Laluan Persekutuan Malaysia 1 (Sarawak)

Laluan Persekutuan 1 bagi Bahagian Sarawak , Laluan Lebuhraya Asia , ialah sebuah laluan persekutuan dengan sepanjang 1077 km di Sarawak, Malaysia, lebuh raya tersebut juga dikenali sebagai Lebuhraya Pan Borneo Sarawak atau Sarawak First Trunk Road, menjadikan lebuh raya itu sebagai komponen terpanjang di Malaysia. ialah sebuah lebuh raya persekutuan yang juga merupakan komponen rangkaian Lebuhraya Pan Borneo yang lebih besar. sebahagian daripada rangkaian Lebuhraya Pan Borneo yang lebih besar. Senarai Jalan Persekutuan Utama Malaysia   - Malaysian Public Works Department. Accessed 2011-5-14. Pembinaan lebuh raya itu bermula pada tahun 1965 selepas Sarawak menjadi ahli persekutuan Malaysia pada tahun 1963.

Gabungan panjang Lebuhraya Pan Borneo Sarawak dan rakan sejawatannya di Sabah telah membentuk lebuh raya persekutuan terpanjang di Malaysia, dengan jumlah panjang 1,503 km. Senarai Jalan Persekutuan Utama Malaysia   - Malaysian Public Works Department. Accessed 2011-5-14.

Lebuhraya Pan Borneo Sarawak terkenal kerana mempunyai tiga segmen berasingan, diapit oleh dua segmen Lebuhraya Pan-Borneo Brunei. Laluan Persekutuan 1 tersebut dibina dalam beberapa bahagian, terdiri daripada 92 bahagian kesemuanya. Secara amnya, semua lebuh raya persekutuan dan negeri lain di Sarawak berfungsi sebagai anak sungai di Laluan Persekutuan 1. Lebuh raya ini merupakan satu-satunya lebuh raya berorientasikan timur-barat di Sarawak dan menghubungkan kebanyakan ibu kota bahagian di Sarawak kecuali Kapit dan Mukah . Bahagian dari Miri ke Limbang dan ke Lawas dihubungkan oleh rangkaian lebuh raya Brunei. Di sempadan Sarawak-Sabah di Merapok, pemandu kenderaan mesti melepasi pusat pemeriksaan imigresen untuk memasuki Sabah dan begitu juga sebaliknya. Lebuh raya itu diteruskan sebagai Laluan Persekutuan Malaysia 1 (Sabah) di Sindumin.thumb|upright|Teluk Melano, permulaan Lebuhraya Pan Borneo.

 Sejarah 
kanan|thumb| Telok Melano, titik permulaan Lebuhraya Pan Borneo.
Lebuhraya Pan-Borneo Sarawak dibina kerana kekurangan rangkaian lebuh raya antara bandar di wilayah Sarawak. Pada mulanya, rancangan lebuh raya antara bandar di Sarawak hanya wujud selepas Perang Dunia Kedua berakhir pada 1945, selepas Sarawak diserahkan kepada Britain untuk menjadi Tanah Jajahan Mahkota British. name="geo-asean"

Pembinaan lebuh raya batang antara bandar pertama di Wilayah Sarawak telah dimulakan pada tahun 1965, digelar sebagai "Jalan Batang Pertama".  Kebanyakan rangkaian lebuh raya di Sarawak telah dibina dalam dekad 1960-an hingga 1980-an. name="geo-asean"Hill, R.D.; Bray, Jennifer M. (1976). Geography and the Environment in Southeast Asia. Hong Kong: Hong Kong University Press. ISBN 9789622090095. Bahagian Lawas–Merapok–Sindumin telah siap pada tahun 1981   manakala pautan terakhir yang hilang dari Sibu ke Bintulu telah siap pada tahun 1985.  Bagaimanapun, lebuh raya itu belum diturap sepenuhnya dengan asfalt pada masa itu; hanya pada akhir Rancangan Malaysia Keenam (RMK6) pada tahun 1995 barulah lebuh raya FT1 di Sarawak diturap sepenuhnya. 

Sebelum tahun 1996, semua laluan dalam rangkaian Lebuhraya Pan-Borneo di Malaysia, termasuk Lebuhraya Pan-Borneo Sarawak, adalah lebuh raya negeri. Selepas Akta Jalan Persekutuan 1959 dikuatkuasakan di Sabah dan Sarawak pada tahun 1984, lebuh raya tersebut telah diwartakan semula sebagai lebuh raya persekutuan pada tahun 1996 dengan nombor laluan FT1 (dari Sematan ke Kudat melalui Brunei), FT13 (Batu 32 Sandakan ke Tawau) dan FT22 (Tamparuli ke Sandakan). Senarai Jalan Persekutuan Utama Malaysia   - Malaysian Public Works Department. Accessed 2011-5-14. Lebuh raya tersebut kemudiannya diwartakan sebagai sebahagian daripada Laluan Rangkaian Lebuhraya Asia AH150.  

Walaupun beberapa bahagian telah dinaik taraf kepada lebuh raya terbahagi, Lebuhraya Pan-Borneo Sarawak terkenal dengan keadaannya yang teruk di banyak bahagian. Keadaan keseluruhan di banyak bahagian Lebuhraya Malaysia adalah teruk dengan banyak jalan berlubang, kerana kebanyakan bahagian lebuh raya dibina dengan standard serendah JKR R3 (had laju reka bentuk: 70 km/j; lebar lorong minimum: 3.0 m).    lalu adanya Kajian untuk menaik taraf keseluruhan lebuh raya kepada lebuh raya super dua di bawah piawaian JKR R5 (had laju reka bentuk: 100 km/j; lebar lorong minimum: 3.5 m) telah dilakukan, yang dijangka menelan belanja RM16 bilion.  Akhirnya, kerajaan persekutuan Malaysia telah memilih untuk menaik taraf Lebuhraya Pan-Borneo kepada lebuh raya terbahagi.  Kerja-kerja menaik taraf Lebuhraya Pan-Borneo Sarawak kepada lebuh raya terbahagi dijangka siap menjelang tahun 2023, dengan kos keseluruhan RM27 bilion termasuk rakan sejawatannya di Sabah. 

 Bahagian-bahagian Laluan Persekutuan 1 di Sarawak 
Terdapat sebanyak 93 bahagian yang membentuk keseluruhan Laluan Persekutuan 1 di Sarawak:
NamaDari – KeNama JalanBahagianLaluan Persekutuan 1Telok Melano – SematanJalan Sematan–Telok MelanoKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 1Sematan – Perigi JunctionJalan Lundu–SematanKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 2Perigi Junction - Biawak JunctionJalan Lundu–SematanKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 3Biawak Junction - Batang KayanJalan Lundu–SematanKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 4Batang Kayan - Selampit JunctionJalan Bau–LunduKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 5Selampit Junction - Bokah JunctionJalan Bau–LunduKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 6Bokah Junction - Sg. TopahJalan Bau–LunduKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 7Sg. Topah - Bau / Tondong JunctionJalan Bau–LunduKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 8Bau / Tondong Junction - Kampung Pinang JunctionJalan Batu Kawa–TondongKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 9Kampung Pinang Junction - Sg. Sarawak (Batu Kawa)Jalan Batu Kawa–TondongKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 10Batang Sarawak(Batu Kawa) - Mile 3 RoundaboutJalan Batu KawaKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 11AMile 3 Roundabout - Jtn. Jalan Datuk Bandar MustaphaJalan Datuk Tawi SliKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 11B1Mile 3 Roundabout - JKR DepotJalan Datuk Amar Kalong Ningkan (Menuju selatan)KuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 11B2JKR Depot - Mile 3 RoundaboutJalan Datuk Amar Kalong Ningkan (Menuju utara)KuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 12AMile 6 Roundabout - M 10 K/S Road (UP)Jalan Penrissen (Menuju selatan)KuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 12BM 10 K/S Road - Mile 6 Roundabout (DOWN)Jalan Penrissen (Menuju utara)KuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 13Mile 10 (End Dual cw) - Sg. Du'uhJalan Kuching–SerianKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 14Sg. Du'uh - Kuching / Samarahan BoundaryJalan Kuching–SerianKuchingLaluan Persekutuan 1 Bahagian 15Kuching / Samarahan Boundary - Sg. MamatJalan Kuching–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 16Sg. Mamat - Serian RoundaboutJalan Kuching–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 17ASerian Roundabout - Sg. Sadong BridgeJalan Serian BypassSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 17BSg. Sadong Bridge - Gedong JunctionJalan Sri Aman–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 18Gedong Junction - Kampung Limau JunctionJalan Sri Aman–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 19Kampung Limau Junction - Sg. KarangJalan Sri Aman–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 20Sg. Karang - Sg. StabauJalan Sri Aman–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 21Sg. Stabau - Samarahan/ Sri Aman BoundaryJalan Sri Aman–SerianSamarahanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 22Samarahan / Sri Aman Boundary - Pantu JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 23Pantu Junction - Lachau JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 24Lachau Junction - Sg. EngkramutJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 25Sg. Engkramut - Sri Aman JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 26Sri Aman Junction - Batu Lintang JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 27Batu Lintang Junction - Engkilili JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 28Engkilili Junction - Lubok Antu JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 29Lubok Antu - Batang SkrangJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 30Batang Skrang - Betong JunctionJalan Sri Aman–SarikeiSri AmanLaluan Persekutuan 1 Bahagian 31Betong Junction - Batang LayarJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Batang Layar - Sg. PakuJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Sg. Paku - Sg. RimbasJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Sg. Rimbas - Pusa JunctionJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Pusa Junction - Sg. KrianJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Sg. Krian - Saratok JunctionJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Saratok Junction - Roban JunctionJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Roban Junction - Sri Aman / Sarikei BoundaryJalan Sri Aman–SarikeiBetong—Sri Aman / Sarikei Boundary - Bayong JunctionJalan Sibu–SarikeiSarikei—Bayong Junction - Sarikei JunctionJalan Sibu–SarikeiSarikei—Sarikei Junction - Sg. NyelongJalan Sibu–SarikeiSarikei—Sg. Nyelong - Bintangor JunctionJalan Sibu–SarikeiSarikei—Bintangor Junction - Sg. MadorJalan Sibu–SarikeiSarikei—Sg. Mador - Sg. JikangJalan Sibu–SarikeiSarikei—Sg. Jikang - Kanowit JunctionJalan Sibu–SarikeiSarikei—Kanowit Junction - Durin Ferry PointJalan Sibu–SarikeiSibu—Durin Ferry Point - Sibu Junction (M 12 Junction)Jalan Sibu–SarikeiSibu—Sibu Junction (M 12 Junction ) - Sg. PasaiJalan Sibu–BintuluSibu—Sg. Pasai - Btg. OyaJalan Sibu–BintuluSibu—Btg. Oya - Bukit SingalangJalan Sibu–BintuluSibu—Bukit Singalang - Btg. MukahJalan Sibu–BintuluSibu—Btg. Mukah - Sg. BuluhJalan Sibu–BintuluSibu—Sg. Buluh - Btg. BalingianJalan Sibu–BintuluSibu—Btg. Balingian - Kemena JunctionJalan Sibu–BintuluSibu—Kemena Junction - Sg. Arip Bridge EndJalan Sibu–BintuluSibu—Sg. Arip - Sibu / Bintulu BoundaryJalan Sibu–BintuluBintulu—Sibu / Bintulu Boundary - Batang TatauJalan Sibu–BintuluBintulu—Batang Tatau - Sg. SemanokJalan Sibu–BintuluBintulu—Sg. Semanok - Sg. SeladJalan Sibu–BintuluBintulu—Sg. Selad - Batang KemenaJalan Sibu–BintuluBintulu—Batang Kemena - Bintulu JunctionJalan Sibu–BintuluBintulu—Bintulu Junction - Sg. Sibiu No.2Jalan Miri–BintuluBintulu—Nyabau Jnt. (end of single CW) - Bintulu Jnt.Jalan Miri–BintuluBintulu—Sg. Sibiu No.2 - Sg. Sibiu No.3Jalan Miri–BintuluBintulu—Sg. Sibiu No.3 - Mile 22 Quarry JunctionJalan Miri–BintuluBintulu—Mile 22 Quarry junction - Sg. SimilajauJalan Miri–BintuluBintulu—Sg. Similajau - Rumah LankanJalan Miri–BintuluBintulu—Rumah Lankan - Bintulu / Miri BoundaryJalan Miri–BintuluBintulu—Bintulu / Miri Boundary - Sg. SuaiJalan Miri–BintuluBintulu—Sg. Suai - Telabit JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Telabit Junction - Niah JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Niah junction - Subis 2 JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Subis 2 Junction - Karabungan JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Karabungan Junction - Sg. BakasJalan Miri–BintuluMiri—Sg. Bakas - Bekenu JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Bekenu Junction - Entulang JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Entulang Junction - Sg. LikuJalan Miri–BintuluMiri—Sg. Liku - Sg. Rait JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Sg. Rait Junction - Miri Airport JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Miri Airport Junction - Puchong RoundaboutJalan Miri–BintuluMiri—Puchong Roundabout - Miri Airport JunctionJalan Miri–BintuluMiri—Puchong Roundabout - Sg. Lutong (UP)Jalan Miri–LutongMiri—Sg. Miri - Puchong Roundabout (DOWN)Jalan Miri–LutongMiriLaluan Persekutuan 1 Bahagian 81Sg. Lutong - Kuala Baram Ferry PointJalan Lutong–Kuala BaramMiriLaluan Persekutuan 1 Bahagian 82Kuala Baram Ferry Point - Sg. Tujuh Checkpoint (Sempadan Malaysia-Brunei)Jalan Kuala Baram–Sungai TujuhMiri—Tedungan Checkpoint, Limbang (Sempadan Brunei-Malaysia) - Sg. LimbangJalan Tedungan-LimbangLimbang—Sg. Limbang Bridge - Ng. Medamit / Batu Danau JunctionJalan Tedungan-LimbangLimbang—Ng. Medamit/Batu Danau Jnt.-Kubong/Ng. Medamit Jnt.Jalan Tedungan-LimbangLimbang—Kubong Junction - Limbang Town (Police Station)Jalan LimbangLimbang—Limbang Town - Pandaruan Checkpoint, Limbang (Sempadan Malaysia-Brunei)Jalan LimbangLimbang—Mengkalap Checkpoint, Lawas (Sempadan Brunei-Malaysia) - Sg. TrusanJalan LawasLimbangLaluan Persekutuan 1 Bahagian 89Sg. Trusan - Lawas TownJalan LawasLimbangLaluan Persekutuan 1 Bahagian 90Lawas Town - Batang LawasJalan LawasLimbangLaluan Persekutuan 1 Bahagian 91Batang Lawas - Sg. MalagangJalan LawasLimbangLaluan Persekutuan 1 Bahagian 92Sg. Malagang - Sempadan Lawas/Merapok-Sipitang/Sindumin (Sarawak-Sabah)Jalan LawasLimbangCheckpoint Merapok SARAWAKbahagian Limbangkawasan sempadan Lawas/MerapokSempadan wilayah Sabah-SarawakSABAHbahagian Pedalamankawasan sempadan Sipitang/SinduminLaluan Persekutuan 1 SabahSipitangJalan Sipitang - TenomBahagian Pedalaman, Sabah

 Lihat juga 

 Lebuhraya Pan Borneo
 Laluan Persekutuan Malaysia 1 (Sabah)
 Laluan Persekutuan Malaysia 22
 Laluan Persekutuan Malaysia 13 (Sabah)

Pautan Luar


 Rujukan