कर्नाळ हायस्कूल, कर्नाळ

कर्नाळ हायस्कूल हे सांगली जिल्ह्यातील मिरज तालुक्यातील एक माध्यमिक विद्यालय आहे. सन १९६४ मध्ये स्थापन झालेली ही शाळा गेल्या ६ दशकांपासून कर्नाळ, बिसूर, पद्माळे आणि परिसरातील ग्रामीण विद्यार्थ्यांसाठी शिक्षणाचे मुख्य केंद्र आहे. या शाळेचे ब्रीदवाक्य ज्ञानं परं दैवतम् असे आहे.

 इतिहास आणि स्थापना 
स्वातंत्र्योत्तर काळात ग्रामीण भागात माध्यमिक शिक्षणाची सोय अत्यंत कमी होती. कर्नाळमधील विद्यार्थ्यांना पुढील शिक्षणासाठी सांगली किंवा मिरज शहरात पायपीट करावी लागत असे. ही अडचण ओळखून गावातील शिक्षणप्रेमी नागरिक आणि थोर व्यक्तींनी एकत्र येऊन १९६४ मध्ये या शाळेची स्थापना केली. लोकवर्गणी आणि श्रमदानातून शाळेची पहिली इमारत उभी राहिली.

 भौगोलिक स्थान 
शाळा सांगली शहरापासून अवघ्या ६ किमी अंतरावर, सांगली-कर्नाळ मुख्य रस्त्यावर वसलेली आहे. शाळेचा परिसर अत्यंत निसर्गरम्य आणि प्रदूषणमुक्त असून विद्यार्थ्यांसाठी अभ्यासापूरक वातावरण येथे लाभते.

 स्थान नकाशा 

 शैक्षणिक विभाग 
शाळेत इयत्ता ५ वी ते १० वी पर्यंतचे शिक्षण दिले जाते. 
 माध्यम: सर्व शिक्षण मराठी माध्यमातून दिले जाते, मात्र इंग्रजी विषयावर विशेष लक्ष दिले जाते.
 विद्यार्थी संख्या: शाळेत दरवर्षी सुमारे ३५० ते ५०० विद्यार्थी शिक्षण घेतात.
 निकाल: माध्यमिक शालांत परीक्षेत (SSC) शाळेचा निकाल दरवर्षी ९०% ते १००% च्या दरम्यान लागतो, जे ग्रामीण भागासाठी भूषणावह आहे.

 पायाभूत सुविधा 
शाळेमध्ये आधुनिक शिक्षणासाठी आवश्यक असलेल्या सर्व सोयी उपलब्ध आहेत:
 सुसज्ज वर्गखोल्या: हवेशीर आणि प्रशस्त वर्गखोल्या.
 विज्ञान प्रयोगशाळा: भौतिकशास्त्र, रसायनशास्त्र आणि जीवशास्त्रातील प्रयोगांसाठी स्वतंत्र आणि अद्ययावत प्रयोगशाळा.
 संगणक कक्ष: विद्यार्थ्यांच्या तांत्रिक प्रगतीसाठी इंटरनेटसह 'आयसीटी' (ICT) लॅब.
 ग्रंथालय: शाळेच्या ग्रंथालयात कथा, कादंबऱ्या, विज्ञानाची पुस्तके आणि स्पर्धा परीक्षांची ५००० पेक्षा जास्त पुस्तके आहेत.
 क्रीडांगण: शाळेला स्वतःचे मोठे मैदान असून येथे खो-खो, कबड्डी आणि व्हॉलीबॉलचे स्वतंत्र कोर्ट आहेत.

 उपक्रम आणि क्रीडा 
केवळ पुस्तकी ज्ञान न देता विद्यार्थ्यांच्या व्यक्तिमत्व विकासावर येथे भर दिला जातो:
 क्रीडा: शाळेचे विद्यार्थी जिल्हा आणि विभाग स्तरावरील कुस्ती, कबड्डी आणि एथलेटिक्स स्पर्धांमध्ये सातत्याने चमकतात.
 आर.एस.पी. (RSP): विद्यार्थ्यांना शिस्त आणि वाहतुकीचे नियम कळावेत यासाठी आर.एस.पी. पथक कार्यरत आहे.
 सांस्कृतिक कार्यक्रम: वार्षिक स्नेहसंमेलन, वकृत्व स्पर्धा आणि निबंध स्पर्धांचे नियमित आयोजन केले जाते.
 निसर्ग मंडळ: वृक्षारोपण आणि पर्यावरण रक्षणाचे धडे विद्यार्थ्यांना दिले जातात.

 प्रशासन आणि शिक्षक वृंद 
शाळेचे कामकाज 'कर्नाळ ग्रामीण शिक्षण प्रसारक मंडळ' (किंवा तत्सम संस्था) यांच्या मार्गदर्शनाखाली चालते. शाळेत अनुभवी आणि उच्चशिक्षित शिक्षकांचा संच असून, ते विद्यार्थ्यांच्या गुणवत्तेसाठी सातत्याने प्रयत्नशील असतात.

 उल्लेखनीय माजी विद्यार्थी 
या शाळेत शिकलेले अनेक विद्यार्थी आज भारतीय सैन्यात, पोलीस दलात, शिक्षक म्हणून आणि प्रगतशील शेतकरी म्हणून कार्यरत आहेत. काही विद्यार्थी परदेशातही सॉफ्टवेअर इंजिनिअर म्हणून सेवा देत आहेत.

 संपर्क 
 पत्ता: कर्नाळ हायस्कूल, कर्नाळ, ता. मिरज, जि. सांगली, महाराष्ट्र - ४१६३०४.
 बस सेवा: सांगली बस स्थानकावरून कर्नाळसाठी दर अर्ध्या तासाला एस.टी. बस उपलब्ध आहे.

 संदर्भ 

वर्ग:सांगली जिल्ह्यातील शाळा
वर्ग:मिरज तालुक्यातील शाळा
वर्ग:इ.स. १९६४ मधील निर्मिती
वर्ग:महाराष्ट्रातील शाळा