پانی پت الجه

اینتا الجه 21 آپریل 1526 میلادی دله بابرۀ وِشنا وِرگ(مهاجم) قاشون و ابراهیم لودی دهلی سلطون مینا شمال هند دله کار دکته. بابرۀ قاشون تیفنگ ئون و تب ئونۀ جا ابراهیم لودی ره بنه بزوئنه. اینتا الجه اولی الجه بیئه کا تیفنگ ره هند دله بیاردنه. اینتا نوردۀ سرباش گورکانی سلسله ره هند دله انگاره بیتنه. https://en.wikipedia.org/wiki/First_Battle_of_Panipat

 ونه پِی: 
1504 دله بابر سه قصد ره هکاردنه کا سه سامون ره گن هکانه. دمالتر وه سه سامون ره کابول جا تا غزنی بکشیه. ونه خِرِنه (حریف) محمد شیبانی بیئه کا غربی شمال سامون ره بداشتنه. بابر همی وسه قصد هکاردنه شه سامون ره جنوبۀ دیم اِلار هکانه همیسه بوردنه پنجاب و پنج روچاک زیار ره وِره بیاردنه. 1529 دله وه تا چناب هَیلا برسیه. اونگدر شمال هند ره لودی سلطونی خانمون بداشتننه و ابراهیم لودی وشونه کیا بیئه. این حال جا، وه شه وزرا و خِدی ئون جا هی بخرد بیئه. هموگدر دولت خان لودی پنجابۀ سَر بیئه و بابر ره توصیه هکاردنه کا بوریجه ولی بابر لاهورۀ دیم راء دکته؛ دمالتر ابراهیم قاشون 1524 دله دولت خان ره در هکاردنه و بابر شَر ره وره بیاردنه ولی بنه بخردنه. بابر کلانور ، سیالتوک و دیپال پول ره بیتنه. بابر علم خان (ابراهیم لودیۀ عامو) ره دیپال پولۀ سِلِر هکاردنه و دگرسنه کابول. 1525 دله بابر شمال هند دگرسنه و سِند هیلا ره یور هکاردنه. وه پنجاب ره اَی وره هکاردنه و راء کفنه دِهلیۀ دیم؛ بابرۀ قاشون پانی پات پرکن دله ابراهیم لودیۀ قاشون جا چش https://en.wikipedia.org/wiki/First_Battle_of_Panipat

چش بوننه و هموجه وشونه جا دپیجنه.
راست|بندانگشتی|اته کتیبه کا ابراهیم لودیۀ نوم ره رج دنه

 اِلجه: 
ابراهیمۀ قاشون گتنه ونه سِلاتئون اشمار 50000 تا 70000 بیئنه و 1000 فیل بداشتنه ولی بابرۀ قاشون تیفنگ و تب بداشتنه. اپره ونه پیاده قاشون دسکم کبریتی تیفنگ بداشتنه و بابرۀ قاشون زارا 15 تا 20 تب شه جا بداشتنه و سواریون کموندار بیئنه. بابر چن واگن ره هم پلی رج کنه اونسفه شه تیفنگ دارون ره وشونه رو اِلنه و تب ئون ره وشونه پلی کد النه. وه شه چپ بالۀ هدار بداشتنه کا پانی پات شَره قاشون اینتا باله ره وره نیارن. 

ابراهیم اول وره ایارنه ولی ونه تابری ئون ناتوننه بابرۀ خط ره بشکنن و بابرۀ تب ئونۀ چِمِر فیل ئون ره رم دنه و ابراهیم قاشون پس هنیشتنه. هزارون تن اینتا نورد دله بمردننه.

 فردایه کار: 
پانی پات نورد اته قاطع سرباشی بابر وسه بیئه. ولی بابر هنده شه تابری ره سرجم ستیر نکاردنه و دمالتر وه میوار دولت جا کا رانا سانگا ونه شاء بیئه جنگنه. کا اونتا الجه ره خانوا الجه خوننه. اینتا الجه هنگز بونه گورکانیون امپراطوری هند دل دله پا بیره کا 200 سول هند رو سِلِری هکاردنه. ابراهیم لودیۀ شائی تالون بَیه و رز دکته.

 منبع 

رج:گورکانیون