रघुनाथ केशव खाडिलकर

रघुनाथ केशव खाडिलकर (15 डिसेंबर 1905 - 8 मार्च 1979) एक केंद्रीय मंत्री, स्वातंत्र्यसैनिक आणि पुणे, महाराष्ट्रातील एक विचारवंत नेते होते.

केंद्रीय कामगार मंत्री असताना खाडिलकर यांनी किमान बोनस ४% वरून ८.३३% (वार्षिक पगाराचा १/१२वा) पर्यंत वाढवण्याचा एक सूत्र सुचवले.  १९७१ मध्ये नियुक्त केलेल्या बोनस पुनरावलोकन समितीने खाडिलकर फॉर्म्युला म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्याला या सुत्राला मान्यता दिली. सरकारने पेमेंट ऑफ बोनस कायदा, १९७२ द्वारे हे सूत्र लागू केले. व किमान बोनसचे प्रमाण ८.३३% पर्यंत वाढविण्यात आले. कामगारांना (विशेषतः दिवाळीच्या वेळी) एक महिन्याचा पगार बोनस म्हणून देण्याची ही प्रथा आजही व्यवसायांमध्ये मोठ्या प्रमाणावर पाळली जाते.

त्यांनी १९६७ ते १९६९ पर्यंत लोकसभेचे चौथे उपाध्यक्ष, १९६९ ते १९७१ पर्यंत पुरवठा मंत्री आणि १९७१ मध्ये कामगार आणि पुनर्वसन मंत्री म्हणून काम केले.

१९५७ मध्ये ते मजदूर किसान पक्षाचे उमेदवार म्हणून अहमदनगरमधून निवडून आलेले दुसऱ्या लोकसभेचे सदस्य होते. १९६२ मध्ये त्यांचा कार्यकाळ पूर्ण झाल्यानंतर, मजदूर किसान पक्षाचे काँग्रेसमध्ये विलीनीकरण झाल्यानंतर ते पुन्हा काँग्रेसमध्ये सामील झाले. काँग्रेसचे उमेदवार म्हणून त्यांनी १९६२ आणि १९६७ मध्ये खेडमधून तिसऱ्या आणि चौथ्या लोकसभा निवडणुका जिंकल्या. १९७१ मध्ये, त्यांनी बारामतीतून ५ व्या लोकसभा निवडणूक जिंकली आणि केंद्रीय कामगार मंत्री बनले.

१३ ऑगस्ट १९३६ रोजी खाडिलकर यांचा विवाह डॉ. चपला आर. खाडिलकर या  पुण्यातील प्रख्यात स्त्रीरोगतज्ज्ञ सोबत झाला. १९७९ मध्ये त्यांचे निधन झाले व त्यांच्या पश्चात चार मुली होत्या.

 संदर्भ 

वर्ग:महाराष्ट्रातील भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसचे राजकारणी
वर्ग:महाराष्ट्रातील लोकसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९७९ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९०५ मधील जन्म
वर्ग:५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:४ थी लोकसभा सदस्य
वर्ग:३ री लोकसभा सदस्य
वर्ग:२ री लोकसभा सदस्य