Feleti Teo

Feleti Penitala Teo (lahir 9 Oktober 1962) ialah seorang ahli politik dan peguam Tuvalu yang kini berkhidmat sebagai Perdana Menteri Tuvalu ke-14. Beliau telah dipilih ke Parlimen Tuvalu pada pilihan raya umum 2024. Sebelum ini, beliau ialah pengarah eksekutif Suruhanjaya Perikanan Pasifik Barat dan Tengah (WCPFC).

 Kehidupan awal dan pendidikan 
Feleti dilahirkan pada 9 Oktober 1962. Bapanya, Sir Fiatau Teo, merupakan Gabenor Jeneral Tuvalu yang pertama selepas Tuvalu mendapat kemerdekaan daripada Great Britain.

Feleti menerima ijazah Sarjana Muda Undang-undang dari Universiti Canterbury, Christchurch, New Zealand. Beliau kemudian menerima ijazah Sarjana Undang-undang dalam undang-undang awam daripada Universiti Nasional Australia, Canberra, Australia. Pada tahun 1986, beliau menjadi rakyat Tuvalu pertama yang layak sebagai peguam setelah diterima sebagai peguamcara dan peguam cara di Mahkamah Tinggi New Zealand.

 Kerjaya 
Feleti dilantik sebagai Peguam Negara Tuvalu dan Ketua Perkhidmatan Perundangan dan Kehakiman Tuvalu dari tahun 1991 hingga tahun 2000, menjadi rakyat Tuvalu pertama yang menjawat jawatan itu. Pendahulu beliau merupakan ekspatriat. Cameron Dick berkhidmat sebagai pemangku Peguam Negara Tuvalu dari tahun 1995 hingga tahun 1996 ketika Feleti mengikuti pengajian pasca siswazah di Universiti Nasional Australia. Beliau digantikan oleh Iakoba Italeli pada tahun 2002.

Dari tahun 2000 hingga tahun 2006, Feleti ialah Ketua Pengarah Agensi Perikanan Forum Kepulauan Pasifik (FFA), yang berpangkalan di Honiara, Kepulauan Solomon. Dari tahun 2007 hingga tahun 2013, beliau berkhidmat sebagai Timbalan Ketua Setiausaha Forum Kepulauan Pasifik (PIF), yang beribu pejabat di Fiji. Dalam tempoh ini, beliau juga merupakan pemangku Setiausaha Agung Forum Kepulauan Pasifik, berikutan kesihatan dan kematian Setiausaha Agungnya, Greg Urwin dari Australia.

Pada tahun 2014, Feleti dilantik sebagai setiausaha agung sementara bagi pertubuhan serantau yang baru ditubuhkan, Forum Pembangunan Kepulauan Pasifik (PIDF), yang dipegangnya sehingga pelantikannya ke WCPFC. Dua lagi calon untuk setiausaha agung ialah Wilkie Rasmussen, menteri luar Kepulauan Cook, dan Tuiloma Neroni Slade, bekas peguam negara Samoa dan bekas hakim Mahkamah Jenayah Antarabangsa. Akhirnya, Slade dipilih sebagai setiausaha agung seterusnya pada mesyuarat Forum Kepulauan Pasifik di Niue, manakala Feleti dilantik untuk mengetuai Sekretariat WCPFC sebagai pengarah eksekutif pada Disember 2014.

Feleti menerima anugerah Darjah Empayar British (OBE) dalam Senarai Anugerah Kehormat sempena Keputeraan Ratu 2013 atas jasa perkhidmatan beliau kepada kerajaan.

 Perdana Menteri Tuvalu (2024–kini) 
Feleti dilantik sebagai Perdana Menteri Tuvalu ke-14 pada 26 Februari 2024 selepas beliau dipilih tanpa bertanding oleh parlimen.

 Rujukan 

Kategori:Perdana Menteri Tuvalu
Kategori:Penerima Darjah Empayar British