စိတ် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်၊ အကျယ် တစ်ရာနှစ်ဆယ့်တစ်

စိတ် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်၊ အကျယ် တစ်ရာနှစ်ဆယ့်တစ် သည် ဗုဒ္ဓဘာသာ အဘိဓမ္မာတွင် အသုံးပြုသော အသုံးအနှုန်းဖြစ်သည်။ မြန်မာဆိုရိုးစကား အဖြစ်လည်း မှတ်ယူနိုင်သည်။

အဓိပ္ပာယ်

စိတ် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်၊ အကျယ် တစ်ရာနှစ်ဆယ့်တစ် ဆိုသည်မှာ စိတ်၏ အမျိုးအစားများကို အကျဉ်းချုပ်အားဖြင့် ၈၉ ပါး (သို့မဟုတ် ၉၀ ပြည့်ရန် တစ်ခုလျော့သောကြောင့် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်ဟု ဆိုသည်) နှင့် အကျယ်အားဖြင့် ၁၂၁ ပါး ခွဲခြားသတ်မှတ်ထားခြင်းကို ဆိုလိုသည်။

အဘိဓမ္မာအရ စိတ်သည် အာရုံကို သိခြင်းဟူသော လက္ခဏာ တစ်မျိုးတည်းသာ ရှိသော်လည်း အာရုံ၏ အမျိုးအစား၊ ဖြစ်ပေါ်ပုံ အခြေအနေ၊ စိတ်နှင့် ယှဉ်တွဲသော စေတသိက်များ စသည်တို့အပေါ် မူတည်၍ အမျိုးမျိုး ကွဲပြားနိုင်သည်။ ထိုကွဲပြားမှုများကို အခြေခံ၍ စိတ်ကို အကျဉ်းအားဖြင့် ၈၉ ပါး၊ အကျယ်အားဖြင့် ၁၂၁ ပါး ခွဲခြားထားခြင်းဖြစ်သည်။

   အကျဉ်း (၈၉ ပါး): ကာမစိတ် ၅၄ ပါး၊ ရူပစိတ် ၁၅ ပါး၊ အရူပစိတ် ၁၂ ပါး၊ လောကုတ္တရာစိတ် ၈ ပါး စုစုပေါင်း ၈၉ ပါး ဖြစ်သည်။ အချို့အဋ္ဌကထာများတွင် ဝိပါက်အဟိတ်စိတ် ၁၅ ပါးတွင် ဒွိပဉ္စဝိညာဉ် ၁၀ ပါးကို ပယ်၍ ၇၉ ပါးဟု ဆိုသည်။ ထိုအခါ ၉၀ ပြည့်ရန် တစ်ပါးလျော့သောကြောင့် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်ဟု ခေါ်သည်။
   အကျယ် (၁၂၁ ပါး): လောကုတ္တရာစိတ် ၈ ပါးကို မဂ်စိတ် ၄ ပါး၊ ဖိုလ်စိတ် ၄ ပါးဟု အကျယ်ခွဲခြားလိုက်လျှင် ၁၂၁ ပါး ဖြစ်လာသည်။

ဤအသုံးအနှုန်းသည် စိတ်၏ သဘောတရားကို အသေးစိတ် လေ့လာလိုသူများအတွက် အရေးပါသော အခြေခံအချက်ဖြစ်သည်။

ကိုးကားချက်များ

   အရှင်အနုရုဒ္ဓါသည်… အစရှိသော ဂါထာကို မိန့်တော်မူသည်…စိတ် တစ်ခုယုတ် ကိုးဆယ်၊ အကျယ် ၁၂၁-ပါး၊ အပြား စေတသိက် ၅၂- ပါး အပြားတည်း၊ [၁၂၉၆] သင်္ဂြိုဟ်။ ၄၄၃။

ကိုးကား

Category:မြန်မာဆိုရိုးစကားများ