२०२५ आशिया चषक

२०२५ पुरुषांचा आशिया कप (ज्याला प्रायोजकत्वाच्या कारणास्तव डीपी वर्ल्ड आशिया चषक म्हणूनही ओळखले जाते) ही १७वी आशिया चषक क्रिकेट स्पर्धा होती. सदर स्पर्धा ९ ते २८ सप्टेंबर २०२५ दरम्यान संयुक्त अरब अमिराती येथे खेळवली गेली. स्पर्धेतील सामने आंतरराष्ट्रीय टी२० स्वरूपात खेळवले गेले. भारत २०२३ चा गतविजेता होता. 

या स्पर्धेत आठ संघ सहभागी झाले होते. आशियाई क्रिकेट परिषदेचे पाच पूर्ण सदस्य, अफगाणिस्तान, पाकिस्तान, बांगलादेश, भारत आणि श्रीलंका हे संघ आपोआप या स्पर्धेसाठी पात्र ठरले आणि त्यांच्यासोबत संयुक्त अरब अमिराती, ओमान आणि हाँगकाँग हे संघ सामील झाले, ह्या तीन संघांनी २०२४ एसीसी पुरुष प्रीमियर चषक स्पर्धेमध्ये पहिल्या तीनमध्ये स्थान मिळवले होते. अंतिम सामन्यात, भारताने पाकिस्तानचा ५ गडी राखून पराभव केला आणि त्यांचे नववे विजेतेपद जिंकून जेतेपद कायम ठेवले.

 पार्श्वभूमी 
जुलै २०२४ मध्ये या स्पर्धेच्या तारखा जाहीर करण्यात आल्या, सुरुवातीला स्पर्धेचे आयोजन भारत करणार होता. तथापि, २०२५ च्या सुरुवातीला पहलगाम हल्ला आणि त्यानंतर भारत आणि पाकिस्तानमधील राजकीय आणि लष्करी संघर्ष वाढल्यानंतर, दोन्ही देशांचे सामने भारतात आयोजित करण्याच्या व्यवहार्यतेबद्दल चिंता निर्माण झाली. जुलै २०२५ मध्ये, ढाका येथे झालेल्या आशिया क्रिकेट समितीच्या वार्षिक बैठकीत, एसीसीचे अध्यक्ष मोहसिन नक्वी यांनी घोषणा केली की ही स्पर्धा संयुक्त अरब अमिरातीमध्ये आयोजित केली जाईल, ज्यामध्ये दुबई आणि अबू धाबी येथे सामने खेळवले जातील. अशा परिस्थितीत हाय-प्रोफाइल बहुराष्ट्रीय क्रिकेट स्पर्धा आयोजित करण्याचा पूर्वीचा अनुभव असल्यामुळेच युएईला तटस्थ ठिकाण म्हणून निवडण्यात आले.

 स्वरूप 
ही स्पर्धा आठ संघांना प्रत्येकी चारच्या दोन गटात विभागून खेळवण्यात आली. प्रत्येक गटातील अव्वल दोन संघ एकाच गटातील सुपर फोर टप्प्यात पोहोचले आणि या टप्प्यातील अव्वल दोन संघ अंतिम फेरीत दाखल झाले.

 संघ आणि पात्रता  

आशियाई क्रिकेट परिषदेचे पाच पूर्ण सदस्य या स्पर्धेसाठी आपोआप पात्र ठरले. २०२४ एसीसी पुरुष प्रीमियर चषक स्पर्धेमध्ये अव्वल तीन स्थानांवर राहिल्यानंतर संयुक्त अरब अमिराती, ओमान आणि हाँगकाँग पात्र ठरले.

पात्रता परिमाणदिनांकआयोजकजागापात्र संघआयसीसी पूर्ण सदस्यrowspan="5" rowspan="5" ५ओमान३एकूण८

संघ
         राशिद खान (क)
 फरीद अहमद
 नूर अहमद
 अब्दुल्लाह अहमदझाई
 सेदीकुल्लाह अटल
 शराफुद्दीन अशरफ
 फझलहक फारूखी
 अल्लाह मोहम्मद गझनफर
 रहमानुल्लाह गुरबाझ (य)
 नवीन उल हक
 मोहम्मद इशाक (य)
 करीम जनत
 गुल्बदीन नाइब
 मोहम्मद नबी
 अझमतुल्लाह ओमरझाई
 मुजीब उर रहमान
 दरविश रसूली
 इब्राहिम झद्रान लिटन दास (क, य)
 नसुम अहमद
 तास्किन अहमद
 जाकर अली (य)
 परवेझ हुसेन इमॉन
 नुरुल हसन (य)
 तांझिद हसन
 तंझीम हसन साकिब
 सैफ हसन
 रिशाद हुसेन
 शमीम होसेन
 तौहीद ह्रिदोय
 शोरिफुल इस्लाम
 महेदी हसन
 मुस्तफिझुर रहमान
 मोहम्मद सैफूद्दीन यासिम मुर्तझा (क)
 बाबर हयात (उक)
 झीशान अली (य)
 हरून अर्शद
 कल्हन चल्लू
 मार्टिन कोएत्झी
 मोहम्मद गझनफर
 अली हसन
 अतीक इक्बाल 
 एजाज खान
 अनास खान
 एहसान खान
 निजाकत खान
 आदिल मेहमूद
 नसरुल्ला राणा
 अंशुमन रथ
 किंचित शाह
 आयुष शुक्ला
 मोहम्मद वाहीद
 शाहिद वासीफ (य) सूर्यकुमार यादव (क)
 शुभमन गिल (उक)
 अभिषेक शर्मा
 तिलक वर्मा
 हार्दिक पंड्या
 शिवम दुबे
 अक्षर पटेल
 जितेश शर्मा (य)
 जसप्रीत बुमराह
 अर्शदीप सिंग
 वरुण चक्रवर्ती
 कुलदीप यादव
 संजू सॅमसन (य)
 हर्षित राणा
 रिंकू सिंग जतिंदर सिंग (क)
 शकील अहमद
 वसीम अली
 आर्यन बिश्त
 शाह फैसल
 मुहम्मद इम्रान
 झिक्रीया इस्लाम
 आमिर कलीम
 नदीम खान
 सुफ्यान मेहमूद
 हम्माद मिर्झा
 मोहम्मद नदीम
 आशिष ओडेदरा
 जितेन रामानंदी
 हसनैन शाह
 समय श्रीवास्तव
 विनायक शुक्ला (य)
 करण सोनावळे
 सुफयान युसूफ (य) सलमान अली आगा (क)
 शाहीन आफ्रिदी
 अबरार अहमद
 हसन अली
 फहीम अशरफ
 सैम अयुब
 साहिबजादा फरहान
 मोहम्मद हॅरीस (य)
 सलमान मिर्झा
 सुफियान मुकीम
 हसन नवाझ
 मोहम्मद नवाझ
 हॅरीस रौफ
 खुशदिल शाह
 हुसेन तलत
 मोहम्मद वासिम
 फखर झमान चरिथ असलंका (क)
 दुश्मंत चमीरा
 बिनुरा फर्नांडो
 नुवानिदु फर्नांडो
 वनिंदु हसरंगा
 चमिका करुणारत्ने
 जनिथ लियानागे
 कमिंदु मेंडिस
 कुशल मेंडिस (य)
 कामिल मिशारा
 पथुम निसंका
 मथीशा पथिरना
 कुसल परेरा (य)
 दासुन शनाका
 महीश थीकशाना
 नुवान थुशारा
 दुनिथ वेल्लालागे मुहम्मद वसीम (क)
 हैदर अली
 राहुल चोप्रा (य)
 एथन डिसोझा
 मुहम्मद फारूक
 मुहम्मद जवादुल्लाह
 हर्षित कौशिक
 आसिफ खान
 मतीउल्लाह खान
 सगीर खान
 ध्रुव पराशर
 मुहम्मद रोहिद
 आलिशान शराफु
 आर्यांश शर्मा (य)
 जुनैद सिद्दीकी
 सिमरनजीत सिंग
 मुहम्मद जोहेब

९ सप्टेंबर रोजी, जनिथ लियानागेला श्रीलंकेच्या संघात समाविष्ट करण्यात आले.

१५ सप्टेंबर रोजी, नवीन उल हक खांद्याच्या दुखापतीमुळे स्पर्धेतून बाहेर पडला आणि त्याच्या जागी अब्दुल्लाह अहमदझाईने संघात स्थान मिळवले.

ठिकाणे
एसीसीने २ ऑगस्ट २०२५ रोजी स्पर्धेच्या ठिकाणांची घोषणा केली.

दुबईअबु धाबी दुबई आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्टेडियम शेख झायेद क्रिकेट स्टेडियम Coordinates:  Coordinates:  क्षमता: २५,००० क्षमता: २०,०००सामने: ११सामने: ८ 200px 200px

सामना अधिकारी
आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट समिती (आयसीसी) आणि आशिया क्रिकेट समिती (एसीसी) यांनी स्पर्धेसाठी खालील सामना अधिकाऱ्यांची संयुक्तपणे नियुक्ती केली.

सामनाधिकारी
  अँडी पायक्रॉफ्ट
  रिची रिचर्डसन

 पंच 

  इझातुल्लाह सफी
  अहमद शाह पक्तीन
  मसुदुर रहमान
  गाझी सोहेल
  रोहन पंडित
  वीरेंद्र शर्मा
  फैसल अफ्रिदी
  आसिफ याकूब
  रवींद्र विमलसिरी
  रुचिरा पल्लियागुरूगे

सराव सामने
संयुक्त अरब अमिराती, अफगाणिस्तान आणि पाकिस्तान ह्या संघांदरम्यान शारजा येथे आंतरराष्ट्रीय टी२० तिरंगी मालिका खेळवली गेली. ह्या मालिकेत पाकिस्तानने अंतिम सामन्यात अफगाणिस्तानचा पराभव केला.
आशिया चषक स्पर्धेपूर्वी हाँगकाँग आणि ओमान यांनी एकमेकांशी २ अनधिकृत २० षटकांचे सामने खेळले.

गट फेरी
एसीसीने २६ जुलै २०२५ रोजी स्पर्धेचे संपूर्ण वेळापत्रक जाहीर केले.

गट अ

गट ब

सुपर फोर

अंतिम सामना


आकडेवारी
सर्वाधिक धावा
धावाफलंदाजसर्वाधिक१००५०चौकारषट्कार३१४ अभिषेक शर्मा ७  ४४.८५  २००.००  ७५  –   ३  ३२  १९ २६१ पथुम निसंका  ६  ४३.५०  १६०.१२  १०७  १  २  २३  ११ २१७ ७  ३१.००  ११६.०४  ५८  –  २ १४  ११ २१३  तिलक वर्मा ६  ७१.००  १३१.४८  ६९*  –  १  १२  १० १८१  फखर झमान ७  ३०.१६  १२०.६६  ५०  –  १   १६  ५Source: ईएसपीएन क्रिकइन्फो

सर्वाधिक बळी
बळीगोलंदाज १७  कुलदीप यादव ७  ४/७  ९.२९  ६.२७  २  – १० ७  ३/१७  १६.४०  ६.६०  –  –9 जुनैद सिद्दीकी ३  ४/१८   ६.३३  ६.३३   २  –  ६  ३/२०  १९.००  ७.४३  –  – ५   ३/३३  १८.३३  ९.००  –  –Source: ईएसपीएन क्रिकइन्फो
वादविवाद
२०२५ च्या भारत-पाकिस्तान संघर्षाच्या पार्श्वभूमीवर सहभागी झालेल्या कट्टर प्रतिस्पर्धी भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील वादांची मालिका या स्पर्धेत पाहायला मिळाली.

गट टप्प्यातील सामन्यापूर्वी, स्पर्धेच्या आयोजकांनी चुकून पाकिस्तानच्या राष्ट्रगीताऐवजी काही सेकंदांसाठी "जलेबी बेबी" वाजवले, ज्यामुळे पाकिस्तानी प्रेक्षकांकडून टीका झाली.

हस्तांदोलन
भारत आणि पाकिस्तान यांच्यातील गट टप्प्यातील सामन्याच्या नाणेफेकीदरम्यान, दोन्ही कर्णधारांनी हस्तांदोलन करणे टाळले. समोर आलेल्या वृत्तानुसार असे सामनाधिकारी अँडी पायक्रॉफ्ट यांच्या सल्ल्यानुसार झाले. खेळ संपल्यानंतर, भारतीय खेळाडू पाकिस्तानी संघाशी हस्तांदोलन न करता निघून गेले. पाकिस्तानचे मुख्य प्रशिक्षक माइक हेसन यांनी ह्याबाबत निराशा व्यक्त केली, तर पीसीबीने पायक्रॉफ्टविरुद्ध औपचारिक निषेध नोंदवला आणि नंतर या प्रकरणाच्या हाताळणीबद्दल त्यांचे ऑपरेशन्स डायरेक्टर उस्मान वाहला यांना निलंबित केले. स्पर्धेच्या उर्वरित सामन्यातून पायक्रॉफ्ट यांना काढून टाकण्याची पीसीबीची मागणी आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट समितीने फेटाळली. स्पर्धेत पाकिस्तानच्या पुढील सहभागाबाबत अनिश्चिततेमुळे पाकिस्तान आणि संयुक्त अरब अमिराती यांच्यातील त्यानंतरच्या गट फेरीतील सामन्याला एक तास उशिरा झाला. पीसीबीने दावा केला की पायक्रॉफ्ट यांनी "चुकीच्या संवादाबद्दल" माफी मागितली आहे, तर आयसीसीने ते सामनाधिकारी म्हणून काम करत राहतील याची पुष्टी केल्यानंतर अखेर सामना सुरू झाला.
यादव, रौफ आणि फरहान यांच्याविरुद्ध शिस्तभंगाची सुनावणी
भारत आणि पाकिस्तानमधील सुपर फोर सामन्यादरम्यान "प्रक्षोभक हावभाव" केल्याबद्दल बीसीसीआयने पाकिस्तानी खेळाडू हॅरीस रौफ आणि साहिबजादा फरहान यांच्याविरुद्ध आयसीसीकडे तक्रार दाखल केली. सीमेजवळ क्षेत्ररक्षण करताना, रौफने "जेट क्रॅशिंग" हावभाव आणि "६-०" बोटाचा इशारा केला, ज्याचा अर्थ भारतीय माध्यमांनी, ऑपरेशन सिंदूर दरम्यान सहा भारतीय विमाने पाडल्याच्या पाकिस्तानच्या दाव्याचा प्रतीकात्मक संदर्भ म्हणून लावला. एनडीटीव्हीने प्रकाशित केलेल्या व्हिडिओमध्ये रौफने विकेट घेतल्यानंतरही तोच हावभाव पुन्हा केला होता, जो दर्शवितो की त्याची कृती एकाच घटनेपुरती मर्यादित नव्हती. त्याच सामन्याच्या सुरुवातीला, फरहानने त्याच्या बॅटने रायफल गोळीबाराची नक्कल करून त्याचे अर्धशतक साजरे केले, ज्याचे वर्णन भारतीय माध्यमांनी उत्तेजक आणि असंवेदनशील म्हणून केले होते. पीसीबीने भारताचा कर्णधार सूर्यकुमार यादवविरुद्धही तक्रार दाखल केली, ज्याने पहलगाम दहशतवादी हल्ल्यातील पीडितांसोबत एकता व्यक्त केली आणि आपल्या संघाचा विजय भारतीय सैन्याला समर्पित केला, ज्यावर पीसीबीने "राजकीय विधाने" असल्याचा आरोप केला.

तिन्ही खेळाडूंनी आयसीसी क्रिकेट आचारसंहितेचे उल्लंघन केल्याबद्दल दोषी नसल्याचे जबाबात म्हटले. शिस्तभंगाच्या सुनावणीनंतर, आयसीसीने यादव आणि रौफ यांना त्यांच्या सामन्याच्या शुल्काच्या ३०% दंड ठोठावला, तर फरहानला इशारा देऊन सोडून देण्यात आले.
बक्षीस वितरण समारंभ विवाद 
भारताने अंतिम सामन्यात पाकिस्तानला पराभूत केल्यानंतर, बक्षीस वितरण समारंभ एका तासापेक्षा जास्त उशिरा झाला कारण पाकिस्तानी संघ उशिरा पोहोचला, आणि भारताने आशियाई क्रिकेट समितीचे (एसीसी) अध्यक्ष मोहसिन नक्वी, जे पाकिस्तानचे गृहमंत्री आणि पाकिस्तान क्रिकेट बोर्डाचे अध्यक्ष देखील आहेत, यांच्याकडून विजेता चषक आणि पदके स्वीकारण्यास नकार दिला. जेव्हा एसीसीचे अमिनुल इस्लाम यांनी  पाकिस्तानी कर्णधार सलमान अली आगा याला उपविजेते पदाचे बक्षीस म्हणून ७५,००० अमेरिकन डॉलर्सचा चेक सादर केला, तेव्हा त्याने तो जवळजवळ लगेचच जमिनीवर फेकला, ज्यामुळे स्टँडमध्ये उपस्थित असलेल्या गर्दीतून जोरदार जयजयकार आणि विरोधी आवाज (Boo) दोन्ही झाले.

भारतीय संघाच्या आक्षेपाला न जुमानता, नक्वी यांनी स्वतः त्यांना चषक आणि पदके देण्याचा आग्रह धरला, ज्यामुळे गोंधळ निर्माण झाला. समारंभात भारताला चषक आणि पदके देण्यात आली नाहीत आणि नक्वी ट्रॉफी घेऊन स्टेडियममधून निघून गेल्याचे वृत्त आहे. यानंतर, भारतीय कर्णधार सूर्यकुमार यादवने आपल्या संघासह 'काल्पनिक ट्रॉफी' उंचावून भारतीय विजय साजरा केला. नंतर त्यांनी समारंभाच्या हाताळणीवर टीका केली आणि म्हटले की त्यांच्या संघाला ट्रॉफी उचलण्याची संधी "नाकारण्यात आली".

बीसीसीआयचे सचिव देवजित सैकिया यांनी नक्वी यांच्या ट्रॉफी आणि पदके "घेऊन" जाण्याच्या कृतीला "अखिलाडू" म्हटले आणि घोषणा केली की बीसीसीआय नोव्हेंबरमध्ये होणाऱ्या आयसीसी परिषदेत त्यांच्या कृतीचा निषेध करेल. १ ऑक्टोबर रोजी, अंतिम सामन्याच्या तीन दिवसांनी, नक्वी यांनी दुबईतील एसीसी मुख्यालयात संघाने त्यांच्याकडून वैयक्तिकरित्या ट्रॉफी घेतल्याशिवाय भारताला ट्रॉफी देण्यास नकार दिला.

 संदर्भयादी 

बाह्यदुवे
 स्पर्धा मुख्यपान ईएसपीएन क्रिकइन्फोवर

वर्ग:आशिया चषक
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट, २०२५-२६