ဆန္နပရိဗိုဇ်

ဆန္နပရိဗိုဇ် များသည် မြတ်စွာဘုရားရှင် လက်ထက်တော်နှင့် ထိုမတိုင်မီ ရှေးပဝေသဏီကတည်းက အိန္ဒိယတိုက်ငယ်တွင် ထင်ရှားရှိခဲ့သော အိမ်ရာမထောင်ဘဲ လှည့်လည်ကျင့်ကြံသူ ပရိဗိုဇ်ဂိုဏ်းကြီးတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် အဝတ်မဝတ်သော အစေလကပရိဗိုဇ်များနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်ပြီး သီလသိက္ခာကို စောင့်ထိန်းရန် ခန္ဓာကိုယ်ကို ဖုံးလွှမ်းဝတ်ဆင်သူများ ဖြစ်ကြသည်။ဘိက္ခုနီသာသနာနှင့် သီလရှင်သမိုင်း - ရဝေထွန်း

ဝေါဟာရအနက်နှင့် အဓိပ္ပာယ်
ဆန္နပရိဗ္ဗာဇက ဟူသော ပါဠိသည် "ဆန္န" (ဖုံးလွှမ်းခြင်း/အဝတ်ဝတ်ခြင်း) နှင့် "ပရိဗ္ဗာဇက" (လူ့ဘောင်ကို စွန့်ခွာသူ) ဟူသော ပုဒ်နှစ်ခု ပေါင်းစပ်ထားခြင်း ဖြစ်သည် ။ ထို့ကြောင့် ၎င်းကို "ဖုံးလွှမ်းထားသော ကိုယ်အင်္ဂါရှိသော ပရိဗိုဇ်" သို့မဟုတ် "အဝတ်ဝတ်သော ပရိဗိုဇ်" ဟု အနက်ရသည် ။ အထူးသဖြင့် အရှက်အောက်ကပ် (ဟိရိကောပီန) ကို ဖုံးလွှမ်းရန် အဝတ်ဖြူ သို့မဟုတ် သင်္ကန်းကဲ့သို့သော အဝတ်များကို ဝတ်ဆင်သူများကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ဆန္နပရိဗ္ဗာဇက (ပု) [ဆန္န + ပရိဗ္ဗာဇက။ ထီ၌ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇိကာ] ဖုံးလွှမ်း-ဖုံးကွယ်-ထားသော ကိုယ်အင်္ဂါရှိသော ပရိဗိုဇ်၊ အင်္ဂါကြီးငယ်ကို ဖုံးလွှမ်းသော ပရိဗိုဇ်၊ အဝတ်ဝတ်သော ပရိဗိုဇ်။ သဉ္စယဿ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကဿ သန္တိကေ သပရိသာ ပဗ္ဗဇိတွာ။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၃၊၂၅၅။ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကဿာတိ သေတပဋဓရဿ ပရိဗ္ဗာဇကဿ။ သာရတ္ထ၊၃၊၂၂၅။ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကဿာတိ သေတဝတ္ထေန ဟိရိကောပီနံ ဆာဒေတွာ ဝိစရဏကပရိဗ္ဗာဇကဿ။ ဝိမတိ၊၂၊၁၀၀။ ဆန္နကောပီနတာယ ပရိဗ္ဗာဇကပဗ္ဗဇ္ဇုပဂမေန စ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကံ၊ န နဂ္ဂပရိဗ္ဗာဇကံ။ ဒီ၊ဋီ၊၃၊၁။ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကော (သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၂၁) တိ ကမ္ဗလာဒိနာ ကောပီနပဋိစ္ဆာဒကပရိဗ္ဗာဇကော။ သံ၊ဋီ၊၂၊၃၆၀။ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇကော (သံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၆၄) တိ ဝတ္ထုစ္ဆာဒိယာ ဆန္နင်္ဂပရိဗ္ဗာဇကော၊ န နဂ္ဂပရိဗ္ဗာဇကော။ သံ၊ဋီ၊၂၊၄၀၃။ (ဒီ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၇၉။ ဒီ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁၊၁၆။ မ၊ဋ္ဌ၊၃၊၁။ အံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၀၀။ အံ၊ဋ္ဌ၊၃၊၈၅။ သာရတ္ထ၊၁၊၆၂။ ဒီ၊ဋီ၊၁၊၃၆၁။ သီ၊ဋီ၊သစ်၊၁၊၃၊၁၉၄။ သီ၊ဋီ၊သစ်၊၂၊၃၄၈၊၃၆၅-၈။ ဒီ၊ဋီ၊၃၊၂၃၉၊၂၄၃။ အံ၊ဋီ၊၂၊၁၈၀။) ပရိဗ္ဗာဇိကာယာတိ ဗာဟိရပဗ္ဗဇ္ဇုပဂတာယ တာပသဒါရိကာယ ဆန္နပရိဗ္ဗာဇိကာယ စ။ သီ၊ဋီ၊သစ်၊၂၊၃၄၈။

အမျိုးအစားနှင့် ဝတ်စားဆင်ယင်မှု
ပရိဗိုဇ်အနွယ်ဝင်များကို အဓိကအားဖြင့် အမျိုးအစား နှစ်မျိုးခွဲခြားနိုင်ရာတွင် ဆန္နပရိဗိုဇ်သည် ဒုတိယအမျိုးအစားတွင် ပါဝင်သည် -
၁။ အစေလကပရိဗိုဇ်: အဝတ်မဝတ်ဘဲ ကိုယ်တုံးလုံး ကျင့်ကြံသူများ (ဥပမာ- ဂျိန်းဘာသာဝင်များ) ။
၂။ ဆန္နပရိဗိုဇ်: အဝတ်ဝတ်ဆင်သော ပရိဗိုဇ်များ ဖြစ်ကြသည် ။

ဆန္နပရိဗိုဇ်တို့သည် ၎င်းတို့၏ ယုံကြည်ချက်အလိုက် အောက်ပါအတိုင်း အဝတ်အစား အမျိုးမျိုးကို ဝတ်ဆင်ကြသည်  -
   ဗုဒ္ဓသာသနာတော်ရှိ ရဟန်းတော်များကဲ့သို့ သင်္ကန်းဖန်ရည်ဆိုး ဝတ်ဆင်သူများ ။
   အဝတ်ဖြူကို ဝတ်ဆင်သော ပဏ္ဍရင်္ဂပရိဗိုဇ် များ ။
   သမန်းမြက်၊ ဖြူဆံမြက်၊ သစ်ခေါက် သို့မဟုတ် သားမွေး/ငှက်မွေးများဖြင့် ရက်လုပ်ထားသော အဝတ်များကို ဝတ်ဆင်သူများ ။

ထင်ရှားသော လက္ခဏာများနှင့် သမိုင်းဝင်ပုဂ္ဂိုလ်များ
ဆန္နပရိဗိုဇ်အချို့သည် ရဟန်းတော်များကဲ့သို့ ဦးပြည်းရိတ်ကာ သင်္ကန်းအရောင်နှင့် ဆင်တူသော ဝတ်စုံများကို ဝတ်ဆင်ကြသဖြင့် ရှေးခေတ်က ရဟန်းနှင့် ပရိဗိုဇ် ခွဲခြားရန် ခက်ခဲခဲ့ဖူးသည် ။ ထို့ကြောင့် မြတ်စွာဘုရားရှင်က ရဟန်းတော်များ၏ သင်္ကန်း၌ "ကပ္ပဗိန္ဓု" ခေါ် အမှတ်အသားပြုရန် ခွင့်ပြုခဲ့ရခြင်း ဖြစ်သည် ။

ဗုဒ္ဓဝင်တွင် ထင်ရှားသော ဆန္နပရိဗိုဇ်များမှာ -
   အရှင်သာရိပုတ္တရာနှင့် အရှင်မောဂ္ဂလာန်တို့၏ ငယ်ဆရာဖြစ်သော သိဉ္စည်း ဆရာကြီးနှင့် ၎င်း၏ တပည့်များ ။
   မြတ်စွာဘုရားရှင် နောက်ဆုံး ချွတ်တော်မူခဲ့သော သုဘဒ္ဒ ပရိဗိုဇ် ။
   သုပ္ပိယ ပရိဗိုဇ် တို့ ဖြစ်ကြသည် ။

သီလရှင်လောကနှင့် ဆက်နွယ်မှု
ဆန္နပရိဗိုဇ် အမျိုးအစားဝင်ဖြစ်သော ပဏ္ဍရင်္ဂ ပရိဗိုဇ်မ (အဝတ်ဖြူဝတ်၍ ဦးပြည်းရိတ်သူ) များသည် ဘိက္ခုနီသာသနာ ကွယ်ပျောက်သွားပြီးနောက်တွင် လူ့ဘောင်ကို စွန့်ခွာလိုသော အမျိုးသမီးများအတွက် အဓိက ခိုလှုံရာ ဖြစ်လာခဲ့သည် ။ ၎င်းတို့သည် ဗုဒ္ဓသာသနာတော်ရိပ်တွင် ခိုလှုံကာ တရားဓမ္မ ကျင့်ကြံအားထုတ်ခဲ့ကြရာမှ ယနေ့ခေတ် သီလရှင် (သာသနာ့နွယ်ဝင်) များအဖြစ် ဆင်းသက်လာခဲ့သည်ဟု သမိုင်းကြောင်းအရ ယူဆရသည် ။

ဆန္နပရိဗိုဇ်များသည် လောကအလယ်တွင် မိမိတို့၏ အရှက်နှင့် သိက္ခာကို အဝတ်ဖြင့် ဖုံးကွယ်စောင့်ထိန်းကာ ငြိမ်းချမ်းမှုကို ရှာဖွေသူများ ဖြစ်ကြသည်။ ၎င်းတို့သည် သာသနာတော်၏သမိုင်းတွင် အဝတ်မဲ့ကျင့်စဉ်နှင့် အဝတ်ဝတ်ကျင့်စဉ်တို့အကြား ကွဲပြားမှုကို ပြသခဲ့သော ထင်ရှားသည့် အနွယ်တော်များ ဖြစ်ပေသည်။ 

 ကိုးကား 

Category:ဟိန္ဒူဘာသာ