Ġuditta u r-Ras ta' Oloferne

Ġuditta u r-Ras ta' Oloferne (magħrufa wkoll bħala Ġuditta I, As Klimt painted another one, Judith II. (See image at right) ġiet impittra biż-żebgħa taż-żejt minn Gustav Klimt fl-1901. Din turi l-figura biblika ta' Ġuditta żżomm ir-ras ta ' Oloferne wara li qatgħetlu rasu. Il-qtugħ tar-ras u l-konsegwenzi dehru bl-istess mod fl-arti mir-Rinaxximent, u fl-1909 Klimt innifsu kien pitter it-tieni xogħol dwar l-istess suġġett. 

 Kuntest u influwenzi 
L-interpretazzjoni ewlenija u r-rappreżentazzjoni preferuta kienet diġà ġiet identifikata matul l-istorja tal-arti meta Klimt indirizza t-tema biblika ta’ Ġuditta. Jeżistu ħafna pitturi li jiddeskrivu l-episodju b’mod erojku, li b’mod speċjali jesprimu l-kuraġġ u n-natura safja ta’ Ġuditta. Ġuditta tidher bħala l-istrument ta’ Alla, iżda l-vjolenza fl-aġir tagħha ma tistax tiġi miċħuda u tidher b’mod drammatiku fil-verżjoni ta’ Caravaggio,Cf. Caravaggio's painting in Wiki Commons., u anke f’dawk ta’ Gentileschi u BigotSee Gallery of Judith Beheading Holofernes renditions.. Rappreżentazzjonijiet oħra wrew il-mument sussegwenti, meta Ġuditta kienet konfuża qed iżżomm ir-ras feruta ta’ Oloferne, bħalma jantiċipaw Moreau u Allori fil-pitturi mitoloġiċi suġġestivi tagħhomE. Di Stefano, Gustav Klimt, Art Dossier No. 29 (1988), passim. See images by Allori and Moreau in Wiki Commons.. 

Klimt deliberatament jinjora kull tip ta' referenza narrattiva  u l-verżjoni tal-pittura tiegħu tiffoka biss fuq Ġuditta, tant li jaqta’ ras Oloforne fil-marġini tal-lemin. Ma hemm l-ebda traċċi ta’ arma mdemmija daqslikieku l-eroina użat arma differenti: ommissjoni li tilleġittima l-assoċjazzjoni ma’ Salome. The associations with Salome are many and varied, covering an extensive period in pictorial representation. Even Klimt's Judith II is at times quoted as Salome. See Commons: "Salome". Il-mument li jippreċedi l-qtil – is-seduzzjoni tal-ġeneral ta’ Nebuchadnezzar – tidher li tingħaqad mal-parti konklużiva tal-istorja.Cf. Federico Zeri, Giuditta I (1998), p. 4.

Ġuditta 1 għandha mill-elementi tal-kompożizzjoni u s-simboliżmu ta’ The Sin ta’ Franz Stuck: Franz Stuck too, painted a Judith, but before the killing: see Commons image. it -tentazzjoni illustrata mill-pittur Ġermaniż serviet ta’ mudell għall-femme fatale ta’ Klimt billi tat idea tal-pożizzjoni tal-ġisem mneżża’ u sfukat, u anke tal-wiċċ li t-tila tiffoka fuqhom. Il-forza ta’ Ġuditta toriġina mill-pożizzjoni komposta u viċina, imwassla mill-ipproġettar tal-linji ortogonali: it-tul tal-ġisem (u dak ta’ Oloforne) jikkorrispondu mal-paralleli orizzontali tal-marġini ta’ taħt: dawk tal-idejn, l-ispallejn magħquda bil-kullar, u finalment il-bażi tax-xagħar.Cf. F. Zeri, Giuditta I, cit., p. 8.Ġuditta kienet l-eroina biblika li sseduċiet u mbagħad qatgħet ras il-Ġeneral Oloferne sabiex issalva l-belt tagħha, ta' Bethulia mill-ħerba tal-armata Assirjana.

 Analiżi 
Wiċċ Ġuditta jittrażmetti taħlita ta’ senswalità u perverżjoni. Il-karatteristiċi tagħha huma trasfigurati b’tali mod biex jinkiseb l-ogħla grad ta’ intensità u seduzzjoni, li Klimt jikseb billi jqiegħed il-mara f’dimensjoni inaċċessabbli. Minkejja t-tibdil ta’ elementi, wieħed jista’ jagħraf il-ħabiba ta’ Klimt (u, possibbilment, maħbuba), persuna Vjenniża prominenti, Adele Block-Bauer, bħala s-suġġett ta’ żewġ ritratti oħra mpittra fl-1907 u fl-1912 rispettivament, u miżbugħa wkoll fil-Pallas Athena.  Cf. Frank Whitford, Klimt (1990), s.v. "Adele Bloch-Bauer". Ir-ras li hi kemxejn merfgħuha tixhed sens ta’ kburija, filwaqt li wiċċha hu mitluq u senswali, b’xofftejn imbiegħda bejn l-isfida u s-seduzzjoni. Franz A.J. Szabo jiddeskriviha l-aħjar bħala “[simbolu ta’] rebħa tal-prinċipju erotiku femminili fuq dak maskili aggressiv”. Il-ħarsa nofsha magħluqa tagħha, li tidher ukoll bħala espressjoni ta’ sodisfazzjon, tikkonfronta direttament il-persuna li tkun quddiemha. Fl-1903, l-awtur u l-kritiku Felix Salten jiddeskrivi l-espressjoni ta’ Ġuditta bħala waħda “b’nar ta’ passjoni fil-ħars oskur tagħha, krudeltà fil-linji madwar ħalqha, u mnifsejha mriegħda bil-passjoni. Forzi misterjużi jidhru reqdin fil-mara seduċenti”. Għad li Ġuditta kienet tipikament meqjusa bħala armla devota li sempliċiment kienet qed taqdi obbligu spiritwali, f’Ġuditta I hi mudell tal-femme fetale li Klimt wera f’xogħlu għal diversi drabi. Din il-verżjoni ġdida ta’ Ġuditta tagħti ħjiel ta’ konnotazzjoni sesswali li jidhru assenti mill-istorja biblika. Il-kuntrast bejn ix-xagħar iswed u d-dawl dehbi fl-isfond jimmiljora l-eleganza u l-eżaltazzjoni. L-istil tax-xagħar tal-moda jiġi enfasizzat bl-istil tar-rapprentazzjoni tas-siġar miftuħin fil-ġnub.Cf. F. Zeri, Giuditta I, cit., pp. 4–9. L-ilbies imżelleġ u aħdar skur, nofsu trasparenti li kważi jesponi t-torso kollu, jindika li Ġuditta mmanipulat lil Ġeneral Oloferne qabel ma qatgħetlu rasu. 

Fil-verżjoni tal-1901, Ġuditta żżomm il-ġmiel seduċenti u s-senswalità, iżda kienu assenti f’Ġuditta II, fejn hi għandha aktar karatteristiċi aggressivi u espressjoni mimlija rabja. Fil-kwalitajiet formali tagħha, l-ewwel verżjoni tippreżenta eroina bil-karatteristiċi arketipali ta’ nisa sbieħ u li jsaħħru, deskritti mill-artisti u kittieba tas-simboliżmu bħal Wilde, Vasnetsov, Moreau, u oħrajn.Cf. F. Zeri, Giuditta I, cit., p. 8. Hi tgawdi l-poter u s-sesswalità tagħha – tant li kritiċi interpretaw b’mod żbaljat lil Ġuditta għal Salome, l-isem tal-karattru tat-traġedja ta’ Oscar Wilde tal-1981. Georg, ħu Klimt, naqqax l-isem "Ġuditta u Oloferne" fuq il-qafas tal-metall biex kemm jista' jkun jenfasizza li l-mara kienet attwalment Ġuditta u mhux Salome.

 Referenzi 

Kategorija:Xogħlijiet tal-arti