आयसीसी चॅम्पियन्स चषक

आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी, ज्याला "मिनी वर्ल्ड कप" किंवा फक्त "चॅम्पियन्स ट्रॉफी" असेही म्हणतात, ही आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट परिषद दर चार वर्षांनी आयोजित केली जाणारी क्रिकेट स्पर्धा आहे. १९९८ मध्ये उद्घाटन झालेल्या, आयसीसीने चॅम्पियन्स ट्रॉफीची कल्पना मांडली – कसोटी खेळत नसलेल्या देशांमध्ये खेळाच्या विकासासाठी निधी उभारण्यासाठी एक लहान क्रिकेट स्पर्धा. हा त्या आयसीसी इव्हेंटपैकी एक आहे ज्याचा फॉरमॅट क्रिकेट विश्वचषकासारख्या दुसऱ्या मोठ्या क्रिकेट स्पर्धेसारखाच होता, ज्याचा फॉरमॅट एक दिवसीय आंतरराष्ट्रीय होता. ही स्पर्धा जगातील सर्वाधिक पाहिल्या गेलेल्या क्रीडा स्पर्धांपैकी एक आहे.

पहिली चॅम्पियन्स ट्रॉफी जून १९९८ मध्ये बांगलादेशमध्ये आयोजित करण्यात आली होती, ज्यामध्ये क्रिकेट विश्वचषक सहा पूर्ण झालेल्या आवृत्त्यांसह २३ वर्षे अस्तित्वात होता. पहिल्या दोन चॅम्पियन्स ट्रॉफी आयसीसी सहयोगी सदस्य राष्ट्रांमध्ये - बांगलादेश आणि केन्यामध्ये आयोजित केल्या गेल्या, त्या देशांमध्ये खेळाची लोकप्रियता वाढवण्यासाठी आणि नंतर त्यांच्या क्रिकेटच्या विकासासाठी गोळा केलेला निधी वापरला गेला. २००२ च्या स्पर्धेपासून, एका अनधिकृत रोटेशन प्रणाली अंतर्गत देशांदरम्यान होस्टिंग सामायिक केले गेले आहे, ज्यामध्ये सहा आयसीसी सदस्यांनी स्पर्धेत किमान एक सामना आयोजित केला आहे.

स्पर्धेच्या टप्प्यासाठी कोणते संघ पात्र ठरतात हे निर्धारित करण्यासाठी सध्याच्या फॉरमॅटमध्ये पात्रता टप्प्याचा समावेश आहे, जो क्रिकेट विश्वचषकाच्या आधीच्या आवृत्तीत होतो. विश्वचषकात (चॅम्पियन्स ट्रॉफीच्या यजमानांसह) अव्वल आठ क्रमांकावर असलेले संघ स्पर्धेसाठी स्थान मिळवतात. एकूण तेरा संघांनी स्पर्धेच्या ८ आवृत्त्यांमध्ये भाग घेतला असून, अलीकडील २०१७ स्पर्धेत आठ संघ सहभागी झाले आहेत. ऑस्ट्रेलिया आणि भारताने दोनदा ही स्पर्धा जिंकली आहे, तर दक्षिण आफ्रिका, न्यू झीलंड, श्रीलंका, वेस्ट इंडीज आणि पाकिस्तानने प्रत्येकी एकदा ही स्पर्धा जिंकली आहे. स्पर्धेच्या प्रत्येक आवृत्तीत सात राष्ट्रीय संघ खेळले आहेत.

इंग्लंड आणि वेल्स येथे आयोजित २०१७ स्पर्धा जिंकल्यानंतर पाकिस्तान सध्याचा चॅम्पियन आहे. त्यानंतरची २०२५ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी पाकिस्तानमध्ये होणार आहे.

 इतिहास 
+ विजेते वर्ष  विजयी संघ १९९८  २०००  २००२  २००४  २००६  २००९   २०१३   २०१७  २०२५   

पहिला क्रिकेट विश्वचषक १९७५ मध्ये आणि त्यानंतर दर चार वर्षांनी आयोजित करण्यात आला. ही स्पर्धा सामान्यतः पूर्ण आयसीसी सदस्य राष्ट्रांद्वारे खेळली जात असे. आयसीसीने चॅम्पियन्स ट्रॉफीची कल्पना मांडली – ही एक छोटी क्रिकेट स्पर्धा आहे जी कसोटी खेळत नसलेल्या देशांमध्ये खेळाच्या विकासासाठी निधी उभारण्यासाठी, बांगलादेश आणि केनियामध्ये पहिली स्पर्धा आयोजित केली गेली.

१९९८ मध्ये आयसीसी नॉकआउट ट्रॉफी म्हणून त्याचे उद्घाटन झाले. २००२ च्या आवृत्तीपूर्वी त्याचे नाव बदलून आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी करण्यात आले.

२००२ पासून, ही स्पर्धा पूर्ण आयसीसी सदस्य राष्ट्रांमध्ये आयोजित केली जात आहे आणि संघांची संख्या आठ करण्यात आली आहे. या स्पर्धेला नंतर मिनी-वर्ल्ड कप म्हणून संबोधले गेले कारण त्यात आयसीसीच्या सर्व पूर्ण सदस्यांचा समावेश होता, ही एक नॉक-आउट स्पर्धा म्हणून नियोजित करण्यात आली जेणेकरून ती लहान होती आणि त्यामुळे विश्वचषकाचे महत्त्व कमी होऊ नये म्हणून काळजी घेतली. तथापि, २००२ पासून, स्पर्धेचे राऊंड-रॉबिन स्वरूप होते, त्यानंतर काही नॉकआउट गेम होते परंतु स्पर्धा अजूनही कमी कालावधीत - सुमारे दोन आठवडे चालते.

स्पर्धा करणाऱ्या संघांची संख्या वर्षानुवर्षे बदलली आहे; मूलतः सर्व आयसीसीच्या पूर्ण सदस्यांनी भाग घेतला होता आणि २००० ते २००४ पर्यंत सहयोगी सदस्य देखील सहभागी झाले होते. २००९ पासून, स्पर्धेच्या सुरुवातीच्या सहा महिन्यांपूर्वी या स्पर्धेत केवळ आयसीसी एकदिवसीय क्रमवारीत सर्वोच्च क्रमांक मिळविलेल्या आठ संघांचा समावेश आहे. सुरुवातीपासून ही स्पर्धा ७ देशांमध्ये आयोजित करण्यात आली असून, इंग्लंडने तीनदा या स्पर्धेचे आयोजन केले आहे.

२००६ पर्यंत चॅम्पियन्स ट्रॉफी दर दोन वर्षांनी आयोजित केली जात होती. ही स्पर्धा २००८ मध्ये पाकिस्तानमध्ये होणार होती परंतु २००९ मध्ये सुरक्षेच्या कारणास्तव ती दक्षिण आफ्रिकेत हलवण्यात आली. तेव्हापासून ते विश्वचषकाप्रमाणे दर चार वर्षांनी आयोजित केले जाते.

२०१३ आणि २०१७ नंतर टूर्नामेंट रद्द करण्याचे आवाहन करण्यात आले होते, २०२१ मध्ये कोणतीही स्पर्धा आयोजित केली नाही. तथापि, ते २०२५ मध्ये पुनर्संचयित करण्यात आले.

 स्वरूप 
पात्रता
पहिल्या आठ आवृत्त्यांमध्ये, आयसीसी पुरुषांच्या एकदिवसीय संघ क्रमवारीतील अव्वल संघ स्पर्धेत पात्र ठरले.
पहिल्या २ आवृत्त्यांमध्ये, उपांत्यपूर्व फेरीत कोण पुढे जाईल हे निर्धारित करण्यासाठी संघांच्या काही जोड्या उप-उपांत्यपूर्व फेरीमध्ये खेळल्या. १९९८ मध्ये संघांची संख्या ९ होती, जी २००० मध्ये ११ आणि २००२ मध्ये १२ करण्यात आली. २००६ मध्ये, ते १० पर्यंत कमी केले गेले, चार संघ पात्रता फेरी-रॉबिनमध्ये खेळत होते ज्यातून २ मुख्य स्पर्धेत पुढे गेले. २००९ च्या स्पर्धेपासून पुढे ही संख्या ८ पर्यंत कमी झाली.

२०२५ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी पासून, सर्वात अलीकडील आयसीसी पुरुष क्रिकेट विश्वचषक स्पर्धेतील शीर्ष आठ संघ या स्पर्धेसाठी पात्र ठरतात.

 स्पर्धा 
चॅम्पियन्स ट्रॉफी विश्वचषकापेक्षा अनेक प्रकारे वेगळी आहे. चॅम्पियन्स ट्रॉफीमधील सामने सुमारे अडीच आठवड्यांच्या कालावधीत आयोजित केले जातात, तर विश्वचषक एक महिन्यापेक्षा जास्त काळ टिकू शकतो. चॅम्पियन्स ट्रॉफीमधील संघांची संख्या विश्वचषकापेक्षा कमी आहे, विश्वचषकाच्या नवीनतम आवृत्तीमध्ये १० संघ आहेत तर चॅम्पियन्स ट्रॉफीच्या नवीनतम आवृत्तीमध्ये ८ संघ आहेत.

२००२ आणि २००४ साठी, बारा संघांनी तीनच्या चार पूलमध्ये राऊंड-रॉबिन स्पर्धा खेळला, ज्यामध्ये प्रत्येक पूलमधील अव्वल संघ उपांत्य फेरीत गेला. स्पर्धा जिंकण्यासाठी एक संघ फक्त चार सामने खेळेल (पूलमध्ये दोन, उपांत्य फेरी आणि अंतिम सामना). नॉक आउट स्पर्धांमध्ये वापरलेले स्वरूप चॅम्पियन्स ट्रॉफीमध्ये वापरल्या जाणाऱ्या स्वरूपापेक्षा वेगळे होते. स्पर्धा सरळ नॉकआउट होती, ज्यामध्ये कोणताही पूल नव्हता आणि प्रत्येक सामन्यामधील हरलेल्याला बाहेर काढले गेले. १९९८ मध्ये फक्त आठ आणि २००० मध्ये १० सामने खेळले गेले.

२००९ पासून, आठ संघ राऊंड-रॉबिन फॉरमॅटमध्ये चारपैकी दोन गटात खेळले आहेत, प्रत्येक पूलमधील शीर्ष दोन संघ उपांत्य फेरीत खेळत आहेत. एकच सामना गमावणे म्हणजे स्पर्धेतून बाहेर पडणे. स्पर्धेच्या सध्याच्या फॉरमॅटमध्ये एकूण १५ सामने खेळले जात आहेत, ही स्पर्धा सुमारे अडीच आठवडे चालणार आहे.

स्पर्धेच्या स्वरूपांचा सारांश#वर्षयजमानसंघसामनेप्राथमिक टप्पाअंतिम टप्पा११९९८९८ २ संघांमधील प्री-क्वार्टर फायनल: १ सामना ८ संघांमध्ये बाद फेरी: ७ सामने२२०००१११० ६ संघांमध्ये प्री-क्वार्टर फायनल: ३ सामने३२००२१२१५ ३ संघांचे ४ गट: १२ सामने  ४ संघांची बाद फेरी (प्रत्येक गटातील अव्वल संघ): ३ सामने४२००४५२००६१०२१ ४ संघांचा पात्रता गट: ६ सामने  ४ संघांचे २ गट: १२ सामने  ४ संघांची बाद फेरी (प्रत्येक गटातील शीर्ष २ संघ): ३ सामने६२००९८१५ ४ संघांचे २ गट: १२ सामने ७२०१३  ८२०१७९२०२५१०२०२९अजून ठरवायचे आहे

 यजमान 

इंग्लंडने सर्वाधिक वेळा या स्पर्धेचे आयोजन केले आहे - ३ (२००४, २०१३, २०१७) त्यानंतर वेल्स (२०१३ आणि २०१७). बांगलादेश, केन्या, श्रीलंका, भारत आणि दक्षिण आफ्रिका या सर्व देशांनी प्रत्येकी एकदा या स्पर्धेचे आयोजन केले आहे. 

श्रीलंका ही स्पर्धा जिंकणारा पहिला (आणि सध्या एकमेव) यजमान संघ होता (संयुक्त विजेत्या भारतासोबत), तसेच स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत पोहोचणारा पहिला यजमान संघ देखील होता. इंग्लंडने मायदेशात दोन वेळा अंतिम फेरी गाठली होती, फक्त अनुक्रमे वेस्ट इंडीज (२००४) आणि भारत (२०१३) यांच्याकडून पराभव पत्करावा लागला.

२०२१ मध्ये; आयसीसीने २०२४-२०३१ सायकलसाठी फ्युचर टूर्स प्रोग्राम जाहीर केला, २०२५ च्या आवृत्तीसाठी पाकिस्तान आणि २०२९ च्या स्पर्धेसाठी भारताला यजमान म्हणून घोषित केले.

 निकाल  
वर्षयजमान देशअंतिम सामन्याचे ठिकाणअंतिम सामना विजेते निकाल उपविजेतेअंतिम सामन्याची उपस्थिती१९९८बंगबंधू नॅशनल स्टेडियम, ढाका२४८/६ (४७ षटके)दक्षिण आफ्रिका ४ गडी राखून विजयी धावफलक२४५ सर्वबाद (४९.३ षटके)४०,०००२०००जिमखाना क्लब ग्राउंड, नैरोबी२६५/६ (४९.४ षटके)न्यू झीलंड ४ गडी राखून विजयी धावफलक२६४/६ (५० षटके)३०,०००२००२आर. प्रेमदासा स्टेडियम, कोलंबोभारत आणि श्रीलंका सहविजेते घोषित
२४४/५ (५० षटके) आणि २२२/७ (५० षटके)१४/० (२ षटके) आणि ३८/१ (८.४ षटके)धावफलक १ आणि धावफलक २ ३४,८३२२००४द ओव्हल, लंडन२१८/८ (४८.५ षटके)वेस्ट इंडीज २ गडी राखून विजयी धावफलक२१७ सर्वबाद (४९.४ षटके)१८,६००२००६ब्रेबॉर्न स्टेडियम, मुंबई११६/२ (२८.१ षटके)ऑस्ट्रेलिया ८ गडी राखून विजयी (डी/एल)  धावफलक१३८ सर्वबाद (३०.४ षटके)२६,०००२००९सुपरस्पोर्ट पार्क, सेंच्युरियन२०६/४ (४५.२ षटके)ऑस्ट्रेलिया ६ गडी राखून विजयी धावफलक२००/९ (५० षटके)२२,४५६२०१३एजबॅस्टन क्रिकेट ग्राउंड, बर्मिंगहॅम१२९/७ (२० षटके)भारत ५ धावांनी विजयीधावफलक१२४/८ (२० षटके)२४,८६७२०१७द ओव्हल, लंडन३३८/४ (५० षटके)पाकिस्तान १८० धावांनी विजयीधावफलक१५८ सर्वबाद (३०.३ षटके)२६,०००२०२५दुबई आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्टेडियम, दुबई२५४/६ (४९ षटके)भारत ४ गडी राखून विजयीधावफलक२५१/७ (५० षटके)२०२९अजून ठरवायचे आहे

स्पर्धेचा सारांश
तेरा राष्ट्रांनी एकदा तरी चॅम्पियन्स ट्रॉफीसाठी पात्रता मिळवली आहे.  प्रत्येक अंतिम स्पर्धेत सात संघ सहभागी झाले आहेत.  सात वेगवेगळ्या राष्ट्रांनी विजेतेपद पटकावले आहे. दक्षिण आफ्रिकेने उद्घाटनाची स्पर्धा जिंकली, भारत आणि ऑस्ट्रेलियाने प्रत्येकी दोनदा जिंकले, तर न्यू झीलंड, श्रीलंका, वेस्ट इंडीज आणि पाकिस्तानने प्रत्येकी एकदा जिंकले. ऑस्ट्रेलिया (२००६, २००९) हे एकमेव राष्ट्र आहे ज्याने सलग विजेतेपद जिंकले आहेत. बांगलादेश, झिम्बाब्वे, इंग्लंड आणि आयर्लंड हे चॅम्पियन्स ट्रॉफी जिंकू न शकणारे एकमेव पूर्ण सदस्य राष्ट्र (कसोटी खेळणारी राष्ट्रे) आहेत. इंग्लंडने दोनदा अंतिम फेरी गाठली आहे, परंतु दोन्ही वेळा (२००४, २०१३) पराभव पत्करावा लागला आहे, बांगलादेशने २०१७ मध्ये उपांत्य फेरी गाठली आहे, तर झिम्बाब्वे कधीही पहिली फेरी पार करू शकला नाही. सहयोगी सदस्य राष्ट्राने (कसोटी न खेळणारी राष्ट्रे) मिळवलेली सर्वोच्च रँक ही केनियाने २००० मध्ये मिळवलेली पहिल्या टप्प्यातील ९वी रँक आहे.

२००२ मध्ये ही स्पर्धा जिंकणारा श्रीलंका हा पहिला आणि एकमेव यजमान होता, परंतु अंतिम सामना दोनदा वाहून गेल्याने त्यांना भारतासोबत सह-चॅम्पियन घोषित करण्यात आले. अंतिम फेरी गाठणारा इंग्लंड हा एकमेव यजमान आहे. २००४ आणि २०१३ मध्ये - याने दोनदा हे साध्य केले आहे. बांगलादेश हा एकमेव यजमान आहे ज्याने १९९८ मध्ये या स्पर्धेत भाग घेतला नाही.   २००० मध्ये केनिया, २००६ मध्ये भारत आणि २००९ मध्ये दक्षिण आफ्रिका हे एकमेव यजमान संघ आहेत जे पहिल्या फेरीत बाहेर पडले होते.

 संघांची कामगिरी 
आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीसाठी सर्व स्पर्धांमध्ये सहभागी झालेल्या सर्व संघांचे सर्वसमावेशक निकाल खाली दिले आहेत. प्रत्येक स्पर्धेसाठी, प्रत्येक अंतिम स्पर्धेतील संघांची संख्या (कंसात) दर्शविली जाते.

rowspan="2"  १९९८  २०००  २००२  २००४  २००६  २००९  २०१३  २०१७  २०२५  २०२९  —  —  —  —  —  —  —  —  ग  १ उ.उ.  उ.उ.  उप उपवि वि  ७वा  ७वा उप  ९ —  उ.उ.पू.  ११वा  ११वा  उ.उ.पू.  —  — उप  ग  ६ उ.उ.  उ.उ.  ६वा  उवि  ७वा  उप  उवि उप  ग  ९ उप  उवि वि  ७वा ५वा  ५वा विउवि वि  पा  १० — उ.उ.पू.  १०वा  १०वा  —  —  —  —  —  ३ —  —  १२वा  —  —  —  —  —  —  १ उ.उ. वि ८वा  ५वा  उप  उवि  ५वा  ८वा  उवि  ९ उ.उ.  उप  ५वा  उप  ८वा  उप  ८वा वि  ग  ९वि  उप  उप  ६वा  उप ७वा  उप  ५वा  उप   ९ उप  उ.उ. वि  ८वा  ६वा  ६वा  उप  ६वा  —  ८ —  —  —  १२वा  —  —  —  —  —  १ उवि  उ.उ.पू.  ७वा वि   उवि  ८वा  ६वा  —  —  ७   उ.उ.पू.  उ.उ.  ९वा  ९वा  उ.उ.पू.  —  —  —  —  ५

चिन्हे
 – विजेता
 – उपविजेता
 – उपांत्य फेरी
 – उपांत्यपूर्व फेरी (१९९८–२०००)
 उ.उ.पू. - उप-उपांत्यपूर्व फेरी (१९९८-२०००, २००६)
ग – गट फेरी
५वा-१२वा – गट फेरी (२००२–२००४)
५वा-८वा – गट फेरी (२००६–सध्या)
पा – पुढील आवृत्तीसाठी पात्र
सहभाग – एकूण सहभाग
 यजमान

नोंदी
 २००२ मध्ये भारत आणि श्रीलंकेला सह-चॅम्पियन घोषित करण्यात आले होते.

 नवोदित संघ 
प्रति वर्ष वर्णक्रमानुसार प्रथमच दिसणारी टीम.

 वर्ष नवोदित एकूण१९९८ , , , , , , , ,  ९ २००० ,  २ २००२  १ २००४  १ २००६ काहीही नाही ० २००९ काहीही नाही ० २०१३ काहीही नाही ० २०१७ काहीही नाही ०२०२५१२०२९अजून ठरवायचे आहे

 आढावा 

खालील सारणी मागील आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीमधील संघांच्या कामगिरीचे अवलोकन प्रदान करते. संघांची क्रमवारी सर्वोत्कृष्ट कामगिरीनुसार, त्यानंतर दिसणे, एकूण विजयांची संख्या, एकूण खेळांची संख्या आणि वर्णक्रमानुसार क्रमवारी लावली जाते.
सहभाग आकडेवारीसंघएकूणपहिलानवीनतमसर्वोत्तम परिणामविजय पराभव बरोबरी ८१९९८२०२५विजेता  ३४  २३  ८  ०  ३  ७४.१९८१९९८२०२५विजेता  २७  १३  ९  ०  ५  ५९.०९८१९९८२०२५विजेता  २७  १४  १२  १  ०  ५३.७०८१९९८२०२५विजेता  २९  १५  १२  ०  २  ५५.५५८१९९८२०१७विजेता  २७  १४  ११  ०  २  ५६.००७१९९८२०१३विजेता  २४  १३  १०  १  ०  ५६.२५८१९९८२०२५विजेता  २५  ११  १४   ०  ०  ४४.००८१९९८२०२५उपविजेता  २८  १४  १४  ०  ०  ५०.००५२०००२०२५उपांत्य फेरी  १४  २  ११  ०  १  १५.३८५१९९८२००६उपांत्यपूर्व फेरी  ९  ०  ९  ०  ०  ०.००३२०००२००४गट फेरी  ५  ०  ५  ०  ०  ०.००१२००२२००२पूल फेरी  २  ०  २  ०  ०  ०.००१२००४२००४गट फेरी  २  ०  २  ०  ०  ०.००१२०२५२०२५गट फेरी  ३  १   १  ०  १  ५०.००



 १९९८ आयसीसी नॉकआउट ट्रॉफी 

१९९८ च्या स्पर्धेतील सर्व सामने बांगलादेशमध्ये ढाका येथील बंगबंधू राष्ट्रीय स्टेडियमवर खेळले गेले. दक्षिण आफ्रिकेने अंतिम फेरीत वेस्ट इंडीजचा पराभव करून ही स्पर्धा जिंकली. वेस्ट इंडीजच्या फिलो वॉलेसने या स्पर्धेत सर्वाधिक २२१ धावा केल्या.

 २००० आयसीसी नॉकआउट ट्रॉफी 

२००० च्या स्पर्धेतील सर्व सामने केन्याच्या नैरोबी येथील जिमखाना क्लब मैदानावर खेळले गेले. केन्या, भारत, श्रीलंका, वेस्ट इंडीज, बांगलादेश आणि इंग्लंड यांचा समावेश असलेल्या फायनलसह सर्व कसोटी खेळणारे देश या स्पर्धेत सहभागी झाले होते. न्यू झीलंडने अंतिम फेरीत भारताचा पराभव करून ही स्पर्धा जिंकली. भारतीय कर्णधार सौरव गांगुली (३४८) या स्पर्धेत सर्वाधिक धावा करणारा खेळाडू होता. व्यंकटेश प्रसादने (८) सर्वाधिक बळी घेतले. न्यू झीलंडने जिंकलेली ही पहिली आयसीसी स्पर्धा होती. २०२१ पर्यंत ही त्यांची एकमेव आयसीसी ट्रॉफी होती आणि आजपर्यंत त्यांची एकमेव मर्यादित षटकांची स्पर्धा होती.

 २००२ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

२००२ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी श्रीलंकेत आयोजित करण्यात आली होती आणि त्यात नवनियुक्त पूर्ण सदस्य बांगलादेश, केनिया (वनडे दर्जा) आणि २००१ आयसीसी ट्रॉफी विजेते नेदरलँड्ससह १० आयसीसी कसोटी खेळणाऱ्या राष्ट्रांचा समावेश होता.  भारत आणि श्रीलंका यांच्यातील अंतिम सामना दोन वेळा पावसामुळे वाहून गेला आणि निकाल लागला नाही. प्रथम श्रीलंकेने ५० षटके खेळली आणि त्यानंतर पावसाने व्यत्यय आणण्यापूर्वी भारताने दोन षटके खेळली. दुसऱ्या दिवशी, श्रीलंकेने पुन्हा ५० षटके खेळली आणि भारताने आठ षटके खेळली. शेवटी भारत आणि श्रीलंकेला संयुक्त विजेता घोषित करण्यात आले. संघांनी ११० षटके खेळली, पण निकाल लागला नाही. वीरेंद्र सेहवागने (२७१) या स्पर्धेत सर्वाधिक धावा केल्या होत्या आणि मुरलीधरनने (१०) सर्वाधिक बळी घेतले होते.

 २००४ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

२००४ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी इंग्लंडमध्ये आयोजित करण्यात आली होती आणि स्पर्धा करणाऱ्या राष्ट्रांमध्ये दहा आयसीसी कसोटी राष्ट्रे, केनिया (वनडे स्थिती) आणि युनायटेड स्टेट्स ज्यांनी अलीकडील २००४ आयसीसी सिक्स नेशन्स चॅलेंज जिंकून पात्रता प्राप्त केली होती तसेच एक दिवसीय आंतरराष्ट्रीय पदार्पण केले. ही स्पर्धा नॉकआऊट मालिकेसारखी होती ज्यात गट टप्प्यात एकही सामना गमावणारे संघ स्पर्धेबाहेर होते. १२ संघांची ४ गटात विभागणी करण्यात आली आणि प्रत्येक गटातील टेबल टॉपर सेमीफायनल खेळला. इंग्लंडने पहिल्या उपांत्य फेरीत ऑस्ट्रेलियाचा पराभव करून आयसीसी स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत चौथ्यांदा प्रवेश केला. दुसऱ्या उपांत्य फेरीत पाकिस्तानला वेस्ट इंडीजकडून पराभव पत्करावा लागला, जो कमी धावसंख्येचा खेळ होता. अंतिम सामन्यात लाराच्या नेतृत्वाखाली वेस्ट इंडीज संघाने यष्टिरक्षक सी ब्राउन आणि टेलेंडर इयान ब्रॅडशॉ यांच्या मदतीने तणावपूर्ण सामना जिंकला.

 २००६ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

२००६ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी ५ नोव्हेंबर २००६ रोजी फायनलसह भारतात आयोजित करण्यात आली होती. नवीन स्वरूप वापरले होते. गट टप्प्यात आठ संघ स्पर्धा करत होते: १ एप्रिल २००६ रोजी आयसीसी एकदिवसीय चॅम्पियनशिपमधील अव्वल सहा संघ, तसेच इतर चार कसोटी खेळणाऱ्या संघांमधून निवडलेले दोन संघ श्रीलंका, वेस्ट इंडीज, बांगलादेश आणि झिम्बाब्वे, प्री-टूर्नामेंट राऊंड रॉबिन पात्रता फेरीतून निवडले गेले. वेस्ट इंडीज आणि श्रीलंका बांगलादेश आणि झिम्बाब्वेच्या पुढे पात्र ठरले.

त्यानंतर आठ संघांना राऊंड रॉबिन स्पर्धेत चारच्या दोन गटात विभागण्यात आले.  अ गटातून ऑस्ट्रेलिया आणि वेस्ट इंडीज, तर ब गटातून दक्षिण आफ्रिका आणि न्यू झीलंड उपांत्य फेरीसाठी पात्र ठरले. ऑस्ट्रेलिया आणि वेस्ट इंडीजने अनुक्रमे न्यू झीलंड आणि दक्षिण आफ्रिकेचा पराभव करत अंतिम फेरी गाठली. अंतिम फेरीत ऑस्ट्रेलियाने वेस्ट इंडीजचा ८ गडी राखून पराभव करत प्रथमच ट्रॉफी जिंकली. मोहाली, अहमदाबाद, जयपूर आणि मुंबई ही स्पर्धेची ठिकाणे होती.

 २००९ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

२००६ मध्ये, आयसीसीने २००८ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी आयोजित करण्यासाठी पाकिस्तानची निवड केली. २४ ऑगस्ट २००८ रोजी अशी घोषणा करण्यात आली की पाकिस्तानमधील २००८ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी ऑक्टोबर २००९ पर्यंत पुढे ढकलण्यात आली आहे कारण अनेक देश सुरक्षेच्या कारणास्तव पाकिस्तानला भेट देण्यास टाळाटाळ करत होते. तथापि, त्या तारखेच्या आसपासच्या गर्दीच्या आंतरराष्ट्रीय वेळापत्रकामुळे आणि तोपर्यंत सुरक्षा परिस्थिती बदलली असेल की नाही या चिंतेमुळे, असे होईल की नाही याबद्दल व्यापक साशंकता होती.

१६ मार्च २००९ रोजी, आयसीसीने २००९ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी पाकिस्तानमधून दक्षिण आफ्रिकेत हलवण्याची शिफारस केली असल्याची घोषणा करण्यात आली.

२ एप्रिल २००९ रोजी, क्रिकेट दक्षिण आफ्रिकेने पुष्टी केली की ते २४ सप्टेंबर ते ५ ऑक्टोबर या कालावधीत २००९ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे आयोजन करेल. लिबर्टी लाइफ वांडरर्स (जोहान्सबर्ग) आणि सुपरस्पोर्ट पार्क (सेंच्युरियन) हे यजमान ठिकाण असावेत अशा आयसीसीच्या शिफारशी बोर्डाने स्वीकारल्या. क्रिकेट दक्षिण आफ्रिकाचे सीईओ गेराल्ड माजोला आणि आयसीसी महाव्यवस्थापक – कमर्शियल, कॅम्पबेल जेमिसन यांच्यात झालेल्या बैठकीत दक्षिण आफ्रिकेच्या चॅम्पियन्स ट्रॉफीच्या यजमानपदाच्या तपशीलावर चर्चा झाली. मजोलाने पुष्टी केली की सहा सराव खेळ बेनोनीच्या विलोमूर पार्क आणि पॉचेफस्ट्रूममधील सेनवेस पार्क येथे खेळले जातील.

पहिल्या सेमीफायनलमध्ये ऑस्ट्रेलियाने इंग्लंडचा ९ गडी राखून पराभव केला आणि दुसऱ्या सेमीफायनलमध्ये न्यू झीलंडने पाकिस्तानचा ५ गडी राखून पराभव केला, फायनलमध्ये ऑस्ट्रेलियाने ४५.२ मध्ये न्यू झीलंडचा ६ गडी राखून पराभव केला.

 २०१३ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

इंग्लंड आणि वेल्सने २०१३ चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे यजमानपद भूषवले होते. दोनदा चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे यजमानपद मिळवणारा इंग्लंड हा एकमेव देश ठरला. ऑस्ट्रेलिया त्यांच्या गटात एकही सामना जिंकू शकला नाही आणि अ गटात न्यू झीलंडसह बाद झाला. पाकिस्तानने ब गटातील तीनही सामने गमावले आणि वेस्ट इंडीजसह ते बाद झाले. अ गटातून इंग्लंड आणि श्रीलंका आणि ब गटातून भारत आणि दक्षिण आफ्रिका यांनी उपांत्य फेरीत प्रवेश केला.

भारत आणि इंग्लंडने श्रीलंका आणि दक्षिण आफ्रिकेविरुद्ध आपापले सामने सर्वसमावेशकपणे जिंकले आणि २३ जून २०१३ रोजी दोघांमधील अंतिम सामना झाला. एजबॅस्टन येथे भारताने इंग्लंडचा ५ धावांनी पराभव करून त्यांचे दुसरे विजेतेपद पटकावले, जरी २००२ मध्ये त्यांचे पहिले विजेतेपद फायनल वाहून गेल्यामुळे श्रीलंकेसोबत शेअर करण्यात आले होते. रवींद्र जडेजाला सामनावीर म्हणून गौरवण्यात आले आणि त्याला स्पर्धेत सर्वाधिक बळी घेतल्याबद्दल "गोल्डन बॉल" देखील मिळाला. शिखर धवनला मालिकेत सर्वाधिक धावा केल्याबद्दल "गोल्डन बॅट" मिळाली आणि त्याच्या सातत्यपूर्ण उत्कृष्ट कामगिरीसाठी त्याला मालिकावीर म्हणूनही घोषित करण्यात आले. एमएस धोनी २०११ मधील विश्वचषक, २००७ मधील टी-२० विश्वचषक आणि चॅम्पियन्स ट्रॉफीची ही आवृत्ती - तीनही प्रमुख आयसीसी ट्रॉफी जिंकणारा इतिहासातील पहिला कर्णधार ठरला.

 २०१७ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

२०१३ स्पर्धेच्या आघाडीवर, आयसीसीने घोषित केले की २०१३ चॅम्पियन्स ट्रॉफी ही शेवटची होती, ज्याचे क्रिकेट कॅलेंडरमध्ये स्थान नवीन आयसीसी वर्ल्ड टेस्ट चॅम्पियनशिपद्वारे घेतले जाईल. तथापि, जानेवारी २०१४ मध्ये, २०१३ आवृत्तीच्या मोठ्या यशामुळे, आयसीसीने २०१७ चॅम्पियन्स ट्रॉफी स्पर्धा होणार असल्याची पुष्टी केल्यामुळे आणि प्रस्तावित कसोटी चॅम्पियनशिप रद्द करण्यात आली. २०१७ च्या आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे यजमानपद इंग्लंड आणि वेल्समध्ये होते. चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे तीन वेळा यजमानपद मिळवणारा इंग्लंड हा एकमेव देश ठरला आणि २०१३ आवृत्तीचे यजमानपदही सलगपणे आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीचे यजमानपद भूषवणारे इंग्लंड आणि वेल्स हे एकमेव देश ठरले. बांगलादेशने कट-ऑफ तारखेला आयसीसी एकदिवसीय संघ क्रमवारीत अव्वल आठच्या बाहेर नवव्या स्थानावर असलेल्या वेस्ट इंडीजची जागा घेतली. बांगलादेशने २००६ नंतर प्रथमच आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीमध्ये पुनरागमन केले आणि २००४ मध्ये ही स्पर्धा जिंकून प्रथमच वेस्ट इंडीज पात्र ठरू शकला नाही.

कट्टर-प्रतिस्पर्धी पाकिस्तान आणि गतविजेता भारत २००७ नंतर प्रथमच एखाद्या स्पर्धेच्या अंतिम फेरीत एकमेकांना भिडले, अंतिम सामना लंडनमधील द ओव्हल येथे झाला. चॅम्पियन्स ट्रॉफीच्या फायनलमध्ये भारताचा हा चौथा आणि पाकिस्तानचा पहिलाच सहभाग होता. पाकिस्तानने भारताचा 180 धावांनी आरामात पराभव केला, त्यांना फलंदाजी, गोलंदाजी आणि क्षेत्ररक्षण या तिन्ही विभागांमध्ये मागे टाकले, गट टप्प्यातील दोन संघांमधील सामन्याच्या विपरीत, ज्यामध्ये भारताने पाकिस्तानला मोठ्या फरकाने पराभूत केले होते. स्पर्धेतील सर्वात खालच्या क्रमांकावर असलेल्या पाकिस्तानने त्यांचे पहिले चॅम्पियन्स ट्रॉफी विजेतेपद जिंकले आणि ते जिंकणारा सातवा देश ठरला.

११४ धावा केल्याबद्दल पाकिस्तानच्या फखर झमानला सामनावीराचा पुरस्कार मिळाला. भारताच्या शिखर धवनला ३३८ धावा केल्याबद्दल "गोल्डन बॅट" पुरस्कार मिळाला, आणि तो आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफीमध्ये केवळ २ गोल्डन बॅट्सच नव्हे तर सलग २ गोल्डन बॅट्स जिंकणारा पहिला आणि एकमेव बॅट्समन बनला (त्याने २०१३ मध्ये देखील तो जिंकला). पाकिस्तानच्या हसन अलीला १३ बळी घेतल्याबद्दल "गोल्डन बॉल" पुरस्कार मिळाला; २००९ च्या टी-२० विश्वचषकानंतर पाकिस्तानच्या पहिल्या आयसीसी विजेतेपदासाठी त्याच्या उत्कृष्ट योगदानाबद्दल त्याला मालिकावीर म्हणूनही गौरविण्यात आले.

 २०२५ आयसीसी चॅम्पियन्स चषक 

१६ नोव्हेंबर २०२१ रोजी, २०२५ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी पाकिस्तानमध्ये होणार असल्याची घोषणा करण्यात आली. राजकीय तणावामुळे, भारताने पाकिस्तानमध्ये सामने खेळण्यास नकार दिला आणि स्पर्धा हायब्रिड मॉडेल वापरून घेण्याचा निर्णय घेण्यात आला, भारताचे गट सामने आणि उपांत्य फेरी दुबईमध्ये खेळवण्यात आली, अंतिम सामना देखील दुबईला हलवण्यात आला.  अंतिम सामन्यात, भारताने न्यू झीलंडला चार गडी राखून मात देत २००२ आणि २०१३ नंतरचे त्यांचे विक्रमी तिसरे विजेतेपद मिळविले.

 २०२९ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी 
१६ नोव्हेंबर २०२१ रोजी, २०२९ आयसीसी चॅम्पियन्स ट्रॉफी भारतात होणार असल्याची घोषणा करण्यात आली. ती ऑक्टोबर आणि नोव्हेंबर २०२९ मध्ये खेळले जाण्याची शक्यता आहे.

इतर परिणाम
यजमान संघांचे निकाल
 वर्ष यजमान संघ समाप्त केले १९९८  खेळला नाही २०००  उप-उपांत्यपूर्व फेरी २००२  संयुक्त विजेता २००४  उपविजेता २००६  गट फेरी  २००९  गट फेरी २०१३  उपविजेता २०१७  उपांत्य फेरी २०२५  गट फेरी२०२९

गतविजेत्याचे निकाल
 वर्ष गतविजेते समाप्त केले २०००  उपांत्य फेरी २००२  गट फेरी २००४  गट फेरी  गट फेरी २००६  उपविजेता २००९  विजेता २०१३  गट फेरी २०१७  उपविजेता २०२५  गट फेरी२०२९

स्पर्धेचे रेकॉर्ड 

 रेकॉर्ड सारांश 
 रेकॉर्ड सारांश फलंदाजीसर्वाधिक धावा ख्रिस गेल७९१ सर्वोच्च सरासरी  शिखर धवन७७.८८ सर्वाधिक धावा   इब्राहिम झद्रान वि  १७७  सर्वोच्च भागीदारी  शेन वॉटसन आणि रिकी पाँटिंग   वि २५२ स्पर्धेत सर्वाधिक धावा ख्रिस गेल४७४ सर्वाधिक शतक  शिखर धवन  हर्शेल गिब्स  सौरव गांगुली  ख्रिस गेल३  ३  ३  ३  गोलंदाजीसर्वाधिक बळी  काईल मिल्स२८ सर्वोत्तम गोलंदाजीची सरासरी  वेवेल हाइंड्स१०.२० सर्वोत्तम स्ट्राइक रेट  वेवेल हाइंड्स२४.०० सर्वोत्तम इकॉनॉमी रेट  वेवेल हाइंड्स२.५५ सर्वोत्तम गोलंदाजी आकडेवारी परवीझ महारूफ वि ६/१४ स्पर्धेत सर्वाधिक बळी हसन अली   जेरोम टेलर१३  १३  क्षेत्ररक्षणसर्वाधिक बाद  कुमार संगकारा३३ सर्वाधिक झेल  महेला जयवर्धने१५  संघसर्वोच्च संघ एकूण धावसंख्या  (वि )३६२/६ सर्वात कमी संघ एकूण धावसंख्या  (वि )६५ सर्वोच्च विजय % ७४.१९% (३४ सामने, २३ विजय) सर्वात मोठा विजय  (वि )२१० सर्वोच्च सामन्यातील एकूण मिळून धावसंख्या  वि ७०७-१३ सर्वात कमी सामन्यातील एकूण मिळून धावसंख्या  वि १३१-११  

 फलंदाजी 
 स्पर्धेत सर्वाधिक धावा 
 क्रमांक धावा खेळाडू संघ सामने  डाव कालावधी १ ७९१   १७ १७ २००२–२०१३ २ ७४७    १८ १६ २०००–२०१३ ३  ७४१   २२ २१ २०००–२०१३ ४  ७०१   १० १० २०१३–२०१७ ५  ६८३   २२ २१ २०००–२०१३ 

 सर्वोच्च वैयक्तिक धावसंख्या 

 क्रमांक धावा खेळाडू संघ विरोधी संघ  ठिकाण तारीख १     गद्दाफी स्टेडियम, लाहोर, पाकिस्तान  २     गद्दाफी स्टेडियम, लाहोर, पाकिस्तान  ३     द ओव्हल, लंडन, इंग्लंड  ४     आर. प्रेमदासा स्टेडियम, कोलंबो, श्रीलंका  ५ सौरव गांगुली   जिमखाना क्लब मैदान, नैरोबी, केनिया  

 गोलंदाजी 
 सर्वाधिक टूर्नामेंट बळी 
 रँक बळी  खेळाडू संघ सामने  डाव कालावधी १ २८   १५ १५ २००२–२०१३ २  २५  १५ २००६-२०१७ ३  २४  १७ १९९८-२००९ ४ २२  १६ २०००-२००९ ५ २१  १२ १२ २०००-२००६   २००६-२०१३ 

 एका डावातील सर्वोत्तम आकडे 

 रँक आकडे खेळाडू संघ विरोधी संघ ठिकाण तारीख १     ब्रेबॉर्न स्टेडियम, मुंबई, भारत  २    एजबॅस्टन, बर्मिंगहॅम, इंग्लंड  ३      ४     आयएस बिंद्रा स्टेडियम, मोहाली, भारत  ५     द रोझ बाउल, साऊथम्प्टन, इंग्लंड  

 स्पर्धेनुसार 
 वर्ष  विजयी कर्णधार  अंतिम सामन्यातील सामनावीर  मालिकावीर  सर्वाधिक धावा  सर्वाधिक बळी  संदर्भ १९९८  हान्सी क्रोन्ये  जॅक कॅलिस  जॅक कॅलिस   फिलो वॉलेस (२२१)   जॅक कॅलिस (८)   २०००  स्टीफन फ्लेमिंग  ख्रिस केर्न्स  पुरस्कार दिला नाही
   सौरव गांगुली (३४८)   व्यंकटेश प्रसाद (८)   २००२  सौरव गांगुली   सनथ जयसूर्या  पुरस्कार दिला नाही  पुरस्कार दिला नाही   वीरेंद्र सेहवाग (२७१)   मुथय्या मुरलीधरन (१०)   २००४  ब्रायन लारा   इयान ब्रॅडशॉ   रामनरेश सरवण   मार्कस ट्रेस्कोथिक (२६१)   अँड्रु फ्लिन्टॉफ (९)  २००६  रिकी पाँटिंग    शेन वॉटसन   ख्रिस गेल   ख्रिस गेल (४७४)   जेरोम टेलर (१३)   २००९  रिकी पाँटिंग   शेन वॉटसन    रिकी पाँटिंग   रिकी पाँटिंग (२८८)   वेन पार्नेल (११)   २०१३   महेंद्रसिंग धोनी  रवींद्र जडेजा  शिखर धवन   शिखर धवन (३६३)   रवींद्र जडेजा (१२)   २०१७   सर्फराज अहमद  फखर झमान  हसन अली  शिखर धवन (३३८)   हसन अली (१३)   २०२५    रोहित शर्मा  रोहित शर्मा   रचिन रवींद्र  रचिन रवींद्र (२६३)   मॅट हेन्री (१०)  

हे सुद्धा पहा
आयसीसी क्रिकेट विश्वचषक
आयसीसी टी-२० विश्वचषक
आयसीसी वर्ल्ड टेस्ट चॅम्पियनशिप

संदर्भ

बाह्य दुवे
चॅम्पियन्स ट्रॉफी 

वर्ग:क्रिकेट
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट संघटन
वर्ग:आंतरराष्ट्रीय क्रिकेट स्पर्धा
वर्ग:आयसीसी चॅम्पियन्स चषक