Kiheitai

merupakan sebuah pasukan militia sukarela yang ditubuhkan oleh Takasugi Shinsaku dari Domain Chōshū semasa zaman Bakumatsu di Jepun.

 Latar belakang 
Kiheitai ditubuhkan pada tahun 1863 oleh Takasugi Shinsaku di Shimonoseki, Wilayah Yamaguchi. Pasukan ini terdiri daripada kira-kira 300 orang, yang datang daripada pelbagai lapisan masyarakat termasuk petani, peniaga, samurai dan lain-lain. Kebanyakannya berasal dari Chōshū, tetapi ada juga sukarelawan dari domain lain.

Kiheitai terkenal dengan disiplin yang tinggi serta penggunaan senjata dan teknik ketenteraan ala Barat. Sebahagian pembiayaan datang daripada Domain Chōshū, manakala selebihnya diperoleh melalui sumbangan peniaga dan petani kaya.

Penubuhan Kiheitai mengikuti satu aliran baharu yang mula diperkenalkan oleh pihak shogun selepas Persetujuan Kanagawa, iaitu membentuk unit ketenteraan berdasarkan kebolehan, bukan semata-mata status keturunan.

Pada tahun yang sama, satu lagi pasukan dikenali sebagai Shinsengumi ditubuhkan di Kyoto sebagai pasukan polis pro-Tokugawa. Seperti Kiheitai, Shinsengumi juga dianggotai oleh orang daripada pelbagai kelas sosial.

 Pertempuran 
Pasukan militia Kiheitai terlibat secara langsung dalam Pengeboman Shimonoseki pada Jun 1863. Dalam peristiwa ini, armada dari Britain, Perancis, Belanda dan Amerika Syarikat menembak bandar pelabuhan Shimonoseki milik Chōshū, dan selepas itu mendaratkan tentera.

Pada 16 Ogos 1863, berlaku Insiden Kyohoji, iaitu konflik antara Kiheitai dan satu lagi unit Chōshū bernama Senkitai (撰鋒隊) di Kuil Kyohoji. Insiden ini menyebabkan dua orang terkorban. Pegawai pemeriksa Kiheitai, Hikosuke Miyagi dipaksa melakukan seppuku di kuil tersebut. Takasugi pula dipertanggungjawabkan dan telah dipecat sebagai ketua Kiheitai pada 27 Ogos, hanya kira-kira dua bulan selepas pasukan itu ditubuhkan.

Selepas itu, Kiheitai dipimpin oleh Kawakami Yaichi dan Taki Yataro sebagai ketua kedua. Pada bulan Oktober, kepimpinan bertukar lagi kepada Akane Taketo sebagai ketua ketiga, dengan Yamagata Aritomo sebagai komander.

Pada Februari 1865, Pasukan Kiheitai Kedua ditubuhkan di Wilayah Suō, dengan Kosuke Shirai sebagai ketua pertama dan Shūzō Sera sebagai komander.

Sebagai sayap ketenteraan kepada puak pembaharuan dalam Domain Chōshū, Kiheitai membantu menumbangkan puak yang menyokong bakufu (kerajaan shogun) dalam perang saudara Chōshū, dan berjaya menewaskan mereka dalam Ekspedisi Chōshū Kedua yang dihantar oleh bakufu Tokugawa pada 7 Jun 1866.

Takasugi meninggal dunia akibat batuk kering pada 17 Mei 1867. Pasukan Kiheitai memainkan peranan penting dalam Perang Boshin, yang membawa kepada Pemulihan Meiji.

 Pembubaran 
Kiheitai dibubarkan pada tahun 1868, dengan jumlah keseluruhan anggota sejak 1863 seramai 622 orang. Kejayaan unit yang menggabungkan pelbagai kelas sosial serta penggunaan senjata dan taktik Barat memberi pengaruh besar kepada pembentukan Tentera Imperial Jepun, dan juga kepada sistem kerahan tentera secara menyeluruh di Jepun kelak.

 Kegunaan lain 
Pasukan yang mempertahankan Aizu-Wakamatsu semasa Perang Boshin pada tahun 1868, serta pasukan Saigō Takamori dalam Pemberontakan Satsuma pada tahun 1877, juga menggunakan istilah Kiheitai untuk merujuk kepada diri mereka sendiri.

 Rujukan 

Huber, Thomas M.: The Revolutionary Origins of Modern Japan. Stanford, California: Stanford University Press, 1981.
Craig, Albert M.: Chôshû in the Meiji Restoration. Lanham et al.: Lexington Books, 2000.

Category:Pemulihan Meiji
Category:Perang Boshin
Category:Sejarah ketenteraan Jepun