आशा देवी आर्यनायकम्

आशा देवी आर्यनायकम (१९०१–१९७२) या एक भारतीय स्वातंत्र्यसैनिक, शिक्षणतज्ज्ञ आणि गांधीवादी होत्या. महात्मा गांधींच्या सेवाग्राम आणि विनोबा भावे यांच्या भूदान चळवळीशी त्यांचा जवळचा संबंध होता.

 चरित्र 
त्यांचा जन्म १९०१ मध्ये, पूर्वीच्या ब्रिटिश भारतातील लाहोर आणि सध्याच्या पाकिस्तानमध्ये फणी भूषण अधिकारी, एक प्राध्यापक, आणि सरजुबाला देवी यांच्या घरी झाला. त्यांचे बालपण लाहोर आणि नंतर बनारसमध्ये गेले. त्यांनी शालेय आणि महाविद्यालयीन शिक्षण घरीच केले. त्यानंतर बनारसच्या महिला महाविद्यालयात एमए करून प्राध्यापक म्हणून रुजू झाल्या. नंतर त्यांनी शांतीनिकेतनमधील मुलींची काळजी घेण्याची जबाबदारी स्वीकारली आणि कॅम्पसमध्ये राहायला गेल्या. तिथे त्यांची भेट श्रीलंकेतील इआरडब्ल्यु अरण्यकम यांच्याशी झाली. अरण्यकम यांनी रवींद्रनाथ टागोरांचे खाजगी सचिव म्हणून काम केले. आशा देवी यांनी अरण्यकम यांच्याशी लग्न केले.L. C. Jain (1998). The City of Hope: The Faridabad Story. Concept Publishing Company. p. 330. ISBN 9788170227489.Aijazuddin Ahmad, Moonis Raza (1990). An Atlas of Tribal India. oncept Publishing Company. p. 472. ISBN 9788170222866. या जोडप्याला दोन मुले होती. याच काळात त्यांच्यावर मोहनदास करमचंद गांधींचा प्रभाव पडला. त्या आपल्या पतीसह वर्ध्यातील सेवाग्राममध्ये त्यांच्यासोबत आल्या. सुरुवातीला त्यांनी मारवाडी विद्यालयात काम केले पण नंतर त्यांनी नई तालीमचा आदर्श घेतला आणि हिंदुस्थानी तालीम संघात काम केले. भारत सरकारने १९५४ मध्ये त्यांचा समाजातील योगदानासाठी चौथा सर्वोच्च भारतीय नागरी पुरस्कार पद्मश्री देऊन सन्मान केला. या पुरस्काराच्या पहिल्या प्राप्तकर्त्यांमध्ये स्थान दिले.

आशा देवी अरण्यकम यांनी दोन ग्रंथ प्रकाशित केले. द टीचर: गांधी  आणि शांती-सेना: die indische Friedenswehr,  दोन्ही महात्मा गांधी संबंधित. त्यांच्या १९७२ मध्ये मृत्यु झाला. "Boston University". Boston University. 2015. Retrieved 31 March 2015.

 संदर्भ 

 पुढील वाचन 
 आशा देवी आर्यनायकम (१९६६). शिक्षक: गांधी. भारतीय विद्या भवन. पान ३७.
 आशा देवी आर्यनायकम (१९५८). शांती-सेना: die indische Friedenswehr. फ्रेंडशाफ्टशेम.

वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला शास्त्रज्ञ
वर्ग:भारतीय महिला गैर-काल्पनिक लेखक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला शैक्षणिक सिद्धांतकार
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय लेखिका
वर्ग:सार्वजनिक व्यवहारातील पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:इ.स. १९७२ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०१ मधील जन्म
वर्ग:लाहोरमधील व्यक्ती
वर्ग:भारतीय महिला चरित्रकार
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय चरित्रकार