အာဝါသိကဝတ်

အာဝါသိကဝတ် ဆိုသည်မှာ မိမိတို့နေထိုင်ရာ ကျောင်းတိုက်၌ အချိန်ကြာမြင့်စွာ သီတင်းသုံးနေထိုင်သော ရဟန်း၊ သာမဏေ များ (အာဝါသိက) က အခြားနေရာမှ ရောက်ရှိလာသော ဧည့်သည်ရဟန်းများ (အာဂန္တုက) အပေါ် ပြုကျင့်ရမည့် ဝတ္တရားများကို ဆိုလိုသည်။

 အာဝါသိကတို့ ပြုကျင့်ရမည့် ဝတ်များ 

ကျောင်းနေ အာဝါသိကပုဂ္ဂိုလ်တို့သည် မိမိတို့ထက် ဝါကြီးသော အာဂန္တုကရဟန်းတစ်ပါး ကြွလာသည်ကို မြင်လျှင် အောက်ပါဝတ္တရားများကို ဆောင်ရွက်ရမည် ဖြစ်သည်။

 ကြိုဆိုခြင်း:
 မြင်လျှင်မြင်ချင်း နေရာထိုင်ခင်း ပြင်ဆင်ပေးရခြင်း။
 ခြေဆေးရေ၊ ခြေတင်ရန် အင်းပျဉ်၊ ခြေပွတ်တိုက်ရန် အိုးခြမ်းတို့ကို အနီးတွင် ပြင်ဆင်ထားပေးရခြင်း။
 မထေရ်ကြီးထံသို့ သွားရောက်ကြိုဆိုပြီး လက်ထဲတွင်ပါလာသော သပိတ်၊ သင်္ကန်း အစရှိသည့် ပစ္စည်းများကို လှမ်းယူပေးရခြင်း။

 ဝတ္တရားကို ဦးစားပေးခြင်း:
 အကယ်၍ မိမိသည် သင်္ကန်းချုပ်ခြင်း၊ ကျောင်းဆောက်လုပ်ရေး (နวกမ္မ) ကိစ္စများဖြင့် မအားလပ်သော်လည်း ထိုအလုပ်များကို ခေတ္တရပ်နား၍ ဝတ်ပြုရမည်။
 စေတီရင်ပြင် တံမြက်လှည်းနေစဉ် ကြွလာပါက တံမြက်စည်းကို ဘေးချ၍ ဝတ်ပြုရမည်။ (သို့သော် ပညာရှိသော အာဂန္တုကမထေရ်ဖြစ်ပါက တံမြက်လှည်းခြင်းကို အပြီးသတ်စေပါလိမ့်မည်။)
 နေမကောင်းသော ရဟန်း (ဂိလာန) အတွက် ဆေးဝါးစီမံနေစဉ် ကြွလာပါက ရောဂါမပြင်းထန်လျှင် ဆေးစီမံခြင်းကိုရပ်၍ ဝတ်ပြုရမည်။ ရောဂါအလွန်ပြင်းထန်ပါက ဆေးတိုက်ခြင်းကိစ္စပြီးမှ ဝတ်ပြုနိုင်သည်။

 ဧည့်ဝတ်ပြုခြင်း:
 သောက်တော်ရေ လိုအပ်မှု ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းလျှောက်ထားရခြင်း။ (ပင်ပန်းနွမ်းနယ်သည့် အနေအထားဖြစ်ပါက မမေးဘဲ ရေဆက်ကပ်နိုင်သည်။)
 သောက်တော်ရေ လိုအပ်ပါက ကိုယ်တိုင်ဖြစ်စေ၊ အခြားသူကိုဖြစ်စေ ကပ်စေရမည်။ ကပ်လှူသောရေကို အကုန်သုံးဆောင်ပါက နောက်ထပ် လိုအပ်သေးသလားဟု မေးလျှောက်ရမည်။
 ယပ်ခပ်ပေးရခြင်း။ (ယပ်ခပ်ရာတွင် ခြေဖမိုး၊ ကိုယ်အလယ်ပိုင်း၊ ဦးခေါင်းသို့  ရွှေ့ပြောင်း၍ ခပ်ပေးရသည်။)
 မထေရ်ကြီး၏ ခြေထောက်များကို ဆေးကြောပေးခြင်း၊ ခြောက်သွေ့အောင် သုတ်ပေးခြင်း၊ ဆီလိမ်းပေးခြင်းတို့ကို ပြုလုပ်ပေးရမည်။

 နေရာထိုင်ခင်း စီစဉ်ပေးခြင်း:
 အာဂန္တုကမထေရ်၏ ဖိနပ်ကို ဖုန်သုတ်ပေးလိုက သုတ်ပေးနိုင်သည်။ ရှေးဦးစွာ အဝတ်ခြောက်ဖြင့် သုတ်ပြီးမှ အဝတ်စိုဖြင့် ထပ်မံသုတ်ပေးရမည်။
 မထေရ်ကြီးကို ရှိခိုးဦးချပြီး သင့်လျော်သော ကျောင်း သို့မဟုတ် အိပ်ရာနေရာကို ညွှန်ပြလျှောက်ထားရမည်။
 ကျောင်းနှင့် ပတ်သက်၍ သိသင့်သည့်အချက်များဖြစ်သော လူများနေဖူးခြင်း ရှိ၊ မရှိ၊ ဆွမ်းခံချိန်၊ ဆွမ်းမခံသင့်သော ရပ်ရွာ၊ သေက္ခဟု သတ်မှတ်ထားသော ဒကာ၊ ဒကာမများ၊ အိမ်သာနှင့် သုံးရေ၊ သောက်ရေရှိရာနေရာ၊ သံဃာ့စည်းကမ်း (ကတိကဝတ်) များနှင့် ထွက်ခွာချိန်တို့ကို လျှောက်ထားရမည်။

 အာဂန္တုကသည် ဝါငယ်သူဖြစ်လျှင်:
 အထက်ပါ ဝတ်များကိုပင် ပြုကျင့်ရမည်ဖြစ်သော်လည်း ရှိခိုးဦးချရန် မလိုပေ။ ထိုင်လျက်ပင် နေရာထိုင်ခင်း ညွှန်ပြနိုင်သည်။ "ငါ့သျှင် ဝါဘယ်လောက်ရှိပြီလဲ" ဟု မေးမြန်းခြင်းဖြင့် သူ့အလိုလို ရှိခိုးစေနိုင်သည်။

 အထူးသိမှတ်ဖွယ်ရာများ 

 ကျောင်းဝင်းအတွင်း ဖြတ်သန်းသွားသော ရဟန်းများ 
မိမိတို့ကျောင်းသို့ တိုက်ရိုက်ကြွလာခြင်းမဟုတ်ဘဲ ကျောင်းဝင်းအတွင်းမှ ဖြတ်သွားသော အခြားကျောင်းမှ ပုဂ္ဂိုလ်များအား ခရီးဦးကြိုဆိုခြင်း စသည့် အာဝါသိကဝတ်များကို ပြုရန်မလိုအပ်ပါ။

 ဖိနပ်၊ ထီးကိစ္စ 
အာဝါသိကက အာဂန္တုကအား "ဖိနပ်စီးပါ"၊ "ထီးဆောင်းပါ" ဟု ပြောရမည်ဟူသော ဝတ်သည် ပါဠိတော်၊ အဋ္ဌကထာတို့တွင် မတွေ့ရှိရပါ။

 ဆွမ်းကျွေးခြင်းဝတ် 
ဝိနည်းတော်အရ အာဝါသိကက အာဂန္တုကအား မဖြစ်မနေ ဆွမ်းကျွေးရမည်ဟု ပြဋ္ဌာန်းထားခြင်း မရှိပါ။ အကယ်၍ မကျွေးနိုင်ပါက အပြစ်မရှိပါ။ သို့သော် အဝေးမှရောက်လာသော ဧည့်သည်များကို ကျွေးမွေးဧည့်ခံခြင်းသည် လောကဝတ်တစ်ပါးဖြစ်သဖြင့် ကျွေးမွေးခြင်းသည် ကောင်းမြတ်သော အပြုအမူတစ်ခု ဖြစ်သည်။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ်အဋ္ဌကထာတွင် အာဂန္တုကဒါန (ဧည့်သည်အလှူ) ကို ဤသို့ ဖွင့်ဆိုထားသည်။ပါဟုနံ ဝုစ္စတိ ဒိသာ ဝိဒိသတော အာဂတာနံ ပိယမနာပါနံ ဉာတိမိတ္တာနမတ္ထာယ သက္ကာရေန ပဋိယတ္တံ အာဂန္တုကဒါနံ။

 နေမကောင်းသော (ဂိလာန) အာဝါသိက၏ ဝတ္တရား
နေမကောင်းသော အာဝါသိကပုဂ္ဂိုလ်သည် ဝတ်မပြုနိုင်ပါက အပြစ်မရှိပေ။ ဝိနည်းတော်တွင် "န" အက္ခရာဖြင့် တားမြစ်ထားသော ဝတ်များမှလွဲ၍ အခြားဝတ်များကို ဂိလာနဖြစ်ပါက မဆောင်ရွက်နိုင်လျှင် အပြစ်လွတ်သည်ဟု အောက်ပါ အဋ္ဌကထာက ညွှန်ပြထားသည်။အဂိလာနေနဟိ သဒ္ဓိဝိဟာရိကေန သဋ္ဌိဝဿေနာပိ သဗ္ဗံ ဥပဇ္ဈာယဝတ္တံ ကာတဗ္ဗံ၊ အနာဒရေန အကရောန္တဿ ဝတ္တဘေဒေ ဒုက္ကဋံ။ န-ကာရပဋိသံယုတ္တေသု ပန ပဒေသု ဂိလာနဿာပိ ပဋိက္ခိတ္တကိရိယံ ကရောန္တဿ ဒုက္ကဋမေဝ။ (ဝိ၊ဋ္ဌ၊)

ပြင်ပလင့်များ
 အာဝါသိကဝတ်
 အာဝါသိကဝတ်ကိုပြခြင်း
 အာဝါသိကဝတ် (၂၀ + ၁၅)

 ကိုးကား 

Category:ရဟန်းဝိနည်းများ