Түүхийн гүн ухаан

Түүхийн гүн ухаан бол түүх судлалын гүн ухаан бас тууштай байдал юм.Илэрхийлэлийг франц гүн ухаан ч Вольтер үүсэгсэн юм.

Орчин үеийн гүн ухаан хоорондох ялгаа нь түүхэндэх таамаглах гүн ухаан түүхийн шүүмжлэх гүн ухаан гэж хөгжсөн,одоо шинжээчлэг гэж дурдагддаг.Эдгээр хандлагийг салгах харьцуулага нь ойролцоо байж магадгүй юм,төсөөгөөр мөн бүс нутгийн хүчээр бас эрдэм шинжилгээний нөлөөгөөр,шашны бүлэглэлийн амлалт шинжээч хоорондын бас эх газрийн тэнд шинжээч хандлага прагматик бас эрсдэл ихтэй хандлага илүү метафизиктэй ойрхон (эсвэл эсрэг метафизик) хэл шиг зүйлийг тодорхойлох эсвэл ойлголтийн  феноменологи үндэслэлийн таамаглалийн хэмжээнд.

Дадлагийн хэмжээнд шинжээч,Аналитик хандлага нь түүхэн зүйл явцын утга учир зорилгыг эргэлзүүлдэг бол таамаглалт хандлага нь түүх болон түүхэн арга зүйн үндэс суурь үр дагаварыг судалдаг.