Bahasa Jepun Kuno

Category:Language articles with unreferenced extinction date
  merupakan tahap tertua perkembangan Bahasa Jepun yang ditentusahkan, direkodkan dalam dokumen dari zaman Nara (abad ke-8). Bahasa ini berkembang menjadi bahasa Jepun Pertengahan Awal pada Zaman Heian, tetapi julat tempoh yang tepat antara dua tahap perkembangan bahasa tersebut mempunyai kontroversi. Bahasa Jepun Kuno merupakan ahli awal keluarga bahasa Japonik. Tiada hubungan genetik dengan keluarga bahasa lain telah terbukti.

Bahasa Jepun Kuno ditulis menggunakan man'yōgana yang menggunakan aksara Cina sebagai silabogram atau (kadang-kadang) logogram. Ia menampilkan beberapa perbezaan fonemik daripada bentuk terkemudian, seperti struktur suku kata yang lebih mudah dan perbezaan antara beberapa pasangan suku kata yang telah disebut secara secaman sejak zaman bahasa Jepun Pertengahan Awal. Realisasi fonetik untuk pembezaan fonemik ini masih kurang pasti. Rekonstruksi dalaman telah menunjukkan fasa bahasa Jepun pra-Kuno yang mempunyai bilangan bunyi konsonan dan bunyi vokal yang lebih sedikit.

Seperti bahasa-bahasa Jepun yang lain, Bahasa Jepun Kuno pada dasarnya merupakan bahasa aglutinatif dengan susunan kata subjek–objek–kata kerja, kata adjektif dan kata adverba mendahului kata nama dan kata kerja yang telah diubahsuai, dan kata kerja bantu dan kata partikel yang dipaut pada kata kerja utama. Tidak seperti pada zaman yang kemudian, kata sifat bahasa Jepun Kuno boleh digunakan tanpa infleksi untuk mengubah suai kata nama berikut. Kata kerja bahasa Jepun Kuno mempunyai sistem yang kaya dengan kala masa dan akhiran aspek.

 Sumber dan pentarikhan 
alt=Two pages of a manuscript, with the main text in standard characters and annotations in a cursive style|kiri|thumb| Manuskrip beranotasi Man'yōshū abad ke-11
Bahasa Jepun Kuno biasanya ditakrifkan sebagai bahasa pada zaman Nara (tahun 710–794), sewaktu ibu kotanya ialah Heijō-kyō (kini Nara). Itulah zaman teks bersambung terawal dalam bahasa Jepun dengan 112 lagu yang termasuk dalam Kojiki (tahun 712). Sumber sastera utama lain pada zaman itu ialah 128 lagu yang termasuk dalam Nihon Shoki (tahun 720), serta Man'yōshū (tahun 759) yang merupakan kompilasi kepada lebih daripada 4,500 puisi. Sampel yang lebih pendek ialah 25 puisi dalam Fudoki (tahun 720) dan 21 puisi Bussokuseki-kahi (tahun 752). Yang terkemudian ini mempunyai kelebihan sebagai batu bersurat asli, sedangkan manuskrip tertua yang masih ada dari semua teks lain adalah hasil penyalinan berabad-abad, dengan kewujudan risiko kesilapan penyalinan. Teks prosa lebih terhad bilangannya tetapi dianggap mencerminkan sintaks Bahasa Jepun Kuno dengan lebih tepat berbanding teks ayat. Bahan yang paling penting ialah 27  ('liturgi') yang direkodkan dalam Engishiki (disusun pada tahun 927) dan 62  (secara harfiah bermaksud 'perintah yang diumumkan', bermaksud titah raja) yang direkodkan dalam Shoku Nihongi (tahun 797).

Sebilangan perkataan Jepun yang terhad, kebanyakannya nama peribadi dan nama tempat, direkodkan secara fonetik dalam teks Cina kuno, seperti sebahagian dari "Wei Zhi" dalam Rekod Tiga Kerajaan (abad ke-3 Masihi), tetapi transkripsi oleh sarjana Cina adalah tidak berapa boleh dipercayai. Inskripsi tertua yang masih hidup dari Jepun, yang berasal dari abad ke-5 atau awal abad ke-6, termasuk yang terdapat pada Cermin Kuil Suda Hachiman, Pedang Inariyama dan Pedang Eta Funayama. Inskripsi tersebut ditulis dalam bahasa Cina Klasik tetapi mengandungi beberapa nama Jepun yang ditranskripsi secara fonetik menggunakan aksara Cina. Batu bersurat sedemikian menjadi lebih biasa ditemui sejak zaman Suiko (592–628). Serpihan itu biasanya dianggap sebagai bentuk bahasa Jepun Kuno.

Daripada 10,000 rekod kertas yang disimpan di Shōsōin, hanya dua, bertarikh kira-kira tahun 762, dalam bahasa Jepun Kuno. Lebih 150,000 tablet kayu () yang berasal dari akhir abad ke-7 dan awal abad ke-8 telah digali. Tablet mengandungi teks pendek, selalunya dalam bahasa Jepun Kuno dengan gaya bahasa sehari-hari berbanding puisi dan liturgi yang digilap dari korpus utama.

 Sistem penulisan 
Artifak yang ditulis dengan aksara Cina bertarikh seawal abad ke-1 Masihi telah ditemui di Jepun, tetapi pengetahuan terperinci tentang tulisan itu nampaknya tidak sampai ke pulau-pulau sehingga awal abad ke-5. Menurut Kojiki dan Nihon Shoki, skrip itu dibawa oleh cendekiawan dari Baekje (barat daya Korea). Teks terawal yang ditemui di Jepun ditulis dalam bahasa Cina Klasik, mungkin oleh jurutulis imigran. Teks "hibrid" kemudiannya menunjukkan pengaruh tatabahasa Jepun, seperti susunan perkataan (contohnya, kata kerja diletakkan selepas objek).

Orang Cina dan orang Korea telah lama menggunakan aksara Cina untuk menulis istilah bukan Cina dan nama khas secara fonetik dengan memilih aksara untuk perkataan Cina yang berbunyi serupa dengan setiap suku kata. Orang Korea juga menggunakan aksara secara fonetik untuk menulis kata partikel dan dan bentuk infleksi bahasa Korea yang ditambahkan pada teks Cina untuk membolehkannya dibaca sebagai bahasa Korea (aksara Idu). Di Jepun, amalan ini dikembangkan menjadi , skrip lengkap untuk bahasa yang menggunakan aksara Cina secara fonetik, yang merupakan nenek moyang suku kata kana moden. Sistem ini telah digunakan dalam bahagian ayat Kojiki (712) dan Nihon Shoki (720).

Sebagai contoh, baris pertama puisi pertama dalam Kojiki ditulis dengan lima aksara:  
Bahasa Cina PertengahanBahasa Jepun Kunolapan-awanmenaik.'banyak awan menaik'
Kaedah menulis suku kata Jepun dengan menggunakan aksara untuk bunyi Cina () ini telah ditambah dengan kaedah tidak langsung dalam tulisan campuran kompleks Man'yōshū (c. 759).   

 Suku kata 
Dalam , setiap suku kata bahasa Jepun Kuno diwakili oleh aksara Cina. Walaupun mana-mana daripada beberapa aksara boleh digunakan untuk suku kata tertentu, analisis yang teliti mendedahkan bahawa 88 suku kata telah dibezakan dalam bahasa Jepun Kuno awal, yang dilambangkan oleh lagu-lagu Kojiki:  
+Suku kata pada bahasa Jepun Kuno Awal, dengan common man'yōgana lazim                                                                                        

Dalam bentuk terkemudian bahasa Jepun itu, sistem ini mempunyai kekosongan yang dijangka wujudnya yi dan wu. Shinkichi Hashimoto membuat penemuan pada tahun 1917 yang banyak suku kata moden i, e atau o dipecahkan kepada dua bentuk, ditakrifkan sebagai jenis  dan jenis .
Perkara tersebut ditandakan dengan padanan subskrip 1 dan 2 dalam jadual di atas. Suku kata mo1 dan mo2 tidak dibezakan dalam Nihon Shoki dan Man'yōshū yang kemudiannya, mengurangkan bilangan suku kata kepada 87.
Sesetengah penulis juga percaya bahawa terdapat dua bentuk po dibezakan dalam Kojiki.
Semua pasangan tersebut bergabung menjadi satu dalam bahasa Jepun Pertengahan Awal pada Zaman Heian.

Bunyi-bunyi konsonan g, z, d, b dan r tidak wujud pada awal perkataan.
Sebaliknya, suku kata yang terdiri daripada bunyi vokal tunggal dihadkan pada kedudukan awal kata, dengan beberapa pengecualian seperti  'dayung',  'membaring',  'menyesal' (dengan bentuk konklusif ),  'menua' dan , bentuk adnominal untuk kata kerja  'menanam'. Alexander Vovin berhujah bahawa suku kata bukan awal kata i dan u dalam kes-kese sedemikian sepatutnya disebut sebagai suku kata bahasa Jepun Kuno yi dan wu.

+ Taburan kekerapan suku kata bahasa Jepun Kuno dalam Man'yōshū - k- g- s- z- t- d- n- p- b- m- y- r- w- -a  4612  7616  3358  3473  255  5212  734  5891  6450  2195  6018  3184  4213  2581 -i1  3679  5771  762  8070  350  2195  335  7101  3489  585  5818  3901  270 -i2  690  404  756  140  589 -u  1556  4855  444  2507  904  4417  1065  1449  2905  389  2692  2190  3656 -e1  45  1145  13  1220  210  2831  727  1425  1101  203  318  644  2598  342 -e2  1011  489  959  287  1406 -o1  2441  1995  138  536  8  485  269  583  1870  75  7788  871  215  3657 -o2  3407  436  1206  122  5848  882  9618  1312  1177

Bunyi vokal jarang iaitu  hampir setiap kali wujud di akhir sesuatu morfem.
Hampir semua bunyi ,  dan  turut wujud pada akhir sesuaut morfem.

 Transkripsi 
Beberapa notasi berlainan untuk perbezaan jenis A/B wujud dalam karya sastera sezaman, termasuklah:
+ Notasi umum untuk pembezaan jenis A/B notations for the type A/B distinction Notasi terindeks i1  i2  e1  e2  o1  o2 Kindaichi, Miller, Ōno i  ï  e  ë  o  ö Vovin i  ï  e  ɛ  o  ə Mathias–Miller diubahsuai î  ï  ê  ë  ô  ö Yale (Martin) yi  iy  ye  ey  wo  o̠ Unger, Frellesvig dan Whitman i  wi  ye  e  wo  o

 Rujukan 

Nota

 Karya yang dipetik 

























 Bacaan lanjut 











 Pautan luar 

  Old Japanese poems, in original script and transcription, with morphological and syntactic analysis, and a linked dictionary.
 Japanese Historical Linguistics – collection of materials at Cornell University, including drafts of the Old Japanese chapters of .
Kategori:Bahasa purba
Kategori:Bahasa-bahasa Jepun
Kategori:Sumber CS1 bahasa Jepun (ja)
Kategori:CS1 menggunakan tulisan bahasa Jepun (ja)
Kategori:Rencana yang mengandungi teks bahasa Jepun
Kategori:Rencana dicipta sempena WikiGotong-Royong ASEAN-Jepun 50