Eġittu tal-qedem

Bl-Eġittu tal-qedem nifhmu ċ-ċiviltà li żviluppat tul ix-Xmara Nil, mid- delta fil- Baħar Mediterran fit-tramuntana sal- katarretti fin-nofsinhar, ħdejn il-fruntiera attwali bejn l-Eġittu u s-Sudan, Le presunte sorgenti del Nilo vennero scoperte solo nel 1937 dall'esploratore tedesco Burkhart Waldecker (1902-1964) nella parte meridionale dell'altopiano del Burundi. għal estensjoni totali ta’ madwar 1000 km.

Għalkemm it-territorju kien ħafna akbar, inkluża parti kbira mid-deżert Libjan-Nubian, l-insedjamenti umani, mill-aktar żminijiet remoti, żviluppaw biss fiċ-ċinturin aħdar dejjaq qrib ix-xtut tax-xmara, li f'xi postijiet kienu biss wisa ftit mijiet ta metri.

Sa mill-3500 QK, id f'id mal -miġja tal-agrikoltura, b'mod partikolari l- kultivazzjoni tal-qamħ, xgħir u kittien, insedjamenti umani ġew magħrufa, speċjalment tul ix-xtut tan- Nil .  L-għargħar annwali tax-xmara, fil-fatt, iffavorixxi l-kultivazzjoni anke b'ħsad multipli fis-sena grazzi għas-sedimenti partikolarment fertili ( ħama ) li x-xmara, fl-irtirar tagħha, ħalliet fuq l-art. Dan konsegwentement kien jinvolvi, sa mill-aktar żminijiet remoti, il-ħtieġa li jiġi kkontrollat, kanalizzat u kkonservat l-ilma sabiex tiġi ggarantita provvista kostanti, jew għall-manteniment tal-bniedem jew għal dak tal-bhejjem u l-pjantaġġuni.

Ma jistax jiġi eskluż li l-ħtieġa kumplessa li jiġu sodisfatti l-ħtiġijiet marbuta mal-ġestjoni tal-agrikoltura u, b’mod partikolari, tal-ilmijiet Nilotiċi, iffavorixxiet il-formazzjoni tal-ewwel komunitajiet fuq territorji parzjali li madankollu kienu differenzjati sew u identifikabbli politikament u ġeografikament. Dawn l-entitajiet, normalment identifikati bit-terminu Grieg tal -ismijiet, malajr iffurmaw f'żewġ entitajiet ġeopolitiċi distinti u aktar kumplessi. Tant kienet l-importanza tax-xmara Nil, li qasmet il-pajjiż kollu, li anke l-ismijiet ta’ dawn iż-żewġ makro-żoni jirreferu għax-xmara: meta wieħed iqis li s-sorsi tax-Xmara Nil, għalkemm mhux magħrufa dak iż-żmien, kellhom ikunu għall- nofsinhar, dan se l-Eġittu , filwaqt li, bil-maqlub, iż-żona tad-delta, lejn il-Mediterran, se tissejjaħ l-Eġittu t'isfel . 

Diversi kulturi wara xulxin fil-wied Nilotic sa mill-3800 QK f'dak li jissejjaħ il-perjodu predinastiku. Entità statali embrijonika tista’ tiġi rikonoxxuta, iżda, li tibda mit-3200-3100 QK bl- 1 dinastija u l-għaqda taż-żewġ makro-oqsma li iżda jibqgħu dejjem distinti, tant li tul l-istorja tal-pajjiż il-ħakkiema. se jinkludu fost it-titli tagħhom dak ta' Sid iż-Żewġ Artijiet.

L-istorja tal-Eġittu tal-qedem tkopri, b'mod ġenerali, madwar erbat elef sena, minn 3900 QK (bil-perjodu predinastiku) sa 342 QK (bil-perjodu tard) u tinkludi, minn 3200 QK, tletin dinastija mexxejja rikonoxxuti arkeo-storikament. Ma’ dawn iridu jiżdiedu oħrajn, hekk imsejħa ta’ konvenjenza, peress li jirreferu, fil-fatt, mhux għal gvernijiet indiġeni, iżda pjuttost riżultat ta’ invażjonijiet jew il-kisba ta’ poter minn ħakkiema barranin. Għalhekk ikollna dinastija XXXI, magħmula minn rejiet Persjani, dinastija XXXII Maċedonjana, li tinkludi sovran wieħed biss, Alessandru l-Kbir, u dinastija XXXIII, magħrufa aħjar bħala d- dinastija Ptolemajka, imwielda mill-qtugħ tal-imperu ta’ Alessandru.