တေဇဝန္တ၊ ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ

ကျာ်ဇၞော်အစာတၠ ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ ဘဒ္ဒန္တတေဇဝန္တ (၁၉၂၂ အဝ်ဂေတ် ၁၂ - ၂၀၂၅ သေတ္တေမ္ဗာ ၂၅) ဝွံ က္တဵုဒှ်မၞိဟ် ပ္ဍဲ ကွာန်သြန်ဓလေင် ပွိုင်ဍုင်ရေဝ်၊ ဒှ် ကျာ်ဇၞော် မနွံပိုန် ဘာဂါတ် ကွာန်ဝင်တၟအ် (ကၟာဝက်ရးဇြာ) ပွိုင်ဍုင်မုဟ်ဍုင်၊ နူ သၞာံ ၂၀၁၈ ဂှ် ဂွံသၟုတ်ပ္တိုန် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ မဟာနာယက ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယတုဲ ဂွံယိုက်ဂၠေင် ဂွံဒုင်ကလအ်ပူဇဴ နဒဒှ် ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ လုကဴ ပွိုင် (၈) သၞာံ၊ တုဲ ပ္ဍဲ သၞာံ ၂၀၂၅ ဂိတုအံက်တဝ်ဗာ ၂၅ (သက္ကရာဇ် ၁၃၈၇ ဂိတုဝှ် ၄ မၟံက်) ဂှ် စုတိက္ညစဴအာသွရ်ရ။

 ဘဝသၟတ် ကောံ ကုပရေင်ပညာ 
လၟောဝ်ကျာ်ဇၞော်အ္စာတၠ ဘဒ္ဒန္တတေဇဝန္တမဟာထေရ် ယၟုတမ်မူလ မာံင္ၚိုဲဌေ (မင်းငွေဌေး) က္တဵုဒှ် မၞိဟ် ပ္ဍဲ ကွာန်သြန်ဓလေင် (လဆောဝ် ချူ ကွာန်စဴဓလေင်)၊ ပွိုင်ဍုင်ရေဝ် ပ္ဍဲ သၞာံ ၁၉၂၂ ဂိတုအဝ်ဂေတ် ၁၂ (သက္ကရာဇ် ၁၂၈၄ ဂိတုခ္ဍဲသဳ ၅ စွေက်) တ္ၚဲသ္ၚိသဝ် ဇရေင်မိမၜါ နာဲအံင်ဖျူ၊ မိဣဍောတ်။ မာံင္ၚိုဲဌေ ဒှ် ကောန် မရနုက် ကုမသုန် ပၞောဝ်ကောဒေအ် သီုဖအိုတ် ဒစိတ်တၠ မၞိဟ်တြုဟ် ၇၊ မၞိဟ်ဗြဴ ၂ ဂှ်ရ။

အခိင် မာံင္ၚိုဲဌေ မကလိဂွံ အာယုက် ၁၃ သၞာံ ပ္ဍဲ သၞာံ ၁၉၃၅ ဂိတုမေ ၁၆ (သက္ကရာဇ် ၁၂၉၇ ဂိတုပသာ်ပေင်) တ္ၚဲဗြဴဗတိဂှ် မိမၜါ ဒုင်ဒကာတုဲ ပ ထပိုယ်သာမဏဳ ဇရေင် ကျာ်ဇၞော်အစာဘဒ္ဒန္တဓမ္မဓဇ ပ္ဍဲ ဘာသြန်ဓလေင်၊ ကွာန်သြန်ဓလေင်တုဲ ခုတ်ကဵု ယၟု ထပိုယ်တေဇဝန္တ ရ။ ထပိုယ်တေဇဝန္တ ဂွံ မသုန်ဝှ်တုဲ ပ္ဍဲ သၞာံ ၁၉၄၂ ဂိတုဂျူလာင် ၂၀ (သက္ကရာဇ် ၁၃၀၄ ဂိတုဒုတိယဒဂိုန် ၈ မၟံက်) တ္ၚဲစန် အခိင်ဂယး ၈ နာဍဳ ကု ၃၃ မိနေတ် မိမၜါ ဒုင် ပစ္စယ်ပန်တုဲ ဂွံအာစိုပ် ဒဒှ် ခမဳမပြဲ ပ္ဍဲ ခဏ္ဍသိမ်၊ ဘာဒေါဝ် ကွာန်တံင်ပရင်၊ ပွိုင်ဍုင်ရေဝ်ရ။ ဘဒ္ဒန္တညာဏလင်္ကာရမဟာထေရ် မနွံ ပိုန်ဘာဒေါဝ် ကွာန်တံင်ပရင် ဒှ် အစာဥပ္ပဇ္ဇျာယ်တုဲ ၊ ဘဒ္ဒန္တပညာဓမ္မ၊ ဘဒ္ဒန္တကေတု၊ ဘဒ္ဒန္တကေသရ ဒှ် အနုသာသန အစာကမ္မဝါတ်ရ။

ကျာ်ဇၞော်ဝွံ ပညာသဇိုင် လိက်မန် မပ္တံ ကုသုတ်စန်တအ်ဂှ် ဗ္တောန်ကေတ် နူ အစာတမ်မူလ မနွံပိုန်ဘာသြန်ဓလေင်တုဲ၊ လိက်ပရိယတ်ဂမၠိုင်ဂှ် ဂွံကတ်လ္ၚတ်လဝ် ပ္ဍဲ ဘာဒေါဝ် ကွာန်တံင်ပရင်ရ။ အခိင်မအာစိုပ် ဒဒှ်ခမဳတုဲ အာကတ် လိက်ပရိယတ် ပ္ဍဲ ဘာသိမ်၊ ကွာန်တံင်မောံ ပွိုင်ဍုင်ရေဝ် ၜါဝှ်၊ ဘာတိုက် ကွာန်ခဒုင်သှ်ေ ပွိုင်ဍုင်ပံင် ၜါဝှ်၊ ဘာကၠအ်ပၞဟ် ဍုင်မုဟ်ဍုင် ၜါဝှ်၊ ဘာ(အောင်ဆုပန်) ဍုင်မတ်မလီု ပိဝှ် မြဴသာ်ဝွံ ဒၞာဲဗွဲမဂၠိုင် ဂွံကတ်လ္ၚတ်လဝ် ပညာပရိယတ်ရ။

 မနွံပိုန်ဂဇအ်ဘာ 
သၞာံ ၁၉၆၄ (သက္ကရာဇ် ၁၃၂၆) ဂှ် ပြာပ်ကၠုင် ပဒတဴ ပ္ဍဲ ဘာဂါတ် ကွာန်ဝင်တၟအ် ပွိုင်တိုက်ကၟာဝက် မဒှ် ဌာန်ဇာတိ မိမဇကုၜါ၊ တုဲပၠန် ကလောမသဇကု ဗွဲမဂၠိုင် ပဒတဴဒၟံင်၊ တုဲပၠန် သွက်ဂွံဒုင်သဇိုင် အန္တေဝါသိက လွဳလွတ် ကျာ်ဇၞော် မနွံပိုန်ဘာဂါတ်ဂှ်ရ။ ကျာ်ဇၞော် ပဒတဴဂွံ ပ္ဍဲ ဘာဂါတ်ဂှ် ၜိုတ် ၜါဝှ်တုဲ သၞာံ ၁၉၆၆ (သက္ကရာဇ် ၁၃၂၈) ဂှ် ကျာ်ဇၞော်ဘာဂါတ် စဴအာသွရ်ရ။ ကိစ္စဖျဴသွရ် ကျာ်ဇၞော်ဂှ် အာစိုပ် ဒတုဲတုဲ နူ အစာတၠဂိုဏ်ပဝါရဏာဘာတာ ကွာန်လက်တက် ဇိုန်အပ်ကဵု သွက်ဂွံဒှ် ညးမနွံပိုန် ဘာဂါတ်ဂှ်ရ။

 သကိုပ်သက ပရေင်သာသနာ 
ကြဴနူ ကျာ်ဇၞော်တေဇဝန္တ မဂွံဒှ် ကျာ်ဇၞော်မနွံပိုန်ဘာတုဲ ၃၂ ဝှ်ဂှ် အစာတၠဂိုဏ်ပဝါရဏာ ဘာတာ စုတိစဴအာသွရ်တုဲ စတမ်နူ သၞာံ ၁၉၉၈၊ သာသနာ ၂၅၄၂ သက္ကရာဇ် ၁၃၆၀ အခိင် ကျာ်ဇၞော် မကလိဂွံ အာယုက် ၇၆ သၞာံ၊ သိက္ခာ ၅၆ ဝှ်ဂှ် ဂွံသၟုတ်ခပ္တိုန် နဒဒှ် အစာတၠဂိုဏ်ပဝါရဏာရ။

သၞာံ ၂၀၁၈ ဂိတုမေ ၆၊ သာသနာ ၂၅၆၂၊ သက္ကရာဇ် ၁၃၈၀ ဂိတုပသာ် ၇ စွေက်၊ တ္ၚဲအဒိုတ် အခိင် ကျာ်ဇၞော် မကလိဂွံ အာယုက် ၉၆ သၞာံ၊ သိက္ခာ ၇၆ ဝှ်ဂှ် နူ ဂကောံသင်ရာမညဓမ္မာစရိယ အလုံဒေသရးမန်ဂှ် ဟိုတ်နူ ကျာ်ဇၞော် ဍိုက်ပေင်တဴ ကုဂုဏ်မစၟတ်သမ္တီလဝ်တုဲ သၟိတ်ပ္တိုန် နဒဒှ် ဥက္ကဋ္ဌ မဟာနာယက ဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ ရ။ စတမ်နူ သၞာံဂှ်တုဲ ခမဳသင် ဂိုဏ်ရာမညနိကာယတအ် ဇၟာပ် မစိုပ် ဂိတုဘတ် ၁၀ စွေက်မ္ဂး ကၠောန် သဘင်ကလအ်အစာတၠ ဂဥုပ်ဂိုဏ် ရိုဟ်ရိုဟ်သၞာံတုဲ သၞာံ ၂၀၂၅ (သက္ကရာဇ် ၁၃၈၇) ဂှ် ကၠောန်ဂွံ ၈ ဝါရ။

 မဒုင်ပူဇဴတဆိပ်ကြာဂမၠိုင် 
၁၃၈၀ သၞာံ၊ ဂိတုဘတ် (၁၀) စွေက် နူကဵုဂကောံရာမညဓမ္မာစရိယ ပအပ်ပြာပ် တဆိပ်တြာ သၟိတ်ပ္တိုန်လဝ် နဒဒှ်
 ဂဏာစရိယ၊ 
 ဂဏာဓိပတိ၊ 
 ရာမညနိကာယဥက္ကဌ 
 မဟာနာယက။လိက်အုပ် - ချဳဒရာင်ရေင်တၠုင်ကၠောန်လဝ်ပရေင်ကမၠောန် ၁၃၈၀-၁၃၈၁၊ ဂကောံရာမညဓမ္မာစရိယ အလုံဒေသရးမန်။ မုက်လိက် - ၇ 

 လအိတ်ဘဝ
အစာတၠဂဥုပ်ဂိုဏ်ရာမညနိကာယ ဘဒ္ဒန္တတေဇဝန္တမဟာထေရ် ကလိဂွံ အာယုက် ၁၀၃ သၞာံတုဲ ပ္ဍဲ အာယုက် ၁၀၄ မရနုက် ကု ၄၃ တ္ၚဲ၊ ကလိဂွံ သိက္ခာ ၈၃ ဝှ် ပ္ဍဲ သၞာံ ၂၀၂၅ ဂိတု (သက္ကရာဇ် ၁၃၈၇ ဂိတုဝှ် ၄ မၟံက်) တ္ၚဲဗြဴဗတိ အခိင်ဗတံ ၂ နာဍဳ ၁၅ မိနေတ်ဂှ် ကျာ်ဇၞော် စုတိစဴအာသွရ်ရ။

 နိဿဲ 
ကဏ္ဍ:အတ္ထုပ္ပတ္တိ