अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांच्या अध्यक्षांची यादी

न्यायमूर्ती महादेव गोविंद रानडे हे इ.स. १८७८ साली पुणे येथे झालेल्या पहिल्या अखिल भारतीय मराठी साहित्य संमेलनांचे १ले अध्यक्ष होते.
 अनेक साहित्य संमेलन राज्याबाहेर होवून या मराठी साहित्यिकांच्या सोहळ्यास खरोखरच अ.भा. स्वरूप प्राप्त झाले.
 बडोदे (३), इंदूर(२) & ग्वाल्हेर, मडगाव, हैद्राबाद, दिल्ली व घुमान (पंजाब). 
अ. भा. मराठी साहित्य महामंडळाच्या स्थापनेपासून आजपर्यंत महामंडळाने ९९ साहित्य संमेलने घेतली असून, पंजाब राज्यातील घुमान येथे झालेले साहित्य संमेलन हे ८८वे साहित्य संमेलन होते.
 महामंडळ अस्तित्वात येण्यापूर्वी कुसुमावती देशपांडे या एकच स्त्री अध्यक्ष झालेल्या होत्या. महामंडळाच्या स्थापनेनंतर दुर्गा भागवत, शांता शेळके, विजया राजाध्यक्ष, अरुणा ढेरे या चार स्त्रिया संमेलनाध्यक्ष झाल्या आहेत. 

मराठी साहित्य संमेलनांच्या १० गाजलेल्या संमेलनाध्यक्षांवर आधारित ’साहित्य दरबारातील दशरत्‍ने’ नावाचे पुस्तक प्राचार्य श्याम भुर्के यांनी लिहिले आहे.

माजी संमेलनाध्यक्षांचा परिचय करून देणारी किमान ४ पुस्तके आहेत, त्यांपैकी ही काही:

 अरुणा ढेरे व्यक्ती आणि कथनात्मक लेखन (नानासाहेब यादव)  
 दभि सहवास आणि सन्मान (डॉ. श्यामला मुजुमदार)  
 संमेलनाध्यक्ष प्रा. रा. ग. जाधव (संपादक - अरुण पारगावकर)
 साहित्य दरबारातील दशरत्‍ने (प्राचार्य श्याम भुर्के)

 साहित्य संमेलनाच्या माजी अध्यक्षांची यादी  

+संमेलन क्र.  वर्ष  स्थळ  अध्यक्ष१ १८७८ पुणे न्या. महादेव गोविंद रानडे२१८८५पुणेकृष्णशास्त्री राजवाडे३१९०५सातारारघुनाथ पांडुरंग करंदीकर४१९०६पुणेवासुदेव गोविंद कानिटकर५१९०७पुणेविष्णू मोरेश्वर महाजनी६१९०८पुणेचिंतामण विनायक वैद्य७१९०९बडोदे कान्होबा रामछोडदास कीर्तिकर८१९१२अकोलाहरी नारायण आपटे९१९१५मुंबईगंगाधर पटवर्धन१०१९१७इंदूरगणेश जनार्दन आगाशे१११९२१बडोदे नरसिंह चिंतामण केळकर१२१९२६मुंबईमाधव विनायक किबे१३१९२७पुणेश्रीपाद कृष्ण कोल्हटकर१४१९२८ग्वाल्हेरमाधव श्रीहरी अणे१५१९२९बेळगांवशिवराम महादेव परांजपे१६१९३०मडगांववामन मल्हार जोशी१७१९३१हैदराबादश्रीधर व्यंकटेश केतकर१८१९३२कोल्हापूरमहाराजा सयाजीराव गायकवाड१९१९३३नागपूरकृष्णाजी प्रभाकर खाडिलकर२०१९३४बडोदे नारायण गोविंद चापेकर२११९३५इंदूरभवानराव श्रीनिवासराव पंतप्रतिनिधी२२१९३६जळगावमाधव जुलियन/माधव त्रिंबक पटवर्धन२३१९३८मुंबईविनायक दामोदर सावरकर२४१९३९अहमदनगरदत्तो वामन पोतदार२५१९४०रत्‍नागिरीनारायण सीताराम फडके२६१९४१सोलापूरविष्णू सखाराम खांडेकर२७१९४२नाशिकप्रल्हाद केशव अत्रे२८१९४३सांगलीश्रीपाद महादेव माटे२९१९४४धुळेभार्गवराम विठ्ठल वरेरकर३०१९४६बेळगांवगजानन त्र्यंबक माडखोलकर३११९४७हैदराबादनरहर रघुनाथ फाटक३२१९४९पुणेशंकर दत्तात्रय जावडेकर३३१९५०मुंबईयशवंत दिनकर पेंढारकर/कवी यशवंत३४१९५१कारवारअनंत काकबा प्रियोळकर३५१९५२अमळनेरकृष्णाजी पांडुरंग कुलकर्णी३६१९५३अहमदाबाद वि.द. घाटे३७१९५४दिल्लीलक्ष्मणशास्त्री बाळाजी जोशी३८१९५५पंढरपूरशंकर दामोदर पेंडसे३९१९५७औरंगाबादअनंत काणेकर४०१९५८मालवणअनिल/ आत्माराम रावजी देशपांडे४११९५९मिरजश्रीकृष्ण केशव क्षीरसागर४२१९६०ठाणेरामचंद्र श्रीपाद जोग४३१९६१ग्वाल्हेरकुसुमावती देशपांडे४४१९६२सातारानरहर विष्णू गाडगीळ४५१९६४मडगाववि.वा.शिरवाडकर/ कुसुमाग्रज४६१९६५सातारावामन लक्ष्मण कुलकर्णी४७१९६७भोपाळविष्णू भिकाजी कोलते४८१९६९वर्धापु.शि.रेगे४९१९७३यवतमाळगजानन दिगंबर माडगूळकर५०१९७४इचलकरंजीपु.ल.देशपांडे५११९७५कऱ्हाडदुर्गा भागवत५२१९७७पुणेपु.भा.भावे५३१९७९चंद्रपूरवामन कृष्ण चोरघडे५४१९८०बार्शी गं.बा.सरदार५५१९८१अकोलागो.नी.दांडेकर५६१९८१रायपूर (छत्‍तीसगढ)गंगाधर गाडगीळ५७१९८३अंबेजोगाई व्यंकटेश दिगंबर माडगूळकर५८१९८४जळगांवशंकर रामचंद्र खरात५९१९८५नांदेडशंकर बाबाजी पाटील६०१९८८मुंबईविश्राम बेडेकर६११९८८ठाणेवसंत कानेटकर६२१९८९अमरावतीकेशव जगन्नाथ पुरोहित६३१९९०पुणेयू.म. पठाण६४१९९०रत्‍नागिरीमधू मंगेश कर्णिक६५१९९२कोल्हापूररमेश मंत्री६६१९९३साताराविद्याधर गोखले६७१९९४पणजीराम शेवाळकर६८१९९५परभणीनारायण सुर्वे६९१९९६आळंदी शांता शेळके७०१९९७अहमदनगरना.सं.इनामदार७११९९८परळी-वैजनाथद.मा.मिरासदार७२१९९९मुंबईवसंत बापट७३२०००बेळगांवय.दि.फडके७४२००१इंदूरविजया राजाध्यक्ष७५२००२पुणेराजेंद्र बनहट्टी७६२००३कऱ्हाडसुभाष भेंडे७७२००४औरंगाबादरा.ग. जाधव७८२००५नाशिककेशव मेश्राम७९२००६सोलापूरमारुती चितमपल्ली८०२००७नागपूरअरुण साधू८१जानेवारी २००८सांगलीम.द. हातकणंगलेकर८२फेब्रुवारी २००९महाबळेश्वरआनंद यादव८३२०१०पुणेद.भि.कुलकर्णी८४२०१०ठाणेउत्तम कांबळे८५२०१२चंद्रपूरवसंत आबाजी डहाके८६२०१३चिपळूणनागनाथ कोत्तापल्ले८७२०१४सासवडफ. मुं. शिंदे८८२०१५घुमान, पंजाबसदानंद मोरे८९२०१६पिंपरी-चिंचवड (पुणे)श्रीपाल सबनीस९०२०१७डोंबिवलीअक्षयकुमार काळे९१२०१८ बडोदे  लक्ष्मीकांत देशमुख९२२०१९यवतमाळअरुणा ढेरे९३१०, ११, १२ जानेवारी २०२०उस्मानाबादफादर फ्रान्सिस दिब्रिटो९४२६, २७, २८ मार्च २०२१नाशिकजयंत नारळीकर९५२२, २३, २४ एप्रिल २०२२उदगीर भारत सासणे९६  फेब्रुवारी २०२३  वर्धा  नरेंद्र  चपळगावकर९७  २-५ फेब्रुवारी २०२४  अमळनेर श्री. रविंद्र शोभणे९८  २१-२३ फेब्रुवारी २०२५  तालकटोरा मैदान, दिल्ली श्रीमती तारा भवाळकर९९  २०२६  सातारा विश्वास पाटील

संदर्भ

वर्ग:मराठी साहित्य संमेलने
वर्ग:याद्या