ယန်းဂွီဖေး

ယန်းယွိဟွမ်း (楊玉環၊ ၇၁၉ – ၇၅၆) လို့ အမည်ရင်းဖြစ်တဲ့ မဟာသုဓမ္မာအဂ္ဂဒေဝီ (太真貴妃၊ တရုတ်: Tàizhēn Guìfēi; ဗီယက်နမ်: Thái Chấn Quý phi); ကိုရီးယား: Taejin Gwibi (태진귀비); ဂျပန်: Taishinkihi (たいしんきひ)) သည် သူမ၏ အလှနှင့် ဘဝအတွက် အရှေ့အာရှ ယဉ်ကျေးမှုစက်ဝန်းတွင် ကျော်ကြားသော သမိုင်းဝင် ပုဂ္ဂိုလ်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး ရှေးခေတ် အရှေ့အာရှ၏ အလှဆုံး အမျိုးသမီး လေးဦးထဲမှ တစ်ဦးအဖြစ် လူသိများသည်။ 

သူမသည် ထန်မင်းဆက်ဧကရာဇ် စွမ်းကျွန်း၏ အချစ်တော်ကိုယ်လုပ်တော်ဖြစ်သည်။ မဟာသုဓမ္မာအဂ္ဂဒေဝီနှင့် စွမ်းကျွန်းတို့ရဲ့ အချစ်ဇာတ်လမ်းကို သာယာဝပြောသော ထန်မင်းဆက်၏ ခမ်းနားထည်ဝါပြီး ခမ်းနားထည်ဝါသော အခြေအနေတွင် မကြာခဏ ပြောပြလေ့ရှိသည်။ ယန်းယွိဟွမ်းကို စွမ်းကျွန်း၏ အလွန်အကျွံ ချစ်မြတ်နိုးမှုကြောင့် ထန်မင်းဆက် ကျဆင်းရခြင်းမှာ ယန်းယွိဟွမ်းကြောင့်ဖြစ်သည်ဟု လူအများက ယုံကြည်ခဲ့ကြသည်။

 မူလအခြေအနေ 
တန်၏သမိုင်းစာအုပ်အသစ် (新唐書) နှင့် တန်၏ရှေးဟောင်းသမိုင်းစာအုပ် (舊唐書) နှစ်ခုစလုံးအရ မဟာသုဓမ္မာအဂ္ဂဒေဝီသည် ရှူကျုံး (ခေတ်သစ် ချွန်းကျုံး(崇州市)) ရှိ မြေယာတရားသူကြီး ယန်းစွမ်းယိန် (楊玄琰) ၏သမီးဖြစ်သည်။ မိသားစုသည် ဟွာအီင်း ကောင်တီ (ခေတ်သစ် ရှန်စီးပြည်နယ် ဟွာအီင်းမြို့) မှဖြစ်သည်။ သူမ၏မိသားစုသည် ဖူးကျုံးပြည်နယ် ယွန်လခရိုင် (ခေတ်သစ် ရှန်းစီးပြည်နယ် ယွင့်ချန်းမြို့ ယွန်ကျိမြို့နယ်) တွင်မွေးဖွားသည့် ဟွန်းနွန် ယန်းနွယ် (弘农杨氏) မှဖြစ်သည်။

 နန်းတွင်းဘဝ 
ကာလတော်ဝင်ဘွဲ့အမည်နန်းတွင်းအဆင့်၇၃၃–၇၄၀အမရာမင်းကြီးမ
壽王妃မင်းကြီးမ
(မင်းသားတွေရဲ့ ဇနီး)ထန်ဧကရာဇ် စွမ်းကျွန်း၏ မင်းသားတော် ရှုန့်မင်းကြီး၏ နန်းရမိဖုရား၇၄၀–၇၄၅မဟာသုဓမ္မာသီလရှင်
太真道士သီလရှင်ထန်ဧကရာဇ် စွမ်းကျွန်းက တာအိုဘာသာသီလရှင်အဖြစ် ခိုင်းစေခဲ့သည်။၇၄၅–၇၄၆ယန်းနွယ်စုမှ မောင်းမ
娘子 杨氏မောင်းမထန်ဧကရာဇ် စွမ်းကျွန်း၏ ကိုယ်လုပ်တော်၇၄၆–၇၅၆ယန်းနွယ်စုမှ အဂ္ဂဒေဝီ
貴妃 杨氏အဂ္ဂဒေဝီ
(貴妃)ကိုယ်လုပ်တော်သခင်ကြီး၊
ဘုရင်မင်းမြတ်၏ မောင်းမမိဿံများထဲတွင် အဆင့်အမြင့်ဆုံး အမျိုးသမီး