Эрдэнийн чулуу

Эрдэнийн чулуу (мөн гоёмсог чулуу, үнэт чулуу, хагас үнэт чулуу эсвэл энгийнээр “эрдэнэ”) нь засаж, өнгөлсний дараа үнэт эдлэл эсвэл гоёл чимэглэл хийхэд ашиглагддаг эрдсийн талст юм. Зарим чулуулгууд (жишээлбэл, лапис лазули, опал, обсидиан) болон эрдэс биш органик гаралтай материалууд (жишээлбэл, хув, шатах нүүрс, сувд) үнэт эдлэлд хэрэглэгддэг учраас тэдгээрийг мөн эрдэнийн чулуу гэж үздэг. Ихэнх эрдэнийн чулуу хатуу байдаг ч, зарим зөөлөн эрдэнийн чулуунууд (жишээлбэл, бразилианит) өнгө, гялбаа эсвэл гоо зүйн бусад шинж чанараараа үнэт эдлэлд ашиглагддаг. Гэвч ерөнхийдөө зөөлөн эрдэс нь хэврэг, удаан эдэлгээгүй учраас эрдэнийн чулууны зориулалтаар төдийлөн хэрэглэгддэггүй.
Дэлхийн өнцөг булан бүрт олддог эрдэнийн чулуу  (алмааснаас бусад өнгөт чулууд) 2023 онд 1.55 тэрбум ам.доллараар үнэлэгдэж байгаа бөгөөд 2033 он гэхэд 4.46 тэрбум ам.долларт хүрэх хандлагатай байна.

Эрдэнийн чулууны мэргэжилтнийг гемологич, эрдэнийн чулуу засаж янзалдаг хүнийг чулуу зүсэгч эсвэл гем зүсэгч, харин алмаас зүсэгчийг диамантьер гэж нэрлэдэг.