Rabat (Għawdex)

Ir-Rabat jew Città Vittoria hija l-belt kapitali tal-gżira t'Għawdex, gżira tal-arċipelagu Malti fil-Baħar Mediterran. Il-belt għandha popolazzjoni ta' 7,524 (Diċembru 2024), u b'din il-popolazzjoni din il-lokalità hi l-ikbar waħda f'Għawdex.

Din il-belt hi msejjħa ukoll bl-isem Victoria li ġie mogħti fl-1887 mill-gvern Brittaniku fl-okkażjoni tal-Ġublew tad-Deheb tar-Reġina Vittorja, minn rikjesta tal-Arċisqof ta' Malta, Mons. Pietru Pace. Madanakollu, din il-belt hi xorta magħrufha fost l-Għawdxin bl-isem antik tar-Rabat.

 Faċilitajiet 

Fil-Belt Victoria insibu bandli għar-residenti, kif ukoll ġnien, fost oħrajn. F'din il-belt insibu faċilitajiet sportivi, hekk kif il-belt Victoria għandha fi ħdanha l-akbar numru ta' klabbs sportivi f'Għawdex. Dawn huma:

 SK Victoria Wanderers
 Victoria Hotspurs FC
 Oratory Youths FC 

Dawn kollha jitħarrġu fil-grawnds rispettivi tagħhom.

 Faċilitajiet reġjonali 

Il-belt Victoria, bħala l-belt kapitali ta' Għawdex, fiha l-akbar numru ta' binjiet governattivi u amministrattivi ta' Għawdex, fosthom:

 Il-Ministeru għal Għawdex
 In-Nutar Pubbliku
 Id-Dipartiment tal-Artijiet
 Id-Dipartiment tat-Taxxi Interni
 Il-Librerija Pubblika
 L-Isptar Ġenerali ta' Għawdex
 Il-Venda tal-Karozzi tal-Linja
 Il-Gym Reġjonali għal Għawdex
 L-Iskejjel Sekondarji tal-Gvern u tal-Knisja
 L-Iskola għal aktar studju

 Festi 

F'din il-belt jiġu ċċelebrati żewġ festi prinċipali, dik ta' San Ġorġ, li l-festa liturġika tiegħu taħbat nhar it-23 ta' April, iżda tkun iċċelebrata fit-tielet Ħadd ta' Lulju, kif ukoll dik ta' Santa Marija nhar il-15 ta' Awwissu. Dik ta' San Ġorġ toħroġ mill-Bażilika iddedikata lill-istess qaddis, filwaqt li dik ta' Santa Marija toħroġ mill-Katidral ta' Għawdex. Il-festi esterni huma organizzati mis-Soċjetà Filarmonika La Stella u Leone rispettivament.

 Baned tar-raħal 

Iż-żewġ baned prinċipali huma l-Banda La Stella u l-Banda Leone, li jieħdu ħsieb il-Festi ta' San Ġorġ u Santa Marija rispettivament. Iż-żewġ baned għandhom is-sede tagħhom fiż-żewġ teatri ewlenin tal-Gżira: it-Teatru Astra tas-Soċjetà Filarmonika La Stella, u t-Teatru Aurora tas-Socjetà Filarmonika Leone. 

Dawn iż-żewġ baned jorganizzaw ukoll kunċerti varji matul is-sena, kif ukoll, fiż-żewġ teatri jittellgħu l-opri, li ta' kull sena jattiraw mijiet ta' Maltin.

 Ġonna pubbliċi 

Il-Villa Rundle hu l-ġnien prinċipali tal-belt, kif ukoll tal-gżira. Dan il-ġnien iservi għal attivitajiet reġjonali, fosthom il-wirja tradizzjonali tal-bhejjem li tittella' kull sena għall-festa ta' Santa Marija. Ġo dan il-ġnien wieħed isib bosta monumenti u bustijiet ta' personalitajiet li taw sehem fl-iżvilupp tal-Belt Victoria, u ta' Għawdex. 

 Żoni tar-Rabat 

 Belliegħa
 Ċittadella
 Demnija
 Gelmus
 Għajn Lukin
 Il-Ġnien
 Qasam San Ġorġ
 Sellum
 Ta' Ħamet
 Ta' l-Ibraġ
 Ta' Mliet
 Ta' Wara s-Sur
 Taċ-Ċawla
 Taflija
 Tal-Far
 Tal-Grazzja
 Tal-Maltija
 Tal-Mejda
 Villa Rundle
 Wied Tal-Grazzja

 Toroq prinċipali u arterjali 

 Pjazza Fuq it-Tomba
 Pjazza Indipendenza (Pjazza t-Tokk)
 Pjazza San Franġisk
 Pjazza San Ġorġ
 Pjazza Santu Wistin
 Triq Dingli
 Triq Enriku Mizzi
 Triq Fortunato Mizzi
 Triq Gedrin
 Triq Ġorġ Borg Olivier
 Triq Għajn Qatet
 Triq Ġużè Ellul Mercer
 Triq id-Dawwara
 Triq il-Kappuċċini
 Triq il-Papa Ġwanni Pawlu II
 Triq ir-Repubblika
 Triq it-Tabib Anton Tabone
 Triq l-Ewropa
 Triq l-Imgħallem
 Triq Mejlak
 Triq Monsinjur S. Lanzon
 Triq Ninu Cremona
 Triq Putirjal
 Triq Sant' Orsla
 Triq Ta' Kerċem
 Triq Tomba
 Triq Viani
 Triq Wara s-Sur
 Triq Wied il-Lunzjata

 Nies notevoli 

 Ċensu Tabone, Ir-4 President ta’ Malta.
 Gaetano Pace Forno, Isqof ta’ Malta.
 Ġorġ Pisani, Poeta.
 Ġann Piet Franġisk De Soldanis, Arċipriet.
 Giuseppe Monsignor Pace, Is-7 Isqof ta’ Għawdex.
 Joseph Farrugia, (Arċipriet Emeritus ta' San Ġorġ).
 Ġuzeppi Mercieca, Arċisqof ta’ Malta.
 Sir Pietro Monsignor Pace, Arċisqof Titulari ta’ Rodi u Isqof ta’ Malta.
 Alfred Xuereb, segretarju privat tal-Papa Franġisku.
 Mary Meilak, Poeta.
 Ninu Cremona, Awtur.
 Amministrazzjoni u Kunsill Lokali 

Il-Belt Victoria hi l-akbar lokalità f'Għawdex, u taqa' taħt ir-responsabbiltà tal-Kunsill Lokali tar-Rabat. Is-sede tal-kunsill hi l-Banca Giuratale, bini mibni matul il-ħakma tal-Kavallieri tal-Ordni ta' San Ġwann. L-ewwel elezzjoni għall-kunsill saret fis-16 ta' April, 1994. 

Il-kunsill preżenti ġie elett fl-elezzjonijiet ta' Marzu 2013 u hu ffurmat minn:

 Brian Azzopardi (sindku, PN)
 Josef Schembri (viċi-sindku, PN)
 Maria Portelli (PN)
 Marċell Tabone (PN)
 Joseph Debrincat (PL)
 Michael Buttigieg (PL)
 Anthony Briffa (PL)

 Ġemellaġġ 

  Nichelino (Italja)

 Referenzi 

 Ħoloq esterni 

 Sit uffiċjali
 Paġna fuq il-websajt tal-Ministeru għal Għawdex
 Visit Malta – Victoria u ċ-Ċittadella

Kategorija:Bliet ta' Malta
Kategorija:Għawdex