt Deel von Frankriek.
 1880: De Chimborazo, mit 6310 m een von de hööchsten Bargen in de Anden, warrt von Edward Whymper to’n eersten mal bestegen.
 1896: Utah warrt de 45. Bunnsstaat von de USA.
 1947: De eerste Utgav von den Spiegel kummt in Hamborg rut.
 1948: Myanmar (ok: Burma oder Birma) warrt unafhängig von Grootbritannien.
 1954: As eerste düütsche Stadt, stellt Duisburg Parkklocken op. 
 1960: Dat Europäisch Freehandelsrebeet (EFTA) warrt grünnt.
 1998: Valdas Adamkus warrt Staatspräsident von Litauen.

 Weertschop 
 1911: In Belgien fangt en Streik von de Barglüüd an, de twee Weeken duurt.

 Kunst, Kultur un Bowark 
 1890: De Operette Der arme Jonathan von Karl Millöcker warrt in Wien uropführt.
 1940: De Film The Grapes of Wrath hett Premiere.
 1953: Dat Theaterstück En attendant Godot von Samuel Beckett warrt in Paris uropführt.
 1969: Dat ZDF strahlt to’n eersten mal den Länderspiegel ut.
 2010: De Burdsch Chalifa, mit 828 Metern Hööcht un 189 Stockwarken dat hööchste Bauwark up de Eer, wurrd apen makt.

 Wetenschoppen un Technik 
 1885: De eerste spoodrieke Blinddarmoperaschoon warrt dörführt.
 1958: Na 1.400 Ümlööp üm de Eer störtt de eerste künstlich Satellit Sputnik af un vergleiht in de Atmosphäär.
 2004: De Lanneneenheit von de Ruumsond Spirit sett op den Mars op.

 Katastrophen 
 1970: Een Eerdbeven mit de Magnitude MS = 7,7 köst in de Provinz Yunnan in China 10.000 Minschenleven.

 Boren 
 1643: Sir Isaac Newton, engelsch Mathematiker, Physiker un Astronom († 1726)
 1731: Karl Abraham Freiherr von Zedlitz, preuß’schen Minister († 1793)
 1809: Louis Braille, franzöösch Erfinner von de Blindenschrift († 1852)
 1826: Johannes Zumtaugwald, Swiezer Bargführer un Bargstieger († 1900)
 1854: August Düffer, plattdüütsch Schriever († 1934)
 1866: Joel Hastings Metcalf, US-amerikaansch Astronom († 1925)
 1878: Gerdt von Bassewitz, düütsch Schriever († 1923)
 1881: Wilhelm Lehmbruck düütsch Bildhauer, Grafiker un Medailleur († 1919)
 1890: Wilhelmine Siefkes, plattdüütsche Schrieverin († 1984)
 1903: Georg Elser, NS-Wedderstandskämper († 1945)
 1907: Joe Marsala, US-amerikaansch Jazzmusiker († 1978)
 1909: Cilly Aussem, düütsch Tennisspelerin († 1963)
 1910: Hilde Schrader, düütsch Swemmsportlerin († 1966)
 1931: Cleopa David Msuya, tansaansch Politiker († 2025)
 1934: Hellmuth Karasek, düütsch Journalist, Schriever un Theaterwetenschoppler († 2015)
 1935: Floyd Patterson, US-amerikaansch Boxer († 2006)
 1940: Karl-Heinz Groth, plattdüütsch Schriever
 1940: Gao Xingjian, chineesch-franzöösch Schriever un Nobelpriesdräger
 1944: Judy Winter, düütsch Schauspelerin und Synchroonsnackerin
 1945: Richard Royce Schrock, US-amerikaansch Chemiker un Nobelpriesdräger
 1948: Alfonso Frazer, Boxer ut Panama
 1951: Michael Rüping, düütsch Springrieder
 1953: Olaf Buhl, düütsch Feernsehjournalist un Moderator († 2014)
 1955: Wolfgang Tiefensee, düütsch Politiker un Bundsminister
 1960: Michael Stipe, US-amerikaansch Singer un Musiker bi de Grupp R.E.M
 1963: May-Britt Moser, norweegsch Neurowetenschaplerin un Nobelpriesdrägerin
 1974: Danilo Hondo, düütsch Radrennfohrer
 1977: David Millar, britsch Radrennfohrer
 1978: Karine Ruby, franzöösche Snowboardersche († 2009)

 Storven 
 1248: Sancho II., König von Portugal (* 1248).
 1761: Stephen Hales, engelsch Physioloog un Physiker (* 1677).
 1794: Nicolas Luckner, düütsch Genral un Marschall von Frankriek (* 1722).
 1880: Anselm Feuerbach, düütsch Maler (* 1829)
 1890: Wilhelm Konrad Hermann Müller, düütsch Germanist (* 1812)
 1905: Theodore Thomas, US-amerikaansch Violinist un Dirigent (* 1835)
 1917: Carl Ludwig Jessen, Maler vun’n Naturalismus (* 1833).
 1941: Henri Bergson, franzöösch Philosoph, kreeg den Nobelpries för Literatur (* 1859).
 1946: Friedrich von Bodelschwingh de Jüngere, düütsch Theoloog (* 1877).
 1960: Albert Camus, franzöösch Schriever (* 1913).
 1961: Erwin Schrödinger, öösterrieksch Physiker un Nobelpriesdräger (* 1887).
 1976: Rudolph Minkowski, düütsch-amerikaansch Astrophysiker (* 1895).
 1979: Peter Frankenfeld, düütsch Schauspeler un Singer (* 1913).
 1991: Richard Maibaum, US-amerikaansch Dreihbookschriever (* 1909).
 2000: Alfred Bohrmann, düütsch Astronom (* 1904)
 2004: Joan Aiken, britsch Schrieverin (* 1924)
 2011: Gerry Rafferty, britisch Folk-Rock-Singer-Songwriter (* 1947)
 2016: Theo Schuster, oostfreeschen Bookhöker un plattdüütschen Verleger (* 1931)
 2021: Martinus Veltman, nedderlannsch Physiker un Nobelpriesdräger (* 1931)
 2024: David Soul, US-amerikaansch Schauspeler un Singer (* 1943)

Januar 04