ဒေးဗစ် အားနော့

​ဒေးဗစ် အားနော့ (၁၉၄၇–၂၀၂၀) သည် ဗြိတိန်နိုင်ငံသား လူ့အခွင့်အရေး လှုပ်ရှားသူတဦး ဖြစ်ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း၊ နိုင်ငံရေးနှင့် လူမှုရေးဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်းများကို ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံး ဒီဂျစ်တယ် မော်ကွန်းတိုက် Online Burma/Myanmar Library (OBL) အဖြစ် တည်ထောင်ပေးခဲ့သူဟု လူသိများသည်။

​ငယ်စဉ်ဘဝနှင့် ပညာရေး
​၁၉၄၇ ခု၊ အောက်တိုဘာလ ၁၃ ရက်တွင် အင်္ဂလန်နိုင်ငံ၊ ယော့ရှိုင်းယားနယ် အနောက်ပိုင်း၊ ဂျူးစဘျူရီ (Dewsbury) မြို့၌ မွေးသည်။ ဝိတ်ဖီးသဒ္ဒါသင်ကျောင်း (Wakefield Grammar School)၊ ရီးဒင်း တက္ကသိုလ် (Reading University) တို့တွင် ပညာသင်ခဲ့သည်။

နိုင်ငံရေး၊ လူမှုရေးလှုပ်ရှားမှု
၁၉၆၀-၇၀ ကာလများတွင် ဆိုဗီယက်လိုလားသူအဖြစ် လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး နျူကလီးယားဖျက်သိမ်းရေးလှုပ်ရှားမှု (Campaign for Nuclear Disarmament) တွင်လည်း ပါဝင်ခဲ့သည်။

နောက် စပိန်နိုင်ငံ၊ အဘီဇာကျွန်း (Ibiza) တွင် တဦးတည်းနေထိုင်ရင်း ဗုဒ္ဓဘာသာကို စလေ့လာသည်။ တိဘက်အရေးကို နိုင်ငံတကာ သိရှိအောင် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။

ဒလိုင်းလားမားမှတဆင့် ဘာမင်ဂန်မြို့၊ ဓမ္မဝိဟာရကျောင်းရှိ ဥူးသုဇာတဓမ္မနှင့် သိကျွမ်းသည်။ ယင်းနောက် မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိမ့်ကျနေသော လူမှုစီးပွါးအခြေအနေကို နိုင်ငံတကာမှ သိရှိလာစေရန် ၁၉၈၇ ခု၊ ဇူလိုင်လတွင် ဗမာ့ငြိမ်းချမ်းရေးဖောင်ဒေးရှင်းကို ဆရာတော်နှင့်အတူ ပူးတွဲတည်ထောင်သည်။

၁၉၉၁-၉၆ ကာလ၌ ကုလသမဂ္ဂတွင် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်းများ ပြုစုပေးရသော အကြံပေးအဖြစ် လုပ်ကိုင်ကာ အမေရိကန်နိုင်ငံ နယူးယောက်မြို့တွင်လည်းကောင်း၊ ဆွစ်ဇာလန်နိုင်ငံ ဂျီနီဗာမြို့တွင်လည်းကောင်း နေခဲ့သည်။

အလုပ်စာချုပ်ပြည့်သည်နောက် ထိုင်းနိုင်ငံ မဲဆောက်မြို့တွင် အခြေချသည်။ ၂၀၀၁ ခုတွင် အွန်လိုင်းဗမာ့စာကြည့်တိုက် (Online Burma Library) ကို ထူထောင်၏။ စာကြည့်တိုက်မှူးနှင့် ဖတ်ညွှန်းသွင်းသူများမှာ အခမဲ့ကူညီသူများ ဖြစ်သည်။ ဥရောပရှိ အစိုးရမဟုတ်သောအဖွဲ့အစည်းတချို့ထံမှ ထောက်ပံ့ကြေး အနည်းငယ်ရသော်လည်း ကာလအများစုမှာ သူ၏ အိုစာမင်းစာနှင့် မိတ်ဆွေများ၏ လှူစာကမ်းစာတို့ဖြင့် စာကြည့်တိုက်ကို အသက်ဆက်ခဲ့သည်။ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ စာရွက်စာတမ်း အထောက်အထားများကို ဆက်လက်စုဆောင်းသည်မှာ ကွယ်လွန်ချိန်အထိ ဖြစ်သည်။

ဘဝနိဂုံး
၂၀၂၀ ပြည့်၊ ဒီဇင်ဘာလ ၇ ရက်တွင် ထိုင်းနိုင်ငံ၊ မဲဆောက်မြို့၌ နှလုံးရောဂါဖြင့် လွန်သည်။ ကွယ်လွန်ပြီးနောက် သူ တည်ထောင်ခဲ့သော အွန်လိုင်းစာကြည့်တိုက်သည် မြန်မာ့အရေးလေ့လာသူများအတွက် အရေးပါသော အရင်းအမြစ်တခုအဖြစ် ဆက်လက်တည်ရှိ‌နေသည်။