Arċerija

daqsminuri|Arċier Rikbaktsa jikkompeti fil-Logħob Indiġeni tal-Brażil
daqsminuri|Arċier Tibetan, 1938
daqsminuri|Master Heon Kim juri Gungdo, arċerija tradizzjonalia Koreana (Kuk Kung), 2009
daqsminuri|Arċiera fit-Timor tal-Lvant
daqsminuri|Arċier Ġappuniż
daqsminuri|Arċerija fil-Bhutan
daqsminuri|Arċiera fil-Benin

L-arċerija huwa l-isport, il-prattika, jew il-ħila li tuża qaws biex tispara l-vleġeġ.Paterson Encyclopaedia of Archery p. 17 Il-kelma ġejja mil-Latin arcus, li tfisser pruwa. Storikament, il-qaws intuża għall-kaċċa u l-ġlied. Fi żminijiet moderni, huwa prinċipalment sport kompetittiv u attività rikreattiva.

Persuna li tipprattika bil-qaws hija tipikament imsejħa arċier jew qawwas.

 Storja 

 Oriġini u arċerija antika 
L-eqdem evidenza magħrufa tal-qaws u l-vleġġa ġejja minn siti tal-Afrika t'Isfel bħal Għar Sibudu, fejn instabu fdalijiet ta' għadam u vleġeġ tal-ġebel li jmorru lura għal madwar 72,000 sa 60,000 sena ilu.Backwell L, d'Errico F, Wadley L.(2008). Middle Stone Age bone tools from the Howiesons Poort layers, Sibudu Cave, South Africa. Journal of Archaeological Science, 35:1566–1580. Backwell L, Bradfield J, Carlson KJ, Jashashvili T, Wadley L, d'Errico F.(2018). The antiquity of bow-and-arrow technology: evidence from Middle Stone Age layers at Sibudu Cave. Journal of Archaeological Science, 92:289-303. 

Ibbażat fuq evidenza indiretta, il-qaws jidher ukoll li deher jew reġa' deher aktar tard fl-Ewrasja, qrib it-tranżizzjoni mill-Paleolitiku tal-bidu għall- Mesolitiku. L-ewwel fdalijiet li ċertament huma ta' qaws u vleġġa mill-Ewropa huma frammenti mill-Ġermanja li nstabu f'Mannheim-Vogelstang datati 17,500 sa 18,000 sena ilu, u fi Stellmoor datati 11,000 sena ilu. Il-vleġġa Aziljana misjuba fi Grotte du Bichon, l-Iżvizzera, flimkien mal-fdalijiet kemm ta’ ors kif ukoll ta’ kaċċatur, bi frammenti taż-żnied misjuba fit-tielet vertebra tal-ors, jissuġġerixxu l-użu tal-vleġeġ xi 13,500 sena ilu.« La grotte du Bichon, un site préhistorique des montagnes neuchâteloises  », Archéologie neuchâteloise 42, 2009. Sinjali oħra tal-użu tiegħu fl-Ewropa ġejjin minn Stellmoor fil-Wied ta' Ahrensburg fit-Tramuntana ta' Hamburg, il-Ġermanja u jmur lura sal-Paleolitiku Aħħari, madwar 10,000–9,000 Q.K. Il-vleġeġ kienu magħmulin mill- arżnu u kienu jikkonsistu f’lasta prinċipali ta'  u lasta ta' quddiem b' ponta taż-żnied.

Ma nstab l-ebda qaws taż-żmien ta' qabel; xaftijiet bil-ponot preċedenti huma magħrufa, iżda dawn setgħu kienu lanez; aktar milli sparati mill-qwas. L-eqdem qwas magħrufa  s'issa ġejjin mill-art mistagħdra (bl-Ingliż: swamp, wetland) ta' Holmegård fid-Danimarka. Fis-sit ta' Nataruk fil-Kontea ta' Turkana, il-Kenja, xfafar tal-ossidjana misjuba inkorporati fi kranju u fil-kavità toraċika ta' skeletru ieħor, jissuġġerixxu l-użu ta' vleġeġ bil-ponta tal-ġebel bħala armi madwar 10,000 sena ilu. Il-qwas eventwalment ħadu post il-lanez bħala l-mezz predominanti tat-tfigħ ta' oġġetti b'tarf ippuntat, f'kull kontinent ħlief l-Awstralasja, għalkemm it-tfigħ tal-lanez baqa' jseħħ, flimkien mal-użu tal-qwas, f'partijiet tal-Amerika, notevolment fil-Messiku u fost l-Inuit .

Il-qwas u l-vleġeġ ilhom preżenti fil-kultura Eġizzjana u tal-ġirien Nubjani mill-oriġini rispettiva tagħha predinastika u Pre-Kerma . Fil-Levant, l-artifatti li jistgħu jkunu lixxaturi tal-lasti tal- vleġeġ huma magħrufa li ġejjin mill-kultura Natufian, (c. 10,800–8,300 QK) 'il quddiem. Il-Kulturi Khiamian u PPN A li ġabu magħhom il-punti-Khiam jistgħu ukoll ikunu rjus ta' vleġeġ (arrowheads).

Iċ-ċiviltajiet klassiċi, notevolment l- Assirjani, il- Griegi, l-Armeni, il- Persjani, il- Partjani, ir- Rumani, l- Indjani, il- Koreani, iċ-Ċiniżi u l-Ġappuniżi kellhom għadd kbir ta’ arċiera fl-armati tagħhom. L-Akkadjani kienu l-ewwel li użaw qwas komposti fil-gwerra skond ir-rakkonti tar-rebħa ta' Naram-Sin ta' Akkad.  L-Eġizzjani ġieli sejħu lil Nubja bħala "Ta-Seti," jew "L-Art tal-Qaws," peress li n-Nubjani kienu magħrufa li huma arċiera esperti, u sas-Seklu 16 QK l-Eġizzjani kienu qed jużaw il-qaws kompost fil-gwerra.  Il-Kulturi Eġew ta' Żmien il-Bronż setgħu jużaw għadd ta' produtturi tal-qwas speċjalizzati tal-istat għal skopijiet ta' gwerra u kaċċa sa mis-seklu 15 QK.  Il-Welsh longbow wera l-valur tiegħu għall-ewwel darba fil-gwerra Kontinentali fil- Battalja ta' Crécy .  Fl-Ameriki il-qwas kienu mifruxa f'konflitti Ewropej. 

Il-qaws kien żviluppat ħafna fl-Asja. It-terminu bis-Sanskritu għall-qaws, dhanurveda, beda jirreferi għall-arti marzjali b'mod ġenerali. Fl-Asja tal-Lvant, Goguryeo, wieħed mit-Tliet Renji tal-Korea kien magħruf sew għar-reġimenti tiegħu ta’ arċiera b’ħiliet eċċezzjonali. 

 Arċerija medjevali 
Il-qaws qasir (Ingliż: shortbow) medjevali kiene teknikament identiku mal-qaws tal-era klassika.  Dan kien jispara vleġġa sa madwar  . Kienet l-arma primarja fil-kamp tal-battalja matul il-perjodu medjevali bikri. Madwar l-għaxar seklu il-crossbow ġiet introdotta fl-Ewropa. Il-crossbows ġeneralment kellhom medda itwal, preċiżjoni akbar u aktar penetrazzjoni mill-qaws qasir, iżda kellhom difett ta' rata ta' sparar ferm aktar bil-mod għax diffiċli tarmah. Crossbows kienu użati fil-Kruċjati bikrija, b'mudelli li kellhom firxa ta'  u li kienu kapaċi jippenetraw l-armatura jew joqtlu żiemel. 

Matul il-perjodu tard medjevali l-armata Ingliża bbażat ruħha fuq massa ta' arċiera armati bil- longbow. L-armata Franċiża qagħdet aktar fuq il-crossbow.  Bħall-predeċessuri tagħhom, l-arċiera kienu aktar probabbli li jkunu bdiewa jew raħħala milli suldati. Il-longbow kien iwassal sa  . Madankollu n-nuqqas ta' preċiżjoni tiegħu fuq distanzi twal għamlitha arma tal-massa aktar milli waħda individwali. Rebħiet sinifikanti attribwibbli għall-longbow, bħall- Battalja ta' Crecy  u l- Battalja ta' Agincourt irriżultaw li l-longbow Ingliż sar parti mill-leġġendi militari.

 Arċier immuntat 
It-tribali tal-Asja Ċentrali (wara d- domestikazzjoni taż-żiemel) u l-Indjani tal-Pjanuri Amerikani (wara li kisbu aċċess għaż-żwiemel mill-Ewropej)  saru estremament esperti fl- arċerija fuq iż-żiemel (arċier immuntat). Arċiera armati ħafif, iżda mobbli ħafna kienu eċċellenti għall-gwerra fl-isteppi tal-Asja Ċentrali, u ffurmaw parti kbira mill-armati li ripetutament rebħu żoni kbar tal-Ewrażja. Shortbows huma aktar adattati għall-użu fuq iż-żiemel, u l- qaws kompost ippermetta lill-arċiera immuntati jużaw armi qawwija. It-Torok Seljuk użaw arċiera immuntati kontra l- Ewwel Kruċjata Ewropea, speċjalment fil- Battalja ta' Dorylaeum (1097) . It-tattika tagħhom kienet li jisparaw fuq l-infanterija tal-għadu, u jużaw il-mobbiltà superjuri tagħhom biex jipprevjenu lill-għadu milli jlaħħaq magħhom. L-imperi madwar il-massa tal-art Ewrasjatika ħafna drabi assoċċjaw bil-qawwa lill-kontropartijiet "barbari" rispettivi tagħhom mal-użu tal-qaws u l-vleġġa, sal-punt fejn stati qawwija bħad- Dynasty Han rreferew għall-ġirien tagħhom, ix- Xiong-nu, bħala "Dawk li jiġbdu l-Qaws".  Pereżempju, l-arċiera immuntati Xiong-nu għamluhom aktar minn taqbila għall-militar Han, u t-theddida tagħhom kienet mill-inqas parzjalment responsabbli għall-espansjoni Ċiniża fir-reġjun ta' Ordos, biex tinħoloq żona buffer aktar b'saħħitha u aktar qawwija kontrihom.  Huwa possibbli li popli "barbari" kienu responsabbli għall-introduzzjoni tal-qaws jew ċerti tipi ta' qwas lill-kontropartijiet "ċivilizzati" tagħhom—Xiong-nu u l-Han huma eżempju wieħed. Bl-istess mod, il-qwas qosra jidhru li ġew introdotti fil-Ġappun minn gruppi tal-Grigal tal-Asja. 

 Tnaqqis fl-importanza 
L-iżvilupp tal-armi tan-nar renda l-arċiera skaduti fil-gwerra, għalkemm xi drabi saru sforzi biex tiġi ppreservata l-prattika tal-qaws. Fl-Ingilterra u Wales, pereżempju, il-gvern ipprova jinforza l-prattika bil-longbow sa tmiem is-seklu 16.  Dan kien għaliex ġie rikonoxxut li l-qaws kienet strumentali għas-suċċess militari matul il- Gwerra tal-Mitt Sena . Minkejja l-istatus soċjali għoli, l-utilità kontinwa, u l-pjaċir mifrux tal-qaws fl-Armenja, iċ-Ċina, l-Eġittu, l-Ingilterra u Wales, l-Amerika, l-Indja, il-Ġappun, il-Korea, it-Turkija u bnadi oħra, kważi hekk kif kull kultura kisbet aċċess għal armi tan-nar, anke jekk dawk bikrija, użathom b'mod wiesa', għad-detriment tal-qaws. L-armi tan-nar tal-bidu kienu inferjuri fir-rata tal-isparar, u kienu suxxettibbli ħafna għat-temp imxarrab. Madankollu, kellhom firxa effettiva itwal  u kienu tattikament superjuri fis-sitwazzjoni komuni ta' suldati jisparaw lejn xulxin minn wara l-ostruzzjonijiet. Huma kienu jeħtieġu wkoll inqas taħriġ sinifikanti biex jintużaw sew, b'mod partikolari armatura tal-azzar li tippenetra mingħajr ebda ħtieġa li tiġi żviluppata muskolatura speċjali. Armati mgħammra b'kanuni setgħu għalhekk jipprovdu qawwa tan-nar superjuri, u arċiera mħarrġa ħafna ma baqgħux jidhru fil-kamp tal-battalja. Madankollu, il-qaws u l-vleġġa għadhom arma effettiva, u l-arċiera reġgħu dehru f'azzjonijiet militari fis-seklu 21. Bows and arrows: deadly weapons of rural Kenya's war. Njoro, Kenya (AFP) 2 February 2008 http://www.spacewar.com/reports/Bows_and_arrows_deadly_weapons_of_rural_Kenyas_war_999.html accessed 21 July 2012 Peace and Poison Arrows in Kenya. By Alexis Okeowo/Nairobi Friday, 29 February 2008. accessed 21at July 2012  Il-qaws tradizzjonali jibqa' jintuża għall-isport, u għall-kaċċa f'ħafna żoni.

 Qawmien mill-ġdid fis-seklu 18 bħala sport 
daqsminuri|Stampa tal-laqgħa tal-1822 tar-"Royal British Bowmen" klabb tal-qaws. 
Is-soċjetajiet bikrija tal-qaws rikreattiv kienu jinkludu l-Archers ta’ Finsbury u s-Soċjetà Antika ta’ Archers ta’ Kilwinning. L-avveniment annwali ta’ Papingo ta’ dan tal-aħħar ġie rreġistrat għall-ewwel darba fl-1483. (F'dan il-każ, l-arċiera jisparaw vertikalment mill-qiegħ ta' torri tal-abbazija biex ikeċċu ħamiem tal-injam imqiegħed madwar  'il fuq.)  Ir-Royal Company of Archers ġiet iffurmata fl-1676 u hija waħda mill-eqdem korpi sportivi fid-dinja. L-arċerija baqa' passatemp żgħir u mifrux. Madankollu, għall-aħħar tas-seklu 18 esperjenza qawmien mill-ġdid u sar moda ġdida fost l- aristokrazija . Sir Ashton Lever, antikwarju u kollettur, ifforma t-Toxophilite Society f’Londra fl-1781, bil-patroċinju ta’ George, il-Prinċep ta’ Wales .

Ġew stabbiliti soċjetajiet tal-qaws madwar il-pajjiż, kull wieħed bil-kriterji stretti tad-dħul tiegħu u kostumi strambi. Il-qaws rikreattiv malajr sar avvenimenti soċjali u ċerimonjali stravaganti għan-nobbli, kompluti bi bnadar, mużika u salut ta’ 21 kanun għall-kompetituri. Il-każini kienu "il-kmamar tat-tpinġija tad-djar kbar tal-kampanja mqiegħda barra" u b'hekk bdew ikollhom rwol importanti fin-netwerks soċjali tal-klassi għolja lokali. Minbarra l-enfasi tiegħu fuq il-wiri u l-istatus, l-isport kien notevoli għall-popolarità tiegħu man-nisa. In-nisa żgħażagħ setgħu mhux biss jikkompetu fil-konkorsi iżda jżommu u juru s-sesswalità tagħhom waqt li jagħmlu dan. Għalhekk, l-arċerija saret forum għal introduzzjonijiet ta' relazzjonijiet, flirtjar u rumantiċità. Spiss kien konxjament stilat fil-mod ta'tournament Medjevali b'titoli u kuruni tar-rand jiġu ppreżentati bħala premju lir-rebbieħ. Saru laqgħat ġenerali mill-1789, li fihom il-loġġi lokali ltaqgħu flimkien biex jistandardizzaw ir-regoli u ċ-ċerimonji. L-arċerija bdiet issir tradizzjoni distintivament Brittanika, li tmur lura għall-lore ta’ Robin Hood u serviet bħala forma patrijottika ta’ divertiment fi żmien ta’ tensjoni politika fl-Ewropa. Is-soċjetajiet kienu wkoll elitisti, u l- bourgeoisie tal-klassi tan-nofs il-ġdida ġew esklużi mill-klabbs minħabba n-nuqqas ta' status soċjali tagħhom.

Wara l-Gwerer Napoleoniċi, l-isport sar dejjem aktar popolari fost il-klassijiet kollha, u kien imfassal bħala immaġni mill-ġdid nostalġika tal-Gran Brittanja rurali preindustrijali. Partikolarment influwenti kien ir-rumanz ta' Sir Walter Scott fl-1819, Ivanhoe li kien juri lill-karattru erojku Lockseley jirbaħ kampjonat tal-qaws.

daqsminuri|Tir bil-qwas fl-arma ta' Lieksa,  ibbażat fuq is-siġill tal-1669 tal-belt il-qadima ta' Brahea. 

 Sport modern 
Is-snin 1840 raw it-tieni tentattivi biex ir-rikreazzjoni tinbidel fi sport modern. L-ewwel laqgħa tal-Grand National Archery Society saret f' York fl-1844 u matul l-għaxar snin ty wara, il-prattiċi stravaganti u festivi tal-passat ġew gradwalment imnaqqsa u r-regoli ġew standardizzati bħala 'York Round' - serje ta' sparar ta' , , u  . Horace A. Ford għen biex itejjeb l-istandards tal-qaws u kien pijunier f'tekniki ġodda tal-qaws. Huwa rebaħ il-Grand National 11-il darba wara xulxin u ppubblika gwida influwenti ħafna għall-isport fl-1856.

Lejn l-aħħar tas-seklu 19, l-isport esperjenza tnaqqis fil-parteċipazzjoni hekk kif sports alternattivi bħall- croquet u t- tennis saru aktar popolari fost il-klassi medja. Sal-1889, 50 klabb tal-qaws biss baqgħu fil-Gran Brittanja, iżda xorta kien inkluż bħala sport fl- Olimpjadi ta' Pariġi tal-1900 . 

L-Assoċjazzjoni Nazzjonali tal-Arċerija tal-Istati Uniti ġiet organizzata fl-1879, parzjalment minn Maurice Thompson  (l-awtur tat-test seminali “ The Witchery of Archery ”) u ħuh Will Thompson . Maurice kien president fis-sena inawgurali tiegħu u Will kien president fl-1882, 1903, u 1904.  Il-President tal-1910 kien Frank E Canfield. 1910 Spalding Official Archery Guide, Spalding Athletic Library & Library of Congress. Retrieved Dec 11, 2020 Illum huwa magħruf bħala USA Archery u huwa rikonoxxut mill -Kumitat Olimpiku u Paralimpiku tal-Istati Uniti . 

Fl-Istati Uniti, l-arċerija primittiv reġgħet irxoxtat fil-bidu tas-seklu 20. L-aħħar mit-tribù Indjan Yahi, indiġenu magħruf bħala Ishi, ħareġ mill-ħabi f'Kalifornja fl-1911.   It-tabib tiegħu, Saxton Pope, tgħallem ħafna mill-ħiliet tradizzjonali tal-qaws ta’ Ishi, u popolarizzahom.    

lemin|daqsminuri|Ħames nisa li ħadu sehem f’konkors tal-qaws fl-1931 
Mis-snin 20, inġiniera professjonali ħadu interess fil-qaws, li qabel kien il-qasam esklussiv ta 'esperti tas-snajja tradizzjonali.  Huma wasslu l-iżvilupp kummerċjali ta' forom ġodda ta' qwas inkluż il-qaws moderna recurve u kompost . Dawn il-forom moderni issa huma dominanti fl-arċerija moderna tal-Punent; qwas tradizzjonali huma f'minoranza. L-arċerija reġa’ lura għall-Olimpjadi fl-1972. Fis-snin 80, il-ħiliet tal-qaws tradizzjonali reġgħu ingħataw il-ħajja minn dilettanti Amerikani, u kkombinati mal-fehim xjentifiku l-ġdid. Ħafna minn din il-kompetenza hija disponibbli fil- Bibbji Tradizzjonali ta' Bowyer (ara Qari ulterjuri). Il-qaws tal-kaċċa modern għandu ħafna mis-suċċess tiegħu lil Fred Bear, kaċċatur tal-qaws u manifattur tal-qaws Amerikan. Bertalan, Dan. Traditional Bowyers Encyclopedia:
The Bowhunting and Bowmaking World of the Nation's Top Crafters of Longbows and Recurves, 2007. p. 73.

Fl-2021, ħames persuni nqatlu u tlieta midruba minn arċier fin-Norveġja fl- attakk ta’ Kongsberg . 

 Mitoloġija 
daqsminuri|Taħriġ tal-qwas ta' Vishwamitra mir- Ramayana
daqsminuri|Herakles the Archer minn Émile Antoine Bourdelle

Allat u eroj f'diversi mitoloġiji huma deskritti bħala arċiera, inklużi l-Grieg Artemis u Apollo, id- Diana Rumana u Cupid, l- Agilaz Ġermaniku, li jkomplu fil-leġġendi bħal dawk ta ' Wilhelm Tell, Palnetoke, jew Robin Hood . L-Armeni Hayk u l-Babilonjan Marduk, l-Indjan Karna (magħrufa wkoll bħala Radheya/iben Radha), Abhimanyu, Eklavya, Arjuna, Bhishma, Drona, Rama, u Shiva kienu magħrufa għall-ħiliet tal-isparar tagħhom. Il-kompetizzjoni famuża tal-qaws li tolqot l-għajn ta' ħut li jdur waqt li tara r-rifless tagħha fl-iskutella tal-ilma kienet waħda mill-ħafna ħiliet tal-qaws murija fil- Mahabharata . Digital illustration of skilled archer Arjuna aiming arrow at fish hung from revolving wheel above by Doring Kindersley, Fine Art AmericaPersjan Arash kien archer famuż. Rappreżentazzjonijiet Griegi preċedenti taʼ Heracles normalment juruh bħala arċier. L-arċerija, u l-qaws, għandhom sehem importanti fil-poeżija epika l- Odissea, meta Odissew jerġa’ lura d-dar moħbi u mbagħad iqabbad lill-proprjetarji f’kompetizzjoni tal-qaws wara li ta ħjiel dwar l-identità tiegħu billi jsejjes u jpinġi l-qaws kbir tiegħu li hu biss jista’ jiġbed, motiv simili huwa preżenti fil-poeżija arkeerojika erojka Turki-Iranjana Alpamysh . 

In-  (  ) kienu meqjum fil-gżira Griega ta 'Delos bħala attendenti ta' Artemis, jippresjedu fuq aspetti tal-qaws;  (  ), irrappreżentat id-distanza,  (  ), trajettorja, u  (  ), għan. 

Yi l-archer u l-apprentist tiegħu Feng Meng jidhru f'diversi miti Ċiniżi bikrija,  u l-karattru storiku ta ' Zhou Tong jidher f'ħafna forom fittizji. Jumong, l-ewwel Taewang tar-renju ta’ Goguryeo tat- Tliet Renji tal-Korea, huwa ddikjarat mil-leġġenda li kien arċier qrib Alla. L-arċerija tidher fl-istorja ta' Oguz Khagan. Bl-istess mod, il-qaws u l-pruwa jidhru ħafna fl-identità storika Koreana. 

Fit-twemmin Yoruba tal-Afrika tal-Punent, Osoosi hija waħda minn diversi allat tal-kaċċa li huma identifikati bl-ikonografija tal-qaws u l-vleġeġ u insinji oħra assoċjati mal-qaws.

 Kaċċa 
daqsminuri|Qaws kompost modern tal-kaċċa

L-użu tal-qaws biex taqbad annimali tal-kaċċa huwa magħruf bħala "kaċċa bil-qaws". Il-kaċċa bil-qaws tvarja ħafna mill-kaċċa bl-armi tan-nar, peress li d-distanza bejn il-kaċċatur u l-priża trid tkun ħafna iqsar biex tiżgura qtil umanitarju. Il-ħiliet u l-prattiki tal-kaċċa bil-qaws għalhekk jenfasizzaw l-attakk mill-qrib ħafna lejn il-priża, kemm jekk tkun għadha tikkaċċja, tistenna fl- għami jew taħt xi siġra. F'ħafna pajjiżi, inkluż ħafna mill-Istati Uniti, il-kaċċa tal-qaws għal priża kbira u żgħira hija legali. Kaċċaturi tal-qaws ġeneralment igawdu staġuni itwal milli huma permessi ma 'forom oħra ta' kaċċa bħal porvli, shotgun, jew xkubetta. Normalment, il-qwas komposti jintużaw għall-kaċċa tal-priża kbira minħabba ż-żmien relattivament qasir li tieħu biex tikkontrollahom għall-kuntrarju tal-qaws longbow jew recurve. Dawn il-qwas komposti jistgħu jinkludu sights tal-fibra ottika, stabilizzaturi, u aċċessorji oħra ddisinjati biex iżidu l-eżattezza f'distanzi itwal. L-użu ta' qaws u vleġġa biex taqbad il-ħut huwa magħruf bħala " sajd bil-qaws".
 Qaws kompetittiv modern 
Qaws kompetittiv jinvolvi vleġeġ sparati b'mira għall-eżatta minn distanza jew distanzi stabbiliti. Din hija l-aktar forma popolari ta' arċerija kompetittiv mad-dinja kollha u tissejjaħ Arċerija bil-mira . Forma partikolarment popolari fl-Ewropa u l- Amerika hija field archery, sparat fuq miri ġeneralment stabbiliti f'diversi distanzi f'ambjent ta' masġar. Il-qaws kompetittiv fl-Istati Uniti huwa rregolat minn USA Archery u National Field Archery Association (NFAA), li tiċċertifika wkoll għalliema. 

Para-archery huwa adattament tal-qaws għall-atleti b'diżabilità, irregolat mill- World Archery Federation (WA), u huwa wieħed mill-isports fil-Logħob Paralimpiku tas-Sajf.  Hemm ukoll diversi forom oħra inqas magħrufa u storiċi tal-qaws, kif ukoll archery novelty games u flight archery, fejn l-għan huwa li jisparaw l-akbar distanza.

 Tagħmir 

 Tipi ta' qwas 
daqsminuri|A selfbow ta’ yew tal-Paċifiku mfassla bil-metodu tas- swaba’ maqsum . Selfbows huma magħmula minn biċċa injama waħda.

Filwaqt li hemm varjetà kbira fid-dettalji tal-kostruzzjoni tal-qwas (kemm storiċi kif ukoll moderni), il-qwas kollha jikkonsistu fi spag imwaħħal ma' riġlejn elastiċi li jaħżnu l-enerġija mekkanika mogħtija mill-utent li jiġbed l-ispaga. Il-qwas jistgħu jinqasmu b'mod wiesa' f' żewġ kategoriji: dawk li jinġibdu billi jinġibdu l-ispag direttament u dawk li jużaw mekkaniżmu biex jiġbdu l-ispag.

Il-pruwi miġbuda direttament jistgħu jinqasmu aktar abbażi tad-differenzi fil-metodu tal-kostruzzjoni tar-riġlejn, eżempji notevoli huma qwas waħedhom, qwas laminati u qwas komposti. Il-qwas jistgħu wkoll jiġu kklassifikati mill- forma tal-qaws tar-riġlejn meta mhux imdendlin; b'kuntrast ma' qwas dritti Ewropej tradizzjonali, qwas rikurvat u xi tipi ta' longbow għandhom ponot li jduru 'l bogħod mill-arċier meta l-qaws ma jkunx imdendel. Is-sezzjoni trasversali tar-riġlejn tvarja wkoll; il-qaws twila klassiku huwa qaws twila b'riġlejn dojoq li huma f'forma ta 'D f'sezzjoni trasversali, u l- qaws ċatt għandu riġlejn wiesgħa ċatti li huma bejn wieħed u ieħor rettangolari f'sezzjoni trasversali. Il-qwas b'sostenn tal-kejbil jużaw kurduni bħala d-dahar tal-pruwa; il-piż tal-ġbid tal-pruwa jista' jiġi aġġustat billi tinbidel it-tensjoni tal-kejbil. Kienu mifruxa fost l -Inuit li ma kellhomx aċċess faċli għal injam tajjeb  għall-qaws. Varjetà waħda ta’ qaws b’sostenn bil-kejbil hija l-qaws Penobscot jew il-qaws Wabenaki, ivvintata minn Frank Loring (Kap Big Thunder) madwar l-1900.  Tikkonsisti f' qaws żgħir mwaħħal b'kejbils fuq wara ta' qaws prinċipali akbar.

F'kulturi differenti, il-vleġeġ jinħelsu jew min-naħa tax-xellug jew tal-lemin tal-qaws, u dan jaffettwa l-qabda tal-idejn u l-pożizzjoni tal-qaws. Fil -qaws Għarbi, fil -qaws Tork u Kyūdō, il-vleġeġ jinħelsu min-naħa tal-lemin tal-qaws, u dan jaffettwa l-kostruzzjoni tal-qaws. Fil-qwas tal-punent, il-vleġġa normalment tinħeles min-naħa tax-xellug tal-pruwa għal arċier tal-lemin.

daqsminuri|Qaws rikurvat (takedown) modern.

Il-qwas komposti huma ddisinjati biex inaqqsu l-forza meħtieġa biex iżżomm il-korda f'ġibda sħiħa, u b'hekk jippermettu lill-arċier aktar ħin biex jimmira b'inqas stress muskolari. Ħafna disinji komposti jużaw kammijiet jew roti ellittiċi fuq it-truf tar-riġlejn biex jinkiseb dan. Let-off tipiku huwa bejn 65% sa 80%. Per eżempju, qaws ta'  b'80% let-off teħtieġ biss  li jżomm bi ġbid sħiħ. Sa 99% let-off huwa possibbli.  Il-qaws kompost ġie ivvintat minn Holless Wilbur Allen fis-sittinijiet (privattiva Amerikana ġiet ippreżentata fl-1966 u mogħtija fl-1969) u saret it-tip ta' qaws l-aktar użat għall-forom kollha ta' qwas fl-Amerika ta 'Fuq.

Il-qwas miġbuda mekkanikament tipikament ikollhom stokk jew immuntar ieħor, bħall- crossbow . Il-crossbows tipikament għandhom tulijiet iqsar ta' tlugħ meta mqabbla ma' pruwi komposti. Minħabba dan, huma meħtieġa piżijiet itqal biex jinkiseb l-istess trasferiment ta 'enerġija għall-vleġġa. Dawn il-pruwi miġbuda mekkanikament għandhom ukoll apparati biex iżommu t-tensjoni meta l-qaws ikun miġbud għal kollox. Huma mhumiex limitati mill-qawwa t' arċier wieħed u varjetajiet akbar ġew użati bħala magni t' assedju .

 Tipi ta' vleġeġ u fletchings 
L-aktar forma komuni ta' vleġġa tikkonsisti f'xaft, b'vleġġa fit-tarf ta' quddiem, u fletchings u nock fit-tarf l-ieħor. Il vleġeġ matul iż-żmien u l-istorja normalment inġarru f’kontenitur magħruf bħala quiver, li jista’ jieħu ħafna forom differenti. Ix-xaftijiet tal-vleġeġ huma tipikament magħmulin minn injam solidu, bambu, fibreglass, liga tal-aluminju, fibra tal-karbonju, jew materjali komposti . Il-vleġeġ tal-injam huma suxxettibbli għat-tgħawwiġ (warping). Il-vleġeġ tal-fibreglass huma fraġli, iżda jistgħu jiġu prodotti għal speċifikazzjonijiet uniformi faċilment. Ix-xaftijiet tal-aluminju kienu għażla ta 'prestazzjoni għolja popolari ħafna fl-aħħar nofs tas-seklu 20, minħabba d-dritta tagħhom, il-piż eħfef, u sussegwentement veloċità ogħla u trajettorji aktar ċatti. Il-vleġeġ tal-fibra tal-karbonju saru popolari fis-snin 90 minħabba li huma ħfief ħafna, itiru saħansitra aktar malajr u aktar ċatti mill-vleġeġ tal-aluminju. Illum, il-vleġeġ l-aktar popolari f'tournaments u avvenimenti Olimpiċi huma magħmula minn materjali komposti.

Ras il-vleġġa hija l-komponent funzjonali primarju tal-vleġġa. Xi vleġeġ jistgħu sempliċement jużaw ponta imsinna tax-xaft solidu, iżda rjus tal-vlepeġ separati huma ferm aktar komuni, ġeneralment magħmula minn metall, ġebel, jew materjali iebsa oħra. L-aktar forom komunement użati huma punti fil-mira, punti tal-kamp, u broadheads, għalkemm hemm ukoll tipi oħra, bħal bodkin, judo, u irjus ċatt.

daqsminuri|Fletching dritta maqtugħa tarka - hawnhekk ir- rix tat-tiġieġ huwa barrat aħmar

Fletching huwa tradizzjonalment magħmul mir-rix tal-għasafar, iżda huma użati paletti tal-plastik solidi u paletti li jixbħu folji rqaq. Huma mwaħħla ħdejn it-tarf tan-nock (wara) tal-vleġġa b'tejp rqiq b'żewġ naħat, kolla, jew, tradizzjonalment, sinnew. L-aktar konfigurazzjoni komuni fil-kulturi kollha hija tliet fletches, għalkemm intużaw daqs sitta. Tnejn, kieku, jagħmlu l-vleġġa instabbli waqt it-titjira. Meta l-vleġġa tkun bi tliet fletches, il-fletches huma spazjati ugwalment madwar ix-xaft, b'wieħed imqiegħed b'tali mod li jkun perpendikolari mal-pruwa meta nock ikun fuq l-ispag, għalkemm varjazzjonijiet jidhru b'tagħmir modern, speċjalment meta jintużaw l-ispin vanes moderni. Din il-fletch tissejjaħ il-"fletch tal-indiċi" jew "rix tas-serduq" (magħrufa wkoll bħala "il-faxxa fard barra" jew "il-paletta tal-nocking"), u l-oħrajn kultant jissejħu "rix tat-tiġieġ". Komunement, ir-rix tas-serduk huwa ta' kulur differenti. Madankollu, jekk l-arċiera qed jużaw fletching magħmul minn rix jew materjal simili, jistgħu jużaw paletti tal-istess kulur, peress li żebgħa differenti jistgħu jagħtu ebusija li tvarja lill-paletti, li jirriżultaw f'inqas preċiżjoni. Meta vleġġa tkun b'erba' fletches, żewġ fletches opposti ħafna drabi jkunu rix tas-serduq, u kultant il-fletches ma jkunux spazjati indaqs.

Il-fletching jista 'jkun jew qatgħa parabolika (rix qosra f'kurva parabolika lixxa) jew qatgħa ta' tarka (ġeneralment forma bħal nofs tarka dejqa), u ħafna drabi hija mwaħħla f'angolu, magħrufa bħala fletching helical, biex tintroduċi spin stabilizzanti għall- vleġġa waqt it-titjira. Kemm jekk fletched helical jew dritta, meta fletching naturali (rix ta 'l-għasafar) huwa użat huwa kritiku li r-rix kollha jiġu mill-istess naħa ta' l-għasafar. Fletchings ta 'daqs eċċessiv jistgħu jintużaw biex jaċċentwaw it-tkaxkir u b'hekk jillimitaw il-firxa tal-vleġġa b'mod sinifikanti; dawn il-vleġeġ jissejħu flu-flus . Il-post ħażin tal-fletchings jista 'jbiddel il-mogħdija tat-titjira tal-vleġġa b'mod drammatiku.

 Korda tal-qaws 
Dacron u materjali moderni oħra joffru saħħa tajba għall-piż tagħhom u jintużaw fuq il-biċċa l-kbira tal-qwas moderni. Għażel u materjali tradizzjonali oħra għadhom jintużaw fuq qwas tradizzjonali. Jeżistu diversi metodi moderni ta' kif issir il-korda tal-qaws, bħal-'linja bla tarf' u 'l-brim Fjamming'. Kważi kull fibra tista' ssir fi bowstring. L-awtur ta’ Arab Archery jissuġġerixxi l-ġilda ta’ ġemel żagħżugħ u magħqud.  Is-saga ta’ Njál tiddeskrivi r-rifjut ta’ mara, Hallgerður, li taqta’ xagħarha biex tagħmel korda tal-qaws ta’ emerġenza għal żewġha, Gunnar Hámundarson, li mbagħad jinqatel.

 Tagħmir protettiv 
daqsminuri|Tab tas-swaba tal-lemin biex tipproteġi l-id waqt li tinġibed l-ispaga 

Il-biċċa l-kbira tal-arċiera moderni jilbsu bracer (magħruf ukoll bħala arm-guard) biex jipproteġu l-ġewwieni tad-driegħ tal-qaws milli jintlaqtu mill-ispag u jipprevjenu l-ilbies milli jaqbad il-bowstring. Il-bracer ma jwaħħalx id-driegħ; il-kelma ġejja mit-terminu tal-armerija " brassard ", li jfisser kmiem armat jew badge. Il -poplu Navajo żviluppa bracers b'ħafna ornamenti bħala oġġetti mhux funzjonali ta 'tiżjin.  Xi arċiera (kważi l-arżiera nisa kollha) jilbsu protezzjoni fuq sidirhom, imsejħa chestguards jew plastrons. Il-leġġenda tal- Amażonji kienet li tneħħew sider wieħed biex isolvu din il-problema.  Roger Ascham isemmi arċier wieħed, preżumibbilment bi stil ta’ sparar mhux tas-soltu, li libes gwardja tal-ġilda għal wiċċu. 

Iċ-ċifri tat-tpinġija huma normalment protetti minn tab tal-ġilda, ingwanta, jew ċirku tal-kbir . Tab sempliċi tal-ġilda tintuża komunement, kif ukoll ingwanta skeletru. L-Ewropej Medjevali probabbilment użaw ingwanta sħiħa tal-ġilda. 

L-arċiera Eurasjatiċi li użaw il-kbir jew tpinġija Mongoljan ipproteġu t-thumbs tagħhom, ġeneralment bil-ġilda skond l-awtur ta ' Arab Archery,  iżda wkoll b'ċrieki speċjali ta 'diversi materjali iebsa. Ħafna eżempji Torok u Ċiniżi li baqgħu ħajjin huma xogħlijiet ta 'arti konsiderevoli. Xi wħud huma tant ornamentati li l-utenti ma setgħux użawhom biex jitilfu vleġġa. Possibilment dawn kienu oġġetti ta’ tiżjin personali, u għalhekk ta’ valur, li baqgħu eżistenti filwaqt li l-ġilda prattikament ma kellha l-ebda valur intrinsiku u kienet se tiddeterjora wkoll maż-żmien. Fil -qaws tradizzjonali Ġappuniż tintuża ingwanta speċjali li għandha linja biex tgħin fit-tpinġija tal-korda. Elmer, R. P. Target Archery (1952), pp. 345–349

 Għajnuniet għar-rilaxx 
lemin|daqsminuri|Rilaxx għajnuna
Għajnuna għar-rilaxx hija mezz mekkaniku ddisinjat biex jagħti vleġeġ puliti u preċiżi separati minn qaws kompost. Fl-aktar komunement użati, is-sekwenza hija rilaxxata permezz ta 'mekkaniżmu ta' grillu li jaħdem bis-swaba ', miżmum f'idejn l-arċiera jew imwaħħal mal-polz tagħhom. F'tip ieħor, magħruf bħala rilaxx tat-tensjoni tad-dahar, is-sekwenza tiġi rilaxxata awtomatikament meta tinġibed għal tensjoni predeterminata.

 Stabbilizzaturi 
Stabbilizzaturi huma mmuntati f'diversi punti fuq il-qaws. Komuni mat-tagħmir tal-qwas kompetittiv huma brackets speċjali li jippermettu stabilizzaturi multipli li jiġu mmuntati f'angoli varji biex jirfinaw il-bilanċ tal-pruwa.

Stabbilizzaturi jgħinu fil-mira billi jtejbu l-bilanċ tal-pruwa. Sights, quivers, mistrieħ, u d-disinn tar-riser (il-parti ċentrali, li ma tgħawwiġx tal-pruwa) jagħmlu naħa waħda tal-pruwa itqal. Għan wieħed ta 'stabilizzaturi huwa li jikkumpensaw dawn il-forzi. Disinn ta 'riser rifless jikkawża li r-riġlejn ta' fuq jinxtegħlu lejn l-isparatur. F'dan il-każ huwa mixtieq stabilizzatur ta 'quddiem itqal biex jikkumpensa din l-azzjoni. Disinn ta 'riser deflex għandu l-effett oppost u jista' jintuża stabilizzatur ta 'quddiem eħfef.

Stabbilizzaturi jistgħu jnaqqsu l-istorbju u l-vibrazzjoni. Dawn l-enerġiji huma assorbiti minn polimeri viscoelastiċi, ġellijiet, trabijiet, u materjali oħra użati biex jinbnew stabilizzaturi.

Stabbilizzaturi jtejbu l-maħfra u l-eżattezza billi jżidu l-mument ta' inerzja tal-pruwa biex jirreżistu l-moviment matul il-proċess ta' sparar. Stabbilizzaturi tal-karbonju ħfief bi truf peżati huma mixtieqa minħabba li jtejbu l-mument ta 'inerzja filwaqt li jimminimizzaw il-piż miżjud.
 Teknika u forma tal-isparar 
xellug|daqsminuri|Reactment storiku tal-qaws medjevali
daqsminuri|Kap Kaptan Sgt. Kevin Peterson juri tekniki siguri tal-archery waqt li jimmira vleġġa lejn mira fit-28 Force Support Squadron nassa u skeet range f'Ellsworth Air Force Base, SD, 11 ta' Ottubru 2012.

Il-konvenzjoni standard dwar it-tagħlim tal-qaws hija li żżomm il-qaws skont id-dominanza tal-għajnejn.  (Eċċezzjoni waħda hija fil- kyūdō modern fejn l-arċiera kollha huma mħarrġa biex iżommu l-pruwa f’id ix-xellugija.)  Għalhekk, jekk wieħed ikun dominanti f'għajnu l-leminija, kien iżomm il-pruwa fl-id ix-xellugija u jiġbed l-ispag bl-id il-leminija. Madankollu, mhux kulħadd jaqbel ma 'din il-linja ta' ħsieb. Rilaxx aktar bla xkiel u aktar fluwidu tas-sekwenza jipproduċi l-aktar tiri li jistgħu jiġu ripetuti b'mod konsistenti, u għalhekk jista 'jipprovdi preċiżjoni akbar tat-titjira tal-vleġġa. Xi wħud jemmnu li l-id bl-akbar destrezza għandha għalhekk tkun l-id li tiġbed u tirrilaxxa l-korda. Kull għajn tista 'tintuża għall-mira, u l-għajn inqas dominanti tista' tiġi mħarrġa maż-żmien biex issir aktar effettiva għall-użu. Biex tgħin f'dan, għata tal-għajnejn tista' tintlibes temporanjament fuq l-għajn dominanti.

L-id li żżomm il-qaws tissejjaħ l- id tal -qaws u d-driegħ tagħha d-driegħ tal- qaws. L-id opposta tissejjaħ l-idejn tal- ġbid jew l -id tal-ispaga . Termini bħall -ispalla tal-qaws jew il -minkeb tal-istring isegwu l-istess konvenzjoni.

Jekk jisparaw skont id-dominanza tal-għajnejn, l-arċiera li jiddominaw fl-għajn tal-lemin li jisparaw b'mod konvenzjonali jżommu l-qaws bl-id ix-xellugija. Jekk jispara skont id-destrezza tal-idejn, l-arċier jiġbed l-ispag bl-id li tippossjedi l-akbar destrezza, irrispettivament mid-dominanza tal-għajnejn.

 Forma moderna 
Biex jispara vleġġa, arċier l-ewwel jassumi l-pożizzjoni korretta. Il-ġisem għandu jkun fuq jew kważi perpendikolari mal-mira u l-linja tal-isparar, bis-saqajn imqiegħda 'l bogħod mill-ispalla. Hekk kif arċier jimxi 'l quddiem minn livell tal-Bidu għal livell aktar avvanzat, jistgħu jintużaw pożizzjonijiet oħra bħall-"pożizzjoni miftuħa" jew il-"pożizzjoni magħluqa", għalkemm ħafna jagħżlu li jżommu pożizzjoni newtrali". Kull arċier għandu preferenza partikolari, iżda l-aktar dan it-terminu jindika li s-sieq l-aktar 'il bogħod mil-linja tal-isparar hija tul nofs sieqha sħiħa mis-sieq l-oħra, fuq l-art.

Biex titgħabba, il-qaws tkun tħares lejn l-art, imqiegħda ftit lejn kif idur l-arloġġ tal-vertikali (għal tiratur tal-lemin) u x-xaft tal-vleġġa jitqiegħed fuq il-mistrieħ jew l-ixkaffa tal-vleġġa. Id-dahar tal-vleġġa hija mwaħħla mal-bowstring bin- nock (kanal żgħir ta 'qfil li jinsab fit-tarf prossimali tal-vleġġa). Dan il-pass jissejjaħ "nocking the arrow". Vleġeġ tipiċi bi tliet paletti għandhom ikunu orjentati b'tali mod li vane wieħed, ir-"rix tas-serduq", qed jipponta 'l bogħod mill-qaws, biex ittejjeb it-tneħħija tal-vleġġa hekk kif tgħaddi mill-mistrieħ tal-vleġġa.

Qaws kompost hu mgħammra b'tip speċjali ta' serħan tal-vleġġa, magħrufa bħala launcher, u l-vleġġa hija ġeneralment mgħobbija bir-rix tas-serduq / paletta bil-ponta jew 'il fuq jew 'l isfel, skond it-tip ta' launcher li qed jintuża.

Il-bowstring u l-vleġġa jinżammu bi tliet swaba, jew b'rilaxx ta 'vleġġa mekkanika. L-aktar komuni, għal finger shooters, is-saba 'l-indiċi jitqiegħed 'il fuq mill-vleġġa u ż-żewġ swaba' li jmiss taħt, għalkemm diversi tekniki oħra għandhom l-aderenti tagħhom madwar id-dinja, li jinvolvu tliet swaba 'taħt il-vleġġa, jew teknika tal-qris tal-vleġġa. L-isparar istintiv huwa teknika li tevita sights u ħafna drabi hija preferuta minn archers tradizzjonali (tiraturi ta' longbows u recurves). F'jew is-saba' maqsum jew tliet swaba' taħt il-case, is-sekwenza normalment titqiegħed fl-ewwel jew fit-tieni ġonta, jew inkella fuq il-pads tas-swaba'. Meta tuża għajnuna ta 'rilaxx mekkaniku, ir-rilaxx huwa igganċjat fuq id-D-loop. 

Tip ieħor ta 'stiva tal-korda, użata fuq qwas tradizzjonali, huwa t-tip iffavorit mill-ġellieda Mongoli, magħruf bħala l-istil "rilaxx tas-suba' ". Dan jinvolvi l-użu tas suba' l-kbir biex tiġbed l-ispaga, bis-swaba' mgħawġa madwar il-kbir biex iżżid l- appoġġ. Biex tirrilaxxa l-ispaga, is-swaba' jinfetħu 'l barra u l-kbir jirrilassa biex jippermetti li l-ispaga tiżżerżaq minn fuq il-kbir. Meta tuża dan it-tip ta 'rilaxx, il-vleġġa għandha tistrieħ fuq l-istess naħa tal-qaws bħall-id tal-ġbid Ġbid tax-xellug = vleġġa fuq in-naħa tax-xellug tal-qaws.

L-arċier imbagħad jgħolli l-qaws u jiġbed l-ispaga, b'allinjamenti li jvarjaw għal pożizzjonijiet tal-qaws vertikali jew kemmxejn mgħawġa. Ħafna drabi din hija mozzjoni fluwida waħda għal tiraturi ta 'recurves u longbows, li għandhom tendenza li jvarjaw minn arċier għall-ieħor. It-tiraturi komposti ħafna drabi jesperjenzaw daqqa żgħira waqt l-isparatura, madwar l-aħħar  , fejn il-piż tat-tlugħ huwa fil-massimu tiegħu—qabel ma jirrilassaw f'pożizzjoni ta' ġbid sħiħ bi stabbiltà komda. L-arċier jiġbed l-idejn tal-ispag lejn il-wiċċ, fejn għandu jistrieħ ħafif f'punt ta' ankra fiss. Dan il-punt huwa konsistenti minn sparatura għal sparatura, u ġeneralment ikun fil-kantuniera tal-ħalq, fuq il-geddum, mal-ħaddejn, jew mal-widna, skont l-istil tal-isparar preferut. L-arċier iżomm id-driegħ tal-qaws 'il barra, lejn il-mira. Il-minkeb ta 'din id-driegħ għandu jiġi mdawwar sabiex il-minkeb ta' ġewwa jkun perpendikolari mal-art, għalkemm l-arċiera b'minkbejn iper estiżi għandhom it-tendenza li jagħlqu l-minkeb ta 'ġewwa lejn l-art, kif eżempju mill-archer Korean Jang Yong-Ho . Dan iżomm id-driegħ barra mill-passaġġ tal-bowstring.

Fil-forma moderna, l-arċier joqgħod wieqaf, u jifforma "T". Il- muskoli tat-trapeżju t'isfel tal-arċier jintużaw biex jiġbdu l-vleġġa sal-punt tal-ankra. Xi qwas recurve moderni huma mgħammra b'apparat mekkaniku, imsejjaħ clicker, li jipproduċi ħoss li tikklikkja meta l-archer jilħaq it-tul korrett tal-ġbid. B'kuntrast, tiraturi tradizzjonali Ingliżi Longbow jidħlu "fil-qaws", jeżerċitaw forza kemm mad-driegħ tal-qaws kif ukoll mad-driegħ tal-idejn tal-korda fl-istess ħin, speċjalment meta jużaw qwas li jkollhom piżijiet ta' ġibda minn  għal aktar minn  . Pruwi tradizzjonali mgħobbija sew (recurves, longbows, u simili) jinħelsu immedjatament malli jilħqu l-ġibda sħiħa fil-piż massimu, filwaqt li l-qwas komposti jilħqu l-piż massimu tagħhom madwar l-aħħar.  , twaqqa' l-piż  b'mod sinifikanti fil-ġbid sħiħ. Il-qwas komposti ħafna drabi jinżammu f'ġibda sħiħa għal żmien qasir biex tinkiseb l-eżattezza massima.

Il-vleġġa hija tipikament rilaxxata billi tirrilassa s-swaba tal-idejn tal-ġbid (ara tiġbed il-pruwa ), jew tiskatta l-għajnuna ta' rilaxx mekkaniku. Normalment ir-rilaxx għandu l-għan li jżomm id-driegħ tal-ġbid riġidu, l-id tal-qaws rilassat, u l-vleġġa titmexxa lura billi tuża l-muskoli tad-dahar, għall-kuntrarju tal-użu biss ta' movimenti tad-driegħ. Arċier għandu wkoll jagħti attenzjoni lill-recoil jew segwitu tal-ġisem tiegħu jew tagħha, peress li jista 'jindika problemi bil-forma (teknika) li jaffettwaw l-eżattezza.
 Fiżika 
daqsminuri|L-arċiera Mongoli matul iż-żmien tal- konkwisti Mongoli użaw qaws iżgħar adattata għall-qwas taż-żwiemel. 

Meta projettili jitwaddab bl-idejn, il-veloċità tal-projettili hija ddeterminata mill- enerġija kinetika li tkun mogħtija mill-muskoli ta' min jitfa' u dawn huma li jwettqu xogħol . Madankollu, l-enerġija għandha tingħata fuq distanza limitata (determinata mit-tul tad-driegħ) u għalhekk (minħabba li l-projettili qed jaċċellera) fuq żmien limitat, għalhekk il-fattur li jillimita mhuwiex xogħol iżda pjuttost qawwa, li jiddetermina kemm tista 'tiġi miżjuda enerġija fiż-żmien limitat disponibbli. Il-qawwa ġġenerata mill-muskoli, madankollu, hija limitata mir -relazzjoni forza-veloċità, u anke fl-aħjar veloċità tal-kontrazzjoni għall-produzzjoni tal-enerġija, ix-xogħol totali mill-muskolu huwa inqas min-nofs ta' dak li jkun kieku l-muskolu jikkuntratta fuq l-istess distanza bil-mod: veloċitajiet, li jirriżultaw f'inqas minn 1/4 tal-veloċità tat-tnedija tal-projettili possibbli mingħajr il-limitazzjonijiet tar-relazzjoni forza-veloċità.

Meta tintuża qaws, il-muskoli jkunu jistgħu jwettqu xogħol ħafna aktar bil-mod, li jirriżulta f'forza akbar u xogħol akbar jista' jkun magħmul. Dan ix-xogħol jinħażen fil-qaws bħala enerġija potenzjali elastika, u meta l-korda tal-pruwa tiġi rilaxxata, din l-enerġija maħżuna tingħata lill-vleġġa ħafna aktar malajr milli tista 'tingħata mill-muskoli, li tirriżulta f'veloċità ħafna ogħla u, għalhekk, distanza akbar. Dan l-istess proċess huwa użat miż-żrinġijiet, li jużaw għeruq elastiċi biex iżidu d-distanza tal-qbiż. Fil-qaws, xi enerġija tinħela permezz ta' istereżi elastika, u tnaqqas l-ammont ġenerali rilaxxat meta l-qaws jiġi sparat. Mill-enerġija li fadal, xi ftit hija mnaqqsa kemm mir-riġlejn tal-qaws kif ukoll mill-korda tal-qaws. Skont l-elastiċità tal-vleġġa, ftit mill-enerġija tiġi assorbita wkoll billi tikkompressa l-vleġġa, primarjament minħabba li r-rilaxx tal-bowstring rarament ikun konformi max-xaft tal-vleġġa, u jġiegħelha titgħawweġ fuq naħa waħda. Dan huwa minħabba li l-bowstring jaċċellera aktar malajr milli s-swaba tal-archer jistgħu jiftħu, u konsegwentement xi mozzjoni tal-ġenb hija mogħtija lill-korda, u għalhekk ikun hemm nock tal-vleġġa, peress li l-qawwa u l-veloċità tal-pruwa jiġbed l-ispaga mis-swaba' jinfetħu.

Anke b'mekkaniżmu ta 'għajnuna ta' rilaxx xi ftit minn dan l-effett normalment ikun esperjenzat, peress li l-ispaga dejjem taċċellera aktar malajr mill-parti li żżomm il-mekkaniżmu. Dan jagħmel il-vleġġa toxxilla waqt it-titjira—iċ-ċentru tagħha jitgħawweġ fuq naħa waħda u mbagħad l-oħra ripetutament, u jonqos gradwalment hekk kif it-titjira tal-vleġġa tkompli. Dan jidher b'mod ċar fil-fotografija b'veloċità għolja ta' vleġeġ waqt il-ħruġ. Effett dirett ta 'dawn it-trasferimenti ta' enerġija jista' jidher b'mod ċar meta jkun hemm sparar finta (dry firing) . L-isparar finta jirreferi għar-rilaxx tal-bowstring mingħajr vleġġa armata. Minħabba li m'hemm l-ebda vleġġa biex tirċievi l-enerġija potenzjali maħżuna, kważi l-enerġija kollha tibqa 'fil-qaws. Xi wħud issuġġerew li l-isparar finta jista' jikkawża ħsara fiżika lill-pruwa, bħal xquq u ksur - u minħabba li l-biċċa l-kbira tal-qwas mhumiex magħmula speċifikament biex jimmaniġġaw l-ammonti għoljin ta' enerġija li jipproduċi l-isparar finta, qatt m'għandu jsir. 
xellug|daqsminuri|Snake Indians - prova tal-qwas, madwar 1837 minn Alfred Jacob Miller, il- Mużew tal-Arti Walters

Vleġeġ moderni huma magħmula għal "sinsla" speċifikata, jew klassifikazzjoni ta 'ebusija, biex iżommu flexing imqabbla u għalhekk l-eżattezza tal-mira. Dan il-ġbid jista jkun karatteristika mixtieqa, peress li, meta l-ispina tax-xaft hija mqabbla ma ' l-aċċelerazzjoni tal-qaws (korda), il-vleġġa tintlewa madwar il-pruwa u kull serħan-tal-vleġġa, u konsegwentement il-vleġġa, u fletchings, ikollhom titjira bla xkiel. Din il-karatteristika hija magħrufa bħala l -paradoss tal-arċier . Iżomm l-eżattezza, għax jekk parti mill-vleġġa taħbat daqqa t'għajn mal-iskariku, tkun preżenti xi inkonsistenza, u l-eżattezza eċċellenti ta 'tagħmir modern ma tintlaħaqx.

It-titjira preċiża ta 'vleġġa tiddependi fuq il-fletchings tagħha. Il-manifattur tal-vleġġa (u tal- "fletcher") jista 'jirranġa fletching biex jikkawża li l-vleġġa ddur tul l-assi tagħha. Dan itejjeb l-eżattezza permezz ta 'akkumulazzjonijiet ta' pressjoni ta' wara li inkella jikkawżaw il-vleġġa biex "tippjana" fuq l-arja f'direzzjoni każwali wara l-isparar. Anke bi vleġġa magħmula bir-reqqa, l-iċken imperfezzjoni jew moviment tal-arja jikkawża xi taqlib żbilanċjat fil-fluss tal-arja. Konsegwentement, ir-rotazzjoni toħloq ekwalizzazzjoni ta' tali turbolenza, li, b'mod ġenerali, iżżomm id-direzzjoni tat-titjira maħsuba, jiġifieri l-eżattezza. Din ir-rotazzjoni m'għandhiex tiġi konfuża mar-rotazzjoni ġiroskopika mgħaġġla ta 'balal ta' xkubetta. Fletching li mhux irranġat biex jinduċi rotazzjoni xorta jtejjeb l-eżattezza billi jikkawża tkaxkir tar-restawr kull darba li l-vleġġa titmejjel mid-direzzjoni maħsuba tal-vjaġġ tagħha.

L-aspett innovattiv tal-invenzjoni tal-qaws u l-vleġġa kien l-ammont ta 'qawwa mogħtija lil żona estremament żgħira mill-vleġġa. Il-proporzjon enormi ta 'tul vs żona ta' sezzjoni trasversali, flimkien mal-veloċità, għamlu l-vleġġa aktar qawwija minn kwalunkwe arma oħra miżmuma bl-idejn sakemm l-armi tan-nar ġew ivvintati. Il-vleġeġ jistgħu jinfirxu jew jikkonċentraw il-forza, skont l-applikazzjoni. Il-vleġeġ tal-prattika, pereżempju, għandhom ponta ċatta li tifrex il-forza fuq żona usa 'biex tnaqqas ir-riskju ta' korriment jew tillimita l-penetrazzjoni. Vleġeġ iddisinjati biex itaqqbu l-armatura fil-Medju Evu użaw ponta dejqa ħafna u li jaqtgħu ("bodkinhead") biex jikkonċentraw il-forza. Vleġeġ użati għall-kaċċa użaw ponta dejqa ("broadhead") li titwessa' aktar, biex jiffaċilitaw kemm il-penetrazzjoni kif ukoll ferita kbira.
 Metodi ta' mira 
daqsminuri|Minn Hokusai Manga, 1817

Hemm żewġ forom ewlenin ta 'mira fil-qaws: bl-użu ta' vista mekkanika jew fissa, jew barebow.

Sights mekkaniċi jistgħu jitwaħħlu mal-pruwa biex jgħinu fil-mira. Jistgħu jkunu sempliċi daqs pin, jew jistgħu jużaw ottika b'ingrandiment. Normalment ikollhom ukoll peep sight (vista ta 'wara) mibnija fl-ispaga, li tgħin f'punt ta' ankra konsistenza. Il-qwas komposti moderni  awtomatikament jillimitaw it-tul tat-tlugħ biex jagħtu veloċità konsistenti tal-vleġġa, filwaqt li l-qwas tradizzjonali jippermettu varjazzjoni kbira fit-tul tal-ġbid. Xi qwas jużaw metodi mekkaniċi biex jagħmlu t-tul tal-ġbid konsistenti. L-arċiera Barebow spiss jużaw stampa tal-vista, li tinkludi l-mira, il-qaws, l-idejn, ix-xaft tal-vleġġa u l-ponta tal-vleġġa, kif jidher fl-istess ħin mill-arċier. B'"punt ta' ankra" fiss (fejn l-ispaga tinġieb lejn, jew qrib, il-wiċċ), u driegħ tal-qaws estiża għal kollox, shots suċċessivi meħuda bl-istampa tal-vista fl-istess pożizzjoni jaqgħu fuq l-istess punt . Dan iħalli lill-archer jaġġusta l-għan b'tiri suċċessivi biex jikseb l-eżattezza.

Tagħmir modern tal-qaws normalment jinkludi sights . L-għan istintiv huwa użat minn ħafna archeri li jużaw qwas tradizzjonali. Iż-żewġ forom l-aktar komuni ta 'rilaxx mhux mekkaniku huma split-finger u three-under. Il-mira b'saba' maqsuma teħtieġ li l-archer ipoġġi s-saba 'l-indiċi fuq il-vleġġa nocked, filwaqt li s-swaba' tan-nofs u ċ-ċirku huma t-tnejn imqiegħda taħt. "Tlieta taħt il-mira" tqiegħed is-swaba 'l-indiċi, tan-nofs u ċ-ċirku taħt il-vleġġa nocked. Din it-teknika tippermetti lill-arċier iħares aħjar 'l isfel mill-vleġġa peress li d-dahar tal-vleġġa hija eqreb lejn l-għajn dominanti, u komunement tissejjaħ "gun barreling" (b'referenza għal tekniki ta' mira komuni użati ma 'armi tan-nar).

Meta tuża pruwi qosra jew sparar minn fuq iż-żiemel, huwa diffiċli li tuża l-istampa tal-vista. L-arċier jista 'jħares lejn il-mira, iżda mingħajr ma jinkludi l-arma fil-qasam tal-vista preċiża. Il-mira imbagħad tinvolvi koordinazzjoni idejn-għajnejn—li tinkludi proprioception u memorja tal-muskoli tal-mutur, simili għal dik użata meta titfa 'ballun. Bi prattika suffiċjenti, arċiera bħal dawn normalment jistgħu jiksbu preċiżjoni prattika tajba għall-kaċċa jew għall-gwerra.  L-immirar mingħajr stampa tal-vista jista' jippermetti sparar aktar rapidu, iżda ma jżidx l-eżattezza.

L-isparar istintiv huwa stil ta' sparar li jinkludi l-metodu tal-mira barebow li jiddependi ħafna fuq il-moħħ subkonxju, il-proprioċezzjoni, u l-memorja tal-mutur/muskoli biex isiru aġġustamenti tal-mira; it-terminu użat biex jirreferi għal kategorija ġenerali ta' arċiera li ma użawx vista mekkanika jew fissa.

 Arċerija kompetittiva moderna 
Arċerija kompetittiva tinvolvi sparar ta' vleġeġ fuq mira eżatta minn distanza jew distanzi stabbiliti. Din hija l-aktar forma popolari ta' arċerija kompetittiv mad-dinja kollha u tissejjaħ arċerija tal-mira . Forma partikolarment popolari fl-Ewropa u l- Amerika hija field archery, sparat fuq miri ġeneralment stabbiliti f'diversi distanzi f'ambjent imsiġar. Il-qaws kompetittiv fl-Istati Uniti huwa rregolat mill-USA Archery u National Field Archery Association (NFAA), li tiċċertifika wkoll għalliema.

Para-archery huwa adattament tal-qaws għall-atleti b'diżabilità, irregolat mill- World Archery Federation (WA), u huwa wieħed mill-isports fil-Logħob Paralimpiku tas-Sajf.  Hemm ukoll diversi forom oħra inqas magħrufa u storiċi tal-qaws, kif ukoll logħob tal-qaws tal-qwas u l-archery tat-titjir, fejn l-għan huwa li jisparaw l-akbar distanza.
 Aktar qari 

 Category:Webarchive template wayback links Enea Bianchi, " Philosophies of Archery " in Popular Inquiry, vol.2, 2021, 22-37.
 Ford, Horace (1887) The Theory and Practice of Archery London: Longmans, Green
 Elmer, Robert P. (Robert Potter) (1917) American Archery; a Vade Mecum tal-Arti tal-Isparar mal-Bow Long Columbus, OH: Assoċjazzjoni Nazzjonali tal-Qaws tal-Istati Uniti
 The book of archery : being the complete history and practice of the art, ancient and modern ...
 Hargrove, Ely (1792) Anecdotes of Archery; mill-etajiet bikrija sas-sena 1791.Inkluż rakkont tal-aktar archeri famużi ta’ żminijiet antiki u moderni; b'xi dettalji kurjużi fil-ħajja ta 'Robert Fitz-Ooth Earl ta' Huntington, vulgari imsejjaħ Robin Hood.York: stampat għal E. Hargrove, bejjiegħ tal-kotba, Knaresbro' (edizzjonijiet aktar tard: York, 1845 u stampat mill-ġdid f'fax, Londra: Tabard Press, 1970)
 Heath, EG & Chiara, Vilma (1977) Archery Indjan Brażiljan: studju etno-tossoloġiku preliminari tal-qaws tal-Indjani Brażiljani . Manchester: Simon Archery Foundation
 Johnes, Martin. Physics of Bows and Arrows journal|doi:10.1119/1.1990474|title=Physics of Bows and Arrows|year=1943|last1=Klopsteg|first1=Paul E.|journal=American Journal of Physics|volume=11|issue=4|pages=175–192|bibcode=1943AmJPh..11..175K

 Papa, Saxton (1918) Yahi Archery Berkeley: University of California Press
 Thompson, Maurice (1878) The Witchery of Archery: a Complete Manual of Archery New York: Scribner & Sons
 Il-Bibbja Tradizzjonali tal-Bowyer . [Azle, TX]: Bois d'Arc Press; New York, NY: Imqassam minn Lyons & Burford

Referenzi

Category:Sports ta' preċiżjoni