Muxrabija

daqsminuri| Muxrabija mnaqqxa fil-ġebel f'Ħaż-Żabbar
Il-Muxrabija (bl-Għarbi: maxrabija; plural: muxrabijet) hija element tipiku tal-arkitettura vernakulari Maltija. Tikkonsisti f'folja tal-injam imżejna, b'xibka kkomplikata ta' toqob, qisha kannizzata, imwaħħla sewwa f'tieqa jew loġġa li tisporġi mill-faċċata tal-bini, ġeneralment fuq il-bieb prinċipali jew mal-ġenb tiegħu. Jeżistu wkoll muxrabijiet minquxin fil-ġebel.

Il-muxrabija hija magħrufa wkoll bħala "nemmiesa", "xerriefa" u f'Għawdex bħala "kixxiefa" jew "lkixxijìja" u "ġlusija" (probabbilment mill-Franċiż jalousie).

Il-muxrabijet u r-rundelli (motivi tondi skolpiti fuq faċċati tal-bini) huma l-uniċi żewġ karatteristiċi tal-arkitettura vernakulari Maltija li joħorġu direttament mill-kultura Għarbija. Il-muxrabija hija karatteristika tipika tal-Mediterran, li l-eqdem dokument tagħha jmur lura għas-seklu 7 fil-Lvant Nofsani. L-eqdem muxrabijet li għadhom jeżistu f'Malta jmorru lura għall-1300-1400.

Il-muxrabija tinbena bl-intenzjoni li żżomm l-intern tal-bini frisk billi tippermetti ċ-ċirkolazzjoni tal-arja mill-injam imnaqqax. Fi żminijiet oħra kienet tintuża wkoll biex tkessaħ il-ħażna tal-ilma, kif ukoll bħala miżura ta' sigurtà biex jiġi osservat barra mingħajr ma jidher min hemm ġewwa.

 Lista ta' muxrabijet f'Malta 

 Triq Tal-Karmnu, ir-Rabat, Għawdex
 Sqaq il-Qajjied, Siggiewi
 84, Triq Santu Rokku, Birkirkara - Dar Ċensu Borg (Brared),  muxrabija tal-ġebel bi stil dekorattiv.
 Ta' Għammar, Għawdex
 Triq Il-Knisja, Għarb
 Triq Doni, ir-Rabat, Malta
 Ta' Monita, Wied il-Għajn

 Iktar qari 

 Joe Azzopardi, "A Survey of the Maltese Muxrabijiet (Part 2)", VIGILO - DIN L-ART HELWA, Ottubru 2012.

 Referenzi 

Kategorija:Arkitettura ta' Malta