Алдиар Крисам

Алдиар Крисам (Смирнов Хрисанф Николаевич) Мары Эл республикӹн Моркы районыштышы Осипсолаэш 1903 ин 4 мартын хресань йишеш шачын. Нужда ылынытат, сола школышты веле тыменьӹн, вара ӹшке семӹньжӹ пӓлӹмӓшӹм поген. 1920 ин комсомолыш пырен. Сӓмӹрӹквлӓн движенин активист 1921 ин Пӹтаришӹ мары областной конференциштӹ ылын. 1925 ин тӹдӹм Моркы кантком РЛКСМ-ын секретареш айыренӹт. Коллективизаци пӓшӓ гӹц ӧрдӹжеш кодде, шачмы кымдемӹштӹжӹ икманяр сельхозартельӹм пачын. Комсомол пӓшӓм виктӓрӹмӹжӹ годым икманяр агитационный брошюрым сирен. 1933 и гӹц 1937 и якте Крисам Алдияр «Марий коммуна» газет редакциштӹ пӓшӓлен. 

Сирӓш селькор семӹнь 1920-шы ивлӓн тӹнгӓлӹн. Вара шайыштмашвлӓм, очерквлӓм сирен. «Йӓрӓ кӹшкӓр» шайыштмашыштыжы Крисам Алдиар солаштышы у пӓшӓзӹ эдемӹм анжыкташ цацен. Революционный романтика творчествыштыжы кого вӓрӹм йӓшнен. Статьья дӓ фельетонвлӓжӹм тӹдӹ Аяр, Аяр Ялпай псевдонимвлӓ дон сирен. Юж источникӹштӹ 1937 ин Крисам Алдияр «Патыр» лӹмӓн романым сирен пӹтӓрӓ ылын манын сирӹмӹ. Но 34 иӓш литератор-журналистӹм репресси жепӹн 1937 ин шӹжӹм кычен кеӓт дӓ 10 иэш казематыш шӹндӓт. Романын рукописьшӹ перегӓлт кодде. Реабилитаци документвлӓ семынь, Крисам Алдиар 1939 ин октябрьын Улан-Удэ тюрьмӓ больницеш колен.

Категори:Персоналивлӓ