Gerakan 10 Jun

Gerakan 10 Jun () merupakan satu protes pelajar pada tahun 1926 yang kebanyakannya berlangsung di Keijō (Seoul), Korea, menentang pemerintahan kolonial Jepun.

 Latar belakang 
Dari 1910 hingga 1945, Korea merupakan tanah jajahan Empayar Jepun. Pada tahun 1919, protes aman Gerakan 1 Mac telah mencetuskan kebangkitan besar dalam gerakan kemerdekaan Korea, terutama dalam kalangan diaspora Korea. Bagaimanapun, menjelang 1926, gerakan kemerdekaan tersebut mengalami kemerosotan sementara. Jepun berjaya meredakan tekanan antarabangsa untuk melakukan pembaharuan, sebahagiannya melalui dasar pemerintahan budaya. Pada masa yang sama, Kerajaan Sementara Korea di Shanghai menghadapi pelbagai kesukaran, manakala penentangan bersenjata Korea di Manchuria telah mencapai kemuncaknya pada 1921. Selain itu, perpecahan antara golongan kiri dan kanan dalam politik Korea semakin ketara.

Pada 26 April 1926, bekas Maharaja Korea, Sunjong telah mangkat. Memandangkan Gerakan 1 Mac tercetus selepas kemangkatan ayahanda Sunjong, iaitu Maharaja Gojong, pihak tentera Jepun bersiap sedia menghadapi kemungkinan gelombang protes yang serupa. Seramai 7,000 anggota tentera ditempatkan di Keijō (Seoul), manakala armada laut Jepun dikerahkan ke Busan dan Incheon.

Walaupun keadaan tegang, para pelajar Korea tetap merancang protes bersempena dengan upacara pengebumian awam Sunjong pada 10 Jun. Oleh sebab pihak Jepun sering menumpukan perhatian kepada aktivis kemerdekaan yang sudah dikenali, kegiatan pelajar ini mungkin kurang dikesan oleh pihak berkuasa.

Pelbagai kumpulan pelajar merancang dan membuat persiapan masing-masing untuk protes pada hari tersebut. Antaranya termasuk pelajar daripada institusi yang menjadi pendahulu kepada Universiti Yonsei dan Universiti Korea pada hari ini. Sebagai contoh, pada 8 Jun, sekumpulan rakyat Korea menyediakan bendera dan pengisytiharan kemerdekaan daripada Jepun, dan mencetak 10,000 salinan pengisytiharan tersebut menggunakan mesin cetak yang biasanya digunakan oleh akhbar Shidae Ilbo.

 Peristiwa 
Pada 10 Jun 1926, perarakan pengebumian Sunjong bermula di Seoul, dari istana lama Changdeokgung ke makam Hongneung. Sekitar 8:30 pagi, ketika perarakan melintasi Dansungsa, kira-kira 300 orang pelajar sekolah menengah mula menjerit “Hidup Korea merdeka!” (조선독립만세) dan mengedarkan risalah. Sepanjang hari, lebih banyak kumpulan pelajar mengadakan protes serupa di beberapa lokasi.

Orang ramai turut menyertai protes, tetapi kehadiran polis Jepun yang ramai menyebabkan protes ini cepat diredakan. Semasa protes, kira-kira 210 pelajar ditangkap di Seoul, dan 1,000 orang ditangkap di seluruh semenanjung. Daripada jumlah itu, sekitar 53 pelajar dipenjarakan.

Protes ini kebanyakannya tertumpu di Seoul, tetapi berita mengenai protes itu tersebar di seluruh Korea. Pelajar dari pelbagai kawasan di semenanjung, termasuk Chongju, Ulsan, Gunsan, Pyongyang, Gongju, Jeonju dan lain-lain, tidak hadir ke sekolah sebagai tanda solidariti dengan para perusuh di Seoul.

 Pascagerakan 
Penahanan pelajar yang terlibat berterusan sepanjang bulan Jun dan masuk ke bulan Julai.

Di Shanghai, Kerajaan Sementara Korea memantau perkembangan protes tersebut. Mereka menjemput Kim Dan-ya, seorang pemimpin dalam gerakan protes, untuk berucap di hadapan kira-kira 150 orang di Shanghai.

Gerakan ini diikuti oleh Gerakan Kemerdekaan Pelajar Gwangju 1929.

Pada 8 Disember 2020, kerajaan Korea Selatan menamakan 10 Jun sebagai hari peringatan kebangsaan bagi memperingati Gerakan 10 Jun di seluruh negara. Peringatan 2023 berlangsung di Taman Hullyeonwon, lokasi pengebumian Sunjong di mana protes 1926 telah berlaku.

 Catatan 

 Pautan luar 
 Website for a memorial society for the movement (in Korean)

Category:Gerakan kemerdekaan Korea
Category:Pemerintahan Jepun di Korea
Category:Protes di Korea