ရွှေမင်းဝံဘုရား

ရွှေမင်းဝံဘုရားသည် မြန်မာနိုင်ငံ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ဆိပ်ဖြူမြို့ ယောဝရပ် တွင် မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၂၀၄) (ခရစ်နှစ် ၁၈၄၂) ခုနှစ်က စလေမြို့ ဝန်ကြီး ဦးလူညိုက တည်ထားခဲ့သော ‌စေတီ‌တော်ကြီးဖြစ်သည်။
 တည်နေရာ 
မြန်မာနိုင်ငံ မကွေးတိုင်းဒေသကြီး ဆိပ်ဖြူမြို့ အလယ်ပိုင်းရပ်ကွက် နှင့် ယောဝရပ်ကွက် နှစ်ခုအကြားတွင် တည်ရှိသည်။ ဘုရား ‌တောင်ဖက်နတ်လမ်း အဆုံးရှိ ခြင်္သေ့ကြီးနှစ်‌‌ကောင် နေရာတွင် ရှေးက ဧရာဝတီမြစ်‌ ရေကြီးချိန် လှေဆိပ် ရှိဖူးသည်။

 သမိုင်း 
တည်ထားစဉ်က စစ်ကိုင်း မင်းဝံတောင် အောင်မြေကို ဖိနပ်ခုံတွင်ခင်းခဲ့သည်ကို အစွဲပြုပြီး ဘွဲ့တော်ကို ရွှေမင်းဝံ ဟု သမုတ်ခဲ့ သည် ဟု ဆိုသည်။ ဆိပ်ဖြူမြို့သူ မြို့သားတို့က "ဘုရားကြီး" ဟု ခေါ် ကြသော "ရွှေမင်းဝံမြတ်စွာဘုရားစေတီတော်ကြီး"ကို မြန်မာသက္ကရာဇ် (၁၂၀၄) (ခရစ်နှစ် ၁၈၄၂) ခုနှစ် တန်ဆောင်မုန်းလပြည့်နေ့ တွင် ဘုရားဒါယိကာ မင်းကြီးဦးလူညိုက တည်ထားကိုးကွယ် ထီးတင်ခဲ့သည် ရွှေမင်းဝံဘုရားကြီး ဘုရားမုခ်ဦးကမ္ပည်းမှတ်တမ်းစာ။ ဦးလူညို၏ ဗိသုကာဆရာတို့သည် ဘုရားတည်ရာတွင် စနစ်ကျသူများဖြစ်ကြသည်။ ဘုရား မတည်ထားမီ နမူနာ ဗိသုကာ ပုံစံငယ်အဖြစ် ‌ရွှေလွန်းပင်ဘုရားကို ဦးစွာတည်ထားခဲ့ရာ ရွှေလွန်းပင် ဘုရားကို ရွှေမင်းဝံဘုရားအနီးတွင် သီးသန့် ပရဝုဏ်ဖြင့် ယနေ့တိုင် ဖူး‌တွေ့နိုင်သည်။ ဘုရားတည်ပြီးသည့်နှစ်မှာ အင်းဝငလျင်ကြီးလှုပ်အပြီး သုံးနှစ်ခန့်အကြာ၊ သာယာဝတီမင်း ‌အောက်ပြည်အောက်ရွာသို့ စုန်ဆင်း၍ ‌ရွှေတိဂုံဘုရား၊ ‌ရွှေမော်ဓောဘုရားများ ဘုရားဖူးခရီးထွက် အပြီး တစ်နှစ်ခန့်အကြာတွင် ဖြစ်သည်။ ဘုရား‌ တောင် ဖက် ရတနာဘုံကျော် တိုက် ကျွန်းသား အဆောက်အအုံ ‌ကျောင်းဟောင်းကြီး မှာ ထိုခေတ် လက်ရာပင်ဖြစ်သည်။

 ဘုရား ဒါယိကာ 
ဘုရားဒါယိကာ ဦးလူညို မှာ ကုန်းဘောင် ရှစ်ဆက်မြောက်ဘုရင် သာယာဝတီမင်းလက်ထက် စလေမြို့ "ဝန်ကြီး" ရာထူး ထမ်းဆောင်ရသူဖြစ်သည်။ မကွေးနယ် ဆိပ်ဖြူမြို့သူကြီး ဦးပွား (နောင်အခါ ရေနံချောင်းမြို့ ဝန်ကြီး)၏ ဘခင်လည်းဖြစ်သည် ကုန်းဘောင်ခေတ်မင်းမှုထမ်းများအဘိဓာန်၊ တင်နိုင်တိုး ။ ဦးလူညိုသည် ဆိပ်ဖြူ ထန်း‌ချောင်းရွာဇာတိဖြစ်သည်။ ရွှေမင်းဝန်ဘုရား ဘဏ္ဍာတော်ထိန်းဂေါပကအဖွဲ့ ဥက္ကဋ္ဌ ဦးခင်အောင် ကိုယ်တိုင်ပြောပြချက်၊ ၂၀၂၀ ခုနှစ် နိုဝင်ဘာ ၊ ဆိပ်ဖြူမြို့၊ ‌ အောင် ကျော်မိုးအဖွဲ့အင်တာဗျူး

 ဗိသုကာလက်ရာ 
ပေ ၂၂၀ ပတ်လည်ရှိ စတုရန်းပုံ ရင်ပြင်တော် အလယ်တွင် တည်ထားသည်။ မူလရင်ပြင်တော်ကို ရှေးအုတ်ကြီးများဖြင့် ရင်ပြင်တော်ပြည့် ခင်းထားသည်။ ယခုအခါ ကျောက်ပြားခင်းထားသည်။  ရင်ပြင်ကို ထူထဲသော မဟာရံတံတိုင်း လေး ‌ ဘက် ကာရံထားသည်။ တံတိုင်းများမှာ ထု (၇) ပေ ထူ၍ (၈) ပေ မြင့်သည်။ ရင်ပြင်တော် မုခ်ဦးများဆီသို့ အဝင် နတ်လမ်း ‌လေး ခု ပါရှိသည်။ ‌တောင် ဘက် နတ်လမ်းများအဆုံး ဘေးနှစ်ဘက် တွင် ခြင်္သေ့ကြီးနှစ်ကောင် ရှိပါသည်။   

မဟာရံတံတိုင်း လေးမျက်နှာတွင် မုခ်တံခါး လေး ပေါက် ပါရှိသည်။ မုခ်ဦးများမှာ လည်း ထုထည် ကောင်းကောင်းနှင့် ခိုင်ခန့်သည်။ ဘုရား တံတိုင်းနှင့် အရှေ့၊ အနောက်၊ တောင်ဖက် မုခ်ဦးများမှာ မူလလက်ရာများဖြစ်သည်။ မဟာရံတံတိုင်း ထောင့် လေး ‌ထောင့်တို့တွင် ‌ထောင့် စေ တီ ငယ် လေးဆူရှိသည်။  

ဖိနပ်ခုံ ပေ (၉၀) ပတ်လည် နှင့် ထီးတော်ထိပ်အထိ (၁၂၈) ပေ ဉာဏ်တော် ရှိသော ရွှေမင်းဝံဘုရား စေတီတော် ပုံစံမှာ ညောင်ဦး ရွှေစည်းခုံဘုရား ပုံစံမျိုးဖြစ်သည်။ ‌အောက်ခံ လေးထောင့်ပုံ ဖိနပ်ခုံ နှင့် ပစ္စယာ လေးဆင့် ပါရှိသည်။ ထိုအပေါ် တွင်မှာ စက်ဝိုင်းပုံ ခေါင်းလောင်း နား၊ သပိတ်မှောက်၊ ဖောင်းရစ်၊ ကြာ‌မှောက်၊ ရွဲလုံး၊ ကြာလှန်၊ ငှက်ပျောဖူး၊ ထီး၊ ငှက်မြတ်နား၊ စိန်ဖူး တို့ ပါရှိသည်။

အောက်ပစ္စယာနှစ်ခု၏ ထောင့် လေးထောင့်တို့တွင် ကာလသာအိုးများ ပါရှိသည်။ အထက်ပစ္စယာ နှစ်ခုတို့၏ ‌ထောင့် လေးထောင့် တို့တွင် အရံစေတီငယ်များ ပါရှိသည်။

လေးမျက်နှာ မှ အောက် ပစ္စယာသုံးဆင့်သို့ တက်ဆင်းနိုင်ရန် စောင်းတန်းလှေကား လေးခုပါရှိသည်။ ရင်ပြင်မှ အောက်ဆုံးပစ္စယာသို့ တက်သော လေးဘက်လေးတန်လှေခါးများထိပ်၊ အောက်ဆုံးပစ္စယာနှင့် တညီတည်းနေရာ တွင် မုခ်ဦးလေးဘက် ပါရှိသည်။ ယခုအခါ မုခ်ဦးများတွင် လုံခြုံရေး သံတိုင်တံခါးများ တပ်ဆင်ထားသည်။ 

ဖိနပ်ခုံ ပစ္စယာ နှင့် လှေခါးများကို ထုံးသင်္ကန်းကပ်လှူထားသည်။

မူလက စေတီတော် ခေါင်းလောင်းပုံ နှင့် အထက်ပိုင်း ကို မှန်စီ ရွှေချထားသော် လည်း ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် ကြေးသင်္ကန်းကပ်လှူကာ အပေါ်မှ ရွှေချထားသည်။ အရံစေတီနှင့် ကာလသာအိုးများကို ‌‌ရွှေချထားသည်။ အရံစေတီများကို သံထီးများ တင်ကာ ရွှေချထားသည်။ ကာလသာအိုးများတွင် ‌ရွှေချထား‌ သော သံပန်းခိုင်များ စိုက်ထားသည်။ ထီးတော် မှာ သံထီးတော်မြစ်ပြီး ရွှေချထားသည်။

ပုဂံငလျင် ‌အပျက်အစီးများ ပြင်ဆင်အပြီးတွင် ထီးတော် စိန်ဖူးတော် ထက်တွင် မာကျူရီ မီးသီးကြီး တလုံးဖြင့် ထွန်းညှိပူဇော် ထားသည်။ စေတီ ကိုယ်လုံးတော် တောင်ဖက် တွင် အထက်ပစ္စယာမှာ ထီးတော် အောက်အထိ ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းရေး သံလှေကားငယ်တစင်း တပ်ဆင်ထားသည်။

ဘုရား ဒါယိကာကြီး မင်းကြီး ဦးလူညို၏ ဗိသုကာဆရာတို့သည် ဘုရားတည်ရာတွင် စနစ်ကျသူများဖြစ်ကြသည်။ ဘုရား မတည်ထားမီ နမူနာ ဗိသုကာ ပုံစံငယ်အဖြစ် ‌ရွှေလွန်းပင်ဘုရားကို ဦးစွာတည်ထားခဲ့ရာ ဘုရားဒကာမှာလည်း မင်းကြီးဦးလူညိုပင် ဖြစ်သည်။ ရွှေလွန်းပင် ဘုရားကို ရွှေမင်းဝံဘုရား အရှေ့တောင်ဖက် အနီးတွင် သီးသန့် အချိုးအစားတူ ရင်ပြင်ပရဝုဏ်ဖြင့် ယနေ့တိုင် ဖူး‌တွေ့နိုင်သည်။ 

ဘုရား ထောင့် လေးထောင့် ခြင်္သေ့ရုပ်များမှာ မူလ ရှေးလက်ရာများဖြစ်ကြသည်။ ‌တောင် ဖက် စောင်း တန်း ခြင်္သေ့ကြီးနှစ်ကောင်မှာ ၁၉၉၀ ပြည့်လွန်နှစ်များက ပြန်လည် ပြင်ဆင်ထားသည်။ ရင်ပြင် အနောက်မြောက်ထောင့် တံခွန်တိုင်မှာလည်း မူလ သစ်သားတံခွန်တိုင် ‌ဆွေးမြေ့ သဖြင့် ကွန်ကရစ်တံခွန်တိုင် ပြန်လည်ပြုလုပ်ထားခြင်းဖြစ်သည်။

ရင်ပြင် မဟာရံတံတိုင်းအတွင်း မူလ သစ်သားအာရုံခံတန်ဆောင်းများကိုဖျက်ပြီး ကွန်ကရစ်တန်ဆောင်းသစ်များကို မဟာရံတံတိုင်းနှင့် ကပ်လျင်၊ ရင်ပြင်ပတ်ချာလည် ဆောက်ထားသည်။ စေတီ အောက်ခြေ မြောက်ဖက်တွင် မာရ်အောင်ရတနာ ရွှေသာလျောင်းဘုရားကြီးက ဂန္ဓာကုဋီတိုက်တော် ရှိသည်။ ရင်ပြင် မဟာရံတံတိုင်းအပြင်ဘက်၊ အနောက်ဖက် မုခ်ဦးအပြင်ဖက်နား သစ်သားဇရပ်မှာ ရှေးကတည်းက တည်ရှိခဲ့သည်။

 ပုဂံငလျင် 
၁၉၇၅ ခုနှစ် ပုဂံငလျင်ကြီး လှုပ်ခတ်စဉ်က ရွှေမင်းဝံဘုရား ထီးတော် မြေခခဲ့ပြီး စေတီတော်မှာလည်း တတိယဖောင်းရစ် နေရာအထိ ပြိုကျပျက်စီးခဲ့ရသည်။ စေတီအရံများလည်း ထီးတော်များ မြေခခဲ့ကာ အရံစေတီတဆူလည်း ပျက်စီးခဲ့သည်။ 

အများပြည်သူကောင်းမှုကို ဥက္ကဋ္ဌဦးစောမောင် ၊ တွင်းရေးမှူးဦးလှမောင်၊ တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး ဦးသန်းစိန်တို့ ဦးဆောင်သော ဘဏ္ဍာထိန်းဘုရား‌ဂေါပကအဖွဲ့ က ဩဝါဒါစရိယဆရာတော်ကြီးများ ဩဝါဒခံယူ၍ မူလလက်ရာမပျက်အောင် ဦးစီးပြင်ဆင်ခဲ့ကာ ၁၉၇၆ ခုနှစ် ဧပြီလ တွင် ထီးတင်ပွဲဖြင့် ထီး‌တော်အသစ် တင်လှူပူဇော်ခဲ့သည်။ မှန်စီရွှေချသင်္ကန်းလည်း ကပ်ခဲ့သည်။ 

 ဘုရားဘဏ္ဍာတော်ထိန်းဂေါပကအဖွဲ့ 
ဘုရားပွဲ နှင့် ဘုရားဝေယျာဝစ္စများ ပြင်ဆင်ထိန်းသိမ်းခြင်းများကို ရွှေမင်းဝံဘုရား ဘဏ္ဍာတော်ထန်းဂေါပကအဖွဲ့က ဦးစီးဆောင်ရွက်သည်။

ဂေါပက ဥက္ကဋ္ဌတာဝန်များကို ဦးစောမောင် (၁၉၇၀-၁၉၉၀) အပြီးတွင် ဦးအောင်ရှိန် (၁၉၉၀-၁၉၉၄) ၊ ဦးတင့်‌မောင် (ဗိုလ်ကြီး၊ ငြိမ်း) (၁၉၉၄-၁၉၉၆))၊ ဦးအုန်း‌ သောင် (၁၉၉၆ -၁၉၉၇) ၊ ဦးဘမြင့် (၁၉၉၇-၂၀၀၄) ၊ ဦးလှမြင့် (၂၀၀၄-၂၀၁၂) ၊ ဦးခင်အောင် (၂၀၁၂-လက်ရှိ) တို့က လက်ဆင့်ကမ်း ထမ်းဆောင် ခဲ့ကြသည်။ 

၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် မာရ်အောင်ရတနာ ရွှေသာလျောင်းဘုရားကြီးကို ဂန္ဓာကုဋီတိုက်တော်နှင့်တကွ တည်ထားခဲ့သည်။ 

၁၉၉၁ ဆိပ်ဖြူတစ်မြို့လုံးနီးပါးပြာကျခဲ့သော မီးကြီးလောင်ကျွမ်းစဉ် မီးရှိန်ကြောင့် မှန်သင်္ကန်းတော်မှာ အရောင်မှိန်လွင့်ပျယ်ခဲ့ရာ ဦးအုန်းသောင် လက်ထက် ၁၉၉၆ မှန်သင်္ကန်းများကိုဖယ်ရှားပြီး ယနေ့ ဖူးမြင်ရသော ရွှေသင်္ကန်းကပ်လှူခဲ့ သည်။ စေတီရင်ပြင် ကျောက်ပြားခင်းခြင်းကို စတင်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။  

၁၉၉၇ တွင် ကို ဥက္ကဋ္ဌဦးဘမြင့်၊ အတွင်း‌ ရေး မှူးဦးမြင့်သိန်း၊ တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူးဦးခင်အောင်၊ ဘဏ္ဍာရေးမှူးဦးချစ်စိန် တို့ဦး‌ဆောင်သော ဂေါ ပ က အဖွဲ့က ပြောင်းလဲ တာဝန်ထမ်းဆောင်ရာ ဦးအုန်း‌ သောင် လက်ထက်က မပြီးပြတ်သော စေတီရင်ပြင် အပြီးခင်းပြီး  ၂၀၀၄ တွင် (၁၉၇၆) ထီးတော် ကိုထီး‌တော် သစ် နှင့် စိန်ဖူး‌ တော် သစ်များဖြင့် အစားထိုး တင်လှူသည်။ ဘုရားရင်ပြင် ရှေးဟောင်းသစ်သားတန်ဆောင်းများကို ကွန်ကရစ်တန်ဆောင်းများတည်ဆောက်သည် ။  

၂၀၀၄ တွင် ဦးလှမြင့် (ဥက္ကဋ္ဌ)၊ ဦးလှငွေ (ဒုဥက္ကဋ္ဌ)၊ ဦးထိန်ဝင်း ၊ ဦးခင်အောင် (အတွင်းရေးမှူး) တို့ တာဝန်ယူခဲ့သည်။ နဂါးရုံဘုရား၊ မဟာဥပဂုတ်၊ မဟာဒုတ် ဆွမ်းလှူဟန် ၊ သုဇာတာ ဃနာနို့ဆွမ်းကပ်ဟန် ၊ အနော်ရထာ အရှင်အရဟံရှိခိုးဟန် ရုပ်တုများ၊ ပါဒခြေတော်ရာ နှင့် ဂန္ဓကုဋီတိုက် တို့ကို တည်ဆောက်ခဲ့သည်။   

၂၀၁၂ ဦးလှမြင့် ကွယ်လွန်ချိန် လက်ရှိဂေါပကဥက္ကဋ္ဌဦးခင်အောင်၊ ဦးခင်မောင်လွင် (ဒုဥက္ကဋ္ဌ)၊ ဦးစိုးတင့် (အတွင်းရေးမှူး)၊ ဦးတင်မောင်ထွေး (တွဲဖက်အတွင်းရေးမှူး)၊ ဦးဝင်းမောင် (ဘဏ္ဍာရေးမှူး) တို့ဦးဆောင်သော အဖွဲ့ဝင် (၂၀) ပါ အဖွဲ့က ဆက်လက် တာဝန်ထမ်းဆောင်သည်။ ၁၃၇'၊ အနံ ၅၈' ၊ အမြင့် ၄၇' သံကူကွန်ကရစ် နှစ်ထပ် သာသနာ့ဗိမာန်တော်ကြီးကို ဘုရားဝတ္တကမြေ အနောက်မြောက်ထောင့် တွင် တည်ဆောက်၍ ၂၀၂၀ တွင် ပြီးစီးခဲ့သည်။ 

 ဘုရားဘွဲ့တော် 
မူလဘွဲ့တော် "ရွှေမင်းဝံ" ကို "ရွှေမင်းဝန်" ဟု ပြောင်းရန်အဆိုပြု သူမှာ အနောက်ပိုင်းရပ် ကျောင်းဆရာကြီး ဦးချစ်စိန် ဖြစ်ပါသည်။ ၁၉၇၅ ခုနှစ်က ဖြစ်ပါသည်။ အဆို ကို ဂေါပက က လက်ခံပြီး ဘုရားဆိုင်းဘုတ်တွင် "ရွှေမင်းဝန်" ဟု ပြောင်းလဲ ‌ရေးသားခဲ့ကြပါသည်။ အမည် ပြောင်းပြီးသည်နှင့် ငလျင်ကြီးလှုပ်ကာ ဘုရားကြီး ပြိုကျပျက်စီးခဲ့ရပါသည်။ ဆိုင်းဘုတ် အမည် ပြောင်း သော်လည်း မြို့လူထုက ဘုရားဒကာ မင်းကြီးဦးလူညို သမုတ်ခဲ့သော မူလဘဲ့အမည် "ရွှေမင်းဝံ" ဟုသာ အမြတ်တနိုး ဆက်လက်ခေါ်ဝေါ် ရေးသား သုံးစွဲကြပါသည်။         

 ဘုရားပွဲ 
ရွှေမင်းဝံမြတ်စွာဘုရားကြီး၏ ဘုရားပွဲကို နှစ်စဉ် တန်ဆောင်မုန်းလဆန်း (၁၁) မှ လပြည့်ကျော် (၄) ရက် အထိ တရားပွဲ ဇာတ်ပွဲ အငြိမ့် မျက်လှည့် ဆက်ကပ် ဘောလုံးပွဲ ဘော်လီဘောပွဲ ခြင်းပွဲ အားကစားပွဲများ ချား ရဟတ် ပျော်ပွဲရွှင်ပွဲ စားသောက်ဆိုင် ဆယ့်နှစ်ပွဲဈေးဆိုင်တန်းများဖြင့် စည်ကားစွာကျင်းပသည်၊ လဆန်း (၁၃)ရက် မှ လပြည့်အထိ ညစဉ် ရပ်ကွက်အလိုက် "ဆီမီးထောင်ပြည့်လှည့်လည်ပူဇော်ပွဲ"၊ လပြည့်နေ့နံနက်တွင် "ဗုဒ္ဓပူဇနိယပူဇော်ပွဲ" နှင့် ဆွမ်းဆန်စိမ်းလောင်းလှူ "ဆွမ်းလုံး"ပွဲ၊ တန်ဆောင်းအလှူရှင်များ၏ "တန်ဆောင်း စတုဒိသာ" ပွဲများ ကို ကျင်းပသည်။ "မြို့လုံးကျွတ်ဘုံကထိန်" နှင့် "စာရေးတန်အလှူ" ပွဲကိုလည်း လပြည့်နေ့နံနက်တွင် တပါတည်း ကျင်းပသည်။ 

 မီးထွန်းပွဲ 
လဆန်း ၁၃၊ ၁၄ လပြည့် ညများတွင် မြို့သူ မြို့သားတို့က "မီးထွန်းလှည့်" ဟု ခေါ်ကြသော ဆီမီးလှည့်လည်ပူဇော်ပွဲကျင်းပသည်။ မြို့ကို စီတန်း လှည့်လည်ကြသဖြင့်  "အလှည့်" ဟု အလွယ်ခေါ်ကြပါသည်။ ရပ်ကွက်များ ကိုယ့် "အလှည့်" နှင့်ကိုယ် သီးသန့်လှည့်လည်ကြပါသည်။ အလှည့်များတွင် ပါဝင်သော အမျိုးသမီးများက လှပစွာ ဝတ်စားပြီး ရေနံဆီမီးခွက်များကို သံပန်းကန်ပြားများတွင် တင်ကာ ခေါင်းပေါ်တွင် ရွတ်ပြီး မြို့တပတ်လှည့်ကာ ဘုရားသို့ ဝင်ရောက်ပူဇော်ခြင်းဖြစ်သည်။ ဆီမီးပေါင်းထောင်ကျော်ပါဝင်သဖြင့် "ဆီမီးထောင်ပြည့်" ဟုလည်း အစဉ်အဆက် ခေါ်ဝေါ်ကြပါသည်။ ရပ်ကွက်စုရပ်မှ ထွက်၍ မြို့လမ်းမကြီးများအတိုင်း လှည့်ပြီး ဘုရားရင်ပြင်ကိုဝင် ရင်ပြင်ကိုပတ်ပြီးမှ မီးခွက်များကိုချကာ မီးပူဇော် ကြသည်။ မီးထွန်းလှည့်သူ နှင့် ပရိသတ်များကို အာရုံခံ တန်ဆောင်းများတွင် ဇီးဖြူသီးဆားရည်စိမ်၊ မယ်ဇလီဖူးသုပ် ရိုးရာ ဆေးဖက်ဝင် ရာသီစာစတုဒိသာများ ဧည့်ခံကြပါသည်။ ရိုးရာ အိုးစည်၊ ဒိုးပတ်၊ ဦးရွှေရိုး၊ သူငယ်တော် အက၊ တိုးနယားအက၊ ကျွဲအက၊ နှစ်ကိုယ့်တစိတ်အက၊ ဇီးကွက်စိန်အရုပ်အက (မနူဟာဘုရားပွဲမှ အရုပ်ကြီးများနှင့် ဆင်တူ)၊ ယိမ်းအက၊ တေးသရုပ်ဖော်အက၊ အငြိမ့်အက စသော ဖျော်ဖြေရေးအဖွဲ့ များ လည်း ပါဝင် လှည့်လည်ကြသည်။

 ဘုံကထိန် 
ဘုံကထိန်လှည့်လည်ပွဲမှာ အဖိတ်နေ့ နေ့ခင်းပိုင်း၊ ညနေ နှင့် လပြည့်နေ့ နံနက်များ တွင် ကျင်းပသည်။ ကထိန်အလှူပွဲကို ဗုဒ္ဓပူဇနိယပူဇော်ပွဲ၊ ဆွမ်းလုံးပွဲ၊ တန်ဆောင်း စတုဒိသာ ပွဲများနှင့်အတူ လပြည့်နေ့ နံနက် ဘုရားရင်ပြင်တွင် ကျင်းပသည်။ ကထိန်တွင်  ညှပ်မကြီး ဟု နှစ်ထပ်သင်္ကန်းကြီး ‌ကို ဝိနည်းတော်နှင့်အတူ ကပ်လှူသည်။ ပဒေသာပင်သီးသော အလှူရန် ပစ္စည်းများကို ကျောင်းတိုက် အရေအတွက် အလိုက် မျှတအောင် ခွဲပုံပြီး စာရေးတန်မဲ အလှူလုပ်သည်။  

၂၀၂၀ ကိုဗစ် ကပ်ရောဂါ ကာလက ကျင်းပသော (၁၇၉) ကြိမ်မြောက် ဘုရားပွဲမှာ အထိန်းအမှတ်ပွဲအဖြစ်သာ ကျင်းပနိုင်ခဲ့သည် ။ 

 ကိုးကား  

ကဏ္ဍ:မကွေးတိုင်းဒေသကြီးအတွင်းရှိ စေတီပုထိုးများ