Hyracoidea

Hyracoidea hija ordni ta' mammiferi placentati, eżattament l-iraċi, fil-klassi Mammalia, fis-sottoklassi Theria, fl-infraklassi Eutheria, fis-superordni Afrotheria u fit-takson Paenungulata. 

Din l-ordni għadha rappreżentat minn familja waħda biss ħajja, Procaviidae, u minn tliet ġeneri Heterohyrax, Procavia u Dendrohyrax u bi speċi ħajjin sa llum.

Flimkien maż-żewġ ordnijiet oħra ta' Proboscidea u Sirenia, Hyracoidea jiffurmaw it-takson Paenungulata u dan tal-aħħar flimkien mat-takson Afroinsectiphilia jiffurmaw is-superordni Afrotheria.

Lista tal-ispeċi ħajjin tal-ordni Hyracoidea

Hemm dibattitu jaħraq għaddej bejn il-mammoloġisti dwar kemm huma fin-numru l-ispeċi ta' iraċi. Bħalissa fil-biċċa l-kbira tal-klassifikazzjonijiet qegħdin jiġu imniżżla 4 speċi, iżda din hija waħda temporanja, għaliex hemm pressjoni kbira minn ħafna xjentisti biex tinġabar aktar informazzjoni u materjal biex issiru aktar testijiet ġenetiċi.

Klassifikazzjoni skont "Mammal Species of the World" ta' Wilson D.E. u Reeder D.M. (it-3et edizzjoni):

Ordni Hyracoidea
Familja Procaviidae 
Ġeneru Dendrohyrax
Iraċ tas-siġar ta' Nofsinhar, Dendrohyrax arboreus
Iraċ tas-siġar tal-Punent, Dendrohyrax dorsalis
Ġeneru Heterohyrax
Iraċ tal-arbuxelli tat-tbajja sofor, Heterohyrax bruceii
Ġeneru Procavia
Iraċ tal-ġebel ta' Kap, Procavia capensis

Klassifikazzjoni skont "Walker's Mammals of the World" ta' R. M. Novak (is-6 edizzjoni):

Ordni Hyracoidea
Familja Procaviidae 
Ġeneru Dendrohyrax
Iraċ tas-siġar ta' Nofsinhar, Dendrohyrax arboreus
Iraċ tas-siġar tal-Punent, Dendrohyrax dorsalis
Iraċ tas-siġar tal-Lvant, Dendrohyrax validus
Ġeneru Heterohyrax
Iraċ tal-arbuxelli tat-tbajja sofor, Heterohyrax bruceii
Iraċ tal-arbuxelli ta' Aħaġġar, Heterohyrax antineae
Iraċ tal-arbuxelli ta' Matadi, Heterohyrax chapini
Ġeneru Procavia
Iraċ tal-ġebel ta' Kap, Procavia capensis

Klassifikazzjoni alternattiva sal-1995:

Ordni Hyracoidea
Familja Procaviidae 
Ġeneru Dendrohyrax
Iraċ tas-siġar ta' Nofsinhar, Dendrohyrax arboreus
Iraċ tas-siġar tal-Punent, Dendrohyrax dorsalis
Iraċ tas-siġar tal-Lvant, Dendrohyrax validus
Ġeneru Heterohyrax
Iraċ tal-arbuxelli tat-tbajja sofor, Heterohyrax bruceii
Iraċ tal-arbuxelli ta' Aħaġġar, Heterohyrax antineae
Iraċ tal-arbuxelli ta' Matadi, Heterohyrax chapini
Ġeneru Procavia
Iraċ tal-ġebel ta' Kap, Procavia capensis
Iraċ tal-ġebel ta' Johnston, Procavia johnstoni
Iraċ tal-ġebel tal-Punent, Procavia ruficeps
Iraċ tal-ġebel tal-Lvant, Procavia syriaca
Iraċ tal-ġebel ta' Kaokoveld, Procavia welwitchii

Tassonomija tal-ordni Hyracoidea

Ordni Hyracoidea				
Familja Pliohyracidae				
Sottofamilja Geniohyinae				
Ġeneru Seggeurius (Crochet, 1986)Seggeurius amourensis (Crochet, 1986)
Ġeneru Geniohyus (Andrews, 1904)Geniohyus magnus (Andrews, 1904)Geniohyus mirus (Andrews, 1904)Geniohyus diphycus (Matsumoto, 1926)
Sottofamilja Saghatheriinae				
Ġeneru Microhyrax (Sudre, 1979)Microhyrax lavocati (Sudre, 1979)
Ġeneru Meroehyrax (Whitworth, 1954)Meroehyrax bateae (Whitworth, 1954)
Ġeneru Selenohyrax (Rasmussen u Simons, 1988)Selenohyrax chatrathi (Rasmussen u Simons, 1988)
Ġeneru Pachyhyrax (Schlosser, 1910)Pachyhyrax crassidentatus (Schlosser, 1910)
Ġeneru Bunohyrax (Schlosser, 1910)Bunohyrax fajumensis (Andrews, 1904)Bunohyrax major (Andrews, 1904)
Ġeneru Megalohyrax (Andrews, 1903)Megalohyrax eocaenus (Andrews, 1903)Megalohyrax gevini (Sudre, 1979)Megalohyrax championi (Arambourg, 1933)
Ġeneru Saghatherium (Andrews u Breadnell, 1902)Saghatherium antiquus (Andrews u Breadnell, 1902)Saghatherium sobrina (Matsumoto, 1926)Saghatherium humarum (Rasmussen u Simons, 1988)Saghatherium browni (Rasmussen u Simons, 1988)
Ġeneru Thyrohyrax (Meyer, 1973)Thyrohyrax domorictus (Meyer, 1973)Thyrohyrax pygmaeus (Matsumoto, 1922)Thyrohyrax meyeri (Rasmussen u Simons, 1991)Thyrohyrax litholagus (Rasmussen u Simons, 1991)
Sottofamilja Titanohyracinae		
Ġeneru Antilohyrax (Rasmussen u Simons, 2000)Antilohyrax pectidens (Rasmussen u Simons, 2000)
Ġeneru Titanohyrax (Matsumoto, 1922)Titanohyrax andrewsi (Matsumoto, 1922)Titanohyrax mongereaui (Sudre, 1979)Titanohyrax ultimus (Matsumoto, 1922)Titanohyrax angustidens (Rasmussen u Simons, 1988)
Sottofamilja Pliohyracinae				
Ġeneru Sogdohyrax (Dubrovo, 1978)Sogdohyrax soriaus (Dubrovo, 1978)
Ġeneru Kvabebihyrax (Gabunia u Vekua, 1966)Kvabebihyrax kachethicus (Gabunia u Vekua, 1966)
Ġeneru Prohyrax (Stromer, 1926)Prohyrax tertiarius (Stromer, 1926)
Ġeneru Parapliohyrax (Lavocat, 1961)Parapliohyrax mirabilis (Lavocat, 1961)Parapliohyrax ngororgensis				
Ġeneru Pliohyrax (Osborn, 1899)Pliohyrax graecus (Gaudry, 1862)Pliohyrax rossignoli (Viret, 1947)
Ġeneru Postschizotherium (Von Koenigswlad, 1932)Postschizotherium chardini (Von Koenigswlad, 1932)Postschizotherium licenti (Von Koenigswlad, 1966)Postschizotherium intermedium (Von Koenigswlad, 1966)
Familja Procaviidae				
Ġeneru Dendrohyrax (Gray, 1868)Dendrohyrax arboreus (A. Smith, 1827)
SottospeċiDendrohyrax arboreus adolfifriedericiDendrohyrax arboreus arboreus			Dendrohyrax arboreus braueri			Dendrohyrax arboreus crawshayi			Dendrohyrax arboreus ruwenzorii	Dendrohyrax dorsalis (Fraser, 1855)
SottospeċiDendrohyrax dorsalis dorsalis		Dendrohyrax dorsalis emini				Dendrohyrax dorsalis latrator		Dendrohyrax dorsalis nigricans		Dendrohyrax validus (True, 1890)
SottospeċiDendrohyrax validus neumanni		Dendrohyrax validus schusteri		Dendrohyrax validus terricola		Dendrohyrax validus validus (True, 1890)
Ġeneru Gigantohyrax (Kitching, 1965)Gigantohyrax maguirei (Kitching, 1965)
Ġeneru Heterohyrax (Gray, 1868)Heterohyrax antineae (Heim de Balsac u Begouen, 1932)Heterohyrax brucei (Gray, 1868)
SottospeċiHeterohyrax brucei brucei				Heterohyrax brucei chapini (Hatt, 1933)Heterohyrax brucei dieseneriHeterohyrax brucei kempi				Heterohyrax brucei manningiHeterohyrax brucei munzneriHeterohyrax brucei victorianjansae	
Ġeneru Procavia (Storr, 1780)Procavia antiqua (Broom, 1934)Procavia transvaalensis (Shaw, 1937)Procavia capensis (Pallas, 1766)
SottospeċiProcavia capensis abbyssinicusProcavia capensis bounhioliProcavia capensis burtonii				Procavia capensis capensis				Procavia capensis capillosa		Procavia capensis habessinicaProcavia capensis hopsi				Procavia capensis jayakari				Procavia capensis johstoni				Procavia capensis klaverensis			Procavia capensis lopesi				Procavia capensis mackinderiProcavia capensis marlothi				Procavia capensis ruficeps			Procavia capensis scioana (Giglioni, ?)	Procavia capensis syriaca				Procavia capensis welwitchiiProcavia capensis windhuki''

Referenzi
Shoshani, Jeheskel (November 16, 2005). Wilson, D. E., and Reeder, D. M. (eds) Mammal Species of the World, 3rd edition, Johns Hopkins University Press, 87-89. ISBN 0-801-88221-4.
Nowak, R. M. 1999. Order Hyracoidea. Pages 1041-1047 in: Walker's Mammals of the World. Sixth Edition. Volume II. (R. M. Nowak). Johns Hopkins University Press, Baltimore.
The Paleobiology Database.

Ħoloq esterni
Artiklu minn "BBC Science and Nature" fuq l-Iraċ
"The Tree of Life Web Project" Ordni Hyracoidea
Referenza għall-Iraċ fuq sit dwar l-Iljunfanti

Kategorija:Hyracoidea