Irene Condachi

Irene Condachi (7 ta' Ġunju 1899 -1970) kienet tabiba Maltija, waħda minn żewġ tobba nisa li pprattikaw fil-pajjiiż matul it-Tieni Gwerra Dinjija. Hija kienet waħda mill-fundaturi tas-servizz mediku fl-iskejjel, wara li saret l-uffiċjal mediku għall-iskejjel tal-gvern. Hija kienet responsabbli mill-qerda tal-iskabbja mis-sistema edukattiva f'Malta.

 Ħajja bikrija 
Irene Condachi twieldet f'Malta fis-7 ta' Ġunju 1899. Il-familja tagħha kienu emigraw mill-Greċja. Missierha, Constanino Condachi kien negozjant. Hija trabbiet fit-tradizzjoni Ortodossa Griega, li kellha attitudni aktar tolleranti minn oħrajn għan-nisa li jaħdmu barra mid-dar. Fl-1916, hija bdiet l-istudji mediċi tagħha fl-Università ta' Malta, iżda waqfet wara sena. Għaxar snin wara, hija ggradwat bħala tabib mill-Università ta’ Napli. Hija kompliet bl-istudji tagħha u rċeviet grad ta’ speċjalista fil-pedjatrija mill-Università ta’ Pavia fl-1928.

 Karriera 
Wara li temmet l-istudji tagħha fl-Italja, Condachi rritornat Malta u saret assistenta ta’ Joseph Ellul, il-professur responsabbli mill-Qwiebel u l-Ġinekoloġija fl-Università ta’ Malta fil-Belt Valletta. 

Fl-1938, tqabbdet bħala l-uffiċjal mediku tal-iskejjel tal-gvern, u bdiet tgħix fi Triq Luzio f'Tas-Sliema. 

Fil-bidu tal-gwerra, b’ħafna rġiel inqabdu bil-lieva biex jiġġieldu, filwaqt li xi nisa kienu nvoluti wkoll fis-servizzi ta’ difiża għall-gżira. Flimkien ma' oftalmologu u dentist, Condachi bdiet s-servizz mediku fl-iskejjel tal-gvern. Minħabba n-nuqqas ta’ trasport, hi mxiet biex iżżur id-diversi skejjel madwar il-gżira. Hija laqqmet u għamelt eżamijiet mediċi fuq aktar minn 20,000 tifel u tifla tal-iskola bejn l-1941 u l-1942. 

Hija kienet responsabbli għall-qerda tal-iskabbja fl-iskejjel tal-gvern bl-użu ta’ ingwent ibbażat fuq il-petroleum. Il-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħha kienu perikolużi, hekk kif fl-1941, l-iskejjel tal-gvern ġew ikkonvertiti fi sptarijiet u ċentri għar-refuġjati. Waqt li kienet qed tissorvelja l-isptar fl-iskola tal-gvern f'Ħal Qormi, il-faċilità ġiet ibbumbardjata u Condachi, l-istaff tagħha, ir-refuġjati u l-istudenti ħarbu f'xelter fil-viċin, taħt l-art taħt l-iskola tal-bniet. Condachi hija waħda miż-żewġ tobba nisa magħrufa li pprattikaw f'Malta matul il-gwerra. 

Condachi kompliet bħala l-uffiċjal mediku tal-Ministeru tal-Edukazzjoni sal-1959. Hija kienet l-iktar mara mħallsa fis-servizz tal-gvern fl-era tagħha.

 Mewt u legat 
Condachi mietet fl-1970 u hija mfakkra għall-karriera twila tagħha li tipprovdi servizz mediku lil Malta.
 Referenzi 

Kategorija:Mietu fl-1970
Kategorija:Twieldu fl-1899
Kategorija:Tobba Maltin