Jageri

Jageri ialah gula tebu tradisional digunakan di Benua Kecil India dan Asia Tenggara. Ia produk pekat jus tebu dan juga buah kurma atau sap palma tanpa pemisahan molases dan hablur, dan boleh berbeza-beza dari perang keemasan hingga ke perang gelap. Ia serupa dengan panela Amerika Latin, juga dikenali sebagai piloncillo di Mexico. Ia mengandungi sehingga 50% sukrosa, sehingga 20% gula berbalik, dan sehingga 20% kelembapan, dengan selebihnya terdiri daripada bahan tidak larut lain, seperti abu kayu, protein dan gentian hampas tebu. Jageri sangat mirip dengan muscovado, pemanis penting dalam masakan Portugis dan masakan British. Sukari ngutu/nguru Kenya pula tidak mempunyai serat; ia gelap dan diperbuat daripada tebu dan juga kadangkala diekstrak daripada pokok palma.

 Etimologi 
Jageri berasal daripada bahasa Indo-Portugis jágara, jagra, daripada Kannada ಸಕ್ಕರೆ (śarkare) atau Hindi शक्कर (śakkar)/Urdu شکر‎ (śakkar), akhirnya daripada Sanskrit शर्करा (śarkarā).wikt:jaggery

 Asal-usul 
Jageri diperbuat daripada hasil tebu dan pokok palma todi. Gula yang diperbuat daripada nira kurma adalah lebih berharga dan jarang didapati di luar kawasan tempat ia dibuat. Pokok todi pula ditoreh untuk menghasilkan jager di India, Bangladesh, Pakistan, Nepal, Myanmar dan Sri Lanka.

Di Sri Lanka, ekstrak sirap daripada pokok kithul (Caryota urens) digunakan secara meluas untuk pengeluaran jageri.

Semua jenis gula datang dalam blok atau pes sirap gula pekat yang dipanaskan hingga . Secara tradisinya, sirap dibuat dengan merebus jus tebu mentah atau nira palma dalam bekas yang besar, cetek, berdasar bulat.
kiri|thumb| Pengeringan jus tebu separa pepejal dalam kuali lain untuk penyediaan jageri: amalan di India

 Penamaan 
kiri|thumb| Jageri Burma di pasar di Mandalay

 Di Asia Selatan 

 Daripada guḍa dalam bahasa Sanskrit (    ):
 guṛ Benggali (), Bhojpur (गुड़), Punjabi (ਗੁੜ), Haryanvi (), Hindi ()
 gur dalam Bahasa Assam () dan Bahasa Naga ()
 ɠuṛ dalam Sindhi ‎) Dan Urdu ‎)
 guḍô (ଗୁଡ) di Odia
 Allah (rumi Godd) dalam Konkani गोड)
 guḷ () dalam bahasa Marathi
 gôḷ dalam Gujerat () dan Rajasthani (गौळ)
 gwëṛa dalam Pashto (ګوړه)

 Daripada Proto-Dravidian *bel-am :
 vellam dalam Bahasa Tamil (வெல்லம்) dan Malayalam (), atau lebih panjang dalam bentuk panai vellam dalam bahasa Tamil (பனை வெல்லம்)
 bellam dalam Telugu ()
 bella dalam bahasa Kannada () dan Tulu
 Daripada Sanskrit śarkarā (    ):
 śarkkara atau cakkara dalam Malayalam ( atau )
 sakkarai dalam Bahasa Tamil (சக்கரை)
 sakkhar dalam Bahasa Nepal ()
 hakuru dalam Bahasa Sinhala () dan Divehi ()
 Daripada Bahasa Sanskrit miṣṭa (    ):
 mitha dalam Bahasa Bhojpur
 mithoi dalam bahasa Assam ()
 Istilah lain:
 kawltu tuikang di Bahasa Paite
 Kurtai di Bahasa Mizo
 bheli dalam Bahasa Nepal
 karuppaṭṭi, karippaṭṭi, atau karipeṭṭi dalam bahasa Malayalam () ialah jageri yang diperbuat daripada jus kurma, dan panam kalkaṇḍam () ialah gula-gula batu yang diperbuat daripada jus kurma.
 karupaṭṭi (கருப்பட்டி) atau panam kalkaṇḍu (பனம் கற்கண்டு) dalam bahasa Tamil

 Di Asia Tenggara 

 Kemboja 

 Skor tnaot () dalam bahasa Khmer

 Myanmar (Burma) 

 Htanyet (ထန်းလျက်) [Jageri Sawit Todi] () dalam bahasa Burma
 Kyan Tha Kar (ကြံသကာ) [Jageri Tebu] dalam bahasa Burma

 Malaysia 

 Gula melaka atau Gula merah dalam bahasa Melayu
 Gula nisan/nise dalam bahasa Melayu Kelantan
 Gula apong di Sarawak, Malaysia ialah jenis jageri, yang diperbuat daripada getah pokok nipah atau Nypa fruticans.

 Indonesia 

 Gula jawa dalam bahasa Indonesia dan Jawa
 Gula merah dalam bahasa Indonesia dan Melayu
 Gula aren dalam bahasa Indonesia dan Betawi
 Gula kawung dalam bahasa Sunda

 Filipina 

 Pakombuk (Kapampangan)
 Panocha (Sepanyol Filipina)
 Panutsa (Tagalog)
 Sangkaka (Tagalog)
 Bagkat Bao - mungkin serantau Bulacan (Tagalog)
 Calamay - Leyte dan Samar (Waray-waray)

 Thailand 

 Jageri sawit:    , 
 Jageri kelapa:    , 
 Gula tebu:    , 
 Gula tebu perang berbutir:    , 
 Gula tebu putih berbutir:    ,  ; atau    , 


 Di tempat lain 

 Raspadura di Cuba dan Panama
 Rapadura di Brazil
 Panela di Amerika Tengah dan sebahagian Amerika Selatan
 Piloncillo di Mexico
 Tapa de dulce di Costa Rica
 Chancaca di Peru
 Papelón, panela atau miel de panela di Venezuela
 Sukari nguuru dalam Swahili
   dalam bahasa Jepun
 Gur di Afghanistan

 Galeri Imej 

 Lihat juga 









 Rujukan 

Kategori:Masakan India
Kategori:Gula
Kategori:Rencana yang mengandungi teks bahasa Cina
Kategori:Rencana yang mengandungi teks bahasa Jepun