२०२३ मधील भारत

२०२३ मधील भारत देशामधील प्रमुख घटना:

 पदाधिकारी 
 राष्ट्रीय सरकार 
 भारताचे राष्ट्रपती -  द्रौपदी मुर्मू
 भारताचे उपराष्ट्रपती आणि राज्यसभेचे अध्यक्ष - जगदीप धनखड
 भारताचे पंतप्रधान -  नरेंद्र मोदी
 लोकसभेचे अध्यक्ष -  ओम बिर्ला
 लोकसभा - सतरावी लोकसभा (सदस्य यादी)

इतर राष्ट्रीय पदे
 भारताचे सरन्यायाधीश - भूषण रामकृष्ण गवई (52)
 भारतीय रिझर्व्ह बँकेचे गव्हर्नर - संजय मल्होत्रा
 भारताचे मुख्य निवडणूक आयुक्त -  राजीव कुमार
 संरक्षण दलप्रमुख -  अनिल चौहान

 राज्य सरकारे 
राज्य / प्रदेश  (यादी)राज्यपाल  (यादी)मुख्यमंत्री  (यादी)मुख्यमंत्र्यांचा पक्षसरकारातील राजकीय युतीमुख्य न्यायाधीश <big>राज्येआंध्र प्रदेशविश्वभूषण हरिचंदन 
सय्यद अब्दुल नजीरवाय.एस. जगनमोहन रेड्डीवाय.एस.आर. काँग्रेस पक्षप्रादेशिकप्रशांत कुमार मिश्रा
धीरजसिंग ठाकूर  (आंध्र प्रदेश उच्च न्यायालय)अरुणाचल प्रदेशबी.डी. मिश्रा
कैवल्य त्रिविक्रम परनाईक पेमा खांडूभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी रश्मीन मनहरभाई छाया
 एन. कोटीश्‍वर सिंग
 संदीप मेहता  (गुवाहाटी उच्च न्यायालय)आसामजगदीश मुखी
गुलाब चंद कटारियाहिमंता बिस्वा सरमाभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी रश्मीन मनहरभाई छाया
 एन. कोटीश्‍वर सिंग
 संदीप मेहता  (गुवाहाटी उच्च न्यायालय)बिहारफागू चौहान
राजेंद्र आर्लेकरनितीश कुमारजनता दल (संयुक्त)संयुक्त पुरोगामी आघाडी संजय करोल
 के. विनोद चंद्रन  (पाटणा उच्च न्यायालय) छत्तीसगढविश्वभूषण हरिचंदनभूपेश बघेलभारतीय राष्ट्रीय काँग्रेससंयुक्त पुरोगामी आघाडी अरूप कुमार गोस्वामी
 गौतम भादुरी
 रमेश सिन्हा  (छत्तीसगढ उच्च न्यायालय)गोवापी. एस. श्रीधरन पिल्लईप्रमोद सावंतभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीरमेश देवकीनंदन धानुका
देवेंद्र कुमार उपाध्याय (मुंबई उच्च न्यायालय)गुजरातआचार्य देवव्रतभूपेंद्रभाई पटेलभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी अरविंद कुमार
 सोनिया गिरीधर गोकाणी
 सुनीता अग्रवाल (गुजरात उच्च न्यायालय)हरियाणाबंडारू दत्तात्रेयमनोहरलाल खट्टरभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीरवि शंकर झा (पंजाब व हरियाणा उच्च न्यायालय)हिमाचल प्रदेशराजेंद्र आर्लेकर
शिव प्रताप शुक्लासुखविंदर सिंह सुक्खूभारतीय राष्ट्रीय काँग्रेससंयुक्त पुरोगामी आघाडीअमजद अहतेशाम सय्यद
एम. एस. रामचंद्र राव (हिमाचल प्रदेश उच्च न्यायालय)झारखंडरमेश बैस
सी.पी. राधाकृष्णनहेमंत सोरेनझारखंड मुक्ति मोर्चासंयुक्त पुरोगामी आघाडीसंजय कुमार मिश्रा (झारखंड उच्च न्यायालय]])कर्नाटकथावरचंद गेहलोतसिद्धरामय्याभारतीय राष्ट्रीय काँग्रेससंयुक्त पुरोगामी आघाडीप्रसन्ना वराळे (कर्नाटक उच्च न्यायालय)केरळआरिफ मोहम्मद खानपिनाराई विजयनभारतीय कम्युनिस्ट पक्ष (मार्क्सवादी)प्रादेशिक एस. मणिकुमार
 सरसा वेंकटनारायण भट्टी
 आशिष जितेंद्र देसाई (केरळ उच्च न्यायालय)मध्य प्रदेशमंगुभाई पटेलशिवराज सिंह चौहानभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीरवी मळीमठ br>(मध्य प्रदेश उच्च न्यायालय)महाराष्ट्रभगत सिंह कोश्यारी
रमेश बैसएकनाथ शिंदेशिवसेनाराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीरमेश देवकीनंदन धानुका
देवेंद्र कुमार उपाध्याय (मुंबई उच्च न्यायालय)मणिपूरला. गणेशन
अनुसुइया उईकेएन. बीरेन सिंहभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीपी. व्ही. संजय कुमार (मणिपूर उच्च न्यायालय)मेघालयबी.डी. मिश्रा
फागू चौहानकॉनराड संगमानॅशनल पीपल्स पार्टीराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीBiswanath Somadderमिझोरमकंभमपती हरी बाबूझोरामथंगामिझो नॅशनल फ्रंटप्रादेशिक रश्मीन मनहरभाई छाया
 एन. कोटीश्‍वर सिंग
 संदीप मेहता  (गुवाहाटी उच्च न्यायालय)नागालँडला. गणेशननेफिउ रिओनॅशनलिस्ट डेमोक्रॅटिक प्रोग्रेसिव्ह पार्टीराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी रश्मीन मनहरभाई छाया
 एन. कोटीश्‍वर सिंग
 संदीप मेहता  (गुवाहाटी उच्च न्यायालय)ओडिशागणेशी लालनवीन पटनायकबिजू जनता दलप्रादेशिकएस. मुरलीधर  (ओडिशा उच्च न्यायालय)पंजाबबनवारीलाल पुरोहितभगवंत मानआम आदमी पक्षप्रादेशिकरवि शंकर झा (पंजाब व हरियाणा उच्च न्यायालय)राजस्थानकलराज मिश्राअशोक गेहलोतभारतीय राष्ट्रीय काँग्रेससंयुक्त पुरोगामी आघाडी पंकज मिथल
 ऑगस्टीन जॉर्ज मसीह (राजस्थान उच्च न्यायालय)सिक्कीमलक्ष्मण आचार्यप्रेम सिंह तमांगसिक्कीम क्रांतिकारी मोर्चाराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीबिस्वनाथ सोमद्दर (सिक्कीम उच्च न्यायालय)तमिळनाडूरवींद्र नारायण रवीएम.के. स्टॅलिनद्रविड मुनेत्र कळघमसंयुक्त पुरोगामी आघाडीमुनीश्वरनाथ भंडारी
संजय गंगापूरवाला (मद्रास उच्च न्यायालय)तेलंगणातमिळिसई सौंदरराजनके. चंद्रशेखर रावतेलंगणा राष्ट्र समितीप्रादेशिक उज्जल भुयान
 आलोक आराधे (तेलंगणा उच्च न्यायालय)त्रिपुरासत्यदेव नारायण आर्यमाणिक साहाभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी जसवंत सिंग
 अपरेश कुमार सिंग (त्रिपुरा उच्च न्यायालय)उत्तर प्रदेशआनंदीबेन पटेलयोगी आदित्यनाथभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडी राजेश बिंदल 
 प्रीतिंकर दिवाकर (अलाहाबाद उच्च न्यायालय)उत्तराखंडगुरूमित सिंगपुष्कर सिंग धामीभारतीय जनता पक्षराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीविपिन संघी (उत्तराखंड उच्च न्यायालाय)पश्चिम बंगालसी.व्ही. आनंदा बोसममता बॅनर्जीअखिल भारतीय तृणमूल काँग्रेसप्रादेशिक प्रकाश श्रीवास्तव
 टी. एस. शिवाग्नम (कोलकाता उच्च न्यायालय) <big>केंद्रशासित प्रदेशअंदमान आणि निकोबार बेटेदेवेंद्रकुमार जोशी पद नाही 
 प्रकाश श्रीवास्तव
 टी. एस. शिवाग्नम (कोलकाता उच्च न्यायालय)दिल्लीविनयकुमार सक्सेनाअरविंद केजरीवालआम आदमी पक्ष युती नाहीसतीशचंद्र शर्मा (दिल्ली उच्च न्यायालय)जम्मू आणि काश्मीरमनोज सिन्हा राष्ट्रपती राजवट एन. कोटीश्‍वर सिंग (जम्मू आणि काश्मीर आणि लडाख उच्च न्यायालय)लडाखबी.डी. मिश्रा पद नाहीएन. कोटीश्‍वर सिंग (जम्मू आणि काश्मीर आणि लडाख उच्च न्यायालय)पुदुच्चेरीतमिळिसई सौंदरराजनएन. रंगास्वामीअखिल भारतीय एन.आर. काँग्रेसराष्ट्रीय लोकशाही आघाडीमुनीश्वरनाथ भंडारी
संजय गंगापूरवाला (मद्रास उच्च न्यायालय)चंदीगडबनवारीलाल पुरोहित पद नाही रवि शंकर झा (पंजाब व हरियाणा उच्च न्यायालय)दादरा आणि नगर हवेली आणि दमण आणि दीवप्रफुल्ल खोडा पटेल पद नाहीरमेश देवकीनंदन धानुका
देवेंद्र कुमार उपाध्याय (मुंबई उच्च न्यायालय)लक्षद्वीपप्रफुल्ल खोडा पटेल पद नाही 
 एस. मणिकुमार
 सरसा वेंकटनारायण भट्टी
 आशिष जितेंद्र देसाई (केरळ उच्च न्यायालय)

 घडामोडी 

 जानेवारी 

 २ जानेवारी - भारताच्या सर्वोच्च न्यायालयाने २०१६ मध्ये महात्मा गांधी मालिकेतील सर्व ₹५०० आणि ₹१००० च्या नोटा चलनातून रद्द करण्याच्या सरकारच्या निर्णयाची कायदेशीरता कायम ठेवली आहे.

 फेब्रुवारी 

 २६ फेब्रुवारी - दिल्लीचे उपमुख्यमंत्री मनीष सिसोदिया यांना केंद्रीय अन्वेषण विभागाने दारू धोरण प्रकरणी अटक केली 
 २८ फेब्रुवारी - अटकेनंतर मनीष सिसोदिया आणि सत्येंद्र जैन यांनी मंत्रीपदाचा राजीनामा दिला. 

 मार्च 

 २ मार्च - तीन राज्यांतील विधानसभा निवडणुकांचे निकाल जाहीर झाले - त्रिपुरा आणि नागालँड भाजपने राखले आणि मेघालयात त्रिशंकू विधानसभा. 

 २३-२४ मार्च - न्यायालयाने मानहानीच्या आरोपाखाली दोषी ठरवून दोन वर्षांच्या तुरुंगवासाची शिक्षा ठोठावल्यानंतर राहुल गांधींना लोकसभा सदस्य म्हणून अपात्र ठरवण्यात आले.
 ३१ मार्च - मध्य प्रदेशातील इंदूर येथील एका हिंदू मंदिरात प्रार्थनेदरम्यान पायरीची विहीर कोसळून ३६ जणांचा मृत्यू झाला आणि १७ जण जखमी झाले. 

 एप्रिल 

 ४ एप्रिल - सिक्कीममधील नाथू ला येथे झालेल्या हिमस्खलनात सात जण ठार आणि अकरा जण जखमी झाले. 
 १५ एप्रिल - महाराष्ट्रातील रायगड येथे बस दरीत कोसळून १२ जण ठार तर २८ जण जखमी झाले. 
 १५ एप्रिल - गँगस्टर अतिक अहमद आणि त्याचा भाऊ आणि गुंड अश्रफ अहमद प्रयागराजमध्ये गोळीबारात ठार झाले.  

 मे 

 ३ मे नंतर - मणिपूर राज्यातील आदिवासी वांशिक गटांमधील हिंसाचारात किमान ७३ लोक मारले गेले.
 १०-१३ मे - भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेसने २२४ पैकी १३५ जागा मिळवून २०२३ च्या कर्नाटक विधानसभेच्या निवडणुकीत विजय मिळवला. 
 १९ मे - भारतीय रिझर्व्ह बँकेने जाहीर केले की ती सप्टेंबर २०२३ पर्यंत चलनात असलेल्या सर्व २००० रुपयांच्या नोटा काढून घेईल 
 २८ मे  - नवी दिल्ली येथे नवीन संसद भवनाचे उद्घाटन पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते झाले.

 जून 

 २ जून नंतर - २०२३ बालासोर ट्रेनची टक्कर.
 १७ जून - उत्तर प्रदेश आणि बिहार राज्यांमध्ये दोन दिवसांपूर्वी सुरू झालेल्या उष्णतेच्या लाटेत किमान ९६ जणांचा मृत्यू झाला. 

 जुलै 

 १ जुलै - महाराष्ट्रातील बुलढाणा येथील समृद्धी द्रुतगती मार्गावर बसला लागलेल्या आगीत २६ प्रवाशांचा मृत्यू झाला. 
 १८ जुलै - २०२४ च्या भारतीय सार्वत्रिक निवडणुकांमध्ये राष्ट्रीय लोकशाही आघाडीविरुद्ध लढण्यासाठी  इंडियन नॅशनल डेव्हलपमेंटल इंक्लूझिव अलायन्स आघाडीमध्ये २६ पक्ष. 

 ऑगस्ट 

 २३ ऑगस्ट: चंद्रयान ३ ही चंद्राच्या दक्षिण ध्रुवाजवळ उतरणारी पहिली अंतराळ मोहीम ठरली. 

 नियोजित कार्यक्रम 

 फेब्रुवारी ते डिसेंबर – २०२३ मधील भारतातील निवडणुका 
 सप्टेंबर -  २०२३ जी-२० नवी दिल्ली शिखर परिषद 
 ऑक्टोबर ते नोव्हेंबर - २०२३ क्रिकेट विश्वचषक भारतात होणार आहे.
 भारत चीनला मागे टाकून जगातील सर्वाधिक लोकसंख्या असलेला देश बनण्याचा अंदाज आहे. 

 संदर्भ 

वर्ग:२०२३ मधील भारत