भारताच्या सीमा

भारताच्या सीमा अनेक सार्वभौम देशांशी आहेत. यांत चीन, भूतान, नेपाळ, पाकिस्तान, बांगलादेश आणि म्यानमार. यांचा समावेश आहे. बांगलादेश, म्यानमार आणि पाकिस्तानशी भारताला भू-सीमा तसेच सागरी सीमा आहेत, तर श्रीलंकेशी फक्त सागरी सीमा आहे. भारताच्या अंदमान आणि निकोबार बेटांची सागरी सीमा थायलंड, म्यानमार आणि इंडोनेशियाशी आहे.

 भारताच्या भू-सीमा 
जमीन सीमा देश वाद लांबी (किमी) आणि (मैल) रक्षक टिप्पण्या  बांगलादेश-भारत सीमा नाही  सीमा सुरक्षा दल 2015 मध्ये बहुतेक भारत-बांगलादेश एन्क्लेव्हची देवाणघेवाण झाली. बांगलादेश मुक्ती युद्ध आणि बांगलादेश-भारत संबंध पहा.  भूतान-भारत सीमा नाही  SSB to strengthen presence on India-Bhutan border, Times of India, 20 Dec 2017. सशस्त्र सीमा बाळ खुली सीमा. भूतान-भारत संबंध पहा.  वास्तविक नियंत्रण रेषा आहे  इंडो-तिबेट बॉर्डर पोलीस आणि स्पेशल फ्रंटियर फोर्स अर्दाघ-जॉन्सन लाइन, मॅकार्टनी-मॅकडोनाल्ड लाइन, मॅकमोहन लाइन, चीन-भारत सीमा विवाद आणि चीन-भारत संबंध देखील पहा.  भारत-म्यानमार सीमा नाही  आसाम रायफल्स आणि भारतीय सैन्य भारत-म्यानमार संबंध पहा.  भारत-नेपाळ सीमा आहे   सशस्त्र सीमा बाळ खुली सीमा. कालापानी प्रदेश, सुस्ता प्रदेश आणि भारत-नेपाळ संबंध पहा. भारत-पाकिस्तान सीमा आहे  सीमा सुरक्षा दल तसेच रॅडक्लिफ लाइन, नियंत्रण रेषा, वास्तविक ग्राउंड पोझिशन लाइन आणि सर क्रीक पहा . भारताची फाळणी, भारत-पाकिस्तान युद्ध आणि संघर्ष आणि भारत-पाकिस्तान संबंध पहा. ड्युरँड रेषा  आहे  सीमा सुरक्षा दल ड्युरंड लाइन पहा

 भारताच्या सागरी सीमा 
सागरी सीमा देश लांबी (किमी) आणि (मैल) रक्षक टिप्पण्या  भारतीय नौदल बंगालच्या उपसागरातील न्यू मूर बेट  भारतीय नौदल अंदमान समुद्रातील इंदिरा पॉइंट  भारतीय नौदल अंदमान समुद्रातील लँडफॉल बेट  भारतीय नौदल अरबी समुद्रातील सर क्रीक  भारतीय नौदल अंदमान समुद्रातील सिमिलन बेटे  >   भारतीय नौदल पाल्क सामुद्रधुनीतील कच्छथीवु  भारतीय नौदल लक्षदिवे समुद्रात मलिकु कांडू

 संदर्भ 

*