Mandarin Kluang

Mandarin Kluang () merupakan sejenis dialek lisan Bahasa Cina yang pernah dituturkan secara meluas di Kluang, Johor, Malaysia antara tahun 1940-an hingga 1980-an. Ia merupakan sejenis variasi Mandarin Utara yang menggabungkan loghat Sichuan dan loghat Hakka. Bahasa ini berasal pada zaman Perang China-Jepun Kedua apabila pelarian dari wilayah Sichuan di China berpindah ke Kluang dan menyara hidup sebagai guru. Pelajar-pelajar di Kluang yang bahasa ibundanya ialah bahasa Hakka telah mempelajari Mandarin Beijing berloghat Sichuan daripada guru-guru mereka, lalu menggabungkannya dengan loghat tempatan mereka sendiri. Gabungan ini akhirnya membentuk satu variasi bahasa Mandarin yang baharu, iaitu Mandarin Kluang.

 Sejarah 
Mandarin Kluang pada mulanya popular di sekitar Sekolah Chong Hwa Kluang dan kawasan sekitarnya (Jalan Ismail, Jalan Lambak), serta berpusat di Kampung Baru Yap Tau Sah sebelum tersebar ke luar. Pada zaman kemuncaknya sekitar tahun 1960-an hingga 1970-an, Mandarin Kluang telah menular dari Kampung Yap Tau Sah ke seluruh bandar Kluang, malah pelajar Cina beraliran sekolah Inggeris dan orang luar juga telah mempelajari dan menggunakannya.

Akibat daripada Kempen Bercakap Bahasa Mandarin yang mempromosikan pembakuan Bahasa Mandarin Malaysia, penggunaan Mandarin Kluang semakin terpinggir. Belia Cina yang lahir selepas 1980-an jarang yang mampu bertutur dalam Mandarin Kluang dengan fasih, malah generasi muda masa kini mungkin tidak pernah mendengar tentang kewujudannya. Penutur aktif Mandarin Kluang pada masa kini kebanyakannya terdiri daripada bekas pelajar Cina aliran Inggeris yang lahir pada 1950-an hingga 1960-an. Hal ini dipercayai kerana mereka mempelajarinya melalui pergaulan sosial dan tidak menerima "pembetulan" daripada sistem pendidikan sekolah vernakular Cina, justeru membolehkan loghat tersebut dikekalkan.

Sebaliknya, Mandarin Kluang juga sering dikaitkan dengan bahasa yang digunakan oleh ahli-ahli kongsi gelap, dan ada juga yang menganggapnya berasal daripada bahasa slanga/samseng (argot). Hal ini telah memberikan persepsi bahawa bahasa ini agak kasar. Oleh itu, ia secara umumnya dianggap sebagai laras bahasa (sosiolek) golongan lelaki, dan wanita yang fasih bertutur dalam Mandarin Kluang sekalipun kebiasaannya hanya akan menggunakannya secara tertutup sahaja.

 Ciri-ciri 
Dr. Khoo Kiak Uei (邱克威), seorang penceramah dari Pusat Kajian Cina, Universiti Tunku Abdul Rahman (UTAR), telah merumuskan ciri-ciri sebutan Mandarin Kluang. Beliau berpandangan bahawa ia bermula daripada peniruan loghat guru-guru dari Sichuan, yang kemudiannya diolah berteraskan dialek Hakka. Kesan gabungan kedua-dua unsur ini telah membentuk satu variasi yang unik. Oleh itu, ia lebih cenderung disifatkan sebagai "variasi sosial" (sosiolek) berbanding dengan variasi loghat atau dialek yang biasa. Keunikan Mandarin Kluang terutamanya amat ketara pada sistem perubahan nadanya (ton), yang boleh disimpulkan seperti berikut:

 Nada Yin Ping (Nada Pertama / Rata): Kekal tidak berubah;
 Nada Yang Ping (Nada Kedua / Naik): Berubah menjadi nada separuh turun;
 Nada Shang Sheng (Nada Ketiga / Turun-naik): Kekal tidak berubah (nada separuh turun);
 Nada Qu Sheng (Nada Keempat / Turun): Nilai nada tidak tetap, secara kasarnya hampir menyamai nada Shang Sheng, namun kadang-kala tiada sebarang perubahan;
 Nada Ru Sheng (Nada Masuk Kuno): Mengekalkan nada yang pendek dan terhenti.

Contohnya: Sebutan perkataan "居銮人" (Orang Kluang) dalam Mandarin Kluang akan kedengaran seperti "Ju Luan Ren" (居卵忍), di mana sebutan nada kedua (Yang Ping) mempunyai perbezaan yang amat ketara berbanding Mandarin standard.

Menurut Mony Chia (谢有达), pentadbir halaman Facebook "Kelab Bahasa Mandarin Kluang", beliau menganggap bahawa Mandarin Kluang mempunyai kira-kira 6 jenis nada, yang kebanyakannya kedengaran mirip dengan nada ketiga piawai tetapi dengan sedikit perbezaan sama ada ia berbunyi panjang atau pendek.

 Lihat juga 
 Bahasa Cina

 Nota 

 Rujukan 

Kategori:Daerah Kluang
Kategori:Bahasa di Malaysia