ရေအဆုံး ကုန်းတစ်ဝက်

ရေအဆုံး ကုန်းတစ်ဝက် သည် မြန်မာဆိုရိုးစကား ဖြစ်သည်။

အဓိပ္ပာယ်

“ရေအဆုံး၊ ကုန်းတစ်ဝက်” ဆိုသည်မှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ပစ္စည်းကို ပြန်လည်ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းနှင့် ပတ်သက်သော ရှေးခေတ် ဥပဒေ သို့မဟုတ် ထုံးတမ်းအစဉ်အလာကို ဖော်ပြသော ဆိုရိုးစကားဖြစ်သည်။

   “ရေအဆုံး” ဆိုသည်မှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ပစ္စည်းကို “ရေ” (ရေထဲမှ) တွင် ပြန်လည်တွေ့ရှိပါက ရှာဖွေတွေ့ရှိသူအား ပစ္စည်း၏ “အဆုံး” (တစ်ခုလုံး) ကို ပိုင်ဆိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟု ဆိုလိုသည်။
   “ကုန်းတစ်ဝက်” ဆိုသည်မှာ ပျောက်ဆုံးသွားသော ပစ္စည်းကို “ကုန်း” (ကုန်းပေါ်မှ) တွင် ပြန်လည်တွေ့ရှိပါက ရှာဖွေတွေ့ရှိသူအား ပစ္စည်း၏ “တစ်ဝက်” (ထက်ဝက်) ကိုသာ ပိုင်ဆိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟု ဆိုလိုသည်။ ကျန်တစ်ဝက်ကို မူလပိုင်ရှင်ထံ ပြန်လည်ပေးအပ်ရသည်။

ဤဆိုရိုးစကားသည် ရှေးခေတ်လူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် ပျောက်ဆုံးပစ္စည်းကို ရှာဖွေတွေ့ရှိခြင်းနှင့် ပတ်သက်သော တရားမျှတမှုနှင့် ပိုင်ဆိုင်မှုဆိုင်ရာ အယူအဆများကို ဖော်ပြသည်။

ကိုးကားချက်များ

   "ဟောသည်မှာ ရပြီ၊ ရေမှာ အဆုံး၊ ကုန်းမှာ တစ်ဝ်ကဆိုတဲ့ ဥပဒေနှင့်အညီ တစ်ဝက်ကိုဖြင့် သည်က ပိုင်ပေါ့၊" [၁၂၇၈] တင်မြ၊ ပ။ ၁၅၀။
   "ရက်ကန်းသည်မတစ်ဦး ရွှေအိုးတစ်အိုးတွေ့ရာမှာ မှူးမတ်များကုကန်းမှာ တစ်ဝက်၊ ရေမှာ အဆုံးဟူသည့်အတိုင်း တစ်ဝက်ခွဲယူ၍ ဘုရင်ကိုဆက်ရာတွင်…၊" [၁၃၄၁] ငွေတာရီ၊ ၂၂၉။ ၃၃။

ကိုးကား

Category:မြန်မာဆိုရိုးစကားများ