စည်းကမ်း

စည်းကမ်း () ဆိုသည်မှာ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းများ သို့မဟုတ် အမိန့်များကို လိုက်နာခြင်းဖြင့် ရရှိသော မိမိကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်မှုနှင့် ခက်ခဲသောအရာများကို ဆက်လက်လုပ်ဆောင်နိုင်စွမ်းဖြစ်သည်။ စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းသူများသည် ထိုသို့သော မိမိကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်းသည် အလွန်အရေးကြီးသည်ဟု ယုံကြည်ကြပြီး ထိုသို့သော အပြုအမူကို မြှင့်တင်ရန် ရည်ရွယ်သည့် စည်းကမ်းများကို ပြဋ္ဌာန်းသည်။ ထိုသို့သော အဓမ္မပြုကျင့်မှုသည် တစ်ခါတစ်ရံ ပြစ်ဒဏ်ပေးခြင်းအပေါ် အခြေခံသော်လည်း ထိုနှစ်ခုကြားတွင် ရှင်းလင်းသော ကွာခြားချက်ရှိသည်။ ထိုသို့သော ကွာခြားချက်များကို ဖော်ပြရန် နည်းလမ်းတစ်ခုမှာ စကားလုံးတစ်ခုစီ၏ မူလအဓိပ္ပာယ်မှတစ်ဆင့် ဖြစ်သည်– စည်းကမ်းသည် "သင်ကြားပေးခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရပြီး ပြစ်ဒဏ်သည် "ပြုပြင်ခြင်း သို့မဟုတ် နာကျင်စေခြင်း" ဟု အဓိပ္ပာယ်ရသည်။ ပြစ်ဒဏ်သည် မလိုလားအပ်သော အပြုအမူကို ချက်ခြင်း ဖျောက်ဖျက်နိုင်သော်လည်း ရေရှည်အတွက် ထိရောက်မှုမရှိပါ။ စည်းကမ်းသည် ဆန့်ကျင်ဘက်အားဖြင့် မိမိကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်မှုကို လေ့ကျင့်ပေးခြင်း လုပ်ငန်းစဉ်ကို ဆိုလိုသည်။

ကိုယ့်ကိုယ်ကို စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်း
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းဆိုသည်မှာ ပန်းတိုင်တစ်ခုကို အောင်မြင်စေရန် သို့မဟုတ် သတ်မှတ်ထားသော စံနှုန်းတစ်ခုကို ထိန်းသိမ်းရန်အတွက် မိမိ၏အပြုအမူနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များကို ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်းပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် လုပ်သင့်လုပ်ထိုက်သည်များကို လုပ်ဆောင်ရန်နှင့် ရှောင်ရှားသင့်သည်များကို ရှောင်ရှားရန် မိမိကိုယ်ကို လေ့ကျင့်ပေးနိုင်စွမ်းဖြစ်သည်။ ယင်းတွင် ပန်းတိုင်များ ချမှတ်ခြင်း၊ အာရုံစူးစိုက်မှုရှိခြင်းနှင့် ထိုပန်းတိုင်များအတွက် စွန့်လွှတ်အနစ်နာခံခြင်းတို့ ပါဝင်သည်။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းသည် လေ့ကျင့်မှုနှင့် ကြိုးစားအားထုတ်မှု လိုအပ်သော်လည်း ၎င်းသည် ကုန်ထုတ်စွမ်းအား တိုးတက်စေခြင်း၊ ပိုမိုကောင်းမွန်သော ဆုံးဖြတ်ချက်ချမှတ်ခြင်းနှင့် ဘဝတွင် ပိုမိုကြီးမားသော အောင်မြင်မှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေနိုင်သည်။

ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းကို ရေရှည်ပန်းတိုင်များအတွက် ချက်ခြင်းပျော်ရွှင်မှုများကို စွန့်လွှတ်နိုင်စွမ်း (ဆိုင်းငံ့ထားသော ကျေနပ်မှု) အဖြစ်လည်း သတ်မှတ်နိုင်သည်။ စည်းကမ်းသည် မိမိ၏ သက်တောင့်သက်သာရှိရာ နေရာမှ ရုန်းထွက်နိုင်စွမ်းအပေါ် အခြေခံသည်။ အလေ့အကျင့်ဆိုသည်မှာ နာကျင်မှုအတွက် မဟုတ်ဘဲ ပိုမိုကောင်းမွန်အောင် ပြောင်းလဲလိုခြင်းဖြစ်သည်။ ချက်ခြင်းပျော်ရွှင်မှုကို စွန့်လွှတ်ခြင်း သို့မဟုတ် ပူဇော်သကာပြုခြင်းသည် အတွေးနှင့် အာရုံစူးစိုက်သော စည်းကမ်းကို လိုအပ်သည်။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းဆိုသည်မှာ ပန်းတိုင်တစ်ခုကို အောင်မြင်စွာ အရောက်လှမ်းနိုင်ရန် လုပ်ဆောင်ရမည့်အရာများအပေါ် မိမိကိုယ်ကို အာရုံစူးစိုက်ထားရှိရန်အတွက် မိမိ၏ဆန္ဒများနှင့် စိတ်အားထက်သန်မှုများကို ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်းပင်ဖြစ်သည်။ ၎င်းသည် သင်၏ ရည်မှန်းချက်များကို ပြည့်မီစေမည့် စည်းကမ်းရှိသော အလေ့အကျင့်ကောင်းများကို တည်ဆောက်ရန်အတွက် နေ့စဉ်လုပ်ဆောင်မှု၏ သေးငယ်သော၊ တသမတ်တည်းသော ခြေလှမ်းများကို လှမ်းခြင်းဖြစ်သည်။ မိမိ၏ အတွေးများနှင့် လုပ်ဆောင်ချက်များကို လက်ရှိလုပ်ဆောင်နေသော အလုပ်နှင့် သတ်မှတ်ရန်၊ ပေါင်းစည်းရန်နှင့် ချိန်ညှိရန် ကူညီပေးသည့် စည်းမျဉ်းများနှင့် စံနှုန်းများကို လိုက်နာရန် မိမိကိုယ်ကို လေ့ကျင့်ပေးသည်။ သေးငယ်သော လုပ်ဆောင်ချက်များသည် ပိုမိုကြီးမားသော ပန်းတိုင်များကို အရောက်လှမ်းနိုင်စေသည်။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်း၏ အဓိက အစိတ်အပိုင်းမှာ ဇွဲရှိမှုပင်ဖြစ်သည်။ နေ့စဉ်ရွေးချယ်မှုများသည် အခက်အခဲများကြားမှ မိမိအလိုချင်ဆုံး ပြောင်းလဲမှုများကို ဖြစ်ပေါ်စေရန် စုစည်းပေးသည်။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းမှု၊ ခိုင်မာသော ဆုံးဖြတ်ချက်နှင့် ဇွဲလုံ့လတို့သည် ဇွဲသတ္တိနှင့် ဆင်တူသည်။

စည်းကမ်းဆိုသည်မှာ အတွင်းပိုင်းနှင့် ပြင်ပ တသမတ်တည်းဖြစ်မှုပင်ဖြစ်သည်။ မှန်သည် မှားသည်ကို ဆုံးဖြတ်ရမည် (အတွင်းပိုင်း တသမတ်တည်းဖြစ်မှု) နှင့် ပြင်ပစည်းမျဉ်းကို လိုက်နာရမည်၊ ဆိုလိုသည်မှာ စည်းမျဉ်းများကို လိုက်နာမှု (ပြင်ပ တသမတ်တည်းဖြစ်မှု) ရှိရမည်။ စည်းကမ်းကို လုပ်ချင်စိတ်မရှိသောအရာတစ်ခုခုကို လုပ်ဆောင်ရန် "အားထုတ်မှုအချို့ကို စိုက်ထုတ်ရန်" အသုံးပြုသည်။ စည်းကမ်းသည် အတွေးများနှင့် ခံစားချက်များသာမက ပန်းတိုင်တစ်ခုကို ပြီးမြောက်စေသော၊ တိုးတက်စေသော သို့မဟုတ် ခိုင်မာစေသော လုပ်ဆောင်ချက်တစ်ခုဖြစ်သည်။ လုပ်ဆောင်ချက်တစ်ခုသည် တန်ဖိုးတစ်ခုနှင့် ကိုက်ညီသည်။ တစ်နည်းအားဖြင့် မိမိ၏ တန်ဖိုးများကို မိမိ၏ ရွေးချယ်မှုများကို သတ်မှတ်စေသည်။

ဘာသာရေးတွင် 
ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းသည် ဘာသာရေးစနစ်များစွာတွင် အရေးကြီးသော အခြေခံမူတစ်ရပ်ဖြစ်သည်။ ဥပမာအားဖြင့်၊ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါးတွင် ဖော်ပြထားသည့် ဗုဒ္ဓဘာသာကျင့်ဝတ်များအရ မှန်ကန်သော အမြင် (သမ္မာဒိဋ္ဌိ) နှင့် မှန်ကန်သော သတိ (သမ္မာသတိ) နှစ်ခုစလုံးကို ကိုယ်ကျင့်တရားဆိုင်ရာ စည်းကမ်းအဖြစ် ဖော်ပြထားသည်။

ခရစ်ယာန်ကျင့်ဝတ်များ၏ အမျိုးမျိုးသော ပုံစံများတွင် မင်္ဂလာတရားတော်များ (Beatitudes) မှ လမ်းညွှန်ထားသော သီလများသည် ခြိုးခြံချွေတာခြင်းဆိုင်ရာ ဘာသာရေး (ascetical theology) နှင့် နာခံမှုအခြေခံ စည်းကမ်းများဖြင့် ရှေ့ပြေးခဲ့သည်။ ဤပြောင်းလဲမှုသည် သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်၏ ဆုကျေးဇူးများ (Gifts of the Holy Spirit) မှ အာဏာပိုင်မှုကို အလေးပေးသည့်ဘက်သို့ ဦးတည်သွားခဲ့သည်။ ၎င်းသည် ကောင်းချီးမင်္ဂလာရှိသော်လည်း စည်းကမ်းနှင့် လိုက်နာမှုမှ ရရှိသော ပျော်ရွှင်မှုမျိုး မရရှိခဲ့ပါ။ အလယ်ခေတ်ကာလတွင် ဝိညာဉ်ရေးရာနှင့် ကိုယ်ကျင့်တရားတို့သည် အချင်းချင်း နီးကပ်စွာ ဆက်စပ်နေခဲ့သည်။ စိန့်ဩဂတ်စတင်းနောက်ပိုင်းတွင် မင်္ဂလာတရားတော်များသည် အဖွဲ့အစည်းဆိုင်ရာ မူတစ်ခုအဖြစ် ထင်ရှားလာခဲ့သည်။ သို့သော် ခရစ်ယာန်ကျင့်ဝတ်များသည် စည်းကမ်း၏ပုံစံတစ်ရပ်အဖြစ် နှောင်းပိုင်းအလယ်ခေတ်အထိ အပြည့်အဝ ပေါ်ထွန်းလာခြင်းမရှိသေးပေ။ လူသာရန်ဘာသာ (Lutheranism) နှင့် ဉာဏ်အလင်းခေတ်လွန် (post-Enlightenment era) တို့နှင့်အတူ နာခံမှုအခြေခံ စည်းကမ်းများ ပူးတွဲတည်ရှိနေသည်။ ကက်သလစ်ချာ့ချ်၏ ဓမ္မသစ်ကျမ်း (Catechism) အရ "လူ့လုပ်ရပ်များ၏ ကိုယ်ကျင့်တရား၏ 'ရင်းမြစ်' သုံးခုမှာ ရည်ရွယ်ချက်၊ ရည်ရွယ်ချက်နှင့် အခြေအနေများပင်" ဖြစ်သည်။ သန့်ရှင်းသော ဝိညာဉ်တော်သည် "အသက်ရှင်သော ဘုရားသခင်၏ ထာဝရနှုတ်ကပတ်တော်ကို နားလည်ရန် [နှင့်] ကျမ်းစာများကို နားလည်ရန် ကျွန်ုပ်တို့၏စိတ်ကို ဖွင့်ပေးရန်" အတွက် မရှိမဖြစ်လိုအပ်သည်။

ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် စည်းကမ်းထိန်းသိမ်းခြင်းသည် မိမိကိုယ်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်စွမ်းကို ရရှိစေပြီး မျှော်လင့်ချက်ကို ထိန်းသိမ်းထားရှိနိုင်သည့် နည်းလမ်းလည်းဖြစ်သည်။

 ကိုးကား 

Category:လေ့ကျင့်ရေး
Category:စည်းကမ်းများ