Villaġġi Antiki tat-Tramuntana tas-Sirja

Il-Villaġġi Antiki tat-Tramuntana tas-Sirja, magħrufa wkoll bħala l-Bliet Mejtin (bl-Għarbi: المدن الميتة) jew il-Bliet Minsijin (bl-Għarbi: المدن المنسية) huma grupp ta' 700 insedjament abbandunat fil-Majjistral tas-Sirja bejn Aleppo u Idlib. Madwar 40 villaġġ raggruppati fi tmien parks arkeoloġiċi li jinsabu fil-Majjistral tas-Sirja jagħtu ħjiel dwar il-ħajja rurali fl-aħħar ta' żmien il-qedem u matul żmien il-Biżantini. Il-biċċa l-kbira tal-villaġġi, li jmorru lura għas-sekli 1 sa 7 W.K., ġew abbandunati bejn is-sekli 8 u 10 W.K. L-insedjamenti jinkludu l-fdalijiet arkitettoniċi ppreservati sew ta' abitazzjonijiet, tempji pagani, knejjes, ċisterni, banjijiet, eċċ. Fost l-iżjed bliet mejtin importanti hemm il-Knisja ta' San Xmun Stilites, Serjilla u al Bara.

Il-Bliet Mejtin jinsabu f'żona elevata tal-ġebla tal-ġir magħrufa bħala l-Għoljiet tal-Ġebla tal-Ġir. Dawn l-insedjamenti tal-qedem ikopru żona wiesgħa 20-40 kilometru (12-25 mil) u twila xi 140 kilometru (87 mil). L-Għoljiet jinkludu tliet gruppi ta' artijiet għoljin: l-ewwel huwa l-grupp tat-Tramuntana tal-Għolja ta' Xmun u tal-Għolja ta' Kurd; it-tieni grupp nofsani huwa l-grupp tal-Muntanji Harim; u t-tielet grupp tan-Nofsinhar huwa l-grupp tal-Muntanja Zawiya.

 Storja 
ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Karte_Tote_St%C3%A4dte_in_Syrien.png|daqsminuri|Il-pożizzjoni tal-Bliet Mejtin fil-Majjistral tas-Sirja.
Chris Wickham, fl-istħarriġ awtorevoli tad-dinja post-Rumana, "Framing the Early Middle Ages" (L-inkwadrar tal-Medju Evu Bikri; 2006) isostni li dawn kienu insedjamenti ta' raħħala għonja li ma fihom l-ebda karatteristika speċifikament urbana jew ftit li xejn. Il-fdalijiet impressjonanti tal-arkitettura domestika huma r-riżultat tal-prosperità tar-raħħala li gawdew minn kummerċ internazzjonali b'saħħtu fiż-żejt taż-żebbuġa lejn l-aħħar ta' żmien il-qedem.

Argument ieħor hu li dawn kienu bliet għonja li ffjorixxew peress li kienu jinsabu tul rotot kummerċjali ewlenin fl-Imperu Biżantin, u mhux sempliċement insedjamenti tar-raħħala. Wara l-ħakma tal-Għarab, ir-rotot kummerċjali nbidlu, u b'hekk dawn il-villaġġi tilfu l-maġġoranza tan-negozju li kien isostni l-ekonomiji tagħhom. Skont dan il-ħsieb, l-insedjaturi eventwalment abbandunaw il-villaġġi tagħhom favur bliet oħra li kienu qed jiffjorixxu taħt l-Għarab u l-Umajjad biż-żieda tal-urbanizzazzjoni.

Il-villaġġi antiki juru t-tranżizzjoni mid-dinja pagana tal-qedem tal-Imperu Ruman għall-Kristjaneżmu Biżantin.

Il-villaġġi antiki tat-Tramuntana tas-Sirja tniżżlu bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2011.

Qabel il-Gwerra Ċivili Sirjana l-biċċa l-kbira tas-siti kienu saru faċilment aċċessibbli, il-maġġoranza tal-bliet mejtin kienu ppreservati sew u t-turisti setgħu jaċċessaw is-siti pjuttost liberament, minkejja li wħud mill-villaġġi huma pjuttost diffiċli li jintlaħqu mingħajr gwida (hemm ktieb ta' gwida ta' Abdallah Hadjar b'mappa dettaljata li hija utli għas-siti inqas magħrufa; The Church of St Simeon Stylites and Other Archaeological Sites in the Mountains of Simeon and Halaqa).

 Siti arkeoloġiċi 
Il-Bliet Mejtin u s-siti arkeoloġiċi fl-Għoljiet tal-Ġebla tal-Ġir jinkludu l-Knisja ta' San Xmun Stilites, Serjilla, Bara, Basufan, Barisha, Qalb Loze, Barad, Cyrrhus, Turmanin, Banabil, Kafr Aruq, Kafr Dariyan, Babuline, Hazarin, Jarada, Maghara, Shinan, Farkya, Ein Laruz, Ebla, Deir Sunbul, Al-Dana, Sarmada u Al-Dana.

 L-Għolja ta' Xmun, l-Għolja ta' Kurd u l-Għolja ta' Ḥalqa 
IsemRitrattKoordinatiGovernoratNotiBaradħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Brad_Northern_Basilica.jpg|235x235pxAleppoDan huwa insedjament tal-qedem, li jinsab 32 kilometru (20 mil) fil-Punent ta' Aleppo u li fih bosta bażiliki antiki; pereżempju, il-monasteru Maronit ta' San Ġiljan (399-402 W.K.) fejn jinsab is-santwarju ta' San Maron, u bażilika fit-Tramuntana tal-villaġġ li nbniet fil-561 W.K.Barjaka jew Burj Suleimanħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Barjakah_chapel_Aleppo.jpg|235x235pxAleppoIl-villaġġ jinsab 26 kilometru (16-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo. Is-sit fih fdalijiet ta' torri antik tal-eremiti u kappella ppreservata sew tas-seklu 6 W.K.Basufanħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Basufan_Church_of_St._Phocas_-_Apse_and_arch_of_Prothesis_-_Corinthian_columns_with_spiral_fluting_and_wind_blown_capital._Kurdish_man_seated_in_foreground.jpg|349x349pxAleppoBatutaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Batuta_(%D8%A8%D8%A7%D8%B7%D9%88%D8%B7%D8%A9),_Syria_-_West_facade_and_triumphal_arch,_from_the_northwest_-_PHBZ024_2016_6183_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoIl-villaġġ ġie stabbilit fis-seklu 4 W.K. Sas-seklu 6 W.K. kellu żewġ knejjes u iktar minn tnax-il binja oħra tal-ġebel.BaziherAleppoMonasteru ta' Benasturħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Banastur_(%D8%A8%D9%86%D8%B3%D8%AA%D9%88%D8%B1),_Syria_-_Tower,_looking_east_-_PHBZ024_2016_7847_-_Dumbarton_Oaks.jpg|357x357pxAleppoKnejjes tal-villaġġ ta' Sheikh Suleimanħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_of_the_Virgin,_Sheikh_Suleiman_(%D8%B4%D9%8A%D8%AE_%D8%B3%D9%84%D9%8A%D9%85%D8%A7%D9%86),_Syria_-_View_from_the_southwest_-_PHBZ024_2016_6587_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoIt-tliet knejjes notevoli jinsabu 28 kilometru (17-il mil) fil-Punent ta' Aleppo: knisja fi stat ta' fdalijiet li tinsab fiċ-ċentru ta' villaġġ, bażilika tan-Nofsinhar ippreservata sew li kienet inbniet fis-602, u l-Knisja tal-Madonna tal-aħħar tas-seklu 5 W.K. li titqies bħala waħda mill-isbaħ knejjes fit-Tramuntana tas-Sirja. Hemm ukoll torri tal-eremiti fit-Tramuntana tat-tliet knejjes.Knisja ta' San Xmun Stilites (Deir Semaan)ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_of_Saint_Simeon_Stylites_17.jpg|235x235pxAleppoDin hija waħda mill-iżjed monumenti ekkleżjastiċi rinomati fis-Sirja u fost l-eqdem knejjes Kristjani eżistenti fid-dinja. Tinsab madwar 35 kilometru (22 mil) fil-Majjistral ta' Aleppo.Cyrrhusħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Nebi_HuriNorth.jpg|235x235pxAleppoDan il-villaġġ antik li jinsab 65 kilometru (40 mil) fit-Tramuntana ta' Aleppo, huwa s-sit tal-Knisja TA' San Cosmas u San Damjan (magħrufa iktar bħala l-Knisja ta' Nabi Houri), kif ukoll ta' anfiteatru Ruman u ta' żewġ pontijiet Rumani antiki.Knejjes ta' Deir AmmanAleppoKnisja ta' Deir Mishmishħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Deir_Mishmish_(%D8%AF%D9%8A%D8%B1_%D9%85%D8%B4%D9%85%D8%B4),_Syria_-_View_from_the_south_-_PHBZ024_2016_6465_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoDeir Turmaninħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_of_Turmanin.png|235x235pxIdlibIl-fdalijiet tal-monasteru Biżantin ta' Deir Turmanin inbnew madwar bitħa pavimentata li fiha żewġ ċisterni, sarkofagu u diversi oqbra. Dawn jinkludu binja li kienet tospita d-dormitorji tal-patrijiet, u l-bażilika l-kbira li nbniet għall-ħabta tal-480 W.K.Knisja ta' Fafertinħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Fafertin_(%D9%81%D8%A7%D9%81%D8%B1%D8%AA%D9%8A%D9%86),_Syria_-_View_of_sanctuary_apse_with_diaconicon_to_the_north_-_PHBZ024_2016_1731_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoDin hija bażilika Rumana Aħħarija nofsha fi stat ta' fdalijiet li tmur lura għat-372 W.K.; tinsab 22 kilometru (14-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo. Skont l-istoriku ta' Aleppo Abdallah Hajjar, il-Bażilika ta' Fafertin Basilica hija fost l-eqdem knejjes fid-dinja.Insedjament ta' Kafr Kira f'Burj Heidarħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:West_Church,_Burj_Haidar_(%D8%A8%D8%B1%D8%AC_%D8%AD%D9%8A%D8%AF%D8%B1),_Syria_-_Nave_colonnades,_view_from_southwest_-_PHBZ024_2016_6041_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=West Church, Burj Haidar (برج حيدر), Syria - Nave colonnades, view from southwest|235x235pxAleppoJinsab 24 kilometru (15-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo u fih bosta strutturi Kristjani nofshom fi stat ta' fdalijiet li jmorru lura għas-sekli 4 u 6 W.K.Kafr LabAleppoKafr LuseinAleppoKafr Nabuħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Inn,_Kafr_Nabo_(%D9%83%D9%81%D8%B1_%D9%86%D8%A7%D8%A8%D9%88),_Syria_-_South_facade_from_the_southeast_-_PHBZ024_2016_8529_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoDan jinsab 29 kilometru (18-il mil) fil-Punent ta' Aleppo u huwa insedjament Assirjan tas-seklu 9 Q.K. u s-sit ta' tempju Ruman li ġie kkonvertit fi knisja. Hemm ukoll binjiet residenzjali ppreservati sew mis-sekli 5 u 6 W.K.Kastell u Knejjes ta' Kalotaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:East_Church,_Kalota,_Syria_-_Nave_looking_east_-_PHBZ024_2016_7684_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=East Church, Kalota, Syria - Nave looking east|235x235pxAleppoIl-kastell jinsab 20 kilometru fil-Majjistral ta' Aleppo u oriġinarjament inbena bħala tempju Ruman fis-seklu 2 W.K. Wara li ġie kkonvertit għall-Kristjaneżmu, it-tempju sar bażilika fis-seklu 5. Bħala riżultat tal-gwerer bejn il-Ħamadanidi u l-Imperu Biżantin, il-knisja ġiet ikkonvertita f'kastell fis-seklu 10. Hemm żewġ knejjes ippreservati sew qrib il-kastell: il-knisja tal-Lvant li nbniet fl-492 u l-knisja tal-Punent li nbniet fis-seklu 6 W.K.Bażilika ta' Kharab Shamsħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Kharab_Shams_Basilica,_Dead_Cities_region,_NW_Syria.jpg|235x235pxAleppoDin hija waħda mill-eqdem strutturi Kristjani fil-Lvant u fost l-iżjed ippreservati sew. Il-knisja Biżantina tmur lura għas-seklu 4 W.K. u tinsab 21 kilometru (13-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo.Kimar, qrib Basutaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:East_Church,_Kimar,_Syria_-_View_of_apse_from_west_-_PHBZ024_2016_6281_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=East Church, Kimar, Syria - View of apse from west|235x235pxAleppoDan il-villaġġ jinsab 35 kilometru (22 mil) fil-Majjistral ta' Aleppo u jmur lura għas-seklu 5 W.K. fiż-żmien Ruman Aħħari u żmien il-Biżantini; fih bosta knejjes, torrijiet u ċisterni antiki tal-ilma ppreservati sew.Bażilika ta' Mushabbakħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mushabbak_Basilica_Aleppo5.jpg|235x235pxAleppoDin il-knisja ppreservata sew tat-tieni nofs tas-seklu 5 W.K. (għall-ħabta tal-470) tinsab 25 kilometru (16-il mil) fil-Punent ta' Aleppo, qrib ir-raħal ta' Daret A'zzeh.QaturaAleppoRefadeħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Refade,villageE.jpg|235x235pxIdlibSargibleħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bema_Church,_Sergible_(%D8%B3%D8%B1%D8%AC%D8%A8%D9%84%D8%A7),_Syria_-_West_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_4755_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibSet al-Roumħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sitt_er-Rum,E.jpg|235x235pxAleppoSheikh BarakatAleppoInsedjament storiku ta' Sinkharħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church_and_Chapel,_Sinhar_(%D8%B3%D9%86%D9%87%D8%A7%D8%B1),_Syria_-_West_facade_of_chapel_-_PHBZ024_2016_6704_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxAleppoMagħruf lokalment bħala Simkhar, l-insedjament jinsab 24 kilometru (15-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo f'wied iżolat. Il-villaġġ kien abitat bejn is-sekli 2 u 7 W.K. Il-bażilika tiegħu hija fost l-eqdem knejjes fis-Sirja u tmur lura għas-seklu 4 W.K, filwaqt li l-kappella fil-qrib hija tas-seklu 6 W.K.SuganeAleppoDan il-villaġġ jinsab 40 kilometru fil-Majjistral ta' Aleppo u fih żewġ knejjes nofshom fi stat ta' fdalijiet u xi ċisterni antiki tal-ilma.Surqaniyaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:6th_c._CE_Church,_Surqaniya_(%D8%B3%D8%B1%D9%82%D8%A7%D9%86%D9%8A%D8%A7),_Syria_-_South_and_west_fa%C3%A7ades_-_PHBZ024_2016_7828_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=6th c. CE Church, Surqaniya (سرقانيا), Syria - South and west façades|235x235pxAleppoIl-villaġġ jinsab 23 kilometru (14-il mil) fil-Majjistral ta' Aleppo u jippreserva l-fdalijiet ta' insedjament Biżantin antik b'kappella tas-seklu 6 W.K. nofsha fi stat ta' fdalijiet.Knisja u Monasteru ta' TaladahIdlibTaqlaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Takleh_(%D8%AA%D9%82%D9%84%D8%A7),_Syria_-_West_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_1742_-_Dumbarton_Oaks.jpg|353x353pxAleppoZarzitaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tower_and_porch,_Zarzita_(%D8%B2%D8%B1%D8%B2%D9%8A%D8%AA%D8%A7),_Syria_-_View_from_southwest_-_PHBZ024_2016_6016_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=Tower and porch, Zarzita (زرزيتا), Syria - View from southwest|235x235pxAleppo

 Il-Muntanji Harim (l-Għoljiet ta' Bārīshā u Aʻlā) 
IsemRitrattKoordinatiGovernoratNotiAl-BreijIdlibAl-Kfeirħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Kfeir_(%D8%A7%D9%84%D9%83%D9%81%D9%8A%D8%B1),_Syria_-_East_end_-_PHBZ024_2016_7928_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibJinsab fir-reġjun muntanjuż tal-Għolja ta' Aʻlā, inqas minn żewġ kilometri minn Qalb Loze.Bab Al-HawaIdlibJinsab 50 kilometru (31 mil) fil-Punent ta' Aleppo mal-fruntiera Torka u huwa s-sit ta' diversi knejjes tas-seklu 4 W.K. u daħla storika ppreservata sew tas-seklu 6 W.K.Babisqaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Baths,_Babisqa_(%D8%A8%D8%A7%D8%A8%D8%B3%D9%82%D8%A7),_Syria_-_View_from_the_south_-_PHBZ024_2016_4866_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBamuqaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:North_Church,_Bamuqqa_(%D8%A8%D8%A7%D9%85%D9%88%D9%82%D8%A7),_Syria_-_West_fa%C3%A7ade_of_church_-_PHBZ024_2016_4397_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBanabilħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dwelling,_Benabil,_Syria_-_Doorway_to_courtyard_-_PHBZ024_2016_5387_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBanqusaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:South_Church,_Banqusa_(%D8%A8%D8%A7%D9%86%D9%82%D9%88%D8%B3%D8%A7),_Syria_-_East_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_5679_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBaqirhaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Baqirha,east_churchW.jpg|235x235pxIdlibBarishaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Barisha,villa.jpg|235x235pxIdlibBarish al-Shamaliħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Andron,_Berrish_North_(%D8%A8%D8%A7%D8%B1%D9%8A%D8%B4),_Syria_-_North_facade_-_PHBZ024_2016_8077_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBashkuhIdlibBashmishliħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Baptistery,_Bashmishli_(%D8%A8%D8%A7%D8%B4%D9%85%D8%B4%D9%84%D9%8A),_Syria_-_East_and_north_fa%C3%A7ades_from_northeast_-_PHBZ024_2016_4330_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBaudaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bauda,center.jpg|235x235pxIdlibJinsab ftit kilometri 'l bogħod mill-fruntiera Torka fit-tarf tal-Grigal ta' Jebel Barisha.Behyoħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Behyo_(%D8%A8%D9%87%D9%8A%D9%88),_Syria_-_West_facade_-_PHBZ024_2016_5250_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibDan il-villaġġ fil-Majjistral tas-Sirja nbena fis-sekli 5 u 6 W.K. Fost il-fdalijiet arkeoloġiċi hemm żewġ knejjes, preses taż-żejt, vilel u abitazzjonijiet oħra.BeitarIdlibBeshandlayaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Tomb,_Beshindlaye_(%D8%A8%D8%B4%D9%86%D8%AF%D9%84%D8%A7%D9%8A%D8%A7),_Syria_-_Hypogeum_-_PHBZ024_2016_5269_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibBinsiraIdlibBurj AizararaIdlibDahisħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:East_Church_and_Baptistery,_Dehes_(%D8%AF%D8%A7%D8%AD%D8%B3),_Syria_-_South_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_4454_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibDanaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ancient_tomb_of_Dana.jpg|244x244pxIdlibJinsab fit-Tramuntana ta' Idlib, 38 kilometru fil-Punent ta' Aleppo, u fil-Lvant tal-fruntiera mat-Turkija.Deirouniħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Monastery,_Deirouni_(%D8%AF%D9%8A%D8%B1%D9%88%D9%86%D9%8A),_Syria_-_West_and_south_fa%C3%A7ades_of_chapel_-_PHBZ024_2016_4299_-_Dumbarton_Oaks.jpg|alt=Monastery, Deirouni (ديروني), Syria - West and south façades of chapel|235x235pxIdlibDeir Qeitaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:DarQita,TrinityW.jpg|235x235pxIdlibDeir Seitaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:North_Church,_Deir_Seta_(%D8%AF%D9%8A%D8%B1_%D8%B3%D9%8A%D8%AA%D8%A7),_Syria_-_South_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_9676_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibFasuqIdlibKafr AqabIdlibKafr AruqIdlibKafr Dariyanħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Monastery_of_Yonan_the_Stylite,_Kfer_Daryan_(%D9%83%D9%81%D8%B1_%D8%AF%D8%B1%D9%8A%D9%86),_Syria_-_West_fa%C3%A7ade_and_south_side_of_chapel-monastery_from_southwest_-_PHBZ024_2016_4580_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibKhirbet al-Khatibħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Khirbet_al-Khatib_(%D8%AE%D8%B1%D8%A8%D8%A9_%D8%A7%D9%84%D9%83%D8%A7%D8%AA%D8%A8),_Syria_-_West_facade_-_PHBZ024_2016_9462_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibKseibjehħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ksegbe,_Syria_-_Unidentified_structures,_looking_north_-_PHBZ024_2016_9027_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibKukaniyehħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dwelling,_Kokanaya_(%D9%82%D9%88%D9%82%D8%A7%D9%86%D8%A7%D9%8A%D8%A7),_Syria_-_South_facade_with_portico_-_PHBZ024_2016_5608_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibMa'suratahIdlibMaazħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:East_Church,_Me'ez_(%D9%85%D8%A7%D8%B9%D8%B2),_Syria_-_View_of_Church_from_southeast_-_PHBZ024_2016_5424_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibQalb Lozeħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:QalbLoze,W.jpg|235x235pxIdlibQarqbizehħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Church,_Kirkbizeh_(%D9%82%D8%B1%D9%82%D8%A8%D9%8A%D8%B2%D8%A9),_Syria_-_Bema_looking_east_-_PHBZ024_2016_5162_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibSarfudIdlibSarmadaIdlib

 L-Għolja ta' Zāwiya 
IsemRitrattKoordinatiGovernoratNotiAl-Danaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Pyramidal_roofed_tomb,_Dana_(South)_(%D8%A7%D9%84%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8%D9%8A%D8%A9),_Syria_-_East_fa%C3%A7ade_-_PHBZ024_2016_3942_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibVillaġġ modern fit-tarf tal-Lvant ta' Jebel al-Zawiyeh u ta' Jebel Riha.BabulineIdlibBaraħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:SYRIE_183.jpg|235x235pxIdlibBashilaIdlibBatrasaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Btirsa2.jpg|235x235pxIdlibBaudaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:BaudaS,pyramidtomb.jpg|235x235pxIdlibJinsab mal-ġenb tat-triq bejn iż-żewġ siti ewlenin ta' Bara u ta' Serjilla.Deir Sunbulħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Deir_Sunbul_(%D8%AF%D9%8A%D8%B1_%D8%B3%D9%86%D8%A8%D9%84),_Syria_-_Distant_view_of_structures_-_PHBZ024_2016_7129_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibDellozehħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dwelling,_Dalloza_(%D8%AF%D9%84%D9%84%D9%88%D8%B2%D8%A9),_Syria_-_East_Facade_-_PHBZ024_2016_7039_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibEblaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:HPIM3078_1.JPG|235x235pxIdlibWieħed mir-renji bikrin fis-Sirja. Il-fdalijiet tiegħu jikkostitwixxu tumbata artifiċjali li tinsab madwar 55 kilometru (34 mil) fil-Lbiċ ta' Aleppo qrib il-villaġġ ta' Mardikh.Ein LaruzIdlibFarkyaIdlibHazarinIdlibJaradaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Jerada,houseW.jpg|235x235pxIdlibMagharaIdlibMajliyaIdlibMozraIdlibQasr al-Banatħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Qasr_al-Banat,_Dana_(South)_(%D8%A7%D9%84%D8%AF%D8%A7%D9%86%D8%A7_%D8%A7%D9%84%D8%AC%D9%86%D9%88%D8%A8%D9%8A%D8%A9),_Syria_-_View_from_southeast_-_PHBZ024_2016_3903_-_Dumbarton_Oaks.jpg|235x235pxIdlibRabiaaIdlibRuweihaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ruweiha,Basilika-1.jpg|235x235pxIdlibSerjillaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sejilla-ruins.jpg|235x235pxIdlibShinanIdlibShinshirahIdlibWadi MartahunIdlib

 Sit ta' Wirt Dinji 
Il-Villaġġi Antiki tat-Tramuntana tas-Sirja ġew iddeżinjati bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO fl-2011.

Il-valur universali straordinarju tas-sit ġie rrikonoxxut abbażi ta' tliet kriterji tal-għażla tal-UNESCO: il-kriterju (iii) "Xhieda unika jew minn tal-inqas eċċezzjonali ta' tradizzjoni kulturali jew ta' ċivilizzazzjoni li għadha ħajja jew li għebet"; il-kriterju (iv) "Eżempju straordinarju ta' tip ta' bini, ta' grupp ta' siti jew ta' pajsaġġ arkitettoniku jew teknoloġiku li joħroġ fid-dieher stadju/i sinifikanti fl-istorja tal-bniedem"; u l-kriterju (v) "Eżempju straordinarju ta' insedjament uman tradizzjonali, ta' użu tal-art jew ta' użu tal-baħar, li jirrappreżenta kultura (jew kulturi), jew interazzjoni umana mal-ambjent, speċjalment meta jkun sar vulnerabbli minħabba l-impatt ta' bidla irreversibbli".

 Referenzi 

Kategorija:Siti ta' Wirt Dinji Kulturali
Kategorija:Sirja
Kategorija:Siti arkeoloġiċi
Kategorija:Siti ta' Wirt Dinji fis-Sirja