Дайчин гүрний зоос

Дайчин гүрний зоос (манж: ; мөллендорфф: Daicing jiha; уламжлалт ханз: 清朝貨幣; пиньинь: Qīngcháo Huòbì) нь мөнгө, зэс, гуулиар хийгдсэн төлбөрийн хэрэгсэлийн ерөнхий нэр юм. Манжийн дайчин гүрэн нь 1616-1912 он хүртэл хятад, монгол, төвд, шинжааныг эзлсэн гүрэн байв. Чин гүрний эхэн болон дунд үед Мин улсын зоосны хэв маягийг хуулан нүүрэн талд манж бичиг, ар талд эзэн хааны оны цолыг бичсэн зоос гаргаж байв. Жишээ нь: Канши тунбао, Цяньлун тунбао гэх мэт. Чин гүрний сүүлчээр европын улсуудын түрэмгийлэл, эдийн засгийн доройтлоос болж, европ загварын зоосыг үйлдвэрлэх болсон.

 Хожуу Алтан улсын зоос (1616–1636) 
1616 онд Жяньжоу жүрчиний Нурхачи баатар бүх жүрчид аймгийг нэгтгээд, нэгдсэн улс байгуулж, улсын нэрийг Хожуу Алтан улс гэж нэрлэв. Тэгж байгуулахдаа монгол бичгийг үндэс болгож, манж бичиг зохиож, улс даяар хэрэглэж эхэлсэн. Хожуу Алтан улс байгуулагдснаас хойш, манж, хятад бичигтэй зоос хэвэнд цутгаж, 1 зоос нь 10 цэнгийн хэмжээтэй гарч байсан ч, бодит байдалд 10 цэнд хүрдэггүй байв.  

Зоосны бичигЛатин галигНэрлэсэн үнэОнЗурагХааны нэрМанж: Abkai fulingga han jiha1 вэнь1616–1626none|152x152pxНурхачХят:天命通寳Tiān Mìng Tōng Bǎo1 вэнь1616–1626none|154x154pxТэнгэрийн сүлдэтМанж: Sure han ni jiha10 вэнь1627–1643none|158x158pxДээд Эрдэмт

 Чин гүрний зоос (1636-1912) 
+1644-1911 оны хооронд ашиглаж байсан манж бичигтэй зооснуудЗоосны бичигЛатин галигҮйлдвэрлсэн газарМужОн цагЗурагМанж: Boo CiowanӨрхийн яам (hùbù, 戶部), БээжинЖили1644–1911none|120x120pxМанж: Boo YuwanҮйлдвэрлэх яам (gōngbù, 工部), БээжинЖили1644–1908none|120x120pxМанж: SiowanСюаньфуЖили1644–1671Манж: Boo SanШианьШаньси1644–1908none|115x115pxМанж: LinЛиньцинШаньдун1645–1675Манж: Gi ЖижоуЖили1645–1671
1854Манж: Boo zhiБаодинЖили1747–1899none|120x120pxМанж: TungДатунШэньси1645–1649
1656–1674Манж:  (1645–1729)
 (1729–1908)Yuwan (1645–1729)
Boo Jin (1729–1908)Тайюань1645–1908none|120x120pxМанж: YūnМиюньЖили1645–1671Манж:  (1646–1729)
 (1729–1908)Cang (1646–1729)
Boo U (1729–1908)УханьХубэй1646–1908none|120x120pxманж: Boo HoКайфэнХэнань1647
1729–1731
1854–1908none|120x120pxманж: Boo FungФэнтяньФэнтянь1647–1648
1880–1908none|120x120pxМанж:  (1647–1729)

 (1729–1908)Boo Chang (1647–1729)
Giyang (1729–1908)НанчанЖянши1647–1908none|120x120pxМанж: NingЖяннинЖянсү1648–1731none|120x120pxМанж: Boo FuФужоуФужянь1649–1908none|115x115pxМанж: Boo JeХанжоуЖөжян1649–1908none|113x113pxманж:  (1649–1729; 1887–1908)
 (1729–1887)Dung (1649–1729; 1887–1908)
Boo Ji (1729–1887)ЖинаШаньдун1649–1738
1854–1870
1887–1908манж: Boo YonnКүньминЮньнань1653–1908120x120pxМанж: Boo CuwanЧэндуСычуань1667–1908none|139x139pxМанж: GungГончанГаньсү1667–1740
1855–1908none|134x134pxМанж: Boo SuСүжоуЖянсү1667–1908none|129x129pxМанж: Boo NanЧаншаХунань1667–1908Манж: Boo GuwangГуанжоуГуандун1668–1908none|129x129pxМанж: Boo GuiГуйлинГуанши1668–1908none|126x126pxМанж: Boo GiyanГуйяньГуйжоу1668–1908none|124x124pxманж: JangЖанжоуФужянь1680–1682манж: Boo TaiТайваньТайвань1689–1740
1855–1894none|120x120pxманж: Boo AnЖяннинАньхуй1731–1734none|120x120pxманж: Boo JyБаодинЖили1745–1908Манж:  YerkiyangЯркэндШинжаан1759–1864none|129x129pxМанж: UshiҮши1766–1911none|125x125pxМанж: Boo IКульжа1775–1866none|125x125pxМанж:  (1733–1799)  (1799–1908)  Boo Yonn (1733–1799) Boo Dong (1799–1908)ДунхуанЮньнань1800–1908none|123x123pxМанж: Boo GiЖижоу
ГиринХэбэй (1851–1861)
Жилинь (1861–1912)1851–1912none|131x131pxМанж: Boo DeЧэндэЖили1854–1858манж: KashgarКашгарШинжаан1855–1908none|131x131pxМанж:  (1855–1886; 1907–1908)
 (1886–1907)Boo Di (1855–1886; 1907–1908)
Yuwan (1886–1907)Өрөмч1855–1864
1886–1890
1907–1908none|125x125pxМанж: KucaКуча1857–1908none|120x120pxМанж: Boo JiyenТяньжиньЖили1880–1908none|126x126pxМанж: HuДагу1880–1908Манж: Boo GungКүньшанЖянсүМанж: AksuАксуШинжаанnone|115x115pxМанж: JingЖинжоуХубэй1648–1657

 Түвдийн мөнгө 
Зоосны бичигКирилл галигНэрлэсэн үнэОнЗурагХааны нэрХят:乾隆寶藏Чяньлун Баозан1 мөнгө1792-1796none|152x152pxТэнгэр тэтгэгчХят:嘉慶寶藏Жячин Баозан1 мөнгө1796–1820none|154x154pxСайшаалт ерөөлтХят:道光寶藏Даогуан Баозан1 мөнгө1822–1837none|158x158pxТөр гэрэлтХят:宣統寶藏Шюаньтун Баозан1 мөнгө1910-1911none|160x160pxХэвт ёс

 Орчин үеийн зоосон мөнгө 

 Холбоотой хуудас 
 Ембүү
 Хубу Гуаньпяо
 Дачин Баочао
 Манж бичиг

Ангилал:Хятадын эдийн засаг
Ангилал:Чин улс
Ангилал:Азийн мөнгөн тэмдэгтийн нэгж