राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार, सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शकाच्या पदार्पणाचा चित्रपट

दिग्दर्शकाच्या सर्वोत्कृष्ट पदार्पणाच्या चित्रपटासाठीचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार हा राष्ट्रीय चित्रपट विकास महामंडळाकडून दरवर्षी दिला जाणारा एक राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार आहे. हा चित्रपटांसाठी देण्यात येणाऱ्या आणि सुवर्ण कमळाने सन्मानित केलेल्या अनेक पुरस्कारांपैकी एक आहे.

हा पुरस्कार १९८० मध्ये २८ व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार मध्ये सुरू करण्यात आला आणि दरवर्षी देशभरात सर्व भारतीय भाषांमध्ये तयार झालेल्या चित्रपटांना दिला जातो. २०२२ पर्यंत हा हिंदी (११ पुरस्कार), बंगाली आणि मल्याळम (प्रत्येकी ९ पुरस्कार), तमिळ (५ पुरस्कार), मराठी (३ पुरस्कार), आसामी, इंग्रजी आणि तेलुगू (प्रत्येकी २ पुरस्कार), हरियाणवी, जसरी, कार्बी आणि लडाखी (प्रत्येकी १ पुरस्कार) देण्यात आले आहे.

या पुरस्कारात 'गोल्डन लोटस अवॉर्ड' (स्वर्ण कमळ) आणि रोख बक्षीस समाविष्ट आहे. ६९ व्या आवृत्तीपर्यंत हा पुरस्कार दिग्दर्शक आणि निर्मात्यांना देण्यात येत होता. ७० व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांपासून हे नाव लहान करून "दिग्दर्शकाचा सर्वोत्कृष्ट पदार्पण चित्रपट" असे ठेवण्यात आले, आणि फक्त दिग्दर्शकालाच हा पुरस्कार दिला जातो व बक्षीस रक्कम  ३,००,००० पर्यंत वाढवण्यात आली.

 विजेते 
 वर्ष  चित्रपट  भाषा  निर्माता  दिग्दर्शक  संदर्भ १९८०(२८ वे) मैना तदंताबंगालीउत्पलेंदु चक्रवर्ती १९८१ (२९ वे) आधारशिलाहिंदीअशोक अहुजाअशोक अहुजा  १९८२ (३० वे) कन शिवंथाल मन शिवक्कमतमिळआर. व्यंकट रमणश्रीधर राजन  १९८३(३१ वे) जाने भी दो यारोंहिंदीराष्ट्रीय चित्रपट विकास महामंडळकुंदन शाह १९८४(३२ वे)मीन्दुम ओरु काथल कथाईतमिळराधिका सरदकुमारप्रताप के. पोथन  १९८५(३३ वे)न्यू दिल्ली टाईम्सहिंदीपी. के. तिवारीरोमेश शर्मा १९८६(३४ वे)यह वो मंझिल तो नहींहिंदीसुधीर मिश्रासुधीर मिश्रा  १९८७(३५ वे) एक्टी जिबानबंगालीचलचित्रराजा मित्र  १९८८(३६ वे)त्रिषाग्नीहिंदीनबेंदू घोषनबेंदू घोष १९८९(३७ वे) वोसोबिपोकारबीकारबी आंगलाँग जिल्हा परिषदगौतम बोरा १९९०(३८ वे) पेरुमथाचनमल्याळमजी. जयकुमारअजयन १९९१(३९ वे) हलाधरआसामीगीती बरुआद्विजेन हजोरिकासंजीव हजोरिका १९९२(४० वे) मिस बेट्टीज चिल्डरनइंग्रजीराष्ट्रीय चित्रपट विकास महामंडळदूरदर्शनरुक्स एव्हीपामेला रुक्स १९९३(४१ वे) सुन्या थेके सुरूबंगालीएच. दासमधुमंती मैत्राएम. दासअशोक विश्वनाथन १९९४(४२ वे) मोगामुलतमिळजे. धर्मांबळज्ञान राजशेखरन  १९९५(४३ वे)कहानीबंगालीचंद्रमाला भट्टाचार्यमलयका भट्टाचार्य मलायका भट्टाचार्य  १९९६(४४ वे)राग बिरागआसामीभाभेन बरुआखानिन बरुआबिद्युत चक्रवर्ती  १९९७(४५ वे) भूतक्कनदीमल्याळमनैर कृष्णकुमार उन्नीए.के. लोहितदास  १९९८(४६ वे)दयामल्याळमसी. के. गोपीनाथवेणू १९९९(४७ वे) डॉलर ड्रीम्सइंग्रजीसेखर कममुलासेखर कममुला लाडोहरयाणवीकुमुद चौधरीअश्विनी चौधरी २०००(४८ वे)सयाहनममल्याळमएम. एस. नझीरआर. सारथ २००१(४९ वे) थिलादनमतेलुगूराष्ट्रीय चित्रपट विकास महामंडळके.एन.टी. शास्त्री २००२ (५० वे) पातालघरबंगालीनीती सोनी गौरीसारियाअभिजित चौधरी प्रोहोरबंगालीदेबजानी गुप्तासुभद्रो चौधरी २००३(५१ वे)मरगममल्याळमराजीव विजय राघवनराजीव विजय राघवन २००४(५२ वे) ग्रहणम्तेलुगूएन. अंजी रेड्डीमोहन कृष्ण इंद्रगंटी  २००५(५३ वे) परिणीताहिंदीविधू विनोद चोप्राप्रदिप सरकार २००६(५४ वे) एकांथममल्याळमअँथनी जोसेफमधु कैथाप्रम काबुल एक्सप्रेसहिंदीआदित्य चोप्राकबीर खान २००७ (५५ वे) फ्रोजनहिंदीलडाखीशिवाजी चंद्रभूषणशिवाजी चंद्रभूषण  २००८ (५६ वे) अ वेनस्डे!हिंदीवॉल्ट डिझ्नी कंपनी इंडियानीरज पांडे  २००९(५७ वे) लाहोरहिंदीविवेक खाटकरसंजय पूरण सिंह चौहान २०१०(५८ वे) बाबू बॅंड बाजामराठीनीता जाधवराजेश पिंजानी  २०११(५९ वे)अरण्य कांडमतमिळएस. पी. चरणत्यागराजन कुमारराजा २०१२(६० वे) चिट्टागाँगहिंदीबेदब्रता वेदनाबेदब्रता वेदना १०१ चोड्यांगलमल्याळमथॉमस कोट्टाक्ककोमसिद्धार्थ शिवा २०१३(६१ वे) फॅंड्रीमराठीनवलखा आर्ट्सहोलॉ बेसिल कंबाइन नागराज मंजुळे  २०१४(६२ वे)आशा जाओर माझेबंगालीफॉर फिल्मस सलाम सिनेमाआदित्य विक्रम सेनगुप्ता २०१५(६३ वे) मसानहिंदीफेन्टम फिल्मसनीरज घेवान  २०१६(६४ वे) अलिफाबंगालीअमान अहमददीप चौधरी  २०१७(६५ वे) सिंजारजसारीशिबू जी. सुसीलनपॅम्पली २०१८(६६ वे) नाळमराठीनागराज मंजुळेसुधाकर रेड्डी यक्कांती  २०१९(६७ वे) हेलनमल्याळमविनीत श्रीनिवासनमथुकुट्टी झेवियर  २०२०(६८ वे) मंडेलातमिळएस. शशिकांतमॅडोन अश्विन  २०२१(६९ वे) मेप्पाडियनमल्याळमउन्नी मुकुंदन फिल्म्सविष्णू मोहन

 २०२२–सध्या 
७० व्या राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांपासून, फक्त दिग्दर्शकालाच पुरस्कार दिला जातो.
 वर्ष  चित्रपट  भाषा  दिग्दर्शक  संदर्भ २०२२(७० वे) फौजा हरियाणवी प्रमोद कुमार 

 संदर्भ 

वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार