Masjid Moulay Abdullah

Masjid Moulay Abdallah ialah sebuah masjid utama dan kompleks nekropolis diraja yang terletak di tengah-tengah daerah Moulay Abdallah di Fes el-Jdid, bandar istana dan kubu bersejarah di Fes, Maghribi. Ia diasaskan oleh sultan Alawi Moulay Abdallah (memerintah sebentar-sebentar dari 1729 hingga 1757) yang dikebumikan di nekropolis bersebelahan bersama dengan ahli-ahli dinasti kemudian.

 Latar belakang sejarah 
Masjid ini terletak Fes el-Jdid ("Fes Baru"), yang pada asalnya merupakan benteng diraja dan bandar pentadbiran yang diasaskan pada 1276 oleh dinasti Marin. Fes el-Jdid pada asalnya menempatkan ramai tentera sultan, dan terus menempatkan istana diraja hingga zaman moden. Pada abad ke-17, sultan Alawi Moulay Rashid membina Kasbah Cherarda yang besar di utara Fes el-Jdid untuk menempatkan tentera puaknya, yang seterusnya membebaskan ruang baru di bandar itu. Ini termasuk kawasan barat laut Fes el-Jdid yang kemudiannya menjadi kawasan kejiranan Moulay Abdallah dari awal abad ke-18 dan seterusnya. Di sinilah Sultan Moulay Abdallah (1729–1757) mendirikan masjid dan baginda sendiri dimakamkan di situ selepas kematiannya.

Masjid ini juga pernah mempunyai madrasah yang menawarkan latihan awal (dalam pengajian al-Quran) kepada pelajar yang kurang berpendidikan sebelum mereka melanjutkan pelajaran ke Universiti al-Qarawiyyin. Hammam lama bersejarah terletak (atau pernah) juga terletak di sebelah barat masjid.

 Nekropolis diraja 
Nekropolis itu menduduki bahagian selatan kompleks masjid, dan terdiri daripada dua halaman: ruang solat, dan ruang pengebumian itu sendiri.  Menurut Henri Bressolette, nekropolis itu wujud seawal abad ke-17, tetapi ia telah diolah semula ke dalam bentuk semasa oleh Muhammad ibn Abd ar-Rahman pada pertengahan abad ke-19 (sebelum naik takhta pada tahun 1859 semasa baginda masih berkhidmat sebagai timbalan di bawah ayahandanya Abd al-Rahman). Khanatha binti Bakkar telah dikebumikan di sini serta anaknya Sultan Moulay Abdallah. Penggantinya yang terdekat, walau bagaimanapun, telah dikebumikan di tempat lain: Mohammed III (m. 1790) dan Hassan I (m. 1894) di Rabat, Yazid (m. 1792) di Makam Saad di Marrakesh, Abd al-Rahman (m. 1894) di Makam Moulay Ismail di Meknes, dan Muhammad IV (m. 1873) di rumah moyang Alawi Tafilalt.

Penggunaan Masjid Moulay Abdallah sebagai nekropolis dinasti Awali telah dihidupkan semula apabila Sultan Youssef dimakamkan di sini pada tahun 1927, diikuti oleh pendahulunya yang digulingkan Abdelhafid pada tahun 1937, dan Abdelaziz pada tahun 1943 serta permaisuri Lalla Yacout pada tahun 1953. Tradisi itu sekali lagi dihentikan kerana pemerintah kemudiannya Mohammed V (m. 1961) dan Hassan II (m. 1999) telah dikebumikan di Rabat, yakni di Makam Mohammed V yang didirikan pada 1961-1971 berhampiran Menara Hassan.

 Rujukan 

Kategori:Masjid di Fes
Kategori:Koordinat pada Wikidata
Kategori:Infobox mapframe without OSM relation ID on Wikidata
Kategori:Seni bina Alawi
Kategori:Makam di Fez