ध्यानचंद पुरस्कार

ध्यानचंद पुरस्कार, अधिकृतपणे क्रीडा व खेळांमधील ध्यानचंद जीवन गौरव पुरस्कार हा खेळ जगतातील आजीवन कर्तृत्वासाठीचा भारतीय सरकार तर्फे देण्यात येणारा पुरस्कार आहे. १९२६ ते १९४८ या काळातील २० वर्षांपेक्षा जास्त कारकिर्दीत १००० पेक्षा अधिक गोल नोंदविणाऱ्या भारतीय हॉकीपटू ध्यानचंद (१९०५-७९) यांच्या नावावर हा पुरस्कार देण्यात आला आहे. हा दरवर्षी क्रीडा व युवा मंत्रालयाद्वारे सादर केला जातो.

पहिला पुरस्कार हा २००२ साली देण्यात आला होता. ह्या पहिल्या पुरस्काराचे मानकरी होते शाहूराज बिराजदार (मुष्टियुद्ध), अशोक दिवाण (हॉकी) आणि अपर्णा घोष (बास्केटबॉल). दरवर्षी हा पुरस्कार ३ ते ५ खेळाडूंना देण्यात आला आहे.

 पुरस्कार विजेते 
क्र.वर्षविजेतेखेळसंदर्भ १ २००२ शाहूराज बिराजदार मुष्टियुद्ध २ अशोक दिवाण हॉकी ३ अपर्णा घोष बास्केटबॉल ४ २००३ चार्ल्स कोर्नेलियस हॉकी ५ राम कुमार बास्केटबॉल ६ धरम सिंग हॉकी ७ ओम प्रकाश व्हॉलीबॉल ८ स्मिता शिरोळे यादव रोइंग ९ २००४ दिगंबर मेह्न्दळे अ‍ॅथलेटिक्स (अपंग) १० हरदयाल सिंग हॉकी ११ लाभ सिंग अ‍ॅथलेटिक्स १२ २००५ मारूती माने कुस्ती १३ मनोज कुमार कोठारी बिलियर्ड्स आणि स्नूकर १४ राजिंदर सिंग जूनियर हॉकी १५ २००६ हरिश्चंद्र माधव बिराजदार कुस्ती १६ उदय के. प्रभु अ‍ॅथलेटिक्स १७ नंदी सिंग हॉकी १८ २००७ राजिंदर सिंग  कुस्ती १९ शमशेर सिंग  कब्बडी २० वरींदर सिंग हॉकी २१ २००८ ज्ञान सिंग कुस्ती २२ हकम सिंग अ‍ॅथलेटिक्स २३ मुखबैन सिंग हॉकी २४ २००९ सतबिर सिंग धनिया कुस्ती २५ इशार सिंग देओल अ‍ॅथलेटिक्स २६ २०१० अनिता छानू भारोत्तोलन २७ सतीश पिल्लई अ‍ॅथलेटिक्स २८ कुलदीप सिंग कुस्ती २९ २०११ शब्बीर अली फुटबॉल ३० सुशील कोहली जलतरण ३१ राजकुमार कुस्ती ३२ २०१२ गुनदीप कुमार हॉकी ३३ विनोद कुमार कुस्ती ३४ जगराज सिंग मान अ‍ॅथलेटिक्स ३५ सुखबीर सिंग टोकस पॅरा-स्पोर्ट्स ३६ २०१३ सय्यद अली हॉकी ३७ अनिल मान कुस्ती ३८ मेरी डिसोझा सिक्वेरा अ‍ॅथलेटिक्स  ३९ गिरराज सिंग अ‍ॅथलेटिक्स (अपंग) ४० २०१४ झीशान अली टेनिस ४१ गुर्मेल सिंग हॉकी ४२ के. पी. ठक्कर जलतरण ४३ २०१५ रोमिओ जेम्स हॉकी ४४ शिव प्रकाश मिश्रा टेनिस ४५ टी. पी. पद्मनाभन नायर व्हॉलीबॉल ४६ २०१६ सिल्व्हानस डंग डंग हॉकी ४७ सती गीता अ‍ॅथलेटिक्स ४८ राजेंद्र प्रल्हाद शेळके रोइंग ४९ २०१७ भूपेंदर सिंग अ‍ॅथलेटिक्स  ५० सय्यद शाहिद हकीम फुटबॉल ५१ सुमराई टेटे हॉकी ५२ २०१८ सत्यदेव प्रसाद धनुर्विद्या ५३ भारत कुमार छेत्री हॉकी ५४ बॉबी अलॉयसियस अ‍ॅथलेटिक्स  ५५ डोडू दत्तात्रय चौगले कुस्ती ५६ २०१९मनोज कुमार कुस्ती५७सी लालरेमसंगा धनुर्विद्या५८अरूप बासक  टेबल टेनिस५९निट्टेन किर्तने  टेनिस६०मॅन्युअल फ्रेड्रिक्स हॉकी

 संदर्भ 

वर्ग:भारतीय पुरस्कार