ခုံကျူး ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူး ရှေ့နေတာ

ခုံကျူး ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူး ရှေ့နေတာ သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။ (ခုံကျူး ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူး ရှေ့နေတာ၊ မင်းစေကျူး မင်းစေတာ ဟူ၍လည်း အဆိုရှိသည်။)

အဓိပ္ပာယ်

ခုံကျူး ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူး ရှေ့နေတာ ဆိုသည်မှာ တရားစီရင်ဆုံးဖြတ်ရာတွင် ခုံမင်း (တရားသူကြီး) က တရားဥပဒေနှင့်အညီ ဆုံးဖြတ်ခြင်းမရှိဘဲ လွန်ကျူးပါက ခုံမင်း၏ တာဝန်ဖြစ်ပြီး၊ ရှေ့နေက ဥပဒေဘောင်အတွင်းမှ လွန်ကျူးပါက ရှေ့နေ၏ တာဝန်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ဤဆိုရိုးစကားသည် တရားစီရင်ရေးတွင် ပါဝင်သူများ၏ တာဝန်နှင့် တာဝန်ယူမှုကို ဖော်ပြသည်။ တရားစီရင်ရေးသည် တရားဥပဒေနှင့်အညီ မှန်ကန်စွာ ဆောင်ရွက်ရမည်ဖြစ်ပြီး မည်သူမဆို ဥပဒေဘောင်ကို ကျော်လွန်၍ မရပေ။ ဥပဒေကို ချိုးဖောက်ပါက ထိုသူ၏ တာဝန်သာ ဖြစ်သည်။ မင်းစေကျူး မင်းစေတာ ဆိုသည်မှာ မင်း၏ အစေအပါး (အမှုထမ်း) များက တာဝန်ကို လစ်ဟင်းပါက မင်း၏ တာဝန်ဖြစ်သည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ယေဘုယျအားဖြင့် ဤဆိုရိုးစကားသည် မိမိ၏ တာဝန်ကို ကျေပွန်စွာ ထမ်းဆောင်ရမည်ဖြစ်ပြီး တာဝန်လစ်ဟင်းမှုအတွက် တာဝန်ယူရမည်ဖြစ်ကြောင်းကို ဖော်ပြသည်။

ကိုးကားချက်များ

   မင်းစေကျူးလွန်၊ မင်းစေဝန်တည့်၊ [၁၁၄၅] သာဓိ ၃၆။
   ခုံကျူးလျှင်ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူးလျှင် ရှေ့နေတာ၊ မင်းစေကျူးလျှင် မင်းစေတာ ဆိုသောစကား၊ [၁၂၃၁] အဍ္ဍသံ။ ၅။
   ခုံကျူး ခုံတာ၊ ရှေ့နေကျူး ရှေ့နေတာဟူသောအရလည်းတစ်ချက်၊ [၁၂၇၅] ဆောင်းပါးချုပ်။ ၁၁၃။

ကိုးကား

Category:မြန်မာဆိုရိုးစကားများ