Speilho

Speilho (de l lhatin speculun) ye ua superfice que reflete un centeilha lhuminoso nua direçon defenida, an beç d'absorbé-lo ó spalhá-lo an todas las direçones. Por cumbençon, las çtáncias de ls oubjetos son siempre cunsidradas positibas i las çtáncias de las eimaiges son cunsidradas positibas para eimaiges reales i negatibas para eimaiges birtuales. HALLIDAY, RESNICK & WALKER, Fundamientos de Física, bol. 4, 8 eidiçon

Ls centeilhas homogéneos que parten de bários puntos de qualquiera oubjeto i anciden perpendicularmente ó quaije perpendicularmente subre qualquiera praino refletor ó refrator ó superfice sférica diberge depuis desso de tantos outros puntos ó son paralelos la tantas outras retas ó cumberge para tantos outros puntos cun percison ó sin erro notable. I l mesmo acuntece se ls centeilhas son refletidos ó refratados sucessibamente por dous ó trés ó mais superfices prainas ó sféricas. NEWTON, Isaac, Ótica, 1ª eidiçon

L punto d'adonde ls centeilhas diberge ó pa l qual cumberge puode ser chamado foco de ls centeilhas. I, sendo dado l foco de ls centeilhas ancidentes, l de ls centeilhas refletidos ó refratados puode ser ancontrado detreminando-se la refraçon de dous centeilhas qualesquiera. NEWTON, Isaac, Ótica, 1ª eidiçon

Adonde quier que ls centeilhas que probén de todos ls puntos de qualquiera oubjeto se ancontren de nuobo nun cierto númaro de puntos depuis de cumbergir por reflexon ó refraçon, eilhes forman ua eimaige de l'oubjeto an qualquiera cuorpo branco subre l qual stan ancidindo. NEWTON, Isaac, Ótica, 1ª eidiçon

Quando ua pessona mira para qualquiera oubjeto, la luç que probén de bários puntos de l'oubjeto ye refratada pula piel traspariente i puls humores de l'uolho (esto ye, pula túnica córnea i pul humor cristalino que queda depuis de la aluna), de modo a cumbergir i se reunir de nuobo an bários puntos de l fondo de l uolho, adonde forma l'eimaige de l'oubjeto na piel (que se chama túnica retina) que recobre l fondo de l'uolho.

Oclos cumbexos corrigen la falta de tumideç de l'uolho i, oumentando la refraçon, fázen cun que ls centeilhas cumbirjan antes i se reúnan nitidamente ne l fondo de l'uolho, zde que l bidro tenga l grau de cumbexidade adequado. I l cuntrairo acuntece cun míopes cujos uolhos son mui túmidos. Nesse causo la refraçon ye mui grande, ls centeilhas cumberge i se reúnen ne ls uolhos antes d'atingir l fondo de l'uolho; antoce l'eimaige formada ne l fondo i la bison causada por eilha nun son nítidas, la nun ser que l'oubjeto se aprossime tanto de l'uolho que l punto adonde ls centeilhas cumbergentes se reúnen puoda ser çlocado pa l fondo, ó que la tumideç de l'uolho seia eliminada i las refraçones séian diminuídas por un bidro cóncabo dotado de l grau de cuncabidade adequado, ó que, pula eidade, l'uolho quede mais praino até adquirir la forma adequada. NEWTON, Isaac, Ótica, 1ª eidiçon