ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ဓာတ်ရန်ဟူ

ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ဓာတ်ရန်ဟူ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။

အဓိပ္ပာယ်

ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ဓာတ်ရန်ဟူ: တနင်္ဂနွေနှင့် ဗုဒ္ဓဟူး၊ အင်္ဂါနှင့် တနင်္လာ၊ ရာဟုနှင့် ကြာသပတေး၊ စနေနှင့် သောကြာဂြိုဟ်တို့သည် ဓာတ်သဘောအရ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သောကြောင့် ရန်ဘက်များ ဖြစ်ကြသည်။

ဆိုလိုသည်မှာ ရှေးမြန်မာလူမျိုးတို့၏ နက္ခတ္တဗေဒဆိုင်ရာ ယုံကြည်မှုနှင့် ဓာတ်ကြီးလေးပါး (တေဇော၊ အာပေါ၊ ဝါယော၊ ပထဝီ) အယူအဆကို ဖော်ပြသည်။ ဂြိုဟ်များသည် ဓာတ်တစ်ခုစီကို ကိုယ်စားပြုပြီး ဆန့်ကျင်ဘက်ဓာတ်များ ပေါင်းစပ်မိပါက မသင့်မြတ်ဟု ယုံကြည်ကြသည်။ ဤဆိုရိုးစကားသည် ထိုဆန့်ကျင်ဘက် ဂြိုဟ်အတွဲများကို ဖော်ပြခြင်းဖြစ်သည်။

အသေးစိတ်

   ဦး: တနင်္ဂနွေ (တေဇောဓာတ်)
   ဝေ: ဗုဒ္ဓဟူး (အာပေါဓာတ်)
   စံ: အင်္ဂါ (ဝါယောဓာတ်)
   ကူး: တနင်္လာ (ပထဝီဓာတ်)
   ရေ: ရာဟု (ဝါယောဓာတ်)
   ဘူး: ကြာသပတေး (ပထဝီဓာတ်)
   တော: စနေ (တေဇောဓာတ်)
   သူ: သောကြာ (အာပေါဓာတ်)

တေဇောနှင့် အာပေါ၊ ဝါယောနှင့် ပထဝီတို့သည် ဆန့်ကျင်ဘက်ဓာတ်များ ဖြစ်ကြသည်။ ထို့ကြောင့် တနင်္ဂနွေနှင့် ဗုဒ္ဓဟူး၊ အင်္ဂါနှင့် တနင်္လာ စသည်ဖြင့် တွဲဖက်ထားခြင်းဖြစ်သည်။ ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ရန်မူလည်းဆို နှင့် ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ရန်သူမည်၏ ဟူ၍လည်း အဆိုများရှိပြီး အဓိပ္ပာယ် အတူတူပင် ဖြစ်သည်။

ကိုးကားချက်များ

   "ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ရန်မူလည်းဆို။" [၁၁၂၀-ခန့်] အင်ဋီ၊ ဒု။ ၆၃။
   "ဦးဝေစံကူး၊ ရေဘူးတောသူ၊ ရန်သူမည်၏။" [၁၃၃၆] လောကီစုံ။ ၄။

ကိုးကား

Category:မြန်မာဆိုရိုးစကားများ