ဧဟိဘိက္ခု

ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိလာပုံကို စွဲ၍ 
ရဟန်းရှစ်မျိုးရှိသည်။ ယင်းရှစ်မျိုးအနက် ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းဟူသည် ဘုရားရှင်က ဧဟိဘိက္ခု (ရဟန်း၊ လာလှည့်) ဟု ခေါ်တော်မူကာမျှဖြင့် ရဟန်းအဖြစ်သို့ ရောက်လာသော ပုဂ္ဂိုလ်ဖြစ်သည်။ 

ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်း
ဧဟိ = သံသရာဘေးကို ပယ်ဖျောက်ရန်
ဧဟိဘိက္ခု (ပု) [ဧဟိ+ဘိက္ခု။ ထီ-၌ ဧဟိ ဘိက္ခုနီ။]  ဘိက္ခု = ထိုဘေးကို ရှုသောပုဂ္ဂိုလ်။  သရဏဂုံ (သို့မဟုတ်) သာသနာအတွင်းသို့ "သံသရာဝဋ်ဒုက္ခမှ လွတ်မြောက်တတ်သော မြတ်ဗုဒ္ဓ၏တရားသည် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကို ကြောက်သူတို့အတွက် ခိုအောင်းရာ နေရာဖြစ်ပေသည်"ဟု နှလုံးသွင်းလျက် စိတ်ဖြင့် "သရဏဂုံသုံးပါးထံ လာပါလော့ ဆည်းကပ်ပါလော့" ဟူ၍ဖြစ်သည်။ ဝိမတိ၊၁၊၁၂၈။ 

ဧဟိ-လာပါလော့ တောင်းပန်အပ်သော ရဟန်းအဖြစ်ကို ခံယူပါလော့။ သာရတ္ထ၊၃၊၁၈၂။

ပြုအပ်သော ကောင်းမှု
ရှေးဘဝက အရိယာပုဂ္ဂိုလ်အားသော်လည်းကောင်း၊ 
သီလဝန္တ ပုထုဇဉ်အားသော်လည်းကောင်း ပရိက္ခရာရှစ်ပါး၊ သို့မဟုတ် သပိတ်၊ သင်္ကန်းများကို လှူဒါန်းခဲ့ဖူးခြင်း၊ လှူဒါန်းသည့်အခါ ဤပရိက္ခရာ အလှူဒါနသည် နောင်အခါ၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းဖြစ်ခြင်း၏ အကူအညီ အထောက်အပံ့ ဖြစ်ပါစေသတည်း ဟု ဆုတောင်းခဲ့ဖူးခြင်းဟူသော အကြောင်းအချက်များသည် ဧဟိဘိက္ခုဖြစ်နိုင်ရန် ပါရမီဆုတောင်းများ ဖြစ်သည်။

ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာမှာ မြတ်စွာဘုရား
ဘုရားရှင်သည် ဧဟိဘိက္ခုဖြစ်နိုင်ရန် ဖော်ပြပါ ပါရမီ 
ဆုတောင်းနှင့် ပြည့်စုံသော ပုဂ္ဂိုလ်ကိုမြင်၍ နီမြန်းသော 
ပံ့သကူသင်္ကန်းတော်အတွင်းမှ ရွှေကဲ့သို့အဆင်းရှိသော လကျာ်လက်တော်ကိုထုတ်၍ မြတ်သောအသံတော်ကိုမြွက်ဟလျက် ရဟန်းလာလှည့်၊ ဝဋ်ဆင်းရဲ၏အဆုံးကိုပြုခြင်းငှာ သာသနာတော်တည်းဟူသော မြတ်သောအကျင့်ကို ကျင့်လှည့် 
ဟု ခေါ်ဆိုတော်မူ၏။

ဤသို့ ဘုရားရှင်က ခေါ်ဆိုတော်မူလိုက်သည်နှင့် 
တစ်ပြိုင်နက် သက်တော်တစ်ရာ (ဝါတော်ရှစ်ဆယ်) ရရှိပြီးသော မထေရ်ကြီးကဲ့သို့ ပရိက္ခရာရှစ်ပါး အပြည့်အစုံနှင့် ရဟန်းအဖြစ်သို့ရောက်ရှိလာသည်။
ဘုရားရှင်တို့သည် ပဌမဗောဓိကာလ ရှေးဦးအစ အချိန်အခါ၌ ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းအဖြစ်ဖြင့်သာ ရဟန်းဘောင်သို့ တက်ရောက်စေခဲ့သည်။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၀၅-၆။ သာရတ္ထ၊၂၊၅၁။ ဝိမတိ၊၁၊၁၂၈။ မြန်မာ့စွယ်စုံကျမ်း၊ အတွဲ(၁၅)

ဧဟိဘိက္ခု ရဟန်းပေါင်းမှာ 
ပဉ္စဝဂ္ဂီ (၅)ပါး။ ယသ မည်သော ရဟန်း(၁)ပါး၊ ၎င်း၏သူငယ်ချင်း (၅၄)ပါး။ ဘဒ္ဒဝဂ္ဂီညီနောင် (၃၀)။ ဥရုဝေလကဿပ အမှူးရှိသော ရသေ့ (၁၀၀၀)။ အဂ္ဂသာဝကတို့နှင့်တကွ အခြံအရံ (၂၅၀)။ အင်္ဂုလိမာလ(၁)ပါးအားဖြင့် (၁၃၄၁)ပါး ရှိသည်။ တိပိဋကအဘိဓာန် အတွဲ-၄ အပိုင်း-၃

ထေရအဋ္ဌကထာ၌—ယသ ရဟန်း (၁)ပါး။ ၎င်း၏သူငယ်ချင်း ဝိမလ၊ သုဗာဟု၊ ပုဏ္ဏဇိ၊ ဂဝမ္ပတိ(၄)ပါး။ ယသ၏သူငယ်ချင်း များပင်ဖြစ်ကြသော အခြားရဟန်း (၅၅)ပါး-ဟုပြဆို၍ အားလုံးပေါင်းသော် (၁၃၅၀) ရှိသည်ဟုလာသည်။ ယင်းအလို ဥရုဝေလ ကဿပ စသော ရသေ့ညီနောင် (၃)ပါး၊ အဂ္ဂသာဝက(၂)ပါးတို့ကိုသီးခြား ဖြည့်စွက် ရေတွက်ရမည်။ ထို့ပြင် အခြံအရံ(၃၀၀)ရှိသော သေလပုဏ္ဏား။ အခြံအရံ(၁၀၀၀)ရှိသော မဟာကပ္ပိနမင်း။ ခမည်းတော်သုဒ္ဓေါဒနမင်းက စေလွှတ်အပ်သော ကပိလဝတ်ပြည်သား (၁၀၀၀၀)။ အခြံအရံ (၁၆၀၀၀) ရှိသော ပါရာယနိက
(ဗာဝရီ)ပုဏ္ဏား၊ ပေါင်း (၂၇၃၀၀) အစရှိသည်တို့သည်လည်း ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများ ဖြစ်ကြသည်။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၀၆။ ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၅၃၉။ 

 ထို့ပြင် သုနီတထေရ် (ထေရ၊၃၀၉။)
 ဥဂ္ဂသေနထေရ် (ဓမ္မ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၄၃။)
 အာမဂန္ဓပုဏ္ဏားနှင့်တပည့်ငါးရာ (သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၃၀၈။) 
 မဟာကပ္ပိနမင်းနှင့် အမတ် (၁၀၀၀) (သံ၊ဋ္ဌ၊၂၊၂၄၅။)
 မဟာကစ္စာယနထေရ် (ထေရ၊ဋ္ဌ၊၂၊၁၄၆။) အစရှိသည်တို့သည်လည်း ဧဟိဘိက္ခုရဟန်းများပင် ဖြစ်ကြသည်။ ဧဟိ ဘိက္ခူတိ ဘိက္ခု။ ဝိ၊၁၊၂၈။ ဧဟိ ဘိက္ခူတိ ဧဟိဘိက္ခု နာမ ဘဂဝတော “ဧဟိ ဘိက္ခု”တိ ဝစနမတ္တေန ဘိက္ခုဘာဝံ ဧဟိဘိက္ခုပသမ္ပဒံ ပတ္တော။ ဝိ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၀၅။ သဗ္ဗေပိ ဧဟိဘိက္ခူ၊ အံ၊ဋ္ဌ၊၁၊၂၃၂။ သဗ္ဗေဝ ဣဒ္ဓိမယပတ္တစီဝရာ ဧဟိ ဘိက္ခဝေါ အဟေသုံ။ သုတ္တနိ၊ဋ္ဌ၊၂၊၃၁ ဧဟိဘိက္ခုနီဘာဝေန ဥပသမ္ပန္နာ ပန ဘိက္ခုနိယော န သန္တိ။ တာသံ တထာ ဥပသမ္ပဒါယ အဘာဝတော။ သာရတ္ထ၊ ၃၁၁၁-၂။ ဧဟိဘိက္ခုနီ-လည်းကြည့်။ 

ကိုးကား

Category:ဗုဒ္ဓဘာသာ
Category:ဗုဒ္ဓဝင် ပုဂ္ဂိုလ်များ