ဒေါက်တာ ဝပ်ဆင်

ဟုမ်းစ်၏ သူငယ်ချင်းနှင့် ရင်းနှီးသော မိတ်ဆွေအဖြစ်၊ ဝပ်ဆင်သည် ရုပ်ရှင်များ၊ ရုပ်မြင်သံကြားဇာတ်လမ်းတွဲများ၊ ဗီဒီယိုဂိမ်းများ၊ ရုပ်ပြများနှင့် ရေဒီယိုအစီအစဉ်များစွာတွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။

 ဇာတ်ကောင်ဖန်တီးမှု 
ဒွိုင်းလ်၏ ကြမ်းတမ်းသော ဇာတ်ကွက်မူကြမ်းများတွင် ဟုမ်းစ်၏ အဖော်ကို "အော်မန်ဆက်ကာ" ဟု အမည်ပေးခဲ့သော်လည်း၊ နောက်ဆုံးတွင် "ဂျွန် ဝပ်ဆင်" ဟု အမည်ပေးခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ဒွိုင်းလ်၏ လုပ်ဖော်ကိုင်ဖက်တစ်ဦးဖြစ်သည့် ဒေါက်တာ ဂျိမ်းစ် ဝပ်ဆင်၏ နာမည်မှ အိုင်ဒီယာရရှိခဲ့ဖွယ်ရှိသည်။

ဝပ်ဆင်သည် အဂ္ဂါ အလန်ပိုး၏ စိတ်ကူးယဉ်စုံထောက် စီ အော်ဂတ်စ် ဒူပင် အကြောင်း ဇာတ်လမ်းများ၏ ဇာတ်ကြောင်းပြောသူနှင့် အချို့တူညီမှုများ ရှိသော်လည်း၊ ပိုး၏ ဇာတ်ကြောင်းပြောသူမှာ အမည်မဖော်ပြထားပေ။

 စိတ်ကူးယဉ်ဇာတ်ကောင်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိ 
ဝပ်ဆင်၏ ပထမအမည်ကို ဇာတ်လမ်းများတွင် အကြိမ်လေးကြိမ်သာ ဖော်ပြထားသည်။ ပထမဆုံး ရှားလော့ခ်ဟုမ်းဇာတ်လမ်း A Study in Scarlet ၏ အပိုင်းတစ်တွင်၊ Being a reprint from the Reminiscences of John H. Watson, M.D., Late of the Army Medical Department (ဂျွန် အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်၊ ဆေးပညာဘွဲ့ရ၊ တပ်မတော် ဆေးဘက်ဌာနမှ အငြိမ်းစားယူသူ၏ အမှတ်တရများမှ ပြန်လည်ထုတ်ဝေခြင်း) ဟု ခေါင်းစဉ်ခွဲထားသည်။Arthur Conan Doyle, "A Study in Scarlet", subtitle. His Last Bow စုစည်းမှု၏ နိဒါန်းတွင် "ဂျွန် အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်၊ ဆေးပညာဘွဲ့ရ" ဟု လက်မှတ်ထိုးထားပြီး၊ "The Problem of Thor Bridge|သော တံတားပြဿနာ" တွင် ဝပ်ဆင်က ၎င်း၏ စာရွက်စာတမ်းသေတ္တာကို "ဂျွန် အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်၊ ဆေးပညာဘွဲ့ရ" ဟု တံဆိပ်ကပ်ထားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။The Problem of Thor Bridge Wikisource. Retrieved 23 August 2011. ၎င်း၏ ဇနီး Mary Morstan|မေရီ ဝပ်ဆင် သည် "The Man with the Twisted Lip" တွင် သူ့ကို "ဂျိမ်းစ်" ဟု ခေါ်ပုံရသည်။ Dorothy L. Sayers ဒိုရိုသီ အယ်လ် ဆေယားက Sherlockian game ရှားလော့ခ်ဟုမ်း ဂိမ်း အရ မေရီက ၎င်း၏ အလယ်အမည် ဟမစ်ရှ် ( ၏ အင်္ဂလိပ်ပြောင်းလဲမှု၊  ၏ စကော့တလန်ဂေးလစ်ဘာသာစကားမှ ခေါ်ဝေါ်ပုံ) ကို အသုံးပြုနေခြင်းဖြစ်နိုင်သည်ဟု ထင်ကြေးပေးခဲ့သော်လည်း၊ ဒွိုင်းလ်က ၎င်းကို အက္ခရာတစ်လုံးထက်ပို၍ ဖော်ပြခြင်းမရှိပေ။Dorothy L. Sayers, "Dr Watson's Christian Name", in Unpopular Opinions (London: Victor Gollancz, 1946), 148–151. သို့သော် ဒေးဗစ် ဒဗလျူ မယ်ရယ်က မေရီက ၎င်း၏ ခင်ပွန်းကို လုံးဝရည်ညွှန်းခြင်းမဟုတ်ဘဲ ၎င်းတို့၏ အိမ်အကူ၏ (မျိုးရိုးအမည်) ကို ရည်ညွှန်းခြင်းဖြစ်သည်ဟု ကောက်ချက်ချသည်။'"Home, James" – A Case of Domestic Identity', by David W. Merrell, in: The Baker Street Journal .

ဝပ်ဆင်၏ မွေးနှစ်ကို ဇာတ်လမ်းများတွင် ဖော်ပြထားခြင်းမရှိပေ။ ဝီလျံ အက်စ် ဘယ်ရင်ဂူးလ်နှင့် လက်စလီ အက်စ် ကလင်ဂါတို့က ဝပ်ဆင်သည် ၁၈၅၂ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့သည်ဟု ခန့်မှန်းသည်။ ဂျွန် သောမဆင်က ဝပ်ဆင်သည် ၁၈၅၂ သို့မဟုတ် ၁၈၅၃ ခုနှစ်တွင် မွေးဖွားခဲ့ဖွယ်ရှိသည်ဟု ကောက်ချက်ချသည်။ သောမဆင်အဆိုအရ၊ ဝါဒဖြန့်သူအများစုက ၁၈၅၂ ခုနှစ်ကို ဝပ်ဆင်၏ မွေးနှစ်အဖြစ် လက်ခံထားသည်။

A Study in Scarlet (ကြက်သွေးရောင်ရှာပုံတော်) တွင် ဝပ်ဆင်သည် ဇာတ်ကြောင်းပြောသူဖြစ်သည်။ ၎င်းက လန်ဒန်ရှိ စိန့်ဘာသယ်လမျူး ဆေးရုံ တွင် ပညာသင်ကာ ၁၈၇၈ ခုနှစ်တွင် လန်ဒန်တက္ကသိုလ်မှ ဆေးပညာဘွဲ့ရရှိခဲ့ပြီး၊ နက်တလီဆေးရုံတွင် ခွဲစိတ်ဆရာဝန်လက်ထောက်အဖြစ် နောက်ထပ်သင်တန်းများ တက်ရောက်ခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ (ဒွိုင်းလ်၏ ဝတ္ထုတိုပုံစံဖြစ်သော "The Field Bazaar" တွင် ဝပ်ဆင်သည် ဒွိုင်းလ်၏ alma mater မိခင်ကျောင်း ဖြစ်သော အီဒင်ဘာရာတက္ကသိုလ်မှ ဆေးပညာဘွဲ့ရရှိခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြထားပြီး၊ ၎င်းသည် ၁၈၇၄ ခုနှစ်တွင်ဖြစ်နိုင်သည်။)Arthur Conan Doyle (1896). "The Field Bazaar". In Peter Haining (ed.), The Final Adventures of Sherlock Holmes. New York: Barnes & Noble Books, 1980; p. 81. . ၎င်းသည် ပဉ္စမ (နယူးသို့မဘယ်လန်း) ခြေလျင်တပ်ရင်း နှင့်အတူ အိန္ဒိယသို့ စေလွှတ်ခံရပြီး၊ နောက်ပိုင်းတွင် ၆၆ (ဘာ့ခ်ရှိုင်ယာ) ခြေလျင်တပ်ရင်း သို့ ချိတ်ဆက်ခံရသည်။ ဝပ်ဆင်သည် ဒုတိယ အင်္ဂလိပ်-အာဖဂန်စစ်ပွဲ တွင် တာဝန်ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး မိုင်ဝမ်တိုက်ပွဲ တွင် ဂျီဇိုင်း ကျည်ဆန်ဖြင့် ဒဏ်ရာရရှိခဲ့သည်။ ၎င်းသည် အူရောဂါ ခံစားခဲ့ရပြီး၊ ပြန်လည်သက်သာလာပြီးနောက် အိပ်ချ်အမ်အက်စ် အိုရုန်တက်စ် တပ်သင်္ဘောဖြင့် အင်္ဂလန်သို့ ပြန်လည်ပို့ဆောင်ခံရသည်။A Study in Scarlet, Part 1, Chapter 1 Wikisource. Retrieved 23 August 2011. ၎င်း၏ ကျန်းမာရေးပျက်စီးပြီးနောက်၊ သူသည် တစ်ရက်လျှင် ၁၁ ရှီလင်နှင့် ၆ ပင်စ် ကိုးလကြာ ရရှိခဲ့သည်။

၁၈၈၁ ခုနှစ်တွင် ဝပ်ဆင်သည် ၎င်း၏ သူငယ်ချင်း စတန်းဖို့ဒ်မှတစ်ဆင့် ၂၂၁ဘီ ဘိတ်ကာလမ်းတွင် အိမ်ငှားခ ခွဲဝေမည့်သူကို ရှာဖွေနေသော ဟုမ်းစ်နှင့် မိတ်ဆက်ပေးခံရသည်။ ၎င်းတို့သည် အဆင်ပြေသည်ဟု ယူဆပြီး နောက်ပိုင်းတွင် အတူပြောင်းရွှေ့နေထိုင်ခဲ့သည်။ ဝပ်ဆင်သည် ထူးထူးဆန်းဆန်း ဧည့်သည်များစွာကို အဆိုပါအခန်းများသို့ မကြာခဏလာရောက်သည်ကို သတိပြုမိသောအခါ၊ ဟုမ်းစ်က ၎င်းသည် "အကြံပေးစုံထောက်" ဖြစ်ပြီး ဧည့်သည်များသည် ၎င်း၏ ဖောက်သည်များဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဟသည်။

A Study in Scarlet (ကြက်သွေးရောင်ရှာပုံတော်) ၏ အစတွင် ဝပ်ဆင်က ၎င်းတွင် အင်္ဂလန်တွင် "ဆွေမျိုးမရှိ၊ မိတ်ဆွေမရှိ" ဟု ဖော်ပြသည်။ The Sign of the Four (လေးခုသော နိမိတ်လက္ခဏာ) တွင် ၎င်း၏ ဖခင်နှင့် အစ်ကိုတို့ ကွယ်လွန်ပြီး နှစ်ဦးစလုံးတွင် "အိပ်ချ်" ဖြင့်စသော ပထမအမည်ရှိကြောင်း သိရသည်။ ထိုအခါ ဟုမ်းစ်သည် ဝပ်ဆင်၏ ဖခင်ထံမှ အမွေဆက်ခံခဲ့သော ၎င်း၏ အစ်ကိုပိုင်ဆိုင်သည့် နာရီဟောင်းတစ်လုံးကို စစ်ဆေးသည်။ ဟုမ်းစ်က နာရီ၏ တန်ဖိုးမှာ ၅၀ ဂီနီ ရှိသည်ဟု ခန့်မှန်းသည်။ ဟုမ်းစ်က ဝပ်ဆင်၏ အစ်ကိုသည် "မသန့်ရှင်းသော အကျင့်ရှိသူ—အလွန်မသန့်ရှင်းပြီး ဂရုမစိုက်သူဖြစ်သည်။ သူသည် ကောင်းမွန်သော အလားအလာများရှိခဲ့သော်လည်း၊ ၎င်း၏ အခွင့်အလမ်းများကို စွန့်ပစ်ခဲ့ပြီး၊ ယာယီချမ်းသာမှုများနှင့်အတူ ဆင်းရဲမွဲတေမှုတွင် အချိန်အတော်ကြာ နေထိုင်ခဲ့ပြီး၊ နောက်ဆုံးတွင် အရက်စွဲလမ်းကာ သေဆုံးသွားသည်" ဟု ကောက်ချက်ချသည်။ ဟုမ်းစ်သည် ၎င်း၏ ကောက်ချက်ကို ရှင်းပြသည်။ နာရီပေါ်ရှိ "အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်" ဟူသော အက္ခရာများနှင့် နာရီ၏ ၅၀ နှစ်သက်တမ်းက ဝပ်ဆင်၏ ဖခင်ပိုင်ဆိုင်ခဲ့ပြီး ၎င်း၏ အစ်ကိုထံ အမွေဆက်ခံခဲ့သည်ဟု ဖော်ပြသည်။ ၎င်း၏ မသန့်ရှင်းမှုကို နာရီအိတ်၏ အပြင်ဘက်တွင် အကွက်များဖြစ်ပေါ်နေခြင်းမှ (ဒင်္ဂါးများနှင့် သော့များနှင့်အတူ အိတ်ကပ်ထဲထည့်ထားခြင်းကြောင့်) သိရသည်။ ၎င်း၏ ကောင်းမွန်သော အလားအလာများကို စျေးကြီးသော ၅၀ ဂီနီ နာရီအမွေဆက်ခံခဲ့ရသည်မှ သိရပြီး၊ ထို့ကြောင့် သိသာထင်ရှားသော စည်းစိမ်ကိုလည်း အမွေဆက်ခံခဲ့ရမည်ဖြစ်သည်။ ၎င်း၏ ဆင်းရဲမွဲတေမှုကို နာရီအိတ်အတွင်းရှိ ပေါင်းဆိုင်ရာ နံပါတ်လေးခုမှ သိရပြီး၊ ၎င်း၏ ချမ်းသာမှုကို နာရီကို ပြန်လည်ရွေးယူနိုင်ခဲ့ခြင်းမှ သိရသည်။ ၎င်း၏ အရက်စွဲလမ်းမှုကို နာရီကို လှည့်ရန် သော့ဖြင့် ခြစ်ရာများမှ—မတည်ငြိမ်သော အရက်သမား၏ လက်ဖြင့် ညအခါ နာရီကို လှည့်ရန်ကြိုးစားခြင်းမှ သိရသည်။

ဝပ်ဆင်သည် ၎င်တို့၏ ပထမဆုံး အမှုတွဲတွင် ဟုမ်းစ်၏ ဆင်ခြင်တုံတရားဖြင့် ကောက်ချက်ချနိုင်မှု ကျွမ်းကျင်မှုကို မြင်တွေ့ခဲ့ပြီး၊ ၎င်းမှာ မော်မွန်ဝါဒ နှင့်ဆက်စပ်သော လူသတ်မှုများနှင့် သက်ဆိုင်သည်။ အမှုဖြေရှင်းပြီးနောက်၊ ဟုမ်းစ်သည် သတင်းစာများမှ မည်သည့်ဂုဏ်ပြုမှုမျှ မရရှိသည်ကို ဝပ်ဆင်က စိတ်ဆိုးသည်။ ဟုမ်းစ်က ထိုစွန့်စားခန်းကို မှတ်တမ်းတင်ပြီး ထုတ်ဝေရန် ငြင်းဆိုသောအခါ၊ ဝပ်ဆင်က ၎င်းကိုယ်တိုင် လုပ်ဆောင်ရန် ကြိုးစားသည်။ အချိန်ကြာလာသည်နှင့်အမျှ၊ ဟုမ်းစ်နှင့် ဝပ်ဆင်သည် ရင်းနှီးသော သူငယ်ချင်းများဖြစ်လာသည်။

လေးခုသော နိမိတ်လက္ခဏာ တွင် ဝပ်ဆင်သည် မေရီ မောစတန်၊ အိမ်ထိန်းဆရာမ နှင့် စေ့စပ်လိုက်သည်။ "အိမ်အလွတ်စွန့်စားခန်း" တွင် ဝပ်ဆင်က "ကျွန်ုပ်၏ ဝမ်းနည်းဖွယ်ဆုံးရှုံးမှု" ဟု ဖော်ပြခြင်းဖြင့် သူ၏သေဆုံးမှုကို ဟန်ဆောင်ပြီး ဟုမ်းစ်ပြန်လည်ရောက်ရှိချိန်တွင် မောစတန်ကွယ်လွန်ပြီဖြစ်ကြောင်း ညွှန်ပြသည်။ ၎င်းကို ဝပ်ဆင်သည် ဘိတ်ကာလမ်းသို့ ပြန်လည်ပြောင်းရွှေ့ပြီး ဟုမ်းစ်နှင့် အခန်းများကို မျှဝေနေထိုင်ချိန်တွင် အတည်ပြုသည်။ "ဖြူဖတ်ဖြူရော်သော စစ်သား၏ စွန့်စားခန်း" (၁၉၀၃ ဇန်နဝါရီတွင် ဖြစ်ပွားသည်) တွင် ဟုမ်းစ်က "ထိုအချိန်တွင် ဝပ်ဆင်သည် ဇနီးတစ်ဦးအတွက် ကျွန်ုပ်ကို စွန့်ခွာသွားခဲ့သည်" ဟု ဖော်ပြသော်လည်း၊ ဤဇနီးကို အမည်မဖော်ပြသည့်အပြင် ဖော်ပြချက်လည်း မပေးထားပေ။

သူ၏ နောက်ဆုံးဦးညွှတ်ခြင်း တွင်၊ ၁၉၁၄ ခုနှစ်၊ ပထမကမ္ဘာစစ် မတိုင်မီ ညတွင် ဖြစ်ပွားသည့် ဇာတ်လမ်းတွင်၊ ဟုမ်းစ်က ဝပ်ဆင် (ထိုအချိန်တွင် ၎င်း၏ အသက် ၆၀ အစောပိုင်း) သည် "သူ၏ ယခင်တပ်မတော်သို့ ပြန်လည်ဝင်ရောက်နေသည်" ဟု ဖော်ပြပြီး၊ ၎င်းတို့သည် "မိနစ်အနည်းငယ်" ကို ဟုမ်းစ်က "ကျွန်ုပ်တို့၏ နောက်ဆုံး အေးဆေးသော စကားပြောဆိုမှု" ဖြစ်နိုင်သည်ဟု ဖော်ပြခဲ့သည်။

 ဟုမ်းစ်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိရေးသူအဖြစ် ဝပ်ဆင် 
ဒွိုင်းလ်၏ ဝတ္ထုများတစ်လျှောက်၊ ဝပ်ဆင်သည် ဟုမ်းစ်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိရေးသူအဖြစ် တင်ဆက်ထားသည်။ ပထမဆုံး ထုတ်ဝေခဲ့သော ဟုမ်းစ်ဇာတ်လမ်း A Study in Scarlet (ကြက်သွေးရောင်ရှာပုံတော်) ၏ အဆုံးတွင်၊ ဝပ်ဆင်သည် စကော့တလန်ယာ့ဒ် က ဖြေရှင်းမှုအတွက် ဂုဏ်ပြုမှုအားလုံးကို ရယူသွားသည်ကို အလွန်စိတ်ဆိုးပြီး၊ "သင်၏ ထူးခြားမှုများကို လူသိရှင်ကြား အသိအမှတ်ပြုသင့်သည်။ သင်သည် ဤအမှု၏ မှတ်တမ်းကို ထုတ်ဝေသင့်သည်။ သင်မလုပ်လျှင်၊ ကျွန်ုပ်က သင့်အတွက် လုပ်မည်" ဟု အော်ဟစ်သည်။ ဟုမ်းစ်က "ဆရာဝန်၊ သင်လိုချင်သည့်အတိုင်း လုပ်ပါ" ဟု ခပ်ယဉ်ယဉ်ဖြေကြားသည်။A Study in Scarlet/Part 2/Chapter 7 Wikisource. Retrieved on 7 June 2013. ထို့ကြောင့်၊ ဤဇာတ်လမ်းကို "ဂျွန် အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်၏ အမှတ်တရများမှ ပြန်လည်ထုတ်ဝေခြင်း" အဖြစ် တင်ဆက်ထားပြီး၊ စီးရီးရှိ အခြားဇာတ်လမ်းများစွာသည် ဤအရာကို သွယ်ဝိုက်ဖော်ပြသည်။

The Sign of the Four (လေးခုသော နိမိတ်လက္ခဏာ) ၏ ပထမအခန်းတွင်၊ ဟုမ်းစ်က ဝပ်ဆင်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိရေးသူအဖြစ် ပထမဆုံးကြိုးပမ်းမှုကို မှတ်ချက်ပြုသည်။ "ကျွန်ုပ်က ၎င်းကို အကျဉ်းသာ ကြည့်ခဲ့သည်။ ရိုးရိုးသားသားပြောရလျှင်၊ ကျွန်ုပ်က သင့်ကို ၎င်းအတွက် ဂုဏ်ပြုမပေးနိုင်ပါ။ စုံစမ်းစစ်ဆေးမှုသည်၊ သို့မဟုတ် ဖြစ်သင့်သည်မှာ တိကျသော သိပ္ပံတစ်ခုဖြစ်ပြီး၊ အေးစက်ပြီး စိတ်ခံစားမှုမပါသော နည်းဖြင့် ကိုင်တွယ်သင့်သည်။ သင်သည် ၎င်းကို ရိုမန်တစ်ဆန်မှုဖြင့် အရောင်တင်ရန် ကြိုးစားခဲ့သည်... ဤအမှုတွင် ဖော်ပြထိုက်သော တစ်ခုတည်းသော အချက်မှာ အကျိုးဆက်များမှ အကြောင်းအမျိုးမျိုးသို့ ကျွန်ုပ် အောင်မြင်စွာ ဖြေရှင်းနိုင်ခဲ့သည့် ထူးခြားသော ဆင်ခြင်သုံးသပ်မှုဖြစ်သည်" ဟု ပြောသည်။ ထိုအခါ ဝပ်ဆင်က "သူ့ကို နှစ်သက်စေရန် အထူးဒီဇိုင်းထုတ်ထားသော လက်ရာတစ်ခုအတွက် ဤဝေဖန်မှုကို ကျွန်ုပ် စိတ်ဆိုးမိသည်။ ထို့ပြင်၊ ကျွန်ုပ်၏ စာအုပ်ငယ်၏ စာကြောင်းတိုင်းကို သူ၏ ထူးခြားသော လုပ်ဆောင်မှုများအတွက်သာ အပ်နှံရန် တောင်းဆိုသည့် အတ္တကြီးမှုကိုလည်း စိတ်ဆိုးမိသည်" ဟု ဝန်ခံသည်။

"The Adventure of Silver Blazeငွေရောင်မီးတောက်စွန့်စားခန်း" တွင် ဟုမ်းစ်က "ကျွန်ုပ်သည် အမှားတစ်ခုကို ပြုလုပ်ခဲ့သည်၊ ချစ်လှစွာသော ဝပ်ဆင်—၎င်းသည် ကျွန်ုပ်ကို သင်၏ မှတ်တမ်းများမှသာ သိသူမည်သူမဆို ထင်မထားသော ပို၍ဖြစ်ပေါ်လေ့ရှိသည်" ဟု ဝန်ခံသည်။ The Hound of the Baskervillesဘတ်စကာဗီးလ်၏ မြေခွေး အခန်း ၅-၆ တွင် ဟုမ်းစ်က "ဝပ်ဆင်၊ ဝပ်ဆင်၊ သင်သည် ရိုးသားသူဖြစ်လျှင် ၎င်းကိုလည်း မှတ်တမ်းတင်ပြီး ကျွန်ုပ်၏ အောင်မြင်မှုများနှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ထားပါ" ဟု ပြောသည်။ သို့သော် "The Adventure of the Yellow Faceအဝါရောင်မျက်နှာ၏ စွန့်စားခန်း" ၏ နိဒါန်းတွင် ဝပ်ဆင်ကိုယ်တိုင်က "ဟုမ်းစ်၏ အမှုများ၏ ဤဝတ္ထုတိုများကို ထုတ်ဝေရာတွင် ... သူ၏ အောင်မြင်မှုများထက် သူ၏ ကျရှုံးမှုများကို အလေးထားပြောဆိုရန် သဘာဝကျသည်" ဟု မှတ်ချက်ပြုသည်။

တစ်ခါတစ်ရံ ဝပ်ဆင်သည် ဟုမ်းစ်အကြောင်း ဇာတ်လမ်းများ ထုတ်ဝေခြင်းကို ရပ်ဆိုင်းရန် သန္နိဋ္ဌာန်ချထားပုံရသည်။ ဥပမာအားဖြင့် "The Adventure of the Second Stain ဒုတိယအစွန်းအထင်း၏ စွန့်စားခန်း" တွင် ဝပ်ဆင်က ယခင်ဇာတ်လမ်း ("The Adventure of the Abbey Grange ဘုန်းတော်ကြီးကျောင်း၏ စွန့်စားခန်း") သည် "ကျွန်ုပ်၏ သူငယ်ချင်း မစ္စတာ ရှားလော့ခ်ဟုမ်း၏ စွန့်စားခန်းများထဲမှ နောက်ဆုံးဖြစ်ရန် ကျွန်ုပ်ရည်ရွယ်ထားသည်" ဟု ကြေငြာသည်။ သို့သော် ဝပ်ဆင်သည် နောက်ပိုင်းတွင် "ဤရှည်လျားသော ဖြစ်ရပ်များစီးရီးသည် သူအား ကိုင်တွယ်ရန် တာဝန်ပေးခံရသည့် အရေးကြီးဆုံး နိုင်ငံတကာအမှုတွင် အထွတ်အထိပ်ရောက်ရမည်" ဟု ဆုံးဖြတ်သည် ("ဒုတိယအစွန်းအထင်း" သည် ထိုအမှုဖြစ်သည်)။ ၎င်းရှိသော်လည်း၊ ဝပ်ဆင်သည် နောက်ထပ် အမှု ၂၀ ကို ၎င်း၏ ဇာတ်လမ်းများတွင် တင်ဆက်သည်။

ဟုမ်းစ်အငြိမ်းစားယူပြီးနောက် (ခန့်မှန်းခြေ ၁၉၀၃-၀၄) ရေးထားသော ဇာတ်လမ်းများတွင်၊ ဝပ်ဆင်သည် "ကျွန်ုပ်ဘယ်သောအခါမှ မဖော်ပြခဲ့သော အမှုရာပေါင်းများစွာ၏ မှတ်တမ်းများ" ကို ထပ်ခါတလဲလဲ ရည်ညွှန်းပြီး၊ ဟုမ်းစ်သည် အငြိမ်းစားယူပြီးနောက် "သူ၏ အတွေ့အကြုံများကို ဆက်လက်ထုတ်ဝေခြင်းကို မလိုလားသည်" ဟူသော အကြောင်းပြချက်ဖြင့် ဖြစ်သည်။ သူသည် တကယ့်ပရော်ဖက်ရှင်နယ်လုပ်ငန်းတွင် ရှိနေစဉ်၊ ၎င်း၏ အောင်မြင်မှုမှတ်တမ်းများသည် သူ့အတွက် လက်တွေ့တန်ဖိုးရှိသော်လည်း၊ အငြိမ်းစားယူပြီးနောက် "ထင်ရှားမှုသည် သူ့အတွက် မုန်းတီးစရာဖြစ်လာသည်" ("The Adventure of the Second Stain|ဒုတိယအစွန်းအထင်း၏ စွန့်စားခန်း")။ ဟုမ်းစ်အငြိမ်းစားယူပြီးနောက်၊ ဝပ်ဆင်သည် သူငယ်ချင်းထံမှ နောက်ထပ်ဇာတ်လမ်းများ ထုတ်ဝေရန် အထူးခွင့်ပြုချက်ကို မကြာခဏ ကိုးကားသော်လည်း၊ "The Adventure of the Devil's Foot မာရ်နတ်၏ခြေ၏ စွန့်စားခန်း" ၏ အစတွင် မှတ်သားထားသည့်အတိုင်း၊ ဟုမ်းစ်ထံမှ မတောင်းဆိုဘဲ အကြံပြုချက်များကိုလည်း ရံဖန်ရံခါ လက်ခံရရှိသည်။

"The Adventure of the Blanched Soldier ဖြူဖတ်ဖြူရော်သော စစ်သား၏ စွန့်စားခန်း" တွင်၊ ဟုမ်းစ်ကိုယ်တိုင် ဇာတ်ကြောင်းပြောသော ဇာတ်လမ်းနှစ်ခုအနက် တစ်ခုတွင်၊ ဟုမ်းစ်သည် ဝပ်ဆင်အကြောင်း "ကျွန်ုပ်သည် ၎င်း၏ မှတ်တမ်းများသည် မျက်နှာပြင်သာဖြစ်ကြောင်းနှင့် ၎င်းသည် လူထုအရသာကို ဖြည့်ဆည်းရန် ကြိုးစားနေပြီး အချက်အလက်နှင့် ကိန်းဂဏန်းများကိုသာ တင်းကျပ်စွာ ကန့်သတ်မထားကြောင်း ထောက်ပြရလေ့ရှိသည်" ဟု မှတ်ချက်ပြုသည်။ သို့သော် ဇာတ်ကြောင်းပုံစံသည် အနည်းငယ်သာ ကွဲပြားပြီး၊ ဟုမ်းစ်က ဝပ်ဆင်သည် ဇာတ်လမ်းကို ရေးရန် ပိုမိုသင့်လျော်သူဖြစ်ကြောင်း ဝန်ခံသည်။ ၎င်းသည် စတင်ရေးသားချိန်တွင် စာဖတ်သူအား စိတ်ဝင်စားဖွယ် တင်ဆက်ရန် အရေးကြီးကြောင်း လျင်မြန်စွာ သဘောပေါက်သည်။ မည်သို့ပင်ဖြစ်စေ၊ ဟုမ်းစ်သည် ဝပ်ဆင်ကို "ကျွန်ုပ်၏ သစ္စာရှိ သူငယ်ချင်းနှင့် အတ္ထုပ္ပတ္တိရေးသူ" ဟု မကြာခဏ ရည်ညွှန်းပြီး၊ တစ်ကြိမ်တွင် "ကျွန်ုပ်သည် James Boswell ဘော့စ်ဝဲလ် မရှိလျှင် ပျောက်ဆုံးနေသည်" ဟု အော်ဟစ်သည်။

"The Adventure of the Veiled Lodger မျက်နှာဖုံးစွပ်နေထိုင်သူ၏ စွန့်စားခန်း" ၏ အစတွင်၊ ဝပ်ဆင်သည် ၎င်း၏ ဟုမ်းစ်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိရေးသူအဖြစ် လုပ်ဆောင်မှုကို လမ်းညွှန်ပေးသည့် "သတိရှိမှုနှင့် ပရော်ဖက်ရှင်နယ်ဂုဏ်သိက္ခာမြင့်မားမှု" အကြောင်း ပြင်းထန်စွာ ဖော်ပြထားသော်လည်း၊ ၎င်းသည် ဝပ်ဆင်အား ၎င်းတို့၏ ရန်သူများနှင့် ဖောက်သည်များနှင့် ပတ်သက်၍ ဟုမ်းစ်၏ စကားများကို ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ဖော်ပြခြင်းနှင့် ထုတ်ဖော်ပြောဆိုခြင်းမှ မတားဆီးပေ။ ဥပမာအားဖြင့် "The Red-Headed League ဆံနီအဖွဲ့၏ စွန့်စားခန်း" တွင်၊ ဝပ်ဆင်သည် ဂျေဘက်ဇ် ဝီလဆင်ကို မိတ်ဆက်ရာတွင် "ကျွန်ုပ်တို့၏ ဧည့်သည်သည် ပျမ်းမျှ သာမန် ဗြိတိသျှကုန်သည်တစ်ဦး၏ အမှတ်အသားများအားလုံးကို ဆောင်ထားပြီး၊ ဝဝဖင့်ဖင့်၊ မာနကြီးပြီး၊ နှေးကွေးသည်" ဟု မှတ်ချက်ပြုကာ—ထိုသူသည် "သိပ်မသန့်ရှင်းသော အနက်ရောင်ဖရော့ကုတ်အင်္ကျီ" ကို ၀တ်ဆင်ထားသည်ဟု ဖော်ပြသည်။

 ရေဒီယို 
၁၉၃၀-၁၉၃၆ ခုနှစ်အတွင်း ရေဒီယိုစီးရီး ရှားလော့ဟုမ်း၏ စွန့်စားခန်းများ ၏ အများစုအတွက်၊ လိဂ်လိုဗယ်လ်က ဝပ်ဆင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ရစ်ချတ် ဂေါ်ဒွန်က ဟုမ်းစ်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

နိုင်ဂျယ် ဘရူးစ်သည် ၁၉၄၀ ခုနှစ်များအတွင်း ရေဒီယိုစီးရီး ရှားလော့ဟုမ်း၏ စွန့်စားခန်းသစ်များ တွင် ပထမဦးစွာ ဘေ့စီလ် ရတ်ဘုန်းနှင့်၊ ထို့နောက် တွမ် ကွန်းဝေးနှင့်အတူ ဟုမ်းစ်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ရင်း၊ ၎င်း၏ ရုပ်ရှင်ဇာတ်ကောင်အဖြစ် ဝပ်ဆင်ကို ပြန်လည်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ နောက်ပိုင်းရာသီများတွင် မတူညီသော သရုပ်ဆောင်များက ဝပ်ဆင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ခါလတန် ဟော့ဘ်စ်သည် ၁၉၅၂ မှ ၁၉၆၉ ခုနှစ်အထိ ထုတ်လွှင့်ခဲ့သော ဘီဘီစီ ရေဒီယိုထုတ်လွှင့်မှုများစီးရီးတွင် ဟုမ်းစ်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး၊ နော်မန် ရှယ်လီက ဝပ်ဆင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ၎င်းတို့ထဲမှ အများစုကို ကလေးများအချိန်အစီအစဉ်တွင် ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ ဘီဘီစီအတွက် ဟုမ်းစ်နှင့် ဝပ်ဆင်ကို သရုပ်ဆောင်ခဲ့သူများစွာထဲတွင်၊ ဟော့ဘ်စ်နှင့် ရှယ်လီတို့၏ အဖွဲ့သည် အရှည်ကြာဆုံး ထုတ်လွှင့်မှုဖြစ်သည်။

၁၉၅၄ ခုနှစ်တွင် ဆာ ရယ်ဖ် ရစ်ချတ်ဆင်သည် NBC တွင် ဝတ္ထုတိုစီးရီးတစ်ခုတွင် ဝပ်ဆင် (ဂျွန်အစား ဂျိမ်းစ်ဟု အမည်ပေးထားသည်) အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး ဆာ ဂျွန် ဂီယဲလ်ဂတ်က ဟုမ်းစ်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

ဝပ်ဆင်ကို အင်္ဂလိပ်လူမျိုး သရုပ်ဆောင် မိုက်ကယ် ဝီလျံစ်က ဘီဘီစီ ရေဒီယို တွင် ၁၉၈၉ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာမှ ၁၉၉၈ ခုနှစ် ဇူလိုင်အထိ ဟုမ်းစ် စံထားဇာတ်လမ်းအားလုံး၏ ပြဇာတ်ပြုလုပ်မှု တွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ ဝီလျံစ်သည် ဟုမ်းစ်အဖြစ် ကလိုက် မယ်ရီဆင်နှင့်အတူ၊ ဒိုင်း၏ ဝတ္ထုတိုများနှင့် ဝတ္ထုရှည်အားလုံးတွင် ဒိုင်း၏ ဇာတ်ကောင်များကို သရုပ်ဆောင်ခဲ့သော ပထမဆုံး သရုပ်ဆောင်များဖြစ်သည်။ ဝီလျံစ် ကွယ်လွန်ပြီးနောက်၊ ဘီဘီစီက ရှားလော့ဟုမ်း၏ ထပ်မံစွန့်စားခန်းများ ဖြင့် အစီအစဉ်များကို ဆက်လက်ထုတ်လွှင့်ခဲ့သည်။ စီးရီးလေးခုကို ထုတ်လုပ်ခဲ့ပြီး၊ အားလုံးကို စံထားဇာတ်လမ်းစီမံကိန်း၏ ဦးဆောင်စာရေးဆရာ ဘတ် ကူးလ်က ရေးသားခဲ့ပြီး၊ အင်ဒရူး ဆက်ချ်က မယ်ရီဆင်နှင့်အတူ ပါဝင်သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် အိမေဂျီနေးရှင်း သီယေတာ သည် ဒိတ် ဂျင်း ကိုနန်ဒိုင်း ၏ အိမ်တော်မှ ဟုမ်းစ်နှင့် ဝပ်ဆင်၏ ရေဒီယိုဇာတ်လမ်းသစ်များ ထုတ်လုပ်ရန် ခွင့်ပြုချက်ရရှိခဲ့သည်။ လောရင့် အယ်လ်ဘတ်က ဝပ်ဆင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့ပြီး၊ ပထမဦးစွာ ဂျွန် ဂီလ်ဘတ်၊ ထို့နောက် ဂျွန် ပက်ထရစ် လိုးရီတို့က ဟုမ်းစ်အဖြစ် ရေဒီယိုစီးရီး The Further Adventures of Sherlock Holmes (ရှားလော့ဟုမ်း၏ ထပ်မံစွန့်စားခန်းများ) တွင် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။ လိုးရီနှင့် အယ်လ်ဘတ်တို့သည် ဒိုင်း၏ ဝတ္ထုတိုများနှင့် ဝတ္ထုရှည်အားလုံးကို ပြန်လည်ပြဇာတ်ပြုလုပ်ထားသော The Classic Adventures of Sherlock Holmes (ရှားလော့ဟုမ်း၏ ဂန္တဝင်စွန့်စားခန်းများ) တွင်လည်း ဟုမ်းစ်နှင့် ဝပ်ဆင်အဖြစ် သရုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။

 ဗီဒီယိုဂိမ်းများ 
ဝပ်ဆင်သည် ဟုမ်းစ်နှင့်အတူ ရှားလော့ဟုမ်း ဗီဒီယိုဂိမ်းများစွာတွင် ပါဝင်သည်၊ ဥပမာ Sherlock Holmes: Consulting Detective-ရှားလော့ဟုမ်း၏ အကြံပေးစုံထောက် (၁၉၉၁) နှင့် ၎င်း၏ နောက်ဆက်တွဲနှစ်ခု၊ နှင့် The Lost Files of Sherlock Holmes-ရှားလော့ဟုမ်း၏ ပျောက်ဆုံးဖိုင်များ (၁၉၉၂) နှင့် ၎င်း၏ နောက်ဆက်တွဲတို့တွင် ပါဝင်သည်။ ဝပ်ဆင်သည် Frogwares|ဖရော့ဝဲယားစ် မှ ဖန်တီးထားသော Sherlock Holmes (video game series)-ရှားလော့ဟုမ်း ဗီဒီယိုဂိမ်းစီးရီးတွင်လည်း ဟုမ်းစ်နှင့်အတူ ပါဝင်သည်။

ဝပ်ဆင်သည် The Great Ace Attorney: Adventures-ကြီးကျယ်သော ထိပ်တန်းရှေ့နေ၏ စွန့်စားခန်းများ (၂၀၁၅) ၏ အစတွင် ပါဝင်ပြီး၊ ၎င်းသည် ဂျပန်တွင် သင်ကြားနေစဉ် လုပ်ကြံသတ်ဖြတ်ခံရသည်။ ရှားလော့ဟုမ်း၏ လက်ထောက်အဖြစ် ၎င်း၏ အခန်းကဏ္ဍကို သူ၏ သမီးဖြစ်သည်ဟု ဆိုသူ အိုင်းရစ် ဝပ်ဆင်ဆိုသူ ဇာတ်ကောင်တစ်ဦးက ဖြည့်စွမ်းသည်၊ ၎င်းသည် "ဒေါက်တာ ဂျွန် အိပ်ချ် ဝပ်ဆင်" ကို ကလောင်အမည်အဖြစ် အသုံးပြုသည်။ ဝပ်ဆင်နှစ်ဦးစလုံး၏ အမည်များကို မူပိုင်ခွင့်ပြဿနာများကြောင့် နိုင်ငံတကာထုတ်ဝေမှုများတွင် ဝီလဆင်ဟု ပြောင်းလဲခဲ့သည်။

G5 Entertainment သည် ဝပ်ဆင်နှင့် ဟုမ်းစ်ပါဝင်သော Sherlock (၂၀၂၀) အမည်ရှိ free-to-play အခမဲ့ကစားနိုင်သော အရာဝတ္ထုရှာဖွေဂိမ်းကို ထုတ်ဝေခဲ့သည်။

 ပုံနှိပ်စာပေ 
အမေရိကန်ဝတ္ထုရေးဆရာ စတီဖင် ကင်း သည် ၁၉၉၃ ခုနှစ်စုစည်းမှု အိပ်မက်ဆိုးများနှင့် အိပ်မက်များ တွင် "ဆရာဝန်၏အမှု" အမည်ရှိ ဝတ္ထုတိုတစ်ပုဒ်ကို ရေးသားခဲ့ပြီး၊ ထိုဇာတ်လမ်းတွင် ဝပ်ဆင်သည် ဟုမ်းစ်အစား အမှုကို ဖြေရှင်းသည်။ ဝပ်ဆင်သည် အမေရိကန်စာရေးဆရာ လော်ရီ အာရ် ကင်း ၏ မေရီ ရပ်ဆယ် စုံထောက်ဝတ္ထုများစွာတွင် ထောက်ပံ့ဇာတ်ကောင်အဖြစ် ပါဝင်သည်။

အမေရိကန်စာရေးဆရာ မိုက်ကယ် မော်လိုရီ သည် ၁၉၉၀ ခုနှစ်များအလယ်ပိုင်းတွင် ဝပ်ဆင်၏ လျှို့ဝှက်ဆန်းကြယ်သော ဒုတိယဇနီးဖြစ်သူ အာမီလီယာ ဝပ်ဆင်ဟု သူအမည်ပေးထားသူပါဝင်သော ဇာတ်လမ်းစီးရီးကို စတင်ခဲ့သည်။Mallory, Michael (2009). The Adventures of the Second Mrs. Watson. Dallas: Top Publications.  ရှားလော့ဟုမ်း၏ ကမ္ဘာများစစ်ပွဲ တွင် ဝပ်ဆင်၏ ဒုတိယဇနီးမှာ "ကြေးနီဘီးချ်များ၏ စွန့်စားခန်း" မှ ဗိုင်အိုလက် ဟန်တာဖြစ်သည်။

 ဆက်စပ်ကြည့်ရှုရန် 

 List of actors who have played Dr. Watson
 Sherlock Holmes pastiches ရှားလော့ဟုမ်း အတုယူဖန်တီးမှုများ

 မှတ်စုများ 

 ကိုးကားချက်များ 

 ကျမ်းကိုးစာရင်း 


 ပြင်ပလင့်ခ်များ 

 The Sherlock Holmes Museum|ရှားလော့ဟုမ်း ပြတိုက်
 Who2 biography|ဒေါက်တာ ဝပ်ဆင်၏ အတ္ထုပ္ပတ္တိ
 Sherlock Holmes Public Library|ရှားလော့ဟုမ်း အများပြည်သူစာကြည့်တိုက်
 An analytical profile of The Good Doctor|ဆရာဝန်ကောင်း၏ ဆန်းစစ်မှုပရိုဖိုင်
 Speculation on Dr Watson's Six Wives|ဒေါက်တာ ဝပ်ဆင်၏ ဇနီးခြောက်ဦးအကြောင်း ထင်ကြေးပေးမှုများ
 A post-colonial canonical and cultural revision of Conan Doyle's Holmes narratives|ကိုနန်ဒိုင်း၏ ဟုမ်းစ်ဇာတ်လမ်းများအား ကိုလိုနီခေတ်လွန် စံထားနှင့် ယဉ်ကျေးမှုဆိုင်ရာ ပြန်လည်သုံးသပ်မှု

Category:စိတ်ကူးယဉ်စာရေးဆရာများ
Category:ရှားလော့ဟုမ်းဇာတ်ကောင်များ