Bahasa-bahasa Sarawak

Bahasa-bahasa Sarawak ialah bahasa-bahasa bumiputera yang ada di Sarawak yang tergolong dalam keluarga Indonesia daripada rumpun Austronesia. Tidak termasuk dalam keluarga bahasa ini ialah bahasa Cina dengan berbagai-bagai dialeknya dan bahasa Inggeris yang juga merupakan salah satu bahasa rasmi dan bahasa penghantar di Sarawak.

Senarai Bahasa-bahasa Sarawak
Dianggarkan terdapat lebih daripada 40 bahasa bumiputera Sarawak. Ada kajian mengatakan jumlah bahasa bumiputera di Sarawak ialah sebanyak 44-46 bahasa, yakni 44 bahasa yang masih hidup dan 2 bahasa yang sudah pupus. Gambaran tentang kebanyakan bahasa di Sarawak boleh dilihat dari segi subgolongan dan bahasa individu serta penyebarannya dalam kawasan, seperti yang berikut:

<li> Subgolongan Bidayuh </li> 
Subgolongan Bidayuh terdiri daripada berbagai-bagai bahasa yang secara amnya dikenali sebagai bahasa Bidayuh' misalnya Bidayuh Kuap atau bahasa Biatah, Bidayuh Bao dan Jagoi yang terdapat di Bau dan Kuching, dan Lara yang dituturkan di Lundu. Bidayuh Serian'' pula yang dituturkan di Serian bukan hanya satu bahasa yang ada dialek-dialeknya tetapi juga terdiri daripada berbagai-bagai bahasa yang mempunyai perkaitan yang rapat antara satu sama lain.  

<li> Subgolongan Melanau </li> 
Subgolongan ini terdiri daripada berbagai-bagai bahasa Melanau' yang berbeza antara satu sama lain tetapi memperlihatkan pekaitan linguistik yang erat. Antara bahasa-bahasa ini ialah Oya-Dalat, Mukah, Matu Saro dan Rejang. 

<li> Subgolongan Kayan </li>
Subgolongan Kayan terdiri daripada berbagai-bagai bahasa Kayan''' yang tersebar di Baram, Baloy dan Belaga.

<li> Subgolongan Kenyah </li>
Subgolongan Kenyah terdiri daripada berbagai-bagai bahasa Kenyah''' yang terdapat di kawasan Baram Hulu dan kawasan Baram Hilir. 

<li> Subgolongan Kelabit </li>
Subgolongan Kelabit terdiri daripada bahasa Kelabit''' yang terdapat di Bario, Lun Bawang di Limbang, dan mungkin juga di Tring dan Tabun. 

<li> Subgolongan Penan </li> 
Subgolongan Penan terdiri daripada berbagai-bagai bahasa Penan' yang terdapat di sekitar Gunung Mulu National Park (Penan Melinau), Hulu Baram (Penan Busan), Sungai Tubu (Penan Tubu), Sungai Terawang (Penan Liban), Long Iman (Penan Selungo), Belaga (Penan Ba), Niah (Penan La'ong) dan Penan Jelalong''. 

 '''Bahasa Iban  
Bahasa Iban mempunyai berbagai-bagai dialek. Bahasa ini tersebar di seluruh Sarawak disebabkan migrasi penutur-penuturnya. 

 '''Bahasa Narom  
Terdapat di Marudi. 

 '''Bahasa Selakau  
Terdapat di Lundu.

<li> 'Bahasa Bintulu </li> 
Bahasa ini dituturkan di Bintulu dan juga dikenali sebagai bahasa Melanau Bintulu'' walaupun tidak dapat digolongkan sebagai bahasa Melanau. 

 '''Bahasa Mirik  
Terdapat di Miri.

 Bahasa Baketan, Lahanan, Kajang dan Kejaman  
Terdapat di kawasan Rejang.

<ol start="13">
 'Bahasa Melayu </li> 
Bahasa Melayu tersebar di seluruh Sarawak tetapi tertumpu di Kuching, Samarahan, Betong, Sibu, Miri dan Limbang.  
</ol>

Rujukan
 Asmah Haji Omar. Bahasa-bahasa Sarawak. Ensiklopedia Sejarah dan Kebudayaan Melayu. Jilid 1. Dewan Bahasa dan Pustaka. 1999
 Asmah Haji Omar and Norazuna Norahim.Indigenous Communities and Languages of Sarawak, Malaysia. DBP. 2020
 Karl Alexander Adelaar & Nikolaus Himmelmann. The Austronesian languages of Asia and Madagascar.'' Routledge, 2005.

Kategori:Bahasa di Malaysia