Лхамсүрэнгийн Жамсран

Хэрээд овогт Лхамсүрэнгийн Жамсран (1929 онд Сүхбаатар аймгийн Халзан суманд төрсөн-2008 онд Улаанбаатарт нас барсан) -Түүхийн шинжлэх ухааны доктор, шинжлэх ухааны гавьяат зүтгэлтэн. XX зууны Монголын түүх судлалын томоохон төлөөлөгч эрдэмтэн юм.

 Намтар 
МУИС-ийн түүхийн ангийг 1953 онд дүүргэж УБДС, МУИС, НДС-д багш, тэнхмийн эрхлэгч, ШУА-ийн Дорно дахины хүрээлэнд эрдэм шинжилгээний ажилтан, тасгийн эрхлэгч, тэргүүлэх ажилтан, профессороор ажиллаж байв. 

1957-1962 онд Бээжин Их сургуулийн хэлний бэлтгэл, аспирантурт сурч дүүргэсэн. 

1980 оны МАХН-ын Төв хорооны 70-р тогтоол гэгчээр атаач, хорон санаатны гүтгэлгээр ид туурвиж бүтээх хэдэн жилээ хэлмэгдлийн хар салхинд өнгөрөөж хохирсон. 1990 онд Дээд шүүхийн шийдвэрээр цагаатгагдаж, эрдэм шинжилгээний ажилдаа эргэн орсон. 1997 онд Түүхийн шинжлэх ухааны докторын зэргээ ХХ зууны тэргүүн хагасын Монгол-Хятадын харилцааны сэдвээр хамгаалсан. Түүхч Х.Пэрлээгийн нэрэмжит шагналыг анх түрүү хүртсэн эрдэмтэн. ШУА-ийн судалгааны профессор цолтой. Гадаад, дотоодод хүлээн зөвшөөрөгдсөн нэрт эрдэмтэн. Тайваны Улс төрийн Их Сургуульд зочин профессороор ажиллаж байсан. 

 Бүтээлүүд: 
БНМАУ-ын түүхийн дээж бичиг (1968) дунд сургуулийн түүхийн сурах бичиг, “Соёл эрдэнэ” (1970), “Монголын сэргэн мандлын эхэн” (1993), “Монголын цагаагчин жилийн хувьсгал" (1991), “Дарьгангын сүрэг хошуу” (1994), “Дарьганга” (1999), “Монголын төрийн тусгаар тогтнолын сэргэлт” (1997), “Эсэн тайш хаан” (2000), “Монголын түүх судлалын өгүүллүүд-I" (2000),II (2008), “Орос дахь монгол угсааны улсууд” (1995), “Хятад дахь монголчууд” (1996) зэрэг олон сонгодог бүтээл туурвин үлдээжээ. 

Түүний санаачилгаар 1999-2006 онуудад хэвлүүлсэн “Монголын түүхийн бага нэвтэрхий толь” 5 дэвтэр ном онцгой байр эзэлнэ. Тэрбээр Дарьганга судлалын суурийг тавьсан эрдэмтэн юм. 

 Гэр бүл 
Түүний ах Л.Ням-Осор гэдэг сайн түүхч, ХААДС-д Улс төр, эдийн засгийн ухааны багшаар олон жил ажиллаж байса. "Монгол бөх" номд Дарьгангын бөхийн талаар бичсэн. Л.Жамсрангийн хүү Жамсрангийн Баясах, Жамсрангийн Урангуа нар манай шинэ үеийн авьяаслаг түүхч эрдэмтэд билээ. Тэд эдүгээ МУИС-д багшилцгааж, эрдэм судлалаа амжилттай үргэлжлүүлж байна.  

Түүний авааль хань Дэнсмаа багш. Жамсран багшийн охин Ж.Урангуа (1960 он) “XX зууны эхэн үеийн Ар Монгол дахь шинэтгэл” (1997), “Хэргэм зэрэг, цол өргөмжлөхүй” (2000), “Монгол хатад” (2000), “Монгол түүхийн хураангуй хэрэглэгдэхүүн” (хамтын бүтээл) тэргүүтнийг туурвижээ. Түүний хүү Доктор, профессор Ж.Баясах (1956) “Өмнөт Сүн улсын элч нарын тэмдэглэл XIII зууны Монголын түүх угсаатны зүйн сурвалж болох нь” (оросоор 1997 он), “Хятадын товч түүх” (2002) зэрэг бүтээл нийтлүүлжээ. Орос, хятад, англи хэлтэй.

Ангилал:Халзангийн хүн
Ангилал:Монголчууд
Ангилал:Монголын түүхч
Ангилал:Монгол Улсын Их Сургуулийн багш
Ангилал:Улсын Багшийн Их Сургуулийн багш
Ангилал:Монгол Улсын Их Сургуулийн төгсөгч
Ангилал:20-р зууны зохиолч
Ангилал:1929 онд төрсөн
Ангилал:2008 онд өнгөрсөн