သားကိုငယ်ခါ ကျွန်မှာဝယ်သစ်၊ တပည့်ဖြစ်ကအပ်စဟူသည်၊ မျက်ခြည်မျက်သာ မပေးရာ

သားကိုငယ်ခါ ကျွန်မှာဝယ်သစ်၊ တပည့်ဖြစ်ကအပ်စဟူသည်၊ မျက်ခြည်မျက်သာ မပေးရာ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။

အဓိပ္ပာယ်

“သားကိုငယ်ခါ၊ ကျွန်မှာဝယ်သစ်၊ တပည့်ဖြစ်က၊ အပ်စဟူသည်၊ မျက်ခြည်မျက်သာ မပေးရာ” ဆိုသည်မှာ လူသုံးဦးကို စတင် ဆက်ဆံချိန်တွင် လိုက်နာသင့်သော အချက်ကို ဖော်ပြသော ဆိုရိုးစကားဖြစ်သည်။

   “သားကိုငယ်ခါ” ဆိုသည်မှာ “သား” (သားငယ်) ကို “ငယ်ခါ” (ငယ်ရွယ်စဉ် အချိန်) တွင် မျက်နှာသာ မပေးသင့်ဟု ဆိုလိုသည်။ ငယ်ရွယ်စဉ်ကတည်းက မျက်နှာသာပေးပါက ကလေးသည် ဆိုးသွမ်းတတ်သည်။
   “ကျွန်မှာဝယ်သစ်” ဆိုသည်မှာ “ကျွန်” (ကျွန်အသစ်) ကို “မှာဝယ်သစ်” (စတင် ဝယ်ယူချိန်) တွင် မျက်နှာသာ မပေးသင့်ဟု ဆိုလိုသည်။ ကျွန်အသစ်ကို စတင်ချိန်တွင် မျက်နှာသာပေးပါက ကျွန်သည် မိမိ၏ အထက်လူကြီးကို ရိုသေမှု နည်းပါးတတ်သည်။
   “တပည့်ဖြစ်က၊ အပ်စဟူသည်” ဆိုသည်မှာ “တပည့်” (တပည့်အသစ်) ကို “အပ်စဟူသည်” (ဆရာထံ စတင် အပ်နှံချိန်) တွင် မျက်နှာသာ မပေးသင့်ဟု ဆိုလိုသည်။ တပည့်အသစ်ကို စတင်ချိန်တွင် မျက်နှာသာပေးပါက တပည့်သည် ပညာကို လေးလေးစားစား သင်ယူမှု နည်းပါးတတ်သည်။

ဆိုလိုသည်မှာ သားငယ်၊ ကျွန်အသစ်နှင့် တပည့်အသစ်တို့ကို စတင် ဆက်ဆံချိန်တွင် မျက်နှာသာ မပေးဘဲ တရားမျှတစွာ ဆက်ဆံသင့်ကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။ အစပိုင်းတွင် မျက်နှာသာပေးပါက နောင်တွင် ဆိုးကျိုးများ ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သောကြောင့် စတင်ချိန်တွင် တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ထိန်းကျောင်းသင့်ကြောင်းကို ဆိုလိုသည်။

ကိုးကားချက်များ

"သားကိုငယ်ခါ၊ ကျွန်မှာဝယ်သစ်၊ တပည့်ဖြစ်က၊ အပ်စဟူသည်၊ မျက်ခြည်မျက်သာ၊ မပေးရာတည်း၊ ပေးပါတုံက၊ မိဘသခင်၊ ဆရာရှင်တို့၊ ပဲ့ပြင်ပြုပြင်၊ သွန်သင်နောက်ကို၊ မရလိုဘူး၊" [၁၂၆၆] မဃ ၃၁၆။

ကိုးကား

Category:မြန်မာဆိုရိုးစကားများ