Lista ta' Siti ta' Wirt Dinji fl-Iran

Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972. Il-wirt kulturali jikkonsisti minn monumenti (bħal xogħlijiet arkitettoniċi, skulturi monumentali, jew inċiżjonijiet), gruppi ta' binjiet, u siti (fosthom siti arkeoloġiċi). Il-wirt naturali jinkludi karatteristiċi naturali (li jikkonsistu minn formazzjonijiet fiżiċi u bijoloġiċi), ġeoloġiċi u fiżjografiċi (inkluż il-ħabitats ta' speċijiet mhedda ta' annimali u pjanti), u siti naturali li huma importanti mill-puntdivista tax-xjenza, tal-konservazzjoni jew tas-sbuħija naturali.

L-Iran aċċetta l-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji fis-26 ta' Frar 1975, u b'hekk is-siti storiċi tiegħu saru eliġibbli biex jiżdiedu mal-lista tas-Siti ta' Wirt Dinji tal-UNESCO. B'kollox, l-Iran għandu 29 Sit ta' Wirt Dinji tal-UNESCO, 27 kulturali u 2 naturali.

L-ewwel tliet siti fl-Iran, il-Pjazza ta' Naqsh-e Jahan, f'Esfahan, Persepolis u Tchogha Zanbil, tniżżlu fil-lista fit-tielet sessjoni tal-Kumitat tal-Wirt Dinji li sar fil-Kajr u f'Luxor, l-Eġittu, fl-1979. Dawn baqgħu l-unika Siti ta' Wirt Dinji tar-Repubblika Iżlamika tal-Iran sal-2003, meta żdied Takht-e Soleyman mal-lista. L-iżjed siti li żdiedu reċentement huma Hegmataneh fl-2024 u s-Siti Preistoriċi tal-Wied ta' Khorramabad fl-2025.

 Siti ta' Wirt Dinji 
Is-Siti ta' Wirt Dinji tal-Organizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Edukazzjoni, ix-Xjenza u l-Kultura (UNESCO) huma postijiet b'importanza kulturali jew naturali, kif deskritt fil-Konvenzjoni tal-Wirt Dinji tal-UNESCO, li ġiet stabbilita fl-1972.
SitRitrattPost u KoordinatiKriterjiErja
ha (akri)SenaLinksKumplessi Monastiċi Armeni tal-Iranxellug|bla_tilar|164x164pxProvinċja tal-Punent tal-AżerbajġanKulturali:IrnArm
(ii)(iii)(vi)2008Bam u l-Pajsaġġ Kulturali tiegħu150x150pxProvinċja ta' KermanKulturali:IrnBam
(ii)(iii)(iv)(v)—2004Bisotun150x150pxProvinċja ta' KermanshahKulturali:IrnBis
(ii)(iii)2006Pajsaġġ Kulturali ta'  Maymand150x150pxProvinċja ta' KermanKulturali:IrnCul
(v)2015Pajsaġġ Kulturali ta'  Hawraman/Uramanat150x150pxProvinċja tal-KurdistanKulturali:IrnCul
(iii)(v)2021Gonbad-e Qābusbla_tilar|150x150pxProvinċja ta' GolestanKulturali:IrnGon
(i)(ii)(iii)(iv)2012Palazz ta' Golestan150x150pxTehran<small>Kulturali:IrnGon
(ii)(iii)(iv)2013Deżert ta' Lut150x150pxProvinċji ta' Kerman u ta' Sistan u BaluchestanNaturali:IrnLut
(vii)(viii)2016Pajsaġġ Arkeoloġiku tas-Sassanidi fil-Provinċja ta' Fars (Bishabpur, Firouzabad, Sarvestan)bla_tilar|150x150pxProvinċja ta' FarsKulturali:IrnThePerQan
(ii)(iii)(v)2018Moskea tal-Ġimgħa ta' Esfahan150x150pxIsfahan, Provinċja ta' IsfahanKulturali:IrnMas
(ii)2012Pjazza ta' Naqsh-e Jahan150x150pxIsfahan, Provinċja ta' IsfahanKulturali:IrnMei
(i)(v)(vi)—1979Pasargadae150x150pxProvinċja ta' FarsKulturali:IrnPas
(i)(ii)(iii)(iv)2004Persepolis150x150pxProvinċja ta' FarsKulturali:IrnPer
(i)(iii)(vi)1979Shahr-e Sukhtehħolqa=https://commons.wikimedia.org/wiki/File:%DA%A9%D8%A7%D8%AE_%D8%B3%D9%88%D8%AE%D8%AA%D9%87_%D8%B4%D9%87%D8%B1_%D8%B3%D9%88%D8%AD%D8%AA%D9%87.jpg|150x150pxProvinċja ta' Sistan u BaluchestanKulturali:IrnPer
(ii)(iii)(iv)2014Kumpless tal-Khānegāh u tas-Santwarju tax-Xejikk Safi al-din f'Ardabil150x150pxProvinċja ta' ArdabilKulturali:IrnShe
(i)(ii)(iv)2010Sistema Idrawlika Storika ta' Shushtar150x150pxProvinċja ta' KhuzestanKulturali:IrnShu
(i)(ii)(v)2009Soltaniyeh150x150pxProvinċja ta' ZanjanKulturali:IrnSha
(ii)(iii)(iv)2005Susa150x150pxProvinċja ta' KhuzestanKulturali:IrnSus
(i)(ii)(iii)(iv)2015Kumpless tal-Bażar Storiku ta' Tabriz150x150pxProvinċja tal-Lvant tal-AżerbajġanKulturali:IrnTab
(ii)(iii)(iv)2010Takht-e Soleyman150x150pxProvinċja tal-Punent tal-AżerbajġanKulturali:IrnTak
(i)(ii)(iii)(iv)(vi)2003Tchogha Zanbil150x150pxProvinċja ta' Khuzestan <small>Kulturali:IrnTch
(iii)(iv)—1979Il-Ġnien Persjan150x150pxBosta provinċji (Fars, Kerman, Razavi Khorasan, Yazd, Mazandaran, u Isfahan)Kulturali:IrnThePerGar
(i)(ii)(iii)(iv)(vi)2011Linja Ferrovjarja Trans-Iranjana150x150pxProvinċji ta' Mazandaran, Tehran u KhuzestanKulturali:IrnTab
(ii)(vi)2021Qanat Persjani150x150pxBosta provinċji (Razavi Khorasan, Nofsinhar ta' Khorasan, Yazd, Kerman, Markazi u Isfahan)Kulturali:IrnThePerQan
(iii)(iv)—2016Belt Storika ta' Yazd150x150pxYazd, Provinċja ta' YazdKulturali:IrnThePerQan
(iii)(v)2017Foresti Irkanjani*150x150pxProvinċji ta' Golestan, Mazandaran u Gilan, l-Iran u l-AżerbajġanNaturali:IrnHyr
(ix)2019Karavanseraj Persjani bla_tilar|151x151px54 sit fl-IranKulturali:
(ii)(iii)IrnThePerQan27.772023Il-karavanseraj kienu bereġ tul it-toroq li kienu jipprovdu l-kenn, l-ikel u l-ilma għall-karovani, għall-pellegrini u għal vjaġġaturi oħra. Ir-rotot u l-postijiet tal-karavanseraj kienu jiġu ddeterminati mill-preżenza tal-ilma, mill-kundizzjonijiet ġeografiċi u mis-sigurtà. Il-54 komponent tal-karavanseraj huma perċentwal żgħir biss tal-bosta karavanseraj li nbnew tul it-toroq antiki tal-Iran.Hegmatanehalt=|150x150pxProvinċja ta' HamadanKulturali: (ii)(iii)752024Il-fdalijiet arkeoloġiċi ta' Hegmataneh jew Ecbatana jinsabu fil-Majjistral tal-Iran. Kontinwament abitata għal kważi tliet millenji, Hegmataneh tipprovdi evidenza importanti u rari tal-Medes fis-sekli 7 u 6 Q.K. u wara ntużat bħala l-belt kapitali tas-sajf tal-Akemenidi, tas-Selewċidi, tal-Partiċi u tas-Sassanidi.Siti Preistoriċi tal-Wied ta' Khorramabadnofs|bla_tilarProvinċja ta' LorestanKulturali: (iii)—2025

 Referenzi 

Kategorija:Listi ta' Siti ta' Wirt Dinji
Kategorija:Iran