Bormla

Koordinati: Bormla, hi waħda mit-tlett ibliet li jinsabu wara s-swar doppji tal-Kottonera li jiċċirkondaw lill-Bormla, lill-Birgu u lill-Isla madwar il-Port il-Kbir. Bormla hi magħrufa wkoll bħala Cospicua, titlu li jindika kemm din il-belt kienet rikonoxxuta bħala belt importanti kemm fi żmien l-Ordni ta' San Ġwann kif ukoll fi żminijiet aktar riċenti. Kien il-Gran Mastru Marc'Antonio Zondadari li fl-1722 ddikjara din il-belt bħala belt li tispikka u għalhekk iddikjaralha t-titlu ta' Città Cospicua.

Bormla kienet l-aħħar belt mit-tlieta li hemm fil-Kottonera li żviluppat biss illum għandha l-ikbar popolazzjoni fosthom. Il-fortifikazzjonijiet tal-Kottonera jduru l-aktar madwar din il-belt. Fl-1776, l-Ordni beda jibni baċir f'Bormla. Minn dakinhar 'il quddiem xogħol l-abitanti ta' Bormla kien jiffoka l-aktar max-xogħol u mat-tiswija tal-bastimenti. Dan ix-xogħol sar aktar importanti għalihom meta fl-1848 l-Ingliżi bnew l-ewwel baċir, il-Baċir Nru 1. fil-parti ta' ġewwa magħrufa bħala, tad-Daħla tal-Franċiżi (Ing. French Creek). Kien l-aktar minħabba dan il-baċir li matul it-Tieni Gwerra Dinjija Bormla kienet fil-mira tal-attakki tal-ajru tal-Assi.  

Il-popolazzjoni ta' Bormla hi ta' 4,780 (fl-aħħar tat-2024) u hija l-iktar waħda ppopolata mit-Tlett Ibliet. Il-festa ta' Bormla hi dik tal-Immakulata Kunċizzjoni li tiġi ċċelebrata fit-8 ta' Diċembru.

 Etimoloġija 
L-oriġini tal-isem Bormla probabbilment ġej mill-isem Bur Mula: il-Bur (Ing. meadow) tal-Mulej.Abela, Giovanni Francesco (1647). Della Descrizione di Malta Isola nel Mare Siciliano con le sue Antichità, ed Altre Notizie (bit-Taljan). Paolo Bonacota. p. 18. 

 Postijiet ta' interess 
 Il-knisja parrokkjali ddedikata lil-Immakulata Kunċizzjoni.
 Il-Knisja ta' Santa Tereża.
Bir Mula Heritage (dar antika li fiha hemm esebiti kwantità ta' oġġetti).
 Il-fortifikazzjonijiet tal-Kottonera.
 L-ambjent madwar il-Baċir Nru 1, qrib Pjazza Gavino Gulija.
 Ix-Xatt ta' Bormla li jibqa' tiela' lejn il-Birgu.
 Id-daħla ddekorata fi stil Barokk ta' Santa Liena (bl-Ingliż: St. Helena's Gate; 1738).
 Id-daħla ta' Verdala (ta' żmien l-Ordni) u l-Barrakki ta' Verdala (bl-Ingliż: Verdala Barracks; 1883).
 It-toroq dojoq ta' madwar il-knisja parrokkjali u l-Oratorju u lil hinn minnhom.
 Is-Suq ta' nhar ta' Tlieta.
 Pjazza Santa Margarita.

Nies Magħrufa Bormliżi

Dom Mintoff, is-6 ta' Awwissu 1916-2012, Prim Ministru ta' Malta fl-1955-1958 u fl-1971-1984
Karmenu Mifsud Bonnici, 1933-2022, Prim Ministru ta' Malta fl-1984-1987
Ugo Mifsud Bonnici, 1932-, politiku u President (Emeritus) ta' Malta
Carmelo Mifsud Bonnici (Il-Gross), 1897-1948, politiku u ministru
Ġużè Chetcuti, 1914-2006, kittieb
Abram Gatt, 1863-1944, arġentier u statwarju
Maggie Borg, ambjentalista mal-Greenpeace
Joe. H. Griffiths, 1910-, kowċ tat-tim nazzjonali tal-futbol ta' Malta
Gavino Gulia, 1835-1889, tabib, naturalista, editur ta' Il Barth Maltese
Paolino Vassallo, 24 ta' Lulju 1856-20 ta' Jannar 1923, kompożitur
Erin Serracino Inglott, 1904-1983, lingwista u kittieb (l-iskola tar-raħal issemmiet għalih)
Gianni Vella, 1885-1977, artistSchiavone, Michael J. (2009). Dictionary of Maltese Biographies Vol. 2 G–Z. Pietà: Pubblikazzjonijiet Indipendenza. pp. 1594–1595. ISBN 9789993291329.
Mario Azzopardi, qaddief tad-dgħajjes tat-tiġrija u kitarrista

Ħoloq esterni
Sit elettroniku dwar Bormla

 Referenzi 
Category:Bliet ta' Malta