ဝ၊ ဂကူ

ဂကူဝ (Wa: Vāx; , ; ; ) ဂှ် ဒှ် ဂကူ အာယှအဂၞဲ ပဒတဴဒၟံင် အဓိက ရးနိဂီုဗၟာ သၟဝ်ကျာ၊ ပ္ဍဲ ကရေက်သၟဝ်ကျာ တွဵုရးသေံဇၞော်၊ လပါ်ဗမံက် တွဵုရးကချေင် ပ္ဍဲမွဲဒမြိပ်ပယျဵု သေံ ကု ကြုက်၊ တုဲပၠန် ပ္ဍဲ တွဵုရးယူနာန်၊ ရးနိဂီုကြုက်ရ။ 

အတိုင်ဝင်မဟီုမ္ဂး ဂကူဝတအ်ဂှ် ပဒတဴကၠုင်ဒၟံင် ပ္ဍဲ ဒေသ ညးတအ်မစၟတ်သမ္တီလဝ် တွဵုရးဝ နူအခိင်ကိုပ်ကၠာခေတ်ဝင်ဏီရ။ တွဵုရးဝဂှ် ဒှ် ဒေသဒဵု မနွံ အကြာၜဳၝောအ်ဂင် ကု ၜဳသြင်လောန် မွဲဒမြိပ် ၜဳဏာမ်ခ ရ။ နကုအခိုက်ကၞာမ္ဂး ဂကူဝတအ်ဂှ် ဒှ် ဂကူဗ္ၚ မတဵု သြောအ် ကောံ ကုခၞေဝ်နာနာသာ်ရ။ အခိင်ကာလ ညးတအ် မဗယိ ဗဴ (ဝါ) ကျာ်မ္ဂး ပြေင်ဂှ် ဒှ် ကပေါတ်ဗလိ အဓိက ညးတအ်မွဲရ။The Imperial gazetteer of India အခိုက်ကၞာဝ သီုကုအခိုက်မံင်စံင်မၞိဟ်တအ်ဂှ် ကြပ်တုပ်ဒၟံင် ကုဂကူနာဂ မနွံ ဒိုဟ်ပလိုတ် ဗွဲမသ္ၚောဲ ကုညးတအ်ရ။ ဂကူဝ ဟီုအရေဝ်ဝ မဒှ်အရေဝ် မလုပ်အဝေါင် အရေဝ်မန်ခမာ ရ။ 

ဂကူဝ ဗွဲမဂၠိုင်ဂှ် ဒှ် ဂကူမရှ်ေသှ်ေကလော်တုဲ မၞိဟ် ဗွဲမအောန်ဂှ် ရှ်ေသှ်ေ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဟွံသေင်မ္ဂး ခရေတ်ယာန်ရ။

အတိုင်စရင်မၞိဟ် နူ သၞာံ ၂၀၁၉ ဂိတုသေတ္တေမ္ဗာ ၃၀ မ္ဂး ပ္ဍဲတွဵုရးသေံဇၞော်ဂှ် ဂကူဝတအ် ပဒတဴဒၟံင် ပ္ဍဲဒေသပကင်ရင်အပိုင်ဝ၊ ခရိုင်ဟဝ်ပါန်၊ ခရိုင်ကျာင်တုမ်၊ ခရိုင်လာရှိုဝ်၊ ခရိုင်မာင်သာတ်၊ ခရိုင်တာချဳလိတ် ဂၠိုင်ရ။အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာန - ၂၀၁၉ 

 လၟိဟ်မၞိဟ်
သ္ၚိအင် လၟိဟ်မၞိဟ် မပါ်လဝ် နဂကူ ပ္ဍဲပွိုင်ဍုင်ဂမၠိုင် မနွံ ပ္ဍဲတွဵုရးသေံဇၞော် အတိုင်စရင်အလဵုအသဳ သၞာံ ၂၀၁၉။ 
ပွိုင်ဍုင်ဝပလံင်သေံကဝ်ကာန်လာဟူကချေန်ပအိုအ်ဗၟာဖအိုတ်ဝအုပ်မက်မာန်8.407(46%)1.978(11%)7.622(42%)244(1%)18.261 ခရိုင်ဟဝ်ပါန်ဟဝ်ပါန်9.167(33%)84.805(17%)10.559(38%)882(3%)829(3%)1715(3%)27.872 ဟိုပန်မြို့နယ် ဒေ သဆိုင်ရာအချက်အလက်များခရိုင်ကျာင်တုန်ကျာင်တုန်6.448 (4%)5.214 (3%)65.546 (40%)13238.892 (24%)1.447 (1%)476.951 (4%)164.253 ခရိုင်ကျာင်တုံမာတ်ခါတ်7.991(18%)9.439(21%)15.864(35%)52709(2%)45.583 ခရိုင်ကျာင်တုံမာင်ပျေဉ်2.827(5%)4.130(7%)24.355(39%)524.763(40%)9362.963(5%)62.368 ခရိုင်ကျာင်တုံမာင်ယာန်1.789(4%)14.825(30%)90917.499(36%)49.085 ခရိုင်လာရှိုဝ်ကောန်လုမ်6.189(11%)8912.494(4%)35.294(63%)1284.110(9%)2.485(4%)56.304 ခရိုင်လာရှိုဝ်သိန္နဳ2481.846 (3%)29.122 (52%)10.577 (19%)2.922 (5%)5.079 (9%)82.853 (5%)55.938 ခရိုင်လာရှိုဝ်လာရှိုဝ်6.713(2%)23.245(8%)89.192(30%)72.066(24%)5.508(2%)18.126(6%)4548.555(30%)291.697 ခရိုင်လာရှိုဝ်မာင်ယေဝ်16210.867(16%)54.516(81%)60960591(1%)67.224 ခရိုင်လာရှိုဝ်တာန်ယာန်7.017(4%)26.548(15%)94.363(54%)17527.025(15%)5662.804(2%)174.267 ခရိုင်မာင်သာတ်မာင်သာတ်20.585 (20%)37812.531 (12%)28753.440 (53%)81154.047 (40%)101.087 ခရိုင်မာင်သာတ်မာင်တုမ်24.794 (45%)28313.153 (24%)29612.008 (22%)10452.559 (5%)55.391 ခရိုင်တာချဳလိတ်မာင်ဖျာတ်111.288 (40%)1110.446 (37%)1.630 (6%)28.072 ခရိုင်တာချဳလိတ်မာင်ယောင်9.492 (14%)33.115 (49%)675243.164 (5%)66.980 ခရိုင်တာချဳလိတ်တာချဳလိတ်5972.920 (2%)70.248 (49%)16723.384 (16%)6029916.073 (11%)142.929 ခရိုင်ကျောက်မေဝ်သဳပဝ်72310.845 (6%)135.363 (80%)1.588 (1%)7052114.158 (8%)169.439 ခရိုင်တံင်ကျဳကလော4.097(2%)475(1%)10130.905(21%)17.739(22%)165.606 ခရိုင်လွိုင်လင်ကောန်ဟိန်2858.498(15%)43.605(77%)81.258(2%)2141.339(2%)56.422 ခရိုင်ကျောက်မေဝ်ကျောက်မေဝ်32.083(19%)100.765(59%)3.734(2%)20.893(12%)171.930 ခရိုင်ကျောက်မေဝ်နာမ္မတူ237.812(15%)21.575(43%)599(1%)574.068(8%)450.720(17%)50.720 ခရိုင်ကျောက်မေဝ်နောင်ချိုဝ်25642.846(33%)1421.351(1%)31.656(25%)128.489 ခရိုင်လွိုင်လင်ကျေသဳ366.342(8%)67.703(82%)5.700(7%)224714(1%)82.613 ခရိုင်လွိုင်လင်လေဝ်ချာ6.448(12%)40.662(78%)11035592.186(4%)1.637(3%)52.469 ခရိုင်လေန်ခေလေန်ခေ823639.909(85%)361675.958(13%)671(1%)47.135 ကဝ်ကာတ်အုပ်လောက်ကိုင်8.754(12%)561(1%)9.626(13%)75.555 ကဝ်ကာန်အုပ်ကုန်ကျာန်633(1%)9.326(21%)42133.820(75%)619544.898 ခရိုင်တံင်ကျဳယျာတ်စောက်13.631(9%)24.204(16%)3636919.379(13%)49.093(32%)152.694 ခရိုင်လွိုင်လင်လွိုင်လင်23445.883(37%)1.285(1%)444557.491(46%)13.026(10%)125.033 ခရိုင်မဝ်မိတ်မဘိမ်41114540.792 (98%)41.815 ပလံင်အုပ်မာန်တုမ်23.270(65%)2.608(7%)5.686(16%)14635.916 ပလံင်အုပ်ဏာမ်သာန်73.415(90%)2.221(3%)378999 (1%)81.092 ခရိုင်လေန်ခေမောက်မေဝ်117.095 (44%)520.464 (52%)878 (2%)39.016 ခရိုင်လေန်ခေမဝ်နေဝ်17505 (1%)29.792 (72%)2.749 (7%)841 (2%)213384.154 (10%)41.102 ခရိုင်လေန်ခေမာင်ပါန်8.904 (63%)714.167 (21%)996 (7%)14.167 ခရိုင်လွိုင်လင်မာင်ရှူ1.068 (2%)5.565 (8%)47.132 (68%)2411.931 (3%)2452537.889 (11%)69.601 ခရိုင်လွိုင်လင်မာင်ကိုင်26.497 (34%)45.275 (89%)1988112.237 (3%)31976.998 ခရိုင်လွိုင်လင်ဏာမ်စန်8.531 (7%)39.594 (40%)2.289 (2%)4.636 (4%)21814.578 (12%)18.392 (15%)119.931 ခရိုင်မဝ်မိတ်မဝ်မိတ်2.825 (4%)22.874 (35%)3613.740 (6%)27.212 (42%)65.529 ခရိုင်မူသေဝ်မူသေဝ်13812.705 (9%)57.841 (39%)2.549 (2%)923.913 (16%)19.394 (13%)149.379 ခရိုင်မူသေဝ်ဏာမ်ခါမ်40.060 (34%)47.922(41%)1065.693 (5%)1.678 (1%)116.744 ခရိုင်မူသေဝ်ကောတ်ခိုင်47.104(25%)12.792(7%)6.991(4%)1445.224(24%)4.349(2%)188.844 ခရိုင်တံင်ကျဳညောင်ယှိုဲ214.173 (8%)31634.541 (18%)8.777 (5%)187.157 ခရိုင်တံင်ကျဳဖေဝ်ခုမ်10.605 (10%)62.526 (2%)5.416 (5%)107.841 ခရိုင်တံင်ကျဳတံင်ကျဳ25.966 (6%)1.795 936157.509 (40%)150.722 (28%)395.759 ဓနုအုပ်ပေန်တယျ657 (1%)547 (1%)38.544 (10%)2.522 (3%)83.677 ဓနုအုပ်ယောဲငါန်62586.889 (8%)2.038 (2%)84.355 ပအိုအ် အုပ်ပင်လောင်1.404 (2%)17.396 (9%)17136.978 (74%)14.344 (8%)ပအိုအ်အုပ်ဟဝ်ပုမ်1.026(1%)23.590(23%)1271.196(68 %)6.277(6%)104.202 ပအိုအ်အုပ်သဳသာင်25.382(17%)104146.583(70%)10.610(7%)146.583ပံင်သီုဖအိုတ်115.433