မြန်မာနိုင်ငံရှိ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ

ဤသည်မှာ မြန်မာ့ပြည်တွင်းပဋိပက္ခများတွင် ပါဝင်နေသော မြန်မာနိုင်ငံရှိ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ စာရင်း (တပ်မတော်မှ လွဲ၍) ဖြစ်သည်။ အဆိုပါ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့များကို မြန်မာနိုင်ငံ အစိုးရက တရားဝင်အားဖြင့် တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းများ (ethnic armed organisations (EAOs)) ဟု ခေါ်ဆိုသည်။

 တိုက်ပွဲဝင်နေဆဲ အဖွဲ့များ 
+ အမည်  အတိုကောက် တည်ထောင်  အင်အား  ဌာနချုပ်  တည်နေရာ  နှီးနွယ်  မှတ်ချက်  အာရက္ခတပ်တော် အေအေ  ၂၀၀၉ ၃၈၀၀၀-၄၀၀၀၀ လိုင်ဇာမြို့ ၊ မြောက်ဦးမြို့ကချင်ပြည်နယ်၊ရခိုင်ပြည်နယ်၊ရှမ်းပြည်နယ်၊ချင်းပြည်နယ်၊ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်–မြန်မာ နယ်စပ်၊ အိန္ဒိယ-မြန်မာ နယ်စပ် မြန်မာပြည်မြောက်ပိုင်း မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့ အဖွဲ့ဝင်  ရခိုင်ပြည်တပ်မတော် အေအေ (ကရင်ပြည်နယ်) ၂၀၁၀  ၁၀၀–၃၅၀+ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ကရင်ပြည်နယ် ရခိုင်အမျိုးသားကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံးနှင့် မဟာမိတ်ဖြစ်သည်။  မြန်မာနိုင်ငံလုံးဆိုင်ရာ ကျောင်းသားများ ဒီမိုကရက်တစ်တပ်ဦး အေဘီအက်စ်ဒီအက်ဖ် ၁၉၈၈ မာနယ်ပလော (၁၉၉၅ မတိုင်မီ) မြန်မာ–ထိုင်း နယ်စပ်၊အိန္ဒိယ–မြန်မာ နယ်စပ်၊တရုတ်–မြန်မာနယ်စပ်  ရခိုင်ပြည် လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် ALA ၁၉၇၄ ခုနှစ် ဇွန်လ ၁ ရက် ၇၀၀-၁,၀၀၀ ရခိုင်-အိန္ဒိယ နယ်စပ် ကရင်ပြည်နယ်၊ရခိုင်ပြည်နယ်ရခိုင်ပြည်လွတ်မြောက်ရေးပါတီ (ALP) စစ်ရေးကျောက်ထောက်နောက်ခံပြုသော တပ်မတော်အာရကန်ရိုဟင်ဂျာတပ်မတော်ARA၂၀၂၀ မသိရှိရရွေ့လျား ဌာနချုပ်  အာရကန်ရိုဟင်ဂျာ ကယ်တင်ရေးတပ်မတော် အေအာရ်အက်စ်အေ ၂၀၁၃  ~၂၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ၂၀၁၆ နှင့် ၂၀၁၇ ခုနှစ်တွင် မြန်မာ-ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နယ်စပ်တလျောက်ရှိ မြန်မာကင်းစခန်းများအား တိုက်ခိုက်ခဲ့ခြင်းအတွက် တာဝန်ရှိသည့် အဖွဲ့ဖြစ်သည်။ ယခင်က Harakah al-Yaqin ဟု သိကြသည်။  ဗမာပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်တော် BPLA ၂၀၂၁ မသိရှိရ ရွေ့လျားဌာနချုပ် မြန်မာနိုင်ငံ အရှေ့‌တောင်ပိုင်း   ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော် CNA ၁၉၈၈  ၂၀၀+ ဟားခါးမြို့ ချင်းပြည်နယ် ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်ပြီး ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ (UNFC) အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။  ချင်းအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ CNDF ၂၀၂၁ မသိရှိရ ဖလမ်းမြို့ ချင်းပြည်နယ် ချင်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ချင်းဒေသကာကွယ်ရေးတပ်မတော်CDF၂၀၂၁ မသိရှိရရွေ့လျားဌာနချုပ် ဓနုပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်တော်DPLA၂၀၂၂ ~၅၀၀ရွေ့လျားဌာနချုပ်ရှမ်းပြည်နယ်ဓနုပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး၏ လက်နက်ကိုင်တပ်  ဒီမိုကရက်တစ် ကရင်အကျိုးပြုတပ်မတော် - တပ်မဟာ ၅ DKBA-5 ၂၀၁၀  ၁,၅၀၀+ ဆုံဆည်းမြိုင် မြဝတီမြို့နယ်၊ ကရင်ပြည်နယ် ၂၀၁၀ ခုနှစ်အထိ ဒီမိုကရက်တစ် တိုးတက်သော ဗုဒ္ဓဘာသာ ကရင်တပ်မတော် တွင် ပါဝင်ခဲ့သည်။ ကချင်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့KDA၁၉၉၁ ၂၈၅၀ (2020)ကောင်းခါးရှမ်းပြည်နယ်  ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် ကေအိုင်အေ ၁၉၆၁  ၁၀,၀၀၀–၁၂,၀၀၀ လိုင်ဇာမြို့၊Pajau (၂၀၀၅ အထိ) ကချင်ပြည်နယ် ကချင်လွတ်လပ်ရေးအဖွဲ့၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ဖြစ်ပြီး ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ (UNFC) အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သည်။ ကချင်ပြည်နယ်ရှိ ဒေသများကို ချုပ်ကိုင်အုပ်ချုပ်သည်။  ကရင်အမျိုးသားတပ်မတော်KNA၂၀၂၄ ၇၀၀၀+ရွှေကုက္ကိုလ်ကရင်ပြည်နယ်   ကရင်အမျိုးသားကာကွယ်ရေးအဖွဲ့အစည်း KNDO ၁၉၄၉  မသိရှိရ လေဝါး၊မာနယ်ပလော (၁၉၉၅ အထိ) ကယားပြည်နယ်၊ကရင်ပြည်နယ် ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံး နှင့် နှီးနွယ်အဖွဲ့အစည်း   ကရင်အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် KNLA ၁၉၄၉  ၅,၀၀၀–၇,၀၀၀Burma center for Ethnic Studies, Jan. 2012, "Briefing Paper No. 1" http://www.burmalibrary.org/docs13/BCES-BP-01-ceasefires(en).pdf လေဝါး၊မာနယ်ပလော (၁၉၉၅ အထိ) ကယားပြည်နယ်၊ကရင်ပြည်နယ်၊တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံး၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်ပြီး ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ (UNFC) အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။ ၂၀၂၁ ခုနှစ် မြန်မာနိုင်ငံ စစ်အာဏာသိမ်းခြင်းကို တုံ့ပြန်သည့်အနေဖြင့် ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှုများ ပြန်လည်လုပ်ဆောင်ခဲ့သည်။  ကရင်နီ တပ်မတော် KA/KNPP ၁၉၄၉  ၅၀၀–၁,၅၀၀ ညမိုး ကယားပြည်နယ်   ကရင်နီလူမျိုးပေါင်းစုံ ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦးKNPLF၁၉၇၈ ၂၀၀၀ပန်ကန်းကယားပြည်နယ်  ကရင်နီအမျိုးသားကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ KNDF ၂၀၂၁  ၅,၀၀၀–၆,၀၀၀+ ရွေ့လျားဌာနချုပ်  ကယန်းပြည်သစ်တပ်မတော်KNLP/A၁၉၆၄ ၂၀၀–၃၀၀ဖယ်ခုံမြို့နယ်ကယန်းပြည်သစ်ပါတီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ် ကော်သူးလေတပ်မတော် (KTLA)KTLA၂၀၂၂ မသိရှိရကရင်ပြည်နယ်၂၀၂၂ ဇူလိုင်တွင် ကရင်အမျိုးသားအစည်းအရုံးမှ ခွဲထွက် ကေအဲန်ယူ/ကေအဲန်အယ်အေ ငြိမ်းချမ်းရေး ကောင်စီ  ကေပီစီ ၂၀၀၇  <၂၀၀ Tokawko ကယားပြည်နယ် ကေအဲန်ယူ၊ ကေအဲန်အယ်အေ တို့နှင့် ဆက်နွယ်မှု မရှိပေ။  ကူကီးအမျိုးသားတပ်မတော် KNA(B) ၁၉၈၈  ၂၀၀+ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ချင်းပြည်နယ်၊စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး ကူကီးအမျိုးသားအစည်းအရုံး၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့ ကူကီး-ချင်းအမျိုးသားတပ်မတော်KCNA၂၀၁၇ မသိရှိရရွေ့လျားဌာနချုပ် ကူကီး-ချင်းအမျိုးသားတပ်ဦး၏ လက်နက်ကိုင်တပ်  လားဟူဒီမိုကရက်တစ်အစည်းအရုံး LDU  မသိရှိရ  မသိရှိရ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရှမ်းပြည်နယ်  မွန်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်MNLA၁၉၅၈ ၁၀၀၀+ (၂၀၂၄)Ye Chaung Phyaမွန်ပြည်သစ်ပါတီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့၂၀၁၈ တွင် တစ်နိုင်ငံလုံး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ်လက်မှတ်ရေးထိုး မွန်အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော် (စစ်အာဏာရှင်တိုက်ဖျက်ရေး)MNLA-AMD၂၀၂၄ ၃၀၀မသိရှိရမွန်ပြည်နယ်မွန်ပြည်သစ်ပါတီ (စစ်အာဏာရှင်တိုက်ဖျက်ရေး)၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့  မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော် MNDAA ၁၉၈၉  ၂,၀၀၀–၄,၀၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရှမ်းပြည်နယ် (ကိုးကန့်)  ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ပြိုကွဲပြီးနောက် ခွဲထွက်လာသည့် အဖွဲ့ဖြစ်သည်။  ဗမာအမျိုးသားတော်လှန်ရေးတပ်မတော် MRDA ၂၀၂၂  မသိရှိရ ပုလဲမြို့နယ် စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီးမြန်မာ့တော်ဝင်နဂါးတပ်တော် မှ အမည်ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်း  အမျိုးသားဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော် NDAA-ESS ၁၉၈၉  ၃,၀၀၀–၄,၀၀၀ မိုင်းလားမြို့ ရှမ်းပြည်နယ် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ ပြိုကွဲပြီးနောက် ခွဲထွက်လာသည့် အဖွဲ့ဖြစ်သည်။ အမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်NLA၂၀၂၃ မသိရှိရတမူးမြို့နယ်စစ်ကိုင်းတိုင်းဒေသကြီး (တမူးမြို့နယ်)ယခင်က ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော် အမှတ် ၃ တမူးတပ်ရင်း နာဂတပ်မတော်၁၉၈၀ <500 (2016)UNLFWအဖွဲ့ဝင် ကချင်ဒီမိုကရေစီသစ် တပ်မတော်၁၉၈၉ ၇၀၀ပန်ဝါကချင်ပြည်နယ်၁၉၈၉ တွင် အစိုးရနှင့် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေး လက်မှတ်ထိုးပြီး ၂၀၀၉ တွင် နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့အဖြစ် အသွင်ပြောင်း ပအိုဝ်းအမျိုးသားတပ်မတော်PNA၁၉၄၉ ၄၀၀၀ (၂၀၂၃)တောင်ကြီးမြို့ရှမ်းပြည်နယ်ပအိုဝ်းအမျိုးသားအဖွဲ့ချုပ်၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်PNLA၂၀၀၉ ၁၀၀၀+ (၂၀၂၄)လေဘွားစခန်းပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ်၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့  ပြည်သူ့ကာကွယ်ရေးတပ်မတော်   PDF ၂၀၂၁ မသိရ မသိရှိရ မြန်မာနိုင်ငံ အနှံ့အပြား အမျိုးသားညီညွတ်ရေးအစိုးရ၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့   ပြည်သူ့ လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော်  PLA ၂၀၂၁ မသိရှိရ   ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီ၏ လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့ ၂၀၂၁ ခုနှစ်နှောင်းပိုင်းတွင် ဗမာပြည် ကွန်မြူနစ်ပါတီကို ပြင်ဆင်ဖွဲ့စည်းခဲ့ကာ ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။ လူထုတော်လှန်ရေး မဟာမိတ်အင်အားစုPRA (Magway)၂၀၂၁ မသိရှိရရွေ့လျားဌာနချုပ်  ရိုဟင်ဂျာညီညွတ်ရေးအဖွဲ့ RSO ၁၉၈၂  မသိရှိရ ရခိုင်ပြည်နယ်;ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်-မြန်မာ နယ်စပ်   ရှမ်းနီအမျိုးသားများတပ်မတော် SNA ၂၀၁၆  ၃၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ကချင်ပြည်နယ် ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-တောင်ပိုင်း နှင့် မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရ တို့နှင့် မဟာမိတ် ဖြစ်သည်။  ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-မြောက်ပိုင်း SSA-N ၁၉၇၁  ၈,၀၀၀ ဝမ်ဟိုင်း ရှမ်းပြည်နယ်   ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-တောင်ပိုင်း SSA-S ၁၉၉၆  ၆,၀၀၀–၈,၀၀၀ လွယ်တိုင်းလျှံ ရှမ်းပြည်နယ်၊မြန်မာ–ထိုင်း နယ်စပ် သျှမ်းပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ဖြစ်ပြီး ရှမ်းပြည်ကွန်ဂရက် အဖွဲ့ဝင် ဖြစ်သည်။ မွန်ထိုင်းတပ်မှ ၁၉၉၅ တွင် ခွဲထွက်ခဲ့သည်။  ကျောင်းသားလက်ရုံးတပ်တော် SAF ၂၀၂၁  မသိရှိရ ရွေ့လျားဌာနချုပ်   တအောင်း အမျိုးသား လွတ်မြောက်ရေး တပ်မတော် TNLA ၁၉၉၂  ၈,၀၀၀+ (၂၀၂၂) ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရှမ်းပြည်နယ်  ပလောင်ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ ကို အုပ်ချုပ်နေသည်။  ဝပြည် သွေးစည်းညီညွတ်ရေး တပ်မတော် UWSA ၁၉၈၉  ၂၀,၀၀၀Johnson, Tim (29 August 2009). China Urges Burma to Bridle Ethnic Militia Uprising at Border. The Washington Post.–၂၅,၀၀၀ ပန်ဆန်းမြို့ ရှမ်းပြည်နယ် ဝ ပြည်နယ်သွေးစည်းညီညွတ်ရေးပါတီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ဖြစ်သည်။ ဝကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း (ဝပြည်နယ်) ကို လက်ရှိ အုပ်ချုပ်နေသည်။  ဝအမျိုးသားတပ်မတော် WNA ၁၉၆၉  ၂၀၀ ဟိုမိန်းမြို့ ရှမ်းပြည်နယ် ဝအမျိုးသားအစည်းအရုံး၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ဖြစ်ပြီး ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ (UNFC) အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်သည်။ ၁၉၉၇ ခုနှစ်တွင် အစိုးရနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးသဘောတူညီချက်ကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။  ဇိုမီးတော်လှန်ရေးတပ်မတော် ZRA ၁၉၉၇  ၃,၀၀၀ Churachandpur ချင်းပြည်နယ်၊အိန္ဒိယ–မြန်မာ နယ်စပ် ဇိုမီးတော်လှန်ရေးအဖွဲ့၏ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်း မြန်မာနိုင်ငံတွင်း အသေးစားထိတွေ့တိုက်ခိုက်မှုများသာ ရှိသည်။

 ဖျက်သိမ်းပြီးသော အဖွဲ့များ 

 အမည် အတိုကောက် တည်ထောင် ပြိုကွဲ အင်အား ဌာနချုပ် တည်နေရာ နှီးနွယ် မှတ်ချက် Arakan Rohingya Islamic Front ARIF ၁၉၈၆ ၁၉၉၈  မသိရှိရ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်–မြန်မာ နယ်စပ်  ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ CPB ၁၉၃၉ ၁၉၈၉  ၆,၀၀၀ ပန်ဆန်းမြို့ ရှမ်းပြည်နယ် ၁၉၈၈ တွင် လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။  ဒီမိုကရက်တစ် တိုးတက်သော ဗုဒ္ဓဘာသာ ကရင်တပ်မတော် ဒီကေဘီအေ ၁၉၉၄ ၂၀၁၀  <၅,၀၀၀ မာနယ်ပလော (၁၉၉၅ အထိ) ကရင်ပြည်နယ် ၁၉၉၄ ခုနှစ်တွင် ဖွဲ့စည်းပြီး မကြာမီ အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့သည်။ ကရင် အမျိုးသား အစည်းအရုံးမှ ခွဲထွက်လာခဲ့ပြီး ၂၀၁၀ တွင် ဖျက်သိမ်းခဲ့သည်။ ဘုရားသခင်တပ်မတော် 1997 2006  500 ရွေ့လျားဌာနချုပ် မြန်မာ–ထိုင်းနယ်စပ် ၂၀၀၆ ခုနှစ်တွင် အစိုးရတပ်များထံ လက်နက်ချခဲ့သည်။ ကချင်ကာကွယ်ရေးတပ်ဖွဲ့ ကေဒီအေ ၁၉၆၁ ၂၀၁၀  ၁,၅၀၀ ကောင်းခါးရွာ ရှမ်းပြည်နယ်  ကချင်လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်၏ တပ်မဟာ ၄ အဖြစ် စတင်ခဲ့သည်။  ကရင်နီလူမျိုးပေါင်းစုံ ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး KNPLF ၁၉၇၈ ၂၀၀၉  ၄,၀၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ကယားပြည်နယ် ကရင်နီ တပ်မတော်မှ ခွဲထွက်လာခဲ့သည်။ ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။ မုန်းကိုးကာကွယ်ရေးတပ် MRDA ၁၉၉၅ ၂၀၀၀  မသိရှိရ မုန်းကိုးမြို့ ရှမ်းပြည်နယ်၊တရုတ်–မြန်မာ နယ်စပ် မြန်မာအမျိုးသား ဒီမိုကရက်တစ် မဟာမိတ်တပ်မတော်မှ ခွဲထွက်ခဲ့သည်။  မုန်းတိုင်းတပ် MTA ၁၉၈၅ ၁၉၉၆  ၂၀,၀၀၀ ဟိုမိန်းမြို့ ရှမ်းပြည်နယ်၊မြန်မာ–ထိုင်း နယ်စပ် ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် အစိုးရတပ်များထံ လက်နက်ချခဲ့သည်။ မွန်ပြည်ပြန်လည်ထူထောင်ရေးတပ် MRA ၂၀၀၁ ၂၀၁၂  ၁၀၀–၃၀၀ Sangkhlaburi မွန်ပြည်နယ်၊တနင်္သာရီတိုင်းဒေသကြီး ဟံသာဝတီပြန်လည်ထူထောင်ရေးပါတီ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ ၂၀၁၂ ခုနှစ်တွင် အစိုးရတပ်များထံ လက်နက်ချခဲ့သည်။  မူဂျာဟစ် မရှိ ၁၉၄၇ ၁၉၆၁  ၂,၀၀၀ မေယု ရခိုင်ပြည်နယ် ၁၉၅၀ ဆယ်စုနှစ်နှောင်းပိုင်းနှင့် ၁၉၆၀ ဆယ်စုနှစ်အစောပိုင်းတို့တွင် အစိုးရတပ်များထံ လက်နက်ချခဲ့သည်။ ကချင်ဒီမိုကရေစီသစ် တပ်မတော် NDA-K ၁၉၈၉ ၂၀၀၉  ၇၀၀ ပန်ဝါ ရှမ်းပြည်နယ် ၁၉၈၉ ခုနှစ်တွင် အပစ်အခတ်ရပ်စဲရေးကို လက်မှတ်ရေးထိုးခဲ့ပြီး ၂၀၀၉ ခုနှစ်တွင် နယ်ခြားစောင့်တပ်ဖွဲ့အဖြစ် ပြောင်းလဲခဲ့သည်။  အလံနီ ကွန်မြူနစ်ပါတီ RFCP ၁၉၄၈ ၁၉၇၈  ၅၀၀Schmid, Alex Peter, A.J. Jongman, and Michael Stohl. Political Terrorism: A New Guide to Actors, Authors, Concepts, Data Bases, Theories, and Literature. New Brunswick, N.J.: Transaction Publishers, 2005. p. 514 ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရှမ်းပြည်နယ် ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီ (အလံဖြူများ) ထံမှ ခွဲထွက်လာခဲ့သည်။ Rohingya Liberation Party RLP ၁၉၇၂ ၁၉၇၄  ၈၀၀–၂,၅၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရခိုင်ပြည်နယ် ၁၉၇၄ ဇူလိုင်လတွင် အစိုးရစစ်တပ်၏ ထိုးစစ်ဆင်မှုကြောင့် သောင်းကျန်းသူများ ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်နိုင်ငံဖက်သို့ ထွက်ပြေးသွားကြသည်။ Rohingya National Army RNA ၁၉၉၈ ၂၀၀၁  မသိရှိရ ကောက်ဘဇာခရိုင် ရခိုင်ပြည်နယ်၊ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်–မြန်မာ နယ်စပ် Arakan Rohingya National Organisation (ARNO) ၏ လက်နက်ကိုင်တပ်ဖွဲ့ Rohingya Patriotic Front RPF ၁၉၇၄  ၁၉၈၀ ဆယ်စုနှစ်  ၇၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရခိုင်ပြည်နယ်  Rohingya Solidarity Organisation RSO ၁၉၈၂ ၁၉၉၈  မသိရှိရ ရခိုင်ပြည်နယ်၊ဘင်္ဂလားဒေ့ရှ်–မြန်မာ နယ်စပ် တာလီဘန်နှင့် အယ်လ်ကေးဒါး တို့နှင့် ဆက်သွယ်မှုရှိသည်ဟု ဆိုသည်။ ၁၉၉၀ ဆယ်စုနှစ်များတွင် လှုပ်ရှားခဲ့ပြီး ၁၉၉၈ ခုနှစ်တွင် စစ်ရေးလှုပ်ရှားမှု မရှိတော့ပေ။  ရှမ်းပြည် တပ်မတော် SSA ၁၉၆၄ ၁၉၇၆  ၁,၅၀၀ ရွေ့လျားဌာနချုပ် ရှမ်းပြည်နယ် ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-မြောက်ပိုင်း နှင့် ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-တောင်ပိုင်း တို့၏ မူလဖြစ်သည်။ ဗမာပြည်ကွန်မြူနစ်ပါတီကဲ့သို့သော အဖွဲ့များနှင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့သည်။  ရှမ်းပြည် အမျိုးသား တပ်မတော် SSNA ၁၉၉၅ ၂၀၀၅  ၈,၀၀၀ (အများဆုံး)Chronology for Shans in Burma သီပေါမြို့ ရှမ်းပြည်နယ် ၂၀၀၅ ခုနှစ်တွင် ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-တောင်ပိုင်း နှင့် ပေါင်းစည်းခဲ့သည်။  ရှမ်းပြည်နယ်တပ်ပေါင်းစုတော်လှန်ရေးတပ်မတော် SURA မသိရှိရ ၁၉၉၆  မသိရှိရ ဟိုမိန်းမြို့ ရှမ်းပြည်နယ်၊မြန်မာ–ထိုင်း နယ်စပ် ၁၉၉၆ ခုနှစ်တွင် အစိုးရတပ်များထံ အများစု လက်နက်ချခဲ့ကြသည်။ အင်အား ၈၀၀ ခန့်မှာ ရွက်ဆစ်၏ အုပ်ချုပ်မှုဖြင့် ရှမ်းပြည်တပ်မတော်-တောင်ပိုင်း ကို ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်။  မြန်မာကျောင်းသား စစ်သည်တော်များအဖွဲ့ VBSW ၁၉၉၉ ၂၀၁၃  မသိရှိရ ရွေ့လျားဌာနချုပ် မြန်မာ–ထိုင်း နယ်စပ်  ၂၀၁၃ နောက်ပိုင်းတွင် လှုပ်ရှားမှု မရှိတော့ပေ။ ၁၉၉၉ အောက်တိုဘာတွင် ဘန်ကောက်မြို့ရှိ မြန်မာသံရုံးကို ဝင်ရောက်စီးနင်းကာ ဓားစာခံများ ထိန်းသိမ်းခဲ့သဖြင့် နာမည်ဆိုးရခဲ့သည်။

 စစ်ဖက် ညွန့်ပေါင်းအဖွဲ့များ 
 အမည် အတိုကောက် တည်ထောင် ဌာနချုပ် အဖွဲ့ဝင်များ မှတ်ချက်   ဖက်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုတပ်မတော် FUA ၂၀၁၁ ချင်းမိုင်မြို့  ညီညွတ်သော တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများ ဖက်ဒရယ်ကောင်စီ၏ လက်နက်ကိုင် တပ်ဖွဲ့ ဖြစ်သည်။ မြန်မာပြည်မြောက်ပိုင်း မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့ NA-B ၂၀၁၆ လိုင်ဇာမြို့ ညီနောင်မဟာမိတ်သုံးဖွဲ့3BA၂၀၁၉ ချင်းပြည်ကောင်စီCC၂၀၂၃ဝိတိုရိယစခန်း ချင်းပြည်၏ အုပ်ချုပ်ရေးနှင့် လက်နက်ကိုင်တပ်အဖြစ် ဖွဲ့စည်းချင်းညီနောင်CBA၂၀၂၃ချင်းပြည် ထူထောင်ခြင်းကို ကန့်ကွက်သည့်အနေဖြင့် ချင်းတော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ ပူးပေါင်းဖွဲ့စည်းထားသော နိုင်ငံရေးနှင့် စစ်ရေးမဟာမိတ်အဖွဲ့4K မဟာမိတ်တပ်ဖွဲ့၂၀၂၃ကရင်နှင့် ကရင်နီ တော်လှန်ရေးအဖွဲ့များ၏ မဟာမိတ်အဖွဲ့7 EAO Alliance၂၀၂၄တစ်နိုင်ငံလုံး ပစ်ခတ်တိုက်ခိုက်မှု ရပ်စဲရေးသဘောတူစာချုပ် လက်မှတ်ရေးထိုးထားသော အဖွဲ့များ၏ မဟာမိတ်အဖွဲ့

 ကိုးကန်

 ပြင်ပလင့်ခ်များ 
 Myanmar Peace Monitor – NGO based in Chaing Mai, Thailand that monitors Myanmar's ongoing peace process.
 Pyidaungsu Institute  – Political institute based in Chaing Mai, Thailand focused on achieving political stability and peace in Myanmar.

ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ သမိုင်း
ကဏ္ဍ:မြန်မာနိုင်ငံ၏ နိုင်ငံရေး
*