Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fit-Tuneżija

Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali. It-Tuneżija rratifikat il-Konvenzjoni fl-10 ta' Marzu 1975, u b'hekk is-siti indikattivi tagħha setgħu jitqiesu biex jiżdiedu mal-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO.

B'kollox it-Tuneżija għandha disa' Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO, tmienja kulturali u wieħed naturali. L-ewwel tliet Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO li tniżżlu mit-Tuneżija kienu l-Medina ta' Tuneż, l-Anfiteatru ta' El Jem, u s-Sit Arkeoloġiku ta' Kartaġni fl-1979. L-iżjed sit reċenti mit-Tuneżija li tniżżel fil-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO huwa Djerba: Xhieda ta' Xejra ta' Insedjament fi Gżira fl-2023.

 Siti ta' Wirt Dinji 
L-UNESCO tiddeżinja s-siti abbażi ta' għaxar kriterji tal-għażla; kull sit irid jissodisfa mill-inqas wieħed mill-għaxar kriterji. Il-kriterji (i) sa (vi) huma kulturali, filwaqt li l-kriterji (vii) sa (x) huma naturali.

NB: * Siti transnazzjonali (bl-ikħal)
SitRitrattPostKriterji tal-GħażlaErja
f'ettari (akri)Sena tad-deżinjazzjoniDeskrizzjoniSit Arkeoloġiku ta' Kartaġniħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Ruines_de_Carthage.jpg|150x150pxGovernorat ta' Tuneż, it-Tuneżija
36°51′10″N 10°19′24″Ekulturali:
(ii)(iii)(vi)616 (1,520)1979Stabbilita fis-seklu 9 Q.K., Kartaġni żviluppata f'imperu kummerċjali mal-Mediterran kollu. Il-belt inqerdet fil-146 Q.K. fil-Gwerer Puniċi min-naħa tar-Rumani, iżda iktar 'il quddiem ġiet stabbilita mill-ġdid.Dougga / Thuggaħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Theatre_of_Dougga.jpg|150x150pxGovernorat ta' Béja,
it-Tuneżija 36°25′25″N 9°13′13″Ekulturali:
(ii)(iii)70 (170)1997Is-sit jinkludi l-fdalijiet ta' Dougga, eks belt kapitali ta' stat Libjan-Puniku, li ffjorixxa taħt ir-Rumani u l-Biżantini, iżda li qabad it-triq tan-niżla fil-perjodu Iżlamiku.Anfiteatru ta' El Jemħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Amphitheatre_of_El_Djem_01.jpg|150x150pxGovernorat ta' Mahdia,
it-Tuneżijakulturali:
(iv)(vi)70 (170)1979L-Anfiteatru ta' El Jem inbena fis-seklu 3 W.K. u huwa l-ikbar anfiteatru tat-Tramuntana tal-Afrika, u l-ikbar wieħed li nbena 'l barra mill-Italja. B'kollox jesa' 35,000 spettatur, u jitqies fost l-aqwa eżempji ta' arkitettura Rumana ta' din ix-xorta.Park Nazzjonali ta' Ichkeulħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Parcichkeul3.jpg|150x150pxGovernorat ta' Bizerte,
it-Tuneżijanaturali:
(x)12,600 (31,000)1980Il-Lag ta' Ichkeul u l-artijiet mistagħdra tal-madwar huma destinazzjoni importanti għal eluf ta' għasafar tal-passa, inkluż papri, wiżż, ċikonji u fjammingi roża. Fl-imgħoddi kien parti minn katina muntanjuża li kienet estiża tul it-Tramuntana tal-Afrika.Kairouanħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Kairouan's_Great_Mosque_courtyard.jpg|150x150pxGovernorat ta' Kairouan, it-Tuneżijakulturali:
(i)(ii)(iii)(v)(vi)1988Stabbilita fis-670, Kairouan kienet l-eks belt kapitali ta' Ifriqija u ffjorixxiet fis-seklu 9. Il-wirt tagħha jinkludi l-Moskea ta' Uqba u l-Moskea tat-Tliet Daħliet.Medina ta' Sousseħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Sousse_Grosse_Moschee.JPG|150x150pxGovernorat ta' Sousse, it-Tuneżijakulturali:
(iii)(iv)(v)1988Sousse hija eżempju prim ta' belt mill-perjodu Iżlamiku bikri. Il-belt kienet port kummerċjali u militari importanti matul is-seklu 9.Medina ta' Tuneżħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:PatioDarBenAbdallah.JPG|150x150pxGovernorat ta' Tuneż, it-Tuneżijakulturali:
(ii)(iii)(v)1979Il-Medina ta' Tuneż tħaddan xi 700 monument, fosthom palazzi, moskej, mawżolej, madrasa u funtani, li huma xhieda tal-epoka tad-deheb ta' Tuneż mis-seklu 12 sas-seklu 16.Raħal Puniku ta' Kerkuane u n-Nekropoli tiegħuħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Kerkouane1.JPG|150x150pxGovernorat ta' Nabeul, it-Tuneżijakulturali:
(iii)—1985Kerkuane ġiet abbandunata fil-250 Q.K. matul l-Ewwel Gwerra Punika u qatt ma ġiet rikostruwita. Il-belt hija l-unika eżempju eżistenti ta' insedjament Puniku-Feniċju.Djerba: Xhieda ta' Xejra ta' Insedjament fi Gżiraħolqa=https://en.wikipedia.org/wiki/File:ISD_highres_ISS002_ISS002-749-82_3.JPG|150x150pxGovernorat ta' Medeninekulturali:
(v)2023Dan is-sit huwa xhieda ta' xejra ta' insedjament li żviluppat fil-gżira ta' Djerba għall-ħabta tas-seklu 9 W.K. f'ambjent semiaridu u bi skarsezza ta' ilma. Il-karatteristika ewlenija tas-sit kienet id-densità baxxa tagħha: kienet tinvolvi d-diviżjoni tal-gżira f'kwartieri, raggruppati flimkien, li kienu awtosostenibbli ekonomikament u kienu kkollegati ma' xulxin u mal-postijiet reliġjużi u kummerċjali tal-gżira, permezz ta' network kumpless ta' toroq. L-insedjament uman distintiv ta' Djerba rriżulta minn taħlita ta' fatturi ambjentali, soċjokulturali u ekonomiċi, u joħroġ fid-dieher il-mod kif in-nies lokali adattaw l-istil ta' għajxien tagħhom għall-kundizzjonijiet ta' skarsezza tal-ilma fl-ambjent tagħhom.

 Referenzi 

Kategorija:Listi ta' Siti ta' Wirt Dinji
Kategorija:Tuneżija