Bahasa Austronesia Purba

Bahasa Austronesia Purba (singkatan PAN)  ialah bahasa leluhur hipotesis kepada bahasa-bahasa Austronesia, salah satu keluarga bahasa utama di dunia, yang merangkumi bahasa Melayu. Bahasa Austronesia Purba difahamkan mula muncul di pulau Taiwan sebelum berpecah pada sekitar 5,500-6,000 SM. Bentuk leluhur atau induk bahasa ini telah dikaji melalui kaedah perbandingan pelbagai bahasa yang wujud di bawah rumpun Austronesia ini.

 Fonem 
Aturan fonem atau unit sebutan terkecil tuturan bahasa ini telah dibentangkan beberapa kali oleh beberapa pakar bahasa iaitu:

 Robert Blust dari Universiti Hawaii di Manoa, pada tahun 1999
 John Wolff, pada tahun 2010.Wolff, John U. (2010). ''Proto-Austronesian Phonology with Glossary''. Ithaca, NY: Cornell Southeast Asia Program Publications.

 Teori Blust (1999) 
Blust menyusun sebanyak 25 konsonan, 4 vokal, dan 4 diftong dibina semula yang difikirkan wujud dalam penuturan bahasa Austronesia Purba. Namun, Blust mengakui bahawa beberapa konsonan yang dibina semula masih kontroversial dan diperdebatkan.
Bibir/labialGusi/AlveolarLelangit/PalatalGelungan/RetrofleksVelarUvularGlotisHentian tanpa suarap t k q Hentian bersuarab d D g ; j Sengauanm n ñ ŋ Geseran/FrikatifS s h Letusan/afrikatC c , z Sisianl N Tamparan atau getaranr ; R  atau Malaranw y 

Vokal

KetinggianDepanTengahBelakangSempiti u Tengahə Luasa 

Diftong

 * -ay
 * -aw
 * -uy
 * -iw

 Aturan Wolff (2010) 
Bibir/labialGusi/AlveolarLelangit/PalatalVelarUvularGlotisHentian tanpa suarap t c k q Hentian/geseran bersuarab d j g ɣ Sengauanm n ŋ Geseran tanpa suaras j Sisianl ɬ  Wolff uses  (which in IPA stands for a voiceless alveolar lateral fricative) to represent the proto-sound which he assumes to have been a palatal lateral [ʎ].Malaranw y 

 Perbandingan kosa kata 
Perkataan yang dicondongkan pada lajur pertama ialah perkataan lama yang diketahui diturunkan dari akar Austronesia.

Haiwan
HaiwanAustronesia PurbaMelayu-Polinesia PurbaOceanik PurbaPolinesia Purbaanjing (asu)*asu*asu––burung*qayam*qayam, *manukPMP *qayam = 'haiwan jinakan', PMP *manuk = 'burung jinakan, ayam', and PMP *manu-manuk = 'burung'.*manuk*manuular*SulaR*hulaR, *nipay*mwata*ŋatakutu*kuCu*kutu*kutu*kutuikan*Sikan*hikan*ikan*ikaayam (manuk)*manuk–––

Tubuh badan
Tubuh badanProto-AustronesiaProto-Malayo-PolinesiaProto-OseanikProto-Polinesiatangan*(qa)lima*(qa)lima*lima*limakaki*qaqay*qaqay*waqe*waqekepala"kepala" meminjam dari bahasa Sanskrit iaitu कपाल kapāla. (hulu)*qulu*qulu*qulu, *bwatu(k)*qulumata*maCa*mata*mata*matatelinga*Caliŋa*taliŋa*taliŋa*taliŋahidung*mujiŋ*ijuŋ*isuŋ*isumulut*ŋusu*baqbaq*papaq*ŋutudarah*daRaq*daRaq*draRaq*totohati*qaCay*qatay*qate*qatetulang*CuqelaN*tuqelaŋ*suri*huikulit*qaNiC*kulit*kulit*kilibelakang (likur)Maksud moden: 20-an:


Ia meminjam dari bahasa Jawa, lihat segmen pengungkapan di entri tersebut.*likud*likud*muri, *takuRu*tuqaperut (tian)*tiaN*tian, *kempuŋ*tian*manawausus*Cinaqi*tinaqi*tinaqipayudara (susu)*susu*susu*susu*susu, *huhubahu*qabaRa*qabaRa*(qa)paRa*umaleher*liqeR*liqeR*Ruqa, *liqoR*uarambut (bulu)*bukeS*buhek*raun ni qulu*lau-qulugigi*nipen*ipen, *nipen*nipon, *lipon*nifo

 Rujukan 

 Pautan luar 

 Edisi baru kamus ini kelolaan Max Planck Institute for Evolutionary Anthropology
Kategori:Bahasa Austronesia