Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fl-Istati Uniti

Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali. L-Istati Uniti rratifikaw il-Konvenzjoni fis-7 ta' Diċembru 1973, u b'hekk is-siti indikattivi tagħhom setgħu jitqiesu biex jiżdiedu mal-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.

B'kollox l-Istati Uniti għandhom 26 Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO, tlettax kulturali, tnax naturali u wieħed imħallat. L-ewwel żewġ Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO mill-Istati Uniti żdiedu fl-1978: il-Park Nazzjonali ta' Yellowstone u l-Park Nazzjonali ta' Mesa Verde. L-iżjed Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO li żdied reċentement mill-Istati Uniti huwa l-Insedjamenti tal-Knisja Moravjana, fl-2024.

 Siti ta' Wirt Dinji 
L-UNESCO tiddeżinja s-siti abbażi ta' għaxar kriterji tal-għażla; kull sit irid jissodisfa mill-inqas wieħed mill-għaxar kriterji. Il-kriterji (i) sa (vi) huma kulturali, filwaqt li l-kriterji (vii) sa (x) huma naturali.

NB: * Siti transnazzjonali (bl-ikħal)
SitRitrattPostKriterji tal-GħażlaErja
f'ettari (akri)Sena tad-deżinjazzjoniDeskrizzjoniPark Nazzjonali ta' Mesa Verdeħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Cliff_Palace,_Mesa_Verde_Park,_Colorado,_US_(37).jpg|alt=Ruins of stone buildings under a cliff|150x150pxColoradokulturali: (iii)—1978Il-promontorju ta' Mesa Verde ġie okkupat mill-popli Pueblo tal-qedem bejn is-sekli 6 u 12. Ġew skoperti iktar minn    4,000 sit arkeoloġiku, fosthom abitazzjonijiet fl-irdumijiet. Dawn ivarjaw bħala daqs minn kmamar żgħar għal kumplessi li fihom iktar minn 100 kamra. Eżempji notevoli jinkludu l-Palazz tal-Irdum (fl-istampa), id-Dar tal-Gallarija, u d-Dar tat-Torri Kwadru.Park Nazzjonali ta' Yellowstoneħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Grand_Prismatic_Spring_and_Midway_Geyser_Basin_from_above.jpg|alt=Grand Prismatic Spring, a hot spring in vivid colors|150x150pxWyoming, Montana, Idahonaturali: (vii), (viii), (ix), (x)—1978Yellowstone ġie stabbilit fl-1872 u huwa l-ewwel park nazzjonali fid-dinja. Ikopri kważi 3,500 mil kwadru (9,000 kilometru kwadru). Fih bosta karatteristiċi ġeotermiċi, inkluż iktar minn 300 geyser (iktar minn nofs il-geysers fid-dinja kollha), fawwariet sħan (fl-istampa tidher il-Fawwara Priżmatika Grandjuża), baqbaqa tat-tajn u rilaxxi tal-gassijiet. Fl-inħawi hemm bosta depożiti tal-fossili, fejn ġew identifikati kważi 150 speċi ta' pjanti. Il-park jospita merħliet kbar ta' biżonti, kif ukoll l-ors grizzly u l-lupu griż. Il-park jiffunzjona bħala sistema mudell għall-fehim tal-proċessi li jseħħu fl-ekosistema. Is-sit tniżżel fil-lista tas-siti fil-periklu bejn l-1995 u l-2003 minħabba li kienu ppjanati operazzjonijiet ta' estrazzjoni.Kluane / Wrangell–St. Elias / Bajja tal-Glaċieri / Tatshenshini-Alsek*ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Quill_Creek,_Kluane_National_Park,_Yukon,_Canada.jpg|alt=Scenery with mountains, a river, and a fir forest|150x150pxYukonnaturali: (vii), (viii), (ix), (x)—1992L-erba' parks nazzjonali u żoni protetti jinsabu tul il-fruntiera bejn l-Istati Uniti u l-Kanada u jinkludu l-ikbar art bis-silġ mhux polari fid-dinja u bosta glaċieri kbar. L-inħawi ssawru bl-attività glaċjali u tettonika kontinwa, u jinkludu tipi differenti ta' ħabitats, li jvarjaw minn muntanji għoljin iktar minn 16,000 pied (5,000 metru) għal witgħat oċeaniċi, foresti kostali u widien bix-xmajjar. Fost l-ispeċijiet importanti ta' annimali hemm l-ors grizzly, il-karibu, in-nagħaġ ta' Dall, u l-mogħoż tal-muntanji. Ix-xmajjar huma żoni tar-riproduzzjoni għas-salamun li mbagħad jimraħ lejn l-oċean. Il-Bajja tal-Glaċieri (l-Istati Uniti) oriġinarjament tniżżlet fl-1979. Kluane (il-Kanada; fl-istampa) u Wrangell–St. Elias (l-Istati Uniti) żdiedu fl-1992, u Tatshenshini-Alsek (il-Kanada) fl-1994.Park Nazzjonali tal-Grand Canyonħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Dawn_on_the_S_rim_of_the_Grand_Canyon_(8645178272).jpg|alt=Grand Canyon at dawn|150x150pxArizonanaturali: (vii), (viii), (ix), (x)—1979Il-Kanjon il-Kbir (bl-Ingliż: Grand Canyon) huwa fondoq spettakolari li x-xmara Colorado ħaffret matul dawn l-aħħar sitt miljun sena filwaqt li l-Promonotrju ta' Colorado ġie olzat. Il-kanyon huwa twil 277 mil (446 kilometru) u huwa wiesa' sa 18-il mil (29 kilometru). Jilħaq sa fond ta' 0.93 mili (1.5 kilometru). Ix-xmara ħaffret fl-istrati ġeoloġiċi ta' madwar żewġ biljun sena, mill-perjodu Pre-Kambrijan sal-perjodu Ċenożojku, u l-partijiet Pre-Kambrijani u Paleożojċi huma esposti sew u fihom rikkezza ta' fossili. Minħabba d-diversità tat-topografija tagħha, iż-żona fiha bosta speċijiet ta' annimali u ta' pjanti, li jvarjaw minn komunitajiet tax-xmajjar deżertiċi għal komunitajiet tal-foresti boreali.Park Nazzjonali ta' Evergladesħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:South_Florida_rocklands_on_Everglades_National_Park_Long_Pine_Key_Nature_Trail.jpg|alt=Pine trees in a grassy area|150x150pxFloridanaturali: (viii), (ix), (x)—1979Il-park tal-Everglades huwa magħmul minn għadd kbir ta' artijiet mistagħdra ċatti flimkien ma' ekosistemi kostali u marittimi. Il-ħabitats jinkludu il-foresti tropikali tal-injam iebes, il-foresti tal-mangrovji, l-artijiet tal-blat bis-siġar taż-żnuber (fl-istampa), l-imraġ tal-ilma ħelu u tal-ilma salmastru, u l-irqajja' tal-alka. Fl-inħawi jgħixu l-baqar tal-baħar, il-panteri ta' Florida, l-astuni tal-bebbux, l-alligaturi u l-kukkudrilli. Is-sit tqiegħed fil-lista tas-siti fil-periklu mill-1993 sal-2007 minħabba l-ħsarat imġarrba mill-uragani kif ukoll id-deterjorament tal-fluss u tal-kwalità tal-ilma  minħabba l-iżvilupp agrikolu u urban, u mill-ġdid fl-2010 minħabba d-degradazzjoni tas-sit li wasslet f'telf tal-ħabitats marittimi u fi tnaqqis tal-ispeċijiet tal-baħar. Il-park huwa wkoll Art Mistagħdra tar-Ramsar.Independence Hallħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Independence_Hall.jpg|alt=A building in red brick with a clock tower|150x150pxPennsylvaniakulturali: (vi)—1979Il-binja ġiet iddisinjati minn Andrew Hamilton u tlestiet fl-1753 biex tospita l-assemblea kolonjali tal-Provinċja ta' Pennsylvania. Ġiet rinnovata diversi drabi wara l-kostruzzjoni tagħha. Fil-kampnar tal-injam oriġinali kienet tinżamm il-Qanpiena tal-Libertà. Is-sala kienet is-sit tat-Tieni Kungress Kontinentali, li matulu ġiet iffirmata d-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza fl-1776. Wara r-Rivoluzzjoni Amerikana, fil-binja sar il-Konvenju Kostituzzjonali li ddibatta u ffirma l-Kostituzzjoni tal-Istati Uniti fl-1787. Iż-żewġ dokumenti servew ta' ispirazzjoni għall-fassala tal-liġijiet u għall-karti tal-gvernijiet madwar id-dinja.Parks Nazzjonali u Statali tas-Siġar tal-Injam tal-Aħmarħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Redwood_National_Park,_fog_in_the_forest.jpg|alt=Redwood forest in a fog|150x150pxCalifornianaturali: (vii), (ix)—1980Is-sit huwa magħmul minn park nazzjonali wieħed u tliet parks statali li jinsabu tul il-kosta tat-Tramuntana ta' California. Fihom jgħixu l-ikbar foresti kostali kontigwi tas-siġar tal-injam tal-aħmar, li huma l-itwal speċijiet ta' siġar fid-Dinja. Il-parks jinkludu wkoll żoni kostali mhux mimsusa li fihom jgħixu l-iljuni tal-baħar, l-ajkli Amerikani, u l-pellikani kannella ta' California.Park Nazzjonali ta' Mammoth Caveħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mammoth_Cave_tour.jpg|alt=Visitors with a guide inside a cave|150x150pxKentuckynaturali: (vii), (viii), (x)—1981Mammoth Cave hija l-itwal sistema magħrufa ta' għerien fid-dinja, b'iżjed minn 285 mil (459 kilometru) ta' passaġġi esplorati. Fis-sistema ta' għerien jgħixu iktar minn 130 speċi li jgħammru fl-għerien. Is-sistema ta' għerien u l-inħawi tal-madwar fihom bosta eżempji ta' topografija karstika, b'ħofor taħt l-art, xmajjar taħt l-art, speleotemi, u kompartimenti kbar taħt l-art. Is-sistema ta' għerien għandha wkoll varjetà kbira ta' minerali tas-sulfati.Park Nazzjonali Olimpikuħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Olympic_National_Park_coast.jpg|alt=Coast and temperate forest|150x150pxWashingtonnaturali: (vii), (ix)—1981Il-park huwa magħmul minn diversità ta' ħabitats, inkluż l-ikbar żona protetta ta' foresti tropikali miti fir-reġjun, żoni estiżi ta' xtut mhux żviluppati tal-Paċifiku, mergħat Alpini, u qċaċet muntanjużi miksija bil-glaċieri. Ix-xmajjar huma ħabitats importanti għal diversi speċijiet anadromi ta' ħut. Minħabba l-iżolament relattiv tiegħu, fil-park jgħixu diversi speċijiet jew sottospeċijiet endemiċi. Fost l-ispeċijiet importanti hemm il-kokka tat-tikek tat-Tramuntana, l-urjetta lewn l-irħam, u t-trota ta' rasha ċatta.Sit Storiku Statali tat-Tumbati tal-Ħamrija ta' Cahokiaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Monks_Mound_in_July.JPG|alt=A large earthen mound with steps leading to the top|150x150pxIllinoiskulturali: (iii), (iv)—1982It-Tumbati tal-Ħamrija ta' Cahokia kienu l-ikbar insedjament urban u l-iktar wieħed importanti tal-kultura ta' Mississippi. Barra minn hekk, huma l-ikbar sit arkeoloġiku pre-Kolombjan fit-Tramuntana tal-Messiku. Is-soċjetà laħqet il-quċċata tagħha bejn l-1050 u l-1150, meta huwa stmat li kien hemm popolazzjoni ta' bejn 10,000 u 20,000 ruħ. Is-sit jinkludi madwar 120 tumbata tal-ħamrija, inkluż it-Tumbata tal-Patrijiet (fl-istampa), li hija l-ikbar struttura preistorika tal-ħamrija fl-Amerki. Is-sit jinkludi wkoll l-istruttura ta' Woodhenge, li hija maħsuba li kienet tintuża bħala osservatorju astronomiku. Il-konfigurazzjoni tal-insedjament turi l-eżistenza ta' ġerarkija politika u ekonomika tas-soċjetà.Park Nazzjonali ta' Great Smoky Mountainsħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sugarlands-bh1.jpg|alt=Hills covered with forest, misty|150x150pxNorth Carolina, Tennesseenaturali: (vii), (viii), (ix), (x)—1983Il-park huwa refuġju tal-flora u tal-fawna mill-era tal-Ġeoflora Terzjarja li baqgħet teżisti minkejja l-glaċjazzjonijiet Kwaternarji. Għandu bijodiversità rikka, b'iktar minn 3,500 speċi ta' pjanti u bosta speċijiet ta' annimali, inkluż l-ikbar varjetà ta' salamandri fid-dinja, b'mod partikolari s-salamandri bla pulmuni.Sit Storiku Nazzjonali ta' La Fortaleza u ta' San Juan f'Puerto Ricoħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:San_Juan_Castillo_2504_HDR.jpg|alt=Buildings with wrought-iron balconies line a cobbled street.|150x150px|Grand Theatre of HavanaSan Juan, Puerto Rico, l-Istati Unitikulturali:(vi)1983Bejn is-sekli 16 u 20 inbnew sensiela ta' strutturi difensivi f'punt strateġiku fil-Baħar tal-Karibew sabiex jipproteġu l-belt u l-bajja ta' San Juan. Dawn l-istrutturi jirrappreżentaw wirja fina ta' arkitettura militari Ewropea adattata għas-siti tal-port fil-kontinent Amerikan.Statwa tal-Libertàħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Liberty Island photo Don Ramey Logan.jpg|alt=Statue of Liberty on the Liberty Island, photo from above|150x150pxBelt ta' New Yorkkulturali: (i), (vi)—1984L-istatwa ġiet inawgurata fl-1886 u kienet rigal minn Franza biex jitfakkar iċ-ċentenarju tal-indipendenza Amerikana. Ġiet iddisinjata minn Frédéric Bartholdi b'kollaborazzjoni mal-inġinier Gustave Eiffel,u l-kostruzzjoni tagħha, b'qafas tal-metall li jirfed il-"ġilda" tagħha, l-użu tal-konkos fil-bażi, u l-elettriku biex tinxtegħel it-torċa, tqiesu bħala l-bidu ta' era ġdida. L-istatwa tinsab fid-daħla tal-port ta' New York fejn laqgħet miljuni ta' migranti. Hija simbolu ta' ideat bħal-libertà, il-paċi u d-drittijiet tal-bniedem.Park Nazzjonali ta' Yosemiteħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:1_yosemite_valley_tunnel_view_2010.JPG|alt=A glacial valley with steep granite walls and forest in the bottom|150x150pxCalifornianaturali: (vii), (viii)—1984Il-park jinsab fil-muntanji tas-Sierra Nevada. Matul il-glaċjazzjoni Kwaternarja, il-glaċieri ħolqu pajsaġġ uniku fis-saff ewlieni tal-granit, bħal widien, irdumijiet, koppli ġeoloġiċi, moreni, u kaskati. Hemm mergħat muntanjużi u foresti tas-siġar ġganteski tal-injam tal-aħmar. Fl-istampa tidher il-veduta panoramika tal-Wied ta' Yosemite, bil-formazzjonijiet ġeoloġiċi tan-Nofs Koppla u ta' El Capitan.Kultura ta' Chacoħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Chaco_Canyon_Chetro_Ketl_great_kiva_plaza_NPS.jpg|alt=Ruins of a circular structure|150x150pxNew Mexicokulturali: (iii)—1987Il-Kanjon ta' Chaco kien ċentru ewlieni tal-Puebloani Anċestrali u kien okkupat bejn it-850 u l-1250, l-iktar bejn l-1020 u l-1110. Is-soċjetà organizzata ferm kienet tgħix f'ambjent iebes u bniet strutturi monumentali, jew "djar kbar", li kellhom funzjonijiet residenzjali, ta' ħżin u ċerimonjali. Abbażi tad-daqs, x'aktarx li kien ċentru reġjonali tal-inħawi tal-Erba' Rkejjen. Fl-istampa tidher il-kiva l-kbira ta' Chetro Ketl. Is-Sit ta' Wirt Dinji jinkludi wkoll il-fdalijiet tal-Monument Nazzjonali tal-Fdalijiet tal-Azteki  u xi siti iżgħar.Park Nazzjonali tal-Vulkani ta' Hawaiiħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:P%C4%81hoehoe_and_Aa_flows_at_Hawaii.jpg|alt=Lava flow|150x150pxHawaiinaturali: (viii)—1987Il-park fil-gżira ta' Hawaii fih Kīlauea u Mauna Loa, tnejn mill-iżjed vulkani attivi u l-iktar studjati fid-dinja. Mauna Loa jilħaq għoli ta' 13,680 pied (4,170 metru) 'il fuq mil-livell tal-baħar, iżda meta wieħed ikejlu mill-qiegħ tal-oċean, huwa l-ikbar massa vulkanika fid-dinja. Il-pajsaġġ tal-park qed jissawwar u jinbidel b'mod kontinwu mill-iżbroffar vulkaniku frekwenti. Fil-park jgħixu speċijiet ta' għasafar rari u foresta ta' felċi ġganteski. Fl-istampa jidher fluss tal-lava.Monticello u l-Università ta' Virginia f'Charlottesvilleħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Monticello_2010-10-29.jpg|alt=A neoclassical building in red brick and white stone|150x150pxVirginiakulturali: (i), (iv), (vi)—1987Il-binja ta' Monticello (li nbniet bejn l-1769 u l-1809) ġiet iddisinjati minn Thomas Jefferson, it-tielet President tal-Istati Uniti u l-awtur tad-Dikjarazzjoni tal-Indipendenza, bħala l-binja tal-pjantaġġuni tiegħu. Jefferson iddisinja wkoll (1817-1826) il-binjiet bikrin tal-Università ta' Virginia f'Charlottesville, abbażi tal-idea tiegħu ta' "villaġġ akkademiku" ideali. Ir-Rotunda hija mmudellata fuq il-Panteon ta' Ruma. Il-binjiet tal-università huma eżempji prominenti tal-arkitettura Neo-Klassika.Taos Puebloħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Taos_Pueblo_2017-05-05.jpg|alt=A multi-story adobe structure|150x150pxNew Mexicokulturali: (iv)—1992Taos Pueblo huwa l-ikbar wieħed fost il-Pueblos stabbiliti tul ix-xmara Rio Grande u t-tributarji tagħha fl-aħħar tas-seklu 13 u fil-bidu tas-seklu 14. Ġie abitat b'mod kontinwu minn dak iż-żmien u huwa eżempju importanti ta' kultura li żammet il-biċċa l-kbira tat-tradizzjonijiet Pre-Kolombjani tagħha. L-insedjament jikkonsisti minn żewġ binjiet b'diversi sular magħmula bil-brikks u bit-tajn, kivas ċerimonjali, knisja Kattolika, u l-fdalijiet ta' binjiet preċedenti.Park Nazzjonali tal-Għerien ta' Carlsbadħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Carlsbad_Interior_Formations.jpg|alt=A cave with several dripstone formations|150x150pxNew Mexiconaturali: (vii), (viii)—1995Il-park fih iktar minn 100 għar karstiku, inkluż l-Għerien ta' Carlsbad (fl-istampa) u l-Għar ta' Lechuguilla. Dan tal-aħħar fih speleotemi rari u uniċi, inkluż uħud magħmula mill-ġibs. Il-formazzjonijiet jinkludu wkoll eliktiti, strutturi tal-kalċit, u bijotemi. Il-formazzjoni ta' dawn tal-aħħar hija megħjuna mill-batterji. L-għerien iffurmaw fil-kumpless tal-Iskoll tal-Qroll ta' Capitan matul il-perjodu Permjan, u b'hekk ir-riċerkaturi setgħu jistudjaw l-iskoll tal-qroll antik kemm minn ġewwa kif ukoll mill-partijiet esposti fil-kanjon fuq barra.Parks Internazzjonali tal-Paċi ta' Waterton-tal-Glaċieri*ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:St_Mary_Lake.jpg|alt=A mountain lake|150x150pxMontananaturali: (vii), (ix)—1995Dan is-sit jinkludi l-Park Nazzjonali tal-Lagi ta' Waterton (fl-istampa) fil-Kanada u l-Park Nazzjonali tal-Glaċieri fl-Istati Uniti. Iż-żewġ parks huma magħrufa għas-sbuħija xenika straordinarja tagħhom bis-saħħa tal-muntanji u tal-formazzjonijiet glaċjali. Il-parks jinsabu tul il-Linja Diviżorja Kontinentali u jinkludu l-Quċċata Diviżorja Tripla. Il-muntanji jiltaqgħu mal-mergħat mingħajr għoljiet bejniethom u l-ġeografija ppermettiet lill-ispeċijiet ta' annimali u ta' pjanti tipiċi tal-Majjistral tal-Paċifiku jinfirxu 'l ġewwa. Dan irriżulta f'għadd kbir ta' speċijiet ta' annimali u ta' pjanti preżenti f'żona żgħira.Papahānaumokuākeaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Heterocentrotus_mammilatus.jpg|alt=A red sea urchin under the sea|150x150pxHawaii u l-Gżejjes Minuri tal-Madwar tal-Istati Unitiimħallat: (iii), (vi), (viii), (ix), (x)—2010Papahānaumokuākea, l-ikbar żona protetta tal-baħar fid-dinja, tinsab fil-Punent tal-gżejjer prinċipali ta' Hawaii. Hija estiża fuq madwar 1,200 mil (1,930 kilometru) u tkopri għadd ta' gżejriet, gżejjer tal-iskolli tal-qroll, u muntanji tal-baħar, flimkien mal-oċean tal-madwar. Flimkien dawn joħorġu fid-dieher il-progress gradwali taż-żona protetta ta' Hawaii. Fil-ħabitats terrestri u tal-baħar jgħixu bosta speċijiet ta' għasafar, ħut, foki, qroll u pjanti, u ħafna minnhom huma endemiċi. Il-gżejjer jitqiesu li għandhom importanza tradizzjonali għall-kultura ħajja tan-nattivi ta' Hawaii, u hemm siti arkeoloġiċi fil-gżejjer ta' Nihoa u ta' Makumanamana li jmorru lura għal qabel il-kuntatt mal-Ewropej. Fl-istampa tidher rizza tal-ispeċi Heterocentrotus mamillatus.Tumbati Monumentali tal-Ħamrija ta' Poverty Pointħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Bird_Mound_at_Poverty_Point.jpg|alt=Two grass-covered mounds|150x150pxLouisianakulturali: (iii)—2014Il-kumpless enormi ta' tumbati tal-ħamrija ta' Poverty Point inbena bejn l-1700 u l-1100 Q.K., matul l-Perjodu Arkajku Aħħari. Inħoloq minn soċjetà tal-foraġġ ta' sajjieda, kaċċaturi u ġemmiegħa, minflok soċjetà agrikola insedjata. Il-kumpless jikkonsisti minn qishom ħitan semiellittiċi bi pjazza ċentrali, u diversi tumbati. Kien jintuża għal skopijiet residenzjali u ċerimonjali. Kien ukoll ċentru ta' network kummerċjali enormi, estiż fuq mijiet ta' kilometri għall-provvista tal-ġebel u tal-minerali. Dan it-tip ta' kostruzzjonijiet tal-ħamrija baqa' jeżisti fl-Amerka ta' Fuq għal iktar minn 2,000 sena.Missjonijiet ta' San Antonioħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Mission_Espada_Chapel1.JPG|alt=A stone church building with three bells|150x150pxTexaskulturali: (ii)—2015Is-sit huwa magħmul minn ħames kumpless ta' missjonijiet fil-fruntiera, mibnija fis-seklu 18 mill-missjunarji Franġiskani Spanjoli, kif ukoll ranch fil-qrib. Il-missjonijiet inbnew tul ix-xmara ta' San Antonio sabiex ir-reliġjon tinfirex, iż-żona tiġi kkolonizzata, u l-fruntiera tiġi difiża. Joħorġu fid-dieher l-interazzjonijiet kulturali bejn l-Ispanjoli u l-Coahuiltecan u gruppi oħra ta' kaċċaturi u ġemmiegħa, li saru bdiewa insedjati fi żmien ġenerazzjoni waħda. L-elementi dekorattivi fil-knejjes jirrappreżentaw taħlita ta' motivi indiġeni u Kattoliċi. Fl-istampa tidher il-Missjoni ta' Espada.L-Arkitettura tas-Seklu 20 ta' Frank Lloyd Wrightħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Fallingwater,_also_known_as_the_Edgar_J._Kaufmann,_Sr.,_residence,_Pennsylvania,_by_Carol_M._Highsmith.jpg|alt=A house with a waterfall going through, surrounded by a forest|150x150pxArizona, California, Illinois, New York, Pennsylvania, Wisconsinkulturali: (ii)—2019Dan is-sit jinkludi tmien binjiet iddisinjati mill-arkitett Frank Lloyd Wright fl-ewwel nofs tas-seklu 20. Wright żviluppa l-kunċett ta' "arkitettura organika", li hija l-arkitettura adattata għall-ambjent u għall-ħtiġijiet tal-utenti. L-istil tiegħu huwa mmarkat mill-użi ġodda ta' materjali bħall-azzar u l-konkos. Il-binjiet elenkati jinkludu binjiet residenzjali (fl-istampa tidher il-binja residenzjali ta' Fallingwater), knisja, u l-Mużew ta' Solomon R. Guggenheim. Ix-xogħol ta' Wright influwenza lil arkitetti oħra madwar id-dinja.Tumbati Ċerimonjali tal-Ħamrija ta' Hopewellħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Hopewell_Culture_National_Historical_Park.jpg|alt=Several earthen mounds and some trees|nofs|150x150pxOhiokulturali: (i), (iii)—2023Is-sit jinkludi sensiela ta' karatteristiċi tal-kultura ta' Hopewell mill-perjodu ta' Woodland tal-ewwel millenju W.K. Dawn bnew tumbati ċerimonjali tal-ħamrija fuq skala kbira, fosthom tumbati tat-tajn u ħitan b'disinni ġeometriċi. Fort Ancient huwa eżempju ta' forti fil-quċċata ta' għolja. Il-Park Storiku Nazzjonali tal-Kultura ta' Hopewell jinkludi ħames siti (fl-istampa tidher Belt it-Tumbati li fiha iktar minn 30 tumbata tat-tajn u tal-ħamrija) b'ħitan b'għamliet kwadri u tondi. It-Tumbati tal-Ħamrija ta' Newark fihom kompartimenti kbar magħluqa b'konfini. L-iskavi fis-siti żvelaw diversi oġġetti ta' artiġjanat fin li nkisbu permezz tal-ivvjaġġar lejn żoni remoti saħansitra sal-baċir ta' Yellowstone.Insedjamenti tal-Knisja Moravjana*ħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:The_Tannery_Oct_11.JPG|alt=A three-story historic building in stone|nofs|150x150pxil-Ġermanja, id-Danimarka, ir-Renju Unit u l-Istati Unitikulturali: (iii), (iv)—2024L-insedjamenti tal-Knisja Moravjana, denominazzjoni Protestanta, mit-tieni nofs tas-seklu 18 huma bliet ippjanati, li jirriflettu l-filosofija egalitarja tal-komunità. Għandhom konfigurazzjonijiet urbani simili, inkluż spazji miftuħa u ġonna, binja kongregazzjonali, ċimiterju, santwarju u djar għal għajxien komunali, isseparati skont l-età, il-ġeneru u l-istatus taż-żwieġ. Christiansfeld fid-Danimarka ilha li tniżżlet bħala Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO mill-2015. Fl-2024 is-sit ġie estiż biex jinkludi d-Distrett ta' Bethlehem fl-Istati Uniti, Herrnhut (fl-istampa) fil-Ġermanja, u Gracehill fir-Renju Unit.

 Referenzi 

Kategorija:Listi ta' Siti ta' Wirt Dinji
Kategorija:Stati Uniti