ایرانی زوونون

ایرانیج زوونون اتا چلّه هندوایرانی زوونون جه هسته. ایرانی زوونون تاریخی هارشا جا سه تا رج دله تقسیم وونّه:
 باستونی ایرانیج زوونون
 میانا ایرانیج زوونون
 ترنه ایرانیج زوونون

باستونی گِدِر که، هخامنشی ره سر تا وه ره انجوم، تقریبا بیستم سده‌ی جا تا حدود چاروم و سوم میلاد جا پیش ره دربرگیرنه. باستونی ایرانیج زوونون جا، چارتا زوون ره اشناس بَیینه: مادی، سکایی، اوستایی و کوهنه فارسی.

ترنه ایرانیج زوونون ایران و افغانستون دله متمرکزنه و شه دِتا رج جه تقسیم وونّه:
 شرقی (خوراسانیج)
 غربی

ترنه ایرانیج زوونون قفقاز، میونی آسیا،چین ترکستون، پامیر، ترکیه، سوریه، عراق و هند قاره‌مونا دله هم گپ بزه بونّه.

 شرقی ایرانیج زوونون (خوراسانیج) 
وشون نمونه:
 پشتویی
 آسی
 پامیری زوونون
 پاشایی
 یغنابی

 غربی ایرانیج زوونون 
شه دتا رج ره تقسیم بونه:
 غربی‌شمالی
 غربی‌جنوبی

غرب‌شمالی ره نمونه‌ئون:
 تالشی 
 تاتی‌تبار زوونون
 '''مازرونی زوون یا تبری
 گلکی
 کوردی زوونون
 سورانی
 کورمانجی
 بلوچی
 زازا-گورانی
 زازاکی
 سیوندی
 دیلمی 
 سیمینی و سنگسری
 ایران میون زوونون

غربی جنوبی ره نمونه:
 فارسی زوون‌ئون گویشون
 فارسی
 لارستونی
 بشاگردی
 کمزاری
 لوری

فارسی زیر چلّه‌ئون سه تا گت رج ره تقسیم بوننه : ایران فارسی، دری فارسی (افغونستون)، تاجیکی فارسی

لری هم رجونی دارنه لری، لکی و بختیاری واری.

کومزاری، مسندام ئومان جزیره‌مونا (شبه جزیره) دله گپ بزه بونه و آران تاتی، باکی‌ئه وَر. وه ره نونه تاتی جا اشتیفا بَییرین.

 ایرانیج زوونون ویکی دله 

 دییه پیوندون 
 ایرانیج گپشون
 ایرانیکی زوونون
 ایرانیکی زوونون ِدارمونا
 ایران رایج زوونون ِخَورئون

*