आंधळी माणसे आणि हत्ती

आंधळे माणसे आणि हत्तीची बोधकथा ही आंधळ्यांच्या एका गटाची कथा आहे ज्यांना यापूर्वी कधीही हत्ती महित नसतो. त्यांना स्पर्श करून हत्ती कसा असतो ते शिकतात आणि ते कल्पना करतात. प्रत्येक आंधळ्या माणसाला हित्तीच्या शरीराचा वेगळा भाग, परंतु फक्त एक भाग, जाणवतो. त्यानंतर ते त्यांच्या मर्यादित अनुभवाच्या आधारे प्राण्याचे वर्णन करतात आणि हत्तीबद्दलची त्यांची वर्णने एकमेकांपेक्षा वेगळी असतात. बोधकथेचा नैतिक असा आहे की मानवांमध्ये त्यांच्या मर्यादित, व्यक्तिनिष्ठ अनुभवावर आधारित परिपूर्ण सत्याचा दावा करण्याची प्रवृत्ती आहे कारण ते इतर लोकांच्या मर्यादित, व्यक्तिनिष्ठ अनुभवांकडे दुर्लक्ष करतात जे तितकेच खरे असू शकतात., Quote: The ancient Hindu parable of the six blind men and the elephant...." 

ही बोधकथा प्राचीन भारतीय उपखंडात उद्भवली, जिथून ती मोठ्या प्रमाणावर पसरली आहे. बौद्ध ग्रंथ तिथ सुत्त, उडाना ६.४, खुदाका निकाया,  या कथेच्या सुरुवातीच्या आवृत्तींपैकी एक आहे. तिथ सुत्त सुमारे c. 500 BCE, बुद्धाच्या जीवनकाळात होती. बोधकथेच्या इतर आवृत्त्यांमध्ये अंधळ्यां एवजी अंधारी रात्र किंवा डोळ्यांवर पट्टी बांधलेली लोक आहे आणी हत्तीएवजी एखादा मोठा पुतळा आहे.

डावे|इवलेसे| जैन मंदिरात सात आंधळे आणि हत्तीची उपमा

 संदर्भ 

वर्ग:भारतीय साहित्य
वर्ग:भारतीय लोककथा
वर्ग:दंतकथा
वर्ग:ज्ञानमीमांसेतील संकल्पना