Lundu

Lundu (Jawi: لوندو) merupakan sebuah pekan yang terletak di Bahagian Kuching bagi negeri Sarawak. Malaysia. Lundu juga merupakan pusat pentadbiran bagi daerah Lundu.

Taman Negara Tanjung Datu dan Gunung Gading terletak di Lundu.

 Sejarah 
Lundu ialah sebuah daerah yang terletak di barat laut Bahagian Kuching, Sarawak, Malaysia, dan bersempadan dengan Provinsi Kalimantan Barat, Indonesia. Pada suatu ketika dahulu, Lundu merupakan kawasan strategik di perairan Tanjung Datu yang terkenal sejak berkurun lamanya dalam sejarah termasuklah dalam sejarah Majapahit, China dan Srivijaya. Perkara ini disedari oleh penjajah British apabila Lundu kemudiannya dijadikan kubu pertama.

Sesiapa yang tahu, tanah di sekitar Lundu masih tiada orang sehingga kebelakangan ini. Walaupun sungai utama dipanggil Batang Kayan-"Sungai Kayan", tidak ada bukti sama sekali bahawa mana-mana orang Kayan pernah tinggal di sana. Pada pertengahan abad ke-18, sekumpulan orang Bidayuh yang berdekatan dari Bau berhijrah dan menetap di tebing barat Batang Kayan, di mana Kampong Melayu Stunggang sekarang berdiri. Mereka kemudiannya dipanggil Dayak Lundu, dan walaupun ahli terakhir suku itu meninggal dunia pada tahun 1960-an, anda masih dapat melihat pokok durian yang mereka tanam.

Nama "Lundu" sendiri diambil daripada seekor ikan keli kecil yang banyak terdapat di Sungai Lundu yang mengalir turun dari Gunung Gading. Terdapat juga sumber tempatan mengatakan bahawa nama Lundu berasal daripada kumpulan masyarakat yang dikenali sebagai Undu, tetapi apabila bercampur perkahwinan dengan Melayu, masyarakat Bidayuh dan Iban ini berkelompok menjadi Melayu, Bidayuh dan Iban. Undu sebenarnya merupakan variasi dari nama Undi atau Datu Undi atau dikenali sebagai Raja Jarom yang berasal dari Minangkabau, Sumatera. Datu Undi atau Undu mempunyai tujuh orang anak. Anak-anaknya menjadi kerajaan di Saribas, Samarahan, Kalaka dan Sadong. Anak-anaknya yang sangat terkenal seperti Dato Terawoh di Kota Samarahan dan Datu Godam (Saribas) yang menggunakan gelaran Abang.

Menjelang akhir abad ke-18, tiga kumpulan orang pada masa yang sama datang secara berasingan untuk membuat rumah mereka di Lundu. Dari timur datang orang Iban. Orang Iban ini berasal dari Balau di tebing barat Batang Lupar. Semasa orang Iban datang ke Lundu dari timur, peneroka Cina dan Selako tiba dari barat, di atas bukit yang memisahkan Sarawak daripada Borneo Indonesia sekarang. Orang Cina telah tinggal di Pontianak dan Sambas selama seratus tahun atau lebih. Apabila emas ditemui di Bau, orang Cina berhijrah ke sana. Juga, dari barat datanglah Selako atau Selakau. Orang Melayu juga datang menetap dari Kepulauan Natuna.

Apa yang menarik tentang Lundu, ialah walaupun empat orang berbeza menetap sangat rapat, sejak awal tidak pernah ada pergeseran antara mereka. Mereka mencari kehidupan yang lebih baik, dan setiap orang mengejar matlamat mereka dengan cara yang tidak bersaing dengan yang lain. Lundu mempunyai bekalan elektrik dan air paip (dari Gunung Gading) pada awal 60-an. Hospital Lundu telah dibina pada tahun 1965, dan kini menawarkan rawatan untuk semua kecuali masalah yang paling serius. Mereka mempunyai klinik pergigian dan pemeriksaan ultrabunyi untuk bakal ibu. Sehingga tahun 1968, Lundu hanya boleh dicapai dari Kuching dengan menaiki bot. Jalan dari Bau ke Lundu telah siap pada tahun itu dan perkhidmatan bas tetap bermula.

 Peristiwa Lundu 1972 
Pada 26 Mac 1972, Parti Komunis Kalimantan Utara (NKCP) menyerang hendap konvoi Rejimen Renjer Diraja ke-7 di Lundu, Sarawak, membunuh 15 tentera. Konvoi itu, yang terdiri daripada tentera jurutera dan kakitangan sokongan, telah diserang oleh 30 hingga 40 pemberontak . Jurutera dalam kenderaan pertama melalui tanpa kecederaan, tetapi trak ketiga disasarkan. 

Para jurutera, yang melebihi bilangan, memecut ke Titi Akar untuk mendapatkan bantuan. Koperal Jamaluddin segera tiba dengan sebuah kenderaan berperisai Ferret dan melepaskan tembakan, menyebabkan pemberontak berundur. Sebagai tindak balas, Rejimen Renjer Diraja ke-7 melancarkan operasi besar-besaran, membunuh beberapa pemberontak dan merampas senjata.

 Politik 
Di kawasan pilihan raya negeri dan persekutuan, kawasan Lundu diwakili oleh Barisan Nasional:

 YB Azizul Annuar Adenan PBB - Ahli Dewan Undangan Negeri Sarawak bagi N3 Tanjung Datu.
 YB Billy anak Sujang SUPP - Ahli Majlis Perundangan Sarawak N1 Opar.
 YB Dato' Sri Nancy Shukri dari PBB - Ahli Parlimen Malaysia bagi P193 Santubong.
 YB Mordi anak Bimol dari DAP - Ahli Parlimen Malaysia P192 Mas Gading.

 Kerajaan tempatan 
Pejabat Daerah Lundu merupakan pusat saraf pentadbiran Daerah. Pegawai daerah pertama dilantik pada tahun 1877 dan pegawai daerah sekarang ialah pegawai ke-44. Pegawai daerah mempunyai kuasa berkanun yang luas, untuk membolehkannya berfungsi dengan berkesan. Pegawai daerah itu juga merupakan pengerusi Majlis Daerah Lundu.

Majlis Daerah Lundu menyediakan perkhidmatan perbandaran untuk Daerah Lundu. Setiausaha kepada Majlis Daerah Lundu ialah Ketua Pegawai Eksekutif. Sejarah awal Majlis Daerah Lundu adalah sama seperti majlis-majlis lain di Sarawak iaitu pada tahun 1953, dipengerusikan oleh DL Bruen (1953-1956), yang ketika itu dikenali sebagai Pihak Berkuasa Daerah Lundu. Pada 1 April 1957, Pihak Berkuasa Tempatan Daerah Lundu telah ditubuhkan semula dan dikenali sebagai Majlis Daerah Lundu sehingga penstrukturan semula Majlis Tempatan pada tahun 1981 sehingga hari ini untuk mengendalikan tugas pengurusan dan pentadbiran Daerah Lundu.

Pejabat Majlis Daerah Lundu terletak di Jalan Batang Kayan, berhampiran pekan Lundu, berhadapan dengan Sungai Batang Kayan. Seramai 32 orang ahli majlis termasuk Pengerusi dan Timbalan Pengerusi dilantik sebagai Ahli Majlis oleh Yang Dipertua Negeri Sarawak bagi melaksanakan segala kewajipan yang diamanahkan kepada rakyat.

 Pengangkutan 
Lundu terletak 100 km dari Bandaraya Kuching, 70 km dari Pekan Bau, 28 km dari Bazzar Sematan, 26 km dari Bazzar Biawak , 18 km dari Kampong Sebako dan 10 km dari Pantai Pandan. Ia boleh diakses melalui jalan raya. Pada pertengahan hingga akhir 2000-an, Jambatan Batang Kayan dibuka secara rasmi kepada lalu lintas, menamatkan perkhidmatan feri ke dan dari Lundu melalui Batang Kayan. Lundu sebelum ini dihubungkan melalui udara, dan terdapat sisa-sisa bekas landasan terbang di Lundu. Sebahagian daripada landasan landasan lapangan terbang lama kini digunakan sebagai jalan raya.

Biawak yang terletak berhampiran sempadan Indonesia-Malaysia merupakan lokasi salah satu daripada tiga lintasan sempadan darat ke Indonesia. Pusat pemeriksaan Malaysia dipanggil Pusat Pemeriksaan Imigresen, Kastam, Kuarantin dan Keselamatan Biawak manakala pusat pemeriksaan Indonesia dipanggil Pusat Pemeriksaan Melintasi Sempadan Aruk. Bandar terdekat dengan Aruk ialah bandar Sambas kira-kira 93 km jauhnya, dan Singkawang kira-kira 160 km jauhnya. Kedua-dua pekan ini terletak di Kalimantan Barat.

 Iklim 
Lundu mempunyai iklim hutan hujan tropika (Af) dengan hujan lebat hingga sangat lebat sepanjang tahun dan dengan hujan yang sangat lebat pada bulan Januari dan Februari.

 Kemudahan asas 

 Pendidikan 

 SMK Lundu
 SK Bumiputera 
 SJK(C) Chung Hua Lundu
 CENTEXS Lundu

 Tempat beribadat 

 Masjid Pehin Sri Haji Adenan Satem
 Masyarakat Buddha Lundu 
 Pusat Dakwah Methodist Lundu
 Gereja Calvary Family 
 Gereja St. Francis Parish
 Gereja Katolik Holy Spirit

 Tempat menarik 

 Taman Negara Gunung Gading
 Taman Rekreasi Lundu
 Taman Jubli Perak Lundu

 Kemudahan lain 

 PDK Lundu
 Pusat Serbaguna Mahligai Gading
 Hospital Lundu
 Pejabat Pos Lundu
 Perpustakaan Awam Daerah Lundu
 Ibu Pejabat Polis Daerah Lundu
 Pasar Tamu Lundu
 Shell Lundu
 Petronas Lundu
 Petron Lundu 

 Rujukan 

Kategori:Tempat di Sarawak