Perang Parsi-Uthmaniyyah

Perang Parsi-Uthmaniyah atau Perang Iran-Uthmaniyah merupakan satu siri-siri peperangan antara Empayar Uthmaniyyah dan dinasti-dinasti Safawiyyah, Afsharid, Zand dan Qajar dari Iran (Parsi) sepanjang kurun ke-16 sehingga kurun ke-19. Uthmaniyah yang terdiri daripada kawasan yang hari ini merupakan wilayah Turki pada kurun ke-15, secara beransur-ansur mula berkonflik dengan negara jirannya, Parsi, diketuai oleh Ismail I dari dinasti Safawiyyah. Dua negara ini menjadi musuh ketat, yang mana juga dipecahkan kerana berlainan mazhab, Uthmaniyah menganut mazhab Sunni manakala Safawiyyah pula adalah Syiah. Satu siri konflik ketenteraan berlaku selama berkurun-kurun di mana dua buah empayar ini bersaing untuk mengawal wilayah Anatolia timur, Caucasus, dan Iraq.

 Nama peperangan Sultan Uthmaniyah Shah Parsi   Perjanjian pada akhir peperangan Pemenang Pertempuran Chaldiran (1514)Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi II, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 339-340Selim IIsmail ITiadaUthmaniyah Perang 1532–1555Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi II, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 277-281Suleiman ITahmasp IPerjanjian Amasya (1555)UthmaniyahGábor Ágoston-Bruce Masters:Encyclopaedia of the Ottoman Empire , ISBN 978-0-8160-6259-1, p.280 Perang 1578–1590Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi III, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 21-25Murad IIIMohammad Khodabanda, Abbas IPerjanjian Constantinople (1590)UthmaniyahPerang 1603–1618, tahap pertama
Kakhetian Abbas I dan Kempen KartlianAhmed IAbbas IPerjanjian Nasuh Pasha (1612)Parsi Perang 1603–1618, tahap keduaProf.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi III, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 43-45Ahmed I, Mustafa I, Osman IIAbbas IPerjanjian Serav (1618)Parsi Perang 1623–1639Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi III, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 78-82Murad IVAbbas I, SafiPerjanjian Zuhab (1639)Uthmaniyah Perang 1730–1735, tahap pertama
Kempen Tahmasp 1731Ahmed III, Mahmud ITahmasp IIPerjanjian Ahmet Pasha (1732)Uthmaniyah Perang 1730–1736, tahap keduaProf.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi IV, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 1-8Mahmud IAbbas III, Nader ShahPerjanjian Constantinople (1736)Parsi Perang 1743–1746Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi IV, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 22-25Mahmud INader ShahPerjanjian Kerden (1746)SeriSelcuk Aksin Somel (2010), The A to Z of the Ottoman Empire, quote: "This indecisive military conflict resulted in the preservation of the existing borders.", The Scarecrow Press Inc., p. 170 Perang 1775–1776http://www.iranicaonline.org/articles/karim-khan-zand Abdulhamid I Karim Khan ZandTiadaBasra ditawan oleh Persia, retaken by Ottomans three years later. Perang 1821–1823Prof.Yaşar Yücel-Prof Ali Sevim:Türkiye tarihi IV, AKDTYKTTK Yayınları, 1991, pp 193-195Mahmud IIFat′h-Ali Shah Qajar Perjanjian Erzurum (1823)Gencatan senjata

Antara beberapa penjanjian, Perjanjian Zuhab pada tahun 1639 dianggap sebagai paling penting, kerana ia mengesahkan sempadan Turki–Iran dan Iraq–Iran pada hari ini. Dalam perjanjian selepasnya, terdapat banyak rujukan terhadap Perjanjian Zuhab.

Lihat juga
Hubungan Safawiyyah-Uthmaniyyah
Perang Parsi-Rusia
Perang Rusia-Turki

Rujukan

Sumber



Kategori:Hubungan Iran–Turki
Kategori:Sejarah Armenia
Kategori:Sejarah Georgia
Kategori:Sejarah Iraq
Kategori:Anatolia
Kategori:Sejarah Caucasus
Kategori:Sejarah Asia Barat
Kategori:Sejarah Eropah