سلطون ابراهیم لودی

ابراهیم لودی(1480 میلادی _ 1526 میلادی) سلطون نیش دهلیئه سلطون بیئه. وه شه پرۀ په سکندر خان لودی سلطون بونه. وه آخرین دهلی سلطون بیئه و 9 سول شمال هند سر حکم برانیئه. لمربند وه پانی پت الجه دله بابرۀ جا پلی هیتنه و همو الجه دله بمردنه. ونه بمردن په لودی دودمون تالون بینه و گورکانیون هند شمال سر تابری هیتننه.https://en.wikipedia.org/wiki/Ibrahim_Khan_Lodi

 ونه زندگونی 
سلطون ابراهیم خان لودی 1480 میلادی دله دهلی شهر دله دنیا بیموئه. وه شه پرۀ بمرد په تخت رو هنیشتنه و دهلی سلطون بونه ولیکن ونه گت برار جلال خان لودی وه ره سلطون ندنسنه و ونه مخالف بییه. بِگ شون و گت مردیون ویشتر ابراهیم لودیۀ مخالف بیئنه چو ابراهیم لودی نتنسنه شه پر مسان شائی هاکانه، همیسه ابراهیم لودی قصد هاکاردنه سِلِر شون و سردارون ره دگ هاکانه. وه پیر سلر شون ره در بیاردنه و جوون سلر شون وشونه جه بشتنه کا ونه سه وفادار بوئن. 

 الجه رانا سانگائه جا: 
نا فقط ابراهیم لودی شه دودمون جا دکش بکش داشتنه بلکه میوار پادشائی جا کا وشونه شاء رانا سانگا بیئه الجه داشتنه. وه راجستون بیم دله رانا سانگائه جا دپیتنه ولیکن ختولی نورد دله کل کتنی پلی هیتنه و اَتی نورد دهولپور نورد دله ئم ای بنه بخردنه و رانا سانگائه تابری ونه جنوبی سامون سَرا گت بییه. خصوصا راجستون بیم کا رانا سانگا ونه جنوب ره سرجم هیتنه و هم توم مالوا شائی و گجرات شائی ره پلی هاکاردنه.

 جلال خان لودیئه تش راس هاکاردن: 
1520 میلادی دله ابراهیم لودیئه گت برابر جلال خان لودی ونه براوری تش راس هاکاردنه، جلال خان اته قاشون هم بیاردنه و جونپور جا را دکتنه دهلی. ونه خَوَر ابراهیم لودیئه وسه برسیه و ابراهیم گرمه رج شه برارون اسلام خان لودی،حسین خان لودی،دولت خان لودی و محمد خان لودی ره هنسا دِز دله زنّونی هاکاردنه. وه اوده شهر دیمه قاشون بکشییه و شه برابر قاشون جا دیم به دیم بییه و وه ره پلی هاکاردنه. دمالتر ابراهیم لودی شه برابر جلال خان ره بخشینه و وه ره جنپور و لکهنوئه حاکم کانه.

 پانی پت الجه: 
1526 میلادی دله بابرۀ قاشون پانی پت بیم دله برسینه و ابراهیم لودی شه قاشون جا وشونه براوری سور هرسائه.

ابراهیمۀ قاشون گتنه ونه سِلاتئون اشمار 50000 تا 70000 بیئنه و 1000 فیل بداشتنه ولی بابرۀ قاشون تیفنگ و تب بداشتنه. اپره ونه پیاده قاشون دسکم کبریتی تیفنگ بداشتنه و بابرۀ قاشون زارا 15 تا 20 تب شه جا بداشتنه و سواریون کموندار بیئنه. بابر چن واگن ره هم پلی رج کنه اونسفه شه تیفنگ دارون ره وشونه رو اِلنه و تب ئون ره وشونه پلی کد النه. وه شه چپ بالۀ هدار بداشتنه کا پانی پات شَره قاشون اینتا باله ره وره نیارن. ابراهیم اول وره ایارنه ولی ونه تابری ئون ناتوننه بابرۀ خط ره بشکنن و بابرۀ تب ئونۀ چِمِر فیل ئون ره رم دنه و ابراهیم قاشون پس هنیشتنه. هزارون تن اینتا نورد دله بمردننه.

 ونه سر روزه 
ونه سر روزه ره اشتباها شیش قُپّه دله لودی لکّا دله گاننه ولیکن ونه اصلی سر روزه پانی پت بیم دله بوعلی قلندر آسونۀ یر دییه. 1866 میلادی انگلیسیون خاستنه اته راء بساجن انه سر ابراهیم لودی سر روزۀ جاجوآ ره دگش هاکاردنه و ونه سر روزۀ پلی اته کتیبه دییه کا ونه بمردنۀ راجب بنویشت بی بیئه. ابراهیم لودی جا اته بنا بمونسنه. ابراهیم لودی شه زندگونی دله اته سر روزه بناهاکاردنه کا خواجه خضر سر روزه نوم دارنه و سونیپات شهر دله دره.

رج:لودی دودمون