Абдул-Азиз

thumb
Абдул-Азиз (осман. عبد العزيز‎ / Abd ül-Azîz, тур. Abdülaziz; 1830 оны 2-р сарын 8-нд Станбул хотын Бейлербейи ордонд төрсөн — 1876 оны 6-р сарын 4-нд Станбул хотын Ферие ордонд нас барсан) — 1861-1876 онуудад Османы эзэнт гүрний 32 дахь султан байсан. Султан II Махмудын хоёр дахь хүү бөгөөд 1861 оны 6-р сарын 25-нд ах I Абдул-Межидийн орыг залгамжилж султан болсон байна.

Султан шинэчлэл хийхийг хүсэж, өөрийгөө либералуудаар хүрээлүүлж, улс, ордны эдийн засгийг сайжруулахыг амлаж, нэр хүндтэй болсон. Гэвч тэр төлөвлөгөөгөө хэрэгжүүлэх хангалттай хатуу байж чадаагүй. 1862 оноос хойш байнгын сэтгэлийн хямрал нь түүнийг ажил хэрэг эрхлэхэд саад болж байсан тул 1871 он хүртэл улсыг өмнөх султаны томилсон агуу "Вазир" удирдаж байв.
Абдул-Азизын хаанчлалын үеийн хамгийн чухал үйл явдлууд бол Кандын бослого (1866), Белград Сербид очсон (1867), Канди дахь бослогыг өдөөсөн Грекийн дипломат ялалт (1868), Абдул-Азизаас хадива цол авсан Египетийн паша дарагдсан зэрэг юм. Эдгээр асуудалд султанаас илүү алдартай Фуад Паша, Али Паша нар ихээхэн санаа зовж байжээ. 

Тэрээр улсын сан хөмрөгөс хувьдаа мөнгө авсан гэдэг нь нотлогдсон.

Абдул-Азизын үед хэрэгжүүлсэн Танзиматын эдийн засгийн шинэчлэлийн хоёр дахь үе шат нь Османы эзэнт гүрнийг нийгэм, улс төрийн хямралаас гаргаж чадаагүй юм. Үнийн өсөлт, гадаадын бизнес эрхлэгчдэд олгосон давуу эрх, боомтын гадаад бодлогын хараат байдал нь Абдул-Азизын засаглалд дургүйцлийг төрүүлжээ. Абдул-Азизын хаанчлалын төгсгөлд либерал үзэлтнүүдийн нэлээд хэсэг нь түүний сөрөг хүчин рүү урвасан байна.

Тэрээр 1876 онд хоолойгоо хэрчиж амиа хорлож нас барсан гэж албан ёсоор мэдэгдсэн байна.

Ангилал:Османы султан
Ангилал:Осман овог
Ангилал:Стамбулын хүн
Ангилал:1830 онд төрсөн
Ангилал:1876 онд өнгөрсөн