पी. भानुमती

पी. भानुमती रामकृष्ण (७ सप्टेंबर १९२५ - २४ डिसेंबर २००५) या भारतीय अभिनेत्री, गायिका, चित्रपट निर्माता, दिग्दर्शक, संगीतकार आणि कादंबरीकार होत्या. तिला तेलुगू सिनेमातील पहिली महिला सुपरस्टार म्हणून ओळखले जाते. चंदिरानी (१९५३) या तिच्या पहिल्या दिग्दर्शनासह ती तेलुगू सिनेमाची पहिली महिला दिग्दर्शक मानली जाते. भानुमती प्रामुख्याने तेलुगू आणि तमिळ भाषांमध्ये १०० हून अधिक चित्रपटांमध्ये दिसल्या. भारतीय चित्रपटसृष्टीतील योगदानाबद्दल तिला २००१ मध्ये पद्मभूषण पुरस्काराने सन्मानित करण्यात आले. ३० व्या आंतरराष्ट्रीय चित्रपट महोत्सवात तिला "चित्रपटातील महिला" या भागामध्ये सन्मानित करण्यात आले.

 प्रारंभिक जीवन 
भानुमती यांचा जन्म ७ सप्टेंबर १९२५ रोजी आंध्र प्रदेशातील ओंगोलजवळील प्रकाशम जिल्ह्यातील दोड्डावरम गावात झाला. ती बोम्माराजू सरस्वथम्मा, वेंकट सुब्बय्या यांची तिसरी अपत्य आहे. ती तिच्या वडिलांना वेगवेगळ्या स्टेज शोमध्ये काम करताना बघत मोठी झाली. भानुमतीचे वडील वेंकट सुब्बय्या हे शास्त्रीय संगीताच्या प्रेमी होते आणि त्यांनी लहानपणापासूनच त्यांना संगीताचे प्रशिक्षण दिले.

भानुमतीने १९३९ मध्ये चित्रपटसृष्टीत प्रवेश केला आणि तेलुगू आणि तमिळ भाषेतील १०० हून अधिक चित्रपटांमध्ये अभिनय केला. लेखक, अभिनय, दिग्दर्शक, निर्माती, गायिका, संगीत दिग्दर्शक, संपादक आणि स्टुडिओ मालक असल्याने तिला चित्रपटसृष्टीतील लोक अष्टावधानी म्हणूनही संबोधत होते. तिला ज्योतिष आणि तत्वज्ञानाचेही चांगले ज्ञान होते. तिला तेलुगू सिनेमातील पहिली महिला सुपरस्टार म्हणून ओळखले जाते.

 पुरस्कार 
 २००१ - पद्मभूषण पुरस्कार 
 १९६६ - पद्मश्री पुरस्कार 
 १९९३ -  नालो नेनू  - सर्वोत्कृष्ट लेखकाचा राष्ट्रीय चित्रपट पुरस्कार .
 फिल्मफेअर जीवनगौरव पुरस्कार – दक्षिण (१९८७) 

 नंदी पुरस्कार
 १९८५ - रघुपती व्यंकय्या पुरस्कार, आंध्र प्रदेश सरकारकडून
 १९८६ -सर्वोत्कृष्ट दिग्दर्शकाचा नंदी पुरस्कार
 २००० -आंध्र प्रदेश सरकारकडून NTR राष्ट्रीय पुरस्कार

 तामिळनाडू राज्य चित्रपट पुरस्कार
 १९९२ - तामिळनाडू राज्य चित्रपट सन्मान पुरस्कार - "अरिग्नार अण्णा पुरस्कार"

 संदर्भ 

वर्ग:२१व्या शतकातील भारतीय महिला कलाकार
वर्ग:२१व्या शतकातील भारतीय महिला गायिका
वर्ग:२१व्या शतकातील भारतीय गायक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला गायिका
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय महिला कलाकार
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय लोक
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय गायक
वर्ग:तेलुगू चित्रपट निर्माते
वर्ग:कलेतील पद्मश्री पुरस्कारविजेते
वर्ग:कलेतील पद्मभूषण पुरस्कारविजेते
वर्ग:भारतीय चित्रपट दिग्दर्शिका
वर्ग:२०व्या शतकातील भारतीय अभिनेत्री
वर्ग:भारतीय चित्रपट अभिनेत्री
वर्ग:इ.स. २००५ मधील मृत्यू
वर्ग:इ.स. १९२५ मधील जन्म