Alam Komanwel

Alam Komanwel atau Alam Persemakmuran () merujuk kepada sesebuah daripada 16 buah negara berdaulat dalam lingkungan Negara-negara Komanwel yang menjadikan raja Inggeris (kini Charles III) sebagai ketua negara masing-masing. Jumlah keluasan negara-negara ini berjumlah 18.8 juta km² (tidak termasuk tuntutan di Antartika), dan jumlah penduduk sebanyak 129 juta. Negara-negara ini merupakan kerajaan yang bebas, dan raja itu merupakan raja setiap negara itu secara berasingan dan juga setara, tetapi negara-negara ini menjalin kesatuan peribadi sesama sendiri. Konsep ini disampaikan dalam pengisytiharan gelaran-gelaran baru Elizabeth II pada tahun 1952. 

Meskipun gelaran "Dominion" masih boleh digunakan untuk merujuk kepada mana-mana alam Komanwel selain United Kingdom, namun istilah "realm" kian menggantikannya sejak 1950-an. Kedua-dua istilah ini jelas ertinya dalam konteks Komanwel, namun, apabila perlunya untuk merujuk kepada alam-alam ini secara kolektif dalam konteks berlainan, maka alam-alam itu boleh dibezakan daripada alam-alam yang lain sebagai "alam Komanwel".

Setiap alam Komanwel merupakan ahli Negara-negara Komanwel, dan pada masa yang sama dibezakan daripada pertubuhan itu yang terbentuk daripada bekas negara jajahan British. Dalam lingkungan Komanwel, tidak terdapat perbezaan status antara alam Komanwel dan ahli Komanwel yang lain. Alam Komanwel tidak diwajibkan untuk kekal dalam pertubuhan Komanwel; sehingga kini tiada daripada 16 buah alam Komanwel meninggalkan pertubuhan tersebut.

 Alam Komanwel kini 

BenderaNegaraTarikhBendera Diraja border|50px  Antigua dan Barbuda  sejak kemerdekaan pada tahun 1981  Tiada border|50px  Australia  sejak pengamalan Statut Westminster pada tahun 1942 (diundurkan tarikh ke tahun 1939)   border|50px  Bahamas  sejak kemerdekaan pada tahun 1973  Tiada border|50px Belize sejak kemerdekaan pada tahun 1981 Tiada border|50px Grenada sejak kemerdekaan pada tahun 1974 Tiada border|50px Jamaica sejak kemerdekaan pada tahun 1962Tiada border|50px Kanada kesan Statut Westminster pada tahun 1931 50px border|50px New Zealand sejak pengamalan Statut Westminster pada tahun 1947  border|50px Papua New Guinea sejak kemerdekaan pada tahun 1975 Tiada border|50px Saint Kitts dan Nevis sejak kemerdekaan pada tahun 1983 Tiada border|50px Saint Lucia sejak kemerdekaan pada tahun 1979 Tiada border|50px Saint Vincent dan Grenadines sejak kemerdekaan pada tahun 1979 Tiada border|50px Kepulauan Solomon sejak kemerdekaan pada tahun 1978 Tiada 50px Tuvalu sejak kemerdekaan pada tahun 1978 Tiada border|50px United Kingdom alam asal  50px50px 

Di bawah Perlembagaan Kepulauan Cook 1981, Raja dalam Hak New Zealand dijadikan ketua negara, tetapi apa-apa perubahan dalam pewarisan yang dilakukan oleh New Zealand tidak membawa apa-apa kesan di Kepulauan Cook melainkan diratifikasikan di sana secara berasingan. Kesannya, Kepulauan Cook dan Alam New Zealand menjalin kesatuan peribadi yang serupa kepada hubungan monarki di New Zealand kepada monarki United Kingdom selepas ratifikasi Statut Westminster pada tahun 1947.

 Sistem kerajaan 
Di luar United Kingdom, Raja melantik seorang Gabenor Jeneral untuk memainkan peranan sebagai wakil naib diraja baginda. Dalam hampir kesemua alam ini, Gabenor Jeneral dilantik oleh Raja atas nasihat Perdana Menteri negara masing-masing; di Kepulauan Solomon dan Tuvalu, Perdana Menteri perlu menasihati perundangan secara sulit. Di Papua New Guinea, Gabenor Jeneral dilantik oleh Raja melalui undian parlimen.

Di United Kingdom, Raja melantik Kaunselor Negeri untuk melaksanakan tugas baginda apabila baginda tidak hadir. Beliau juga diwakili oleh seorang Gabenor di setiap negeri di Australia, oleh Leftenan Gabenor di setiap wilayah di Kanada, dan oleh Wakil Raja di Kepulauan Cook. Dalam kes-kes ini, baginda diwakili dalam peranan baginda sebagai Raja dalam hak masing-masing Australia, Kanada, dan New Zealand.

Pegawai-pegawai ini melaksanakan hampir semua kuasa raja berperlembagaan dengan tugas-tugas yang kebanyakannya simbolik dan tidak berbentuk eksekutif, tetapi mereka juga memegang kuasa songsang yang bergelar Prerogatif Diraja.

 Bekas Alam Komanwel 
Berikutan kemerdekaan daripada United Kingdom, kebanyakan negara Komanwel mengekalkan Raja sebagai ketua negara, meskipun ada yang menjadi republik merdeka dan ada yang lain di bawah naungan monarki tempatan. Lama-kelamaan, sesetengah alam Komanwel beralih ke sistem republik, lalu mengamalkan perlembagaan baru atau meluluskan pindaan perlembagaan yang menyingkirkan raja sebagai ketua negara, serta menggantikan Gabenor Jeneral dengan seorang presiden melalui undian atau perlantikan.

BenderaNegaraSejakSehinggaKuasa PresidenSebab border|50px  Ceylonkini Sri Lanka  1948  1972  eksekutif  perlembagaan baruborder|50pxBarbados19662021beristiadatpindaan perlembagaan border|50px  Fiji  1970  1987  beristiadat  rampasan kuasa oleh tentera border|50px  Gambia  1965  1970  beristiadat  pungutan suara border|50px  Ghana  1957  1960  beristiadat  pungutan suara border|50px  Guyana  1966  1970  eksekutif  pindaan perlembagaan border|50px  India 1947  1950  beristiadat  perlembagaan baru border|50px  Ireland  1931  1936/1949  beristiadat  Raja disingkirkan dari perlembagaan dan jawatan Gabenor Jeneral dimansuhkan pada tahun 1936, jawatan Presiden dicipta pada tahun 1937 oleh perlembagaan yang diamalkan oleh plebisit, tetapi raja mengekalkan peranan luaran sehingga terisytiharnya republik pada tahun 1949 melalui perundangan biasa. border|50px  Kenya  1963  1964  eksekutif  perlembagaan baru border|50px  Malawi  1964  1966  eksekutif  perlembagaan baru border|50px  Malta  1964  1974  beristiadat  pindaan perlembagaan border|50px  Mauritius  1968  1992  beristiadat  pindaan perlembagaan border|50px  Nigeria  1960  1963  mula-mulanya beristiadat, kini eksekutif  pindaan perlembagaan border|50px  Pakistan  1947  1956  mula-mulanya beristiadat, kini eksekutif  perlembagaan baru border|50px  Sierra Leone  1961  1971  eksekutif  perlembagaan baru border|50px  Kesatuan Afrika Selatankini Republik Afrika Selatan  1931  1961  mula-mulanya beristiadat, kini eksekutif  pungutan suara border|50px  Tanganyikakini Tanzania  1961  1962  eksekutif  perlembagaan baru border|50px  Trinidad dan Tobago   1962  1976  beristiadat  perlembagaan baru border|50px  Uganda  1962  1963  mula-mulanya beristiadat, kini eksekutif  pindaan perlembagaan

 Pautan luar 
 Laman web rasmi Urus Setia Komanwel
 The Commonwealth - laman web kerajaan UK

 Komanwel 
 United Commonwealth  Main all-Commonwealth group
 Common Cause  A Commonwealth Alliance of Republican Movements
 Res Publica : The Commonwealth  international anti-monarchy Web directory

 Australia 
 Australian Monarchist League (Pendukung sistem raja berperlembagaan tradisional)
 Australian Republican Movement
 No Republic - Australians for Constitutional Monarchy (Pendukung sistem raja berperlembagaan sederhana)

 Kanada 
 Laman web rasmi Monarki Kanada
 Canadian Monarchist ONLINE
 Citizens for a Canadian Republic
 Monarchist League of Canada

 New Zealand 
 Monarchist League of New Zealand
 Republican Movement of Aotearoa New Zealand

 Rujukan 
 V. Bogdanor, The Monarchy and the Constitution (Oxford, 1995)
 P. McIntyre, "The Strange Death of Dominion Status", Journal of Imperial and Commonwealth History 27:2 (1999) 193-212

Kategori:Komanwel
Kategori:Pemerintahan beraja British