राज बब्बर

राज बब्बर (जन्म : टुंडला-उत्तर प्रदेश, २३ जून १९५२ - हयात) हे हिंदी भाषेमधील चित्रपटअभिनेते व भारतीय राजकारणी आहेत.

सन १९८० च्या दशकात राज बब्बर बाॅलिवुडचे चमकते सितारे होते. एकूण ४० वर्षांच्या कारकिर्दीत त्यांनी एकापेक्षा एक उत्तम चित्रपट दिले. 

पूर्वायुष्य
राज बब्बर यांच्या वडिलांचे नाव कुशलकुमार बब्बर आणि आईचे शोभा बब्बर.  त्यांना किशन आणि विनोद हे दोन भाऊ आणि अंजू नावाची एक बहीण आहे. 

राज बब्बर यांचे शिक्षण आग्ऱ्याच्या फैजे-आम काॅलेजात झाले. आग्रा काॅलेजातून पदवी घेतल्यावर त्यांनी नवी दिल्ली येथील नॅशनल स्कूल आॅफ ड्रामामधून अभिनयाची आणि नंतर चित्रकला महाविद्यालयातून चित्रकलेची पदवीही घेतली. त्यानंतर ते दिल्लीहून मुंबईला स्थलांतरित झाले.

चित्रपटीय कारकीर्द
राज बब्बर यांनी सुरुवातीलाच त्या काळची प्रसिद्ध नटी रीना राॅय बरोबर पहिली भूमिका केली.  'इन्साफ का तराजू' या चित्रपटानंतर राज बब्बर यांना अमाप प्रसिद्धी मिळाली. त्यानंत ते बी.आर. चोपडा यांचे खास अभिनेते झाले. त्यांनी हिंदी-पंजाबीसह एकूण २००हून अधिक चित्रपटांत काम केले.   

 निवडक चित्रपट 
बब्बर यांनी १९८० च्या दशकात अनेक सामाजिक आणि वास्तववादी चित्रपटांमध्ये काम केले. त्यांनी साकारलेली इन्साफ का तराजू मधील नकारात्मक भूमिका आणि निकाह मधील रोमँटिक भूमिका विशेष प्रसिद्ध झाली.

 वर्ष  चित्रपट  दिग्दर्शक  सहकलाकार  भूमिका  नोंदी १९७७  किस्सा कुर्सी का  अमृत नाहटा  शबाना आझमी  —  चित्रपट पदार्पण १९८०  इन्साफ का तराजू  बी. आर. चोप्रा  झीनत अमान, पद्मिनी कोल्हापुरे  रमेश गुप्ता  नामांकित: फिल्मफेर सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेता पुरस्कार १९८१  उमराव जान  मुझफ्फर अली  रेखा, फारुख शेख  फैज अली  राष्ट्रीय पुरस्कार प्राप्त चित्रपट १९८२  निकाह  बी. आर. चोप्रा  सलमा आगा  हैदर  ब्लॉकबस्टर; नामांकित: फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेता पुरस्कार  १९८२  भीगी पलकें  शिशिर मिश्रा  स्मिता पाटील  ईश्वर आचार्य  वास्तववादी नाटक १९८४  आज की आवाज  रवी चोप्रा  स्मिता पाटील  प्रोफेसर विहारी  नामांकित: फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेता पुरस्कार १९८७  इन्सानियत के दुश्मन  राजकुमार कोहली  धर्मेंद्र, शत्रुघ्न सिन्हा  अजय  १९८७ मधील सर्वाधिक कमाई करणाऱ्या चित्रपटांपैकी एक  १९९२  कर्मयोद्धा  दयाळ निहलानी  डिंपल कापडिया  इन्स्पेक्टर विजय  ॲक्शन चित्रपट १९९६  माचिस  गुलझार  तबू, चंद्रचूड सिंग  कुलजीत  पंजाबमधील राजकीय स्थितीवर आधारित २००२  द लीजेंड ऑफ भगत सिंग  राजकुमार संतोषी  अजय देवगण  किसन सिंग  ऐतिहासिक चित्रपट २०११  बॉडीगार्ड  सिद्धीक  सलमान खान, करीना कपूर  सरताज राणा  ब्लॉकबस्टर व्यावसायिक चित्रपट २०२४  बिन्नी अँड फॅमिली  संजय त्रिपाठी  अंजिनी धवन  —  अलीकडील प्रमुख भूमिका

 पुरस्कार आणि सन्मान 
 १९८१ - इन्साफ का तराजू साठी फिल्मफेर सर्वोत्तम सहाय्यक अभिनेता (नामांकन).
 १९८३ - निकाह साठी फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेता श्रेणीत नामांकन.
 १९८५ - आज की आवाज साठी फिल्मफेर सर्वोत्तम अभिनेता पुरस्कारासाठी नामांकन.
 २०२१ - चित्रपट आणि सार्वजनिक क्षेत्रातील योगदानासाठी विविध जीवनगौरव पुरस्कारांनी सन्मानित. 

 हे सुद्धा पहा 
 नॅशनल स्कूल ऑफ ड्रामा
 स्मिता पाटील
 हिंदी चित्रपट अभिनेते
 भारतीय संसद

 इतर काही चित्रपट 
 आप जैसा कोई नहीं
 इन्सानियत के दुष्मन
 औलाद के दुष्मन
 काल्का
 जीने नहीं दूंगा
 दौलत
 बाॅडीगार्ड
 माटी मांगे खून
 सौ दिन सास के

राजकीय कारकीर्द
एप्रिल १९९४मध्ये उत्तर प्रदेशचे मुख्यमंत्री मुलायमसिंग यांनी राज बब्बर यांना समाजवादी पक्षाच्या तिकिटावर राज्यसभेचे सदस्य बनवले. पुढे सन १९९९मध्ये १३व्या व २००४ साली १४व्या लोकसभेत ते निवडून गेले. परंतु त्याकाळी बलशाली असलेल्या अमरसिंह या समाजवादी नेत्याशी जुळवून त्यांना घेता आले नाही. २००६ साली राज बब्बर यांनी समाजवादी पार्टी सोडली आणि ते २००८ साली काँग्रेस पक्षात आले. २००९मध्ये राज बब्बर काँग्रेसच्या तिकिटावर १५व्या लोकसभेत निवडून गेले व मार्च २०१५मध्ये ते परत राज्यसभेवर निवडले गेले. सध्या २०१८ साली ते उत्तर प्रदेश काँग्रेसचे अध्यक्ष आहेत. 

कौटुंबिक आयुष्य
राज बब्बर यांनी १९७५मध्ये नादिरा बब्बरशी लग्न केले आणि नंतर स्मिता पाटीलशी. त्यांना पहिल्या बायकोपासून जूही व आर्य ही मुले आणि स्मिता पाटीलपासून प्रतीक झाला. याच बाळंतपणात स्मिता पाटील वारल्या.

पुरस्कार
राज बब्बर यांना पहिल्यांदा 'इन्साफ का तराजू'साठी आणि नंतर अणखी चारवेळा फिल्मफेअरचे नाॅमिनेशन मिळले, पण ॲवाॅर्ड मिळाले नाही. 

वर्ग:हिंदी चित्रपट अभिनेते
वर्ग:भारतीय राजकारणी
वर्ग:भारतीय राष्ट्रीय काँग्रेस पक्षातील राजकारणी
वर्ग:१३ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१४ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:१५ वी लोकसभा सदस्य
वर्ग:आग्र्याचे खासदार
वर्ग:फिरोजाबादचे खासदार
वर्ग:राज्यसभा सदस्य
वर्ग:इ.स. १९५२ मधील जन्म