Найман хошуу

Манжийн Найман хошуу (манж хэл: ; галиг: jakun gusa) хэмээх нь Чин гүрний манж, монгол, хятад угсаатнаас бүрдсэн найман туг бүхий цэрэг-иргэний шинжтэй зохион байгуулалтыг хэлнэ. Манжийн анхны хаан Нурхачи баатар 1615 онд өөрийн захиргааны шар, цагаан, улаан, хөх өнгөт дөрвөн хошуу цэргийн хүчээ найм болгож хуваахдаа дөрвөн өнгөт туг бүрийг хөвөөтэй болгоод, хошуу тус бүрийг нь ван ноёдоор удирдуулж эхэлснээр манжийн найман хошууы түүх эхэлсэн. Тэдгээр найман хошуу тус бүрдээ туг хиураар ялгарч, дээд доод зэрэгд хуваагдаж байснаас тус хошуу нь дээд зэргийн хошуу болж байв. Дээд зэрэглэлийн хошуунд Хөвөөт шар, Шулуун шар, Шулуун цагаан гэх гурван хошуу багтаж, Манжийн эзэн хаанд шууд захирагдаж байлаа. Нурхач, Дээд эрдэмт хоёр хааны үед эзэн хаанд зөвхөн хоёр шар хошуу захирагдаж байснаа, Эеэр засагч хааны үеэс эхлээд Доргоны захиргаанд байсан шулуун цагаан хошууг хааны мэдэлд шилжүүлж, эзэн хаадын аюулгүй байдлыг баталгаажуулжээ. Эдгээр гурван хошууны цэрэг жанжид нь манжийн эзэн хаан, түүний орд өргөө, эзэмшилийг хамгаалж байлаа. Манжууд 1636 онд Өвөр Монголыг эзэлсний дараа Монгол найман хошуу (сүүлд Цахар найман хошууг нэмж байгуулсан) байгуулж, 1644 оноос Хятадыг байлдан дагуулж эхэлснээр Хятад найман хошуу байгуулжээ. Манж, монгол, хятад найман хошууг нийтэд нь хорин дөрвөн хошуу хэмээж байв. Анх Нурхач хааны үед 5 сум нийлж нэг залан (1500 гаруй цэрэг) болно. 5 залан нийлж 1 хошуу цэрэг (7500 гаруй цэрэг) болж байсан ч, Чин гүрний дунд үеэс эхлэн 15 сум нэгдэж 1 залан (4500 цэрэг) болно. 4 залан нийлж 1 хошуу (18000 цэрэг) болж байв.

 Бүтэц 
Дайчин гүрнийг оршин тогтнох хугацаанд дараах найман тугтай хошуу байсан. 
+МАНЖ НАЙМАН ХОШУУНЫ БҮТЭЦХошууны нэрХошууны туг хиурМанжаарНэгжХошууны эзэнХаръяат ван ноёдШулуун шар хошууframeless|130x130px kubuhe suwayan gūsa86 сум, 2 хондого сум, 30,000 цэрэгМанжийн хаанХөвөөт шар хошууframeless|131x131px gulu suwayan gūsa92 сум, 2 хондого сум, 32000 цэрэгШулуун цагаан хошууframeless|130x130px gulu šanggiyan gūsa86 сум, 30,000 гаруй цэрэгШулуун улаан хошууframeless|130x130px gulu fulgiyan gūsa86 сум, 26000 цэрэгХошой Ли чин ванШүньчэн жүн ванХөвөөт улаан хошууframeless|132x132px kubuhe fulgiyan gūsa86 сум, 28000 цэрэгХошой Кэцинь жүн ванЖуан чин ванХөвөөт цагаан хошууframeless|127x127px kubuhe šanggiyan gūsa84 сум, 26000 цэрэгХошой Сү чин ванЧүнь чин ванШулуун хөх хошууframeless|130x130px gulu lamun gūsa83 сум, 11 хондого сум, 27000 цэрэгХошой Юй чин ванРуй чин ванИ чин ванХөвөөт хөх хошууframeless|132x132px kubuhe lamun gūsa87 сум, 1 хондого сум, 28000 цэрэгХошой Жөн чин ванГун чин ванЦинь чин ван

 Холбоотой хуудас 
 Найман хошууны Манж овгуудын бүрэн данс
 Цахар найман хошуу

Ангилал:Чин улс