Метаматериал

Метаматериал (Грекийн μετά meta, "цаашид" эсвэл "дараа" гэсэн утгатай, латинаар materia "материал" гэсэн үгнээс гаралтай)үндсэн материалын шинж чанараас бус харин шинээр зохион бүтээгдсэн бүтцээс үүсэлтэй байгалийн гаралтай материалд ховор ажиглагддаг шинж чанартай байхаар боловсруулсан материалын төрөл юм. Метаматериалууд нь ихэвчлэн металл, хуванцар гэх мэт олон материалаар хийгдсэн байдаг бөгөөд ихэвчлэн нөлөөлж буй үзэгдлийн долгионы уртаас бага хэмжээтэй, давтагдах хэв маягаар байрладаг. Тэдний нарийн хэлбэр, геометр, хэмжээ, чиг баримжаа, зохион байгуулалт нь цахилгаан соронзон, акустик, тэр ч байтугай газар хөдлөлтийн долгионыг удирдах "ухаалаг" шинж чанарыг өгдөг: долгионыг хаах, шингээх, сайжруулах, гулзайлгах замаар ердийн материалд боломжтой хэмжээнээс давсан үр өгөөжийг олж авна.
Тохиромжтой зохион бүтээсэн метаматериалууд нь цахилгаан соронзон цацраг эсвэл дууны долгионд задгай материалд ажиглагддаггүй байдлаар нөлөөлж болно. Тодорхой долгионы уртын хугарлын сөрөг индексийг харуулсан нь их хэмжээний судалгааны анхаарлын төвд байсан. Эдгээр материалыг сөрөг индекстэй метаматериал гэж нэрлэдэг.
Метаматериалын боломжит хэрэглээ нь олон янз бөгөөд үүнд спортын тоног төхөөрөмж, оптик шүүлтүүр, эмнэлгийн төхөөрөмж, алсын зайн сансрын хэрэглээ, мэдрэгч илрүүлэх, дэд бүтцийн хяналт, ухаалаг нарны эрчим хүчний удирдлага, лазер,олны хяналт, радом, өндөр давтамжийн тулааны талбарын холбоо, өндөр ашиг тустай антеннуудад зориулсан линз, хэт авианы мэдрэгчийг сайжруулж, барилга байгууламжийг газар хөдлөлтөөс хамгаалах орно. Метаматериалууд нь супер линз үүсгэх боломжийг олгодог. Ийм линз нь тоон диафрагм NA, гэрэлтүүлгийн долгионы урт (2NA) бүхий ердийн линзээр хүрч болох хамгийн бага нарийвчлалтай d=/(2NA) дифракцийн хязгаараас доогуур дүрслэл хийх боломжийг олгодог. Дэд долгионы урттай оптик метаматериалуудыг оптик бичлэгийн хэрэгсэлтэй нэгтгэх үед дифракцаар хязгаарлагдахаас илүү