जून (२०२१ चित्रपट)

जून हा २०२१ मध्ये प्रदर्शित झालेला मराठी चित्रपट आहे ज्यात नेहा पेंडसे आणि सिद्धार्थ मेनन मुख्य भूमिकेत आहे व भावनिक उपचारांबद्दल हा चित्रपट आहे. हा चित्रपट वैभव खिस्ती आणि सुहृद गोडबोले या दिग्दर्शकांचा पहिला चित्रपट असून निखिल महाजन यांनी त्याचे लेखन केले आहे. हा चित्रपट गुंडगिरी, लैंगिकता, आत्महत्या आणि जनरेशन गॅप अशा विविध सामाजिक समस्या हाताळतो . 

 कथानक 
नील हा अभियांत्रिकीचा विद्यार्थी आहे जो त्याच्या परीक्षेत नापास झाला आहे आणि म्हणून तो विश्रांतीसाठी औरंगाबादला परतला आहे, जिथे त्याचे निराश पालक राहतात. पेच टाळण्यासाठी, त्याचे वडील नील परीक्षेत नापास झाल्याबद्दल इतरांना कधीच सांगत नाहीत तर फक्त त्याच्या ब्रेकबद्दल सांगतात. त्यामुळे त्याचे वडिलांसोबतचे संबंध ताणले गेले आहेत.

नेहाने अभिजितशी लग्न केले आहे आणि काही वैवाहिक समस्यांमुळे तिला अभिजितपासून दूर राहण्याची गरज आहे. ती औरंगाबादला येते, अभिजितच्या बालपणीच्या घरी राहण्यासाठी, ज्या हाऊसिंग सोसायटीत नील राहतो. ती नीलला भेटते आणि सुरुवातीला त्याच्या काही गैरसमज होतात. तिच्या धुम्रपान आणि मद्यपानाच्या सवयींमुळे इतर सोसायटी सदस्यही तिची अवहेलना करतात. नील आणि नेहा एकमेकांना चांगल्या प्रकारे ओळखू लागतात व जवळ येतात. नील नेहाला शहरातील विविध स्थळांवर घेऊन जातो जे नेहाला मनोरंजक वाटतात आणि नील त्यांना मुघल काळातील कंटाळवाणे ऐतिहासिक वास्तू म्हणून नापसंत करतो.

जसजसे ते जवळ येतात तसतसे ते त्यांचा भूतकाळ उलगडतात. वसतिगृहात असताना, नीलचा रूममेट एक महत्त्वाकांक्षी सहकारी होता पण त्याच्या ग्रामीण वागणुकीमुळे इतर वर्गमित्रांकडून त्याचा छळ केला जातो. त्याने उच्च गुण मिळवण्याचे आणि आपल्या पालकांना अभिमान वाटावा असे स्वप्न पाहिले असते. तो स्थानिक मराठी शाळेतून आलेला असतो व नील त्याला त्याच्या अभ्यासात मदत करण्याचे वचन देतो. मात्र, छळवणुकीला कंटाळून त्याने पंख्याला गळफास लावून आत्महत्या केली आणि नील स्वतःला त्यात दोषी मानतो. नीलची मैत्रीण निकीला या सर्व गोष्टींची माहिती नाही. नील आणि ती कधी लग्न करतील याची तिला खात्री नाही कारण ते वेगवेगळ्या जातीचे आहेत आणि तिचे पालक हे स्वीकारणार नाहीत. तथापि, तिला त्याच्यासोबत प्रेम संबंध ठेवण्याचा अनुभव घ्यायचा आहे. तिच्या बेडरूममध्ये असताना, पंख्याला पाहताच नीलला त्याच्या विचारांनी पछाडले. निकीला असे वाटते की तिने काहीतरी चूक केली आहे आणि तिच्या शारीरिक केसांमुळे तो तिचा तिरस्कार करत आहे. ती तिच्या पायावरील केस काढण्याचा प्रयत्न करते; पण स्वतःला खोलवर कापून घेते. एवढ्या क्षुल्लक मुद्द्यावरून नीलने आपल्या मैत्रिणीला नाकारले आणि निकीने स्वतःला इजा पोहोचवण्यापर्यंत मजल मारली हे कळल्यावर नेहा नाराज होते.

नेहाच्या जवळीकचा गैरसमज नीलने केला आणि तिचे चुंबन घेण्याचा प्रयत्न केला; जे ती थांबवते. तिने आणि अभिजितने बाळाला जन्म देण्यासाठी किती प्रयत्न केले याचा इतिहास ती सांगते. मात्र, तिच्या धूम्रपान आणि मद्यपानाच्या सवयीमुळे तिचा गर्भपात झाला. अभिजित तिला सांभाळून घेतो; पण ती स्वतःला दोष देते. दुसऱ्या दिवशी, अभिजित नेहाला परत घ्यायला येतो आणि ते नव्याने सुरुवात करायचे ठरवतात. नीलही निकीला माफ करतो आणि समर्पितपणे पुढील अभ्यास करण्याचा निर्णय घेतो. जून महिना सुरू झाल्यावर नेहा अभिजितसोबत निघून जाते आणि उन्हाळ्याच्या समाप्तीनंतर शहरात नवीन पावसाळी सरी येतात.

 कलाकार 

 नेहाच्या भूमिकेत नेहा पेंडसे
 नीलच्या भूमिकेत सिद्धार्थ मेनन
 निकीच्या भूमिकेत रेशम श्रीवर्धन
 नीलच्या वडिलांच्या भूमिकेत किरण करमरकर
 नेहाचा नवरा अभिजितच्या भूमिकेत जितेंद्र जोशी
 नीलच्या आईच्या भूमिकेत स्नेहा रायकर
 जैस्वाल, सोसायटी सदस्यच्या भूमिकेत निलेश दिवेकर

 संगीत 
शाल्मली खोलगडेने, बॉलीवूडची पार्श्वगायिका, तिच्या "परेशान" ( इशकजादे, २०१२) गाण्यासाठी ओळखली जाणारी, ह्या चित्रपटाद्वारे संगीतकार म्हणून पदार्पण केले.  "बाबा" गाण्याचा नवीन व्हिडिओ २० जून २०२१ (इंटरनॅशनल फादर्स डे) रोजी प्रदर्शीत झाला ज्यामध्ये अभिनेत्री प्रिया बापट, अमृता खानविलकर, गिरीजा ओक गोडबोले, गौरी नलावडे, मृण्मयी गोडबोले, रेशम श्रीवर्धन, पर्णा पेठे, शाल्मली खोलगडे, आनंदी जोशी, संस्कृती बालगुडे यांच्यासह नेहा पेंडसे होत्या. आनंदी जोशी यांनी गायलेले हे गाणे महाजन यांनी लिहिले आहे, ज्यांनी चित्रपटाचे लेखनही केले आहे. 

 प्रकाशन आणि रिसेप्शन 
मर्यादित बजेटमध्ये जून चित्रपटाने ऑक्टोबर २०१९ मध्ये त्याचे मुख्य छायाचित्रण १८ दिवसांत पूर्ण केले. मेनन आणि पेंडसे यांच्यासह अनेक प्रमुख कलाकारांनी त्यांच्या सेवांसाठी शुल्क आकारले नाही आणि त्याच्या निर्मितीसाठी पैसे पण दिले.  हा चित्रपट जून २०२० मध्ये रिलीज होणार होता. मात्र, कोविड-19 महामारीमुळे हा चित्रपट प्रदर्शित झाला नाही. पुणे फिल्म फेस्टिव्हल, इंटरनॅशनल फिल्म फेस्टिव्हल ऑफ केरळ, न्यू यॉर्क इंडियन फिल्म फेस्टिव्हल (NYIFF) आणि भारताचा ५१ वा इंटरनॅशनल फिल्म फेस्टिव्हल यासह विविध फेस्टिव्हलमध्ये तो दाखवला गेला.  NYIFF मध्ये, चित्रपट आणि मेनन यांना सर्वोत्कृष्ट चित्रपट आणि सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्यासाठी नामांकन मिळाले; जिथे मेनन यांना पुरस्कार मिळाला.   त्यानंतर जून हा सार्वजनिकपणे प्रदर्शित झाला आणि नव्याने सुरू झालेल्या OTT प्लॅटफॉर्म प्लॅनेट मराठीवरचा हा पहिला चित्रपट ठरला. 

फिल्मफेर मराठी पुरस्कार २०२१ मध्ये, पेंडसे आणि श्रीवर्धन यांनी अनुक्रमे सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री आणि सर्वोत्कृष्ट पदार्पण अभिनेत्री श्रेणींमध्ये पुरस्कार जिंकले. पेंडसे यांनी धुराळा चित्रपटासाठी सई ताम्हणकरसोबत पुरस्कार वाटून घेतला.  २०२२ मध्ये, मेनन यांना राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कारांच्या ६८व्या समारंभात विशेष उल्लेख पुरस्कार मिळाला. 
वर्ष पुरस्कार श्रेणी प्राप्तकर्ता परिणाम नोंदी 2020 न्यू यॉर्क इंडियन फिल्म फेस्टिव्हल सर्वोत्कृष्ट चित्रपट जून    सर्वोत्कृष्ट अभिनेता सिद्धार्थ मेनन    2021 राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार(६८ वा सोहळा ) विशेष उल्लेख (फीचर फिल्म) सिद्धार्थ मेनन    फिल्मफेर मराठी पुरस्कार सर्वोत्कृष्ट अभिनेत्री नेहा पेंडसे   सई ताम्हणकरसोबत ( धुराळा चित्रपट) सर्वोत्कृष्ट पदार्पण अभिनेत्री रेशम श्रीवर्धन   
न्यूझ १८ ने या चित्रपटाबद्दल त्यांच्या पुनरावलोकनात म्हणले आहे की विविध सामाजिक समस्यांना सांभाळणाऱ्या कथानक, अभिनय आणि  गतीचे कौतुक केले आहे.  IANS ने त्याचे कौतुक केले परंतु काही नायक कसे अपरिवर्तित दर्शविले जातात किंवा हृदयातील काही बदल अचानक आणि विश्वासार्ह नाहीत यासारख्या त्रुटींवर देखील भाष्य केले. 

 संदर्भ 

वर्ग:इ.स. २०२१ मधील मराठी चित्रपट