Далайн орнууд

Далайн орнууд хэмээх нэршлээр номхон далайн хойд болон австралийн зүүн талаарх арлын орнуудыг хэлдэг.  7500 орчим арлын нийт хуурай газрын талбай нь 1,3 сая км² (Монгол Улсын газар нутгийн тавны дөрөв орчим) бөгөөд 70 сая километр квадрат тэнгисийн бүс нутагт тархсан байна. 2100 орчим арал дээр нь нийт 16,5 сая хүн амьдардаг. Далайн орнууд нь Австралийн хамтаар Австрали ба далайн орнууд гэсэн тивийн том бүс нутгийг үүсгэнэ.

 Нэр томьёо 
 Далайн орнууд 
Далайн орнуудад хамаарах бүс нутгийг төрөл бүрээр тодорхойлсон байдаг. Жишээлбэл герман хэлтэй улсуудад зөвхөн Полинез, Меланез (Шинэ Гвинейн хамт) Микронезийг далайн орнуудад тооцдог. Шинэ Зеланд, Хавайн аль аль нь Полинезд орох бөгөөд учир нь энэ хоёр арлын уугуул иргэд нь Полинезчүүд байсантай холбоотой. Тийм ч учраас тэдний соёл энэ нутгуудад ихээхэн нөлөөлсөн байдаг. Хэдийгээр өнөөдөр Шинэ Зеланд нь европын цагаачдаар, Хавай нь америкийн цагаачдаар дүүрч эдгээр улсуудын эдийн засгийн бүсэд хамаарч байгаа ч уугуул нутгийн иргэдийн соёл өнөө үед ч нөлөөтэй хэвээр байгаа юм.

Маш ховор тохиолдолд Малайн архипелагийн зүүн хэсгийг оруулан тооцдог. Англи хэлтэй улсуудад заримдаа Австрали ба далайн орнуудыг товчлон Далайн орнууд хэмээн нэрлэх нь бий.

 Газар зүй 
 Геологи 
Далайн орнуудыг геологи талаас нь авч үзвэл тив биш, учир нь Шинэ Каледони, Шинэ Зеланд, Шинэ Гвиней, Тасмани нь эртний Гондвана тивийн эх газрын царцдасаас бүрэлджээ.

 Улс төрийн гишүүнчлэл 
 Бүрэн эрхт улс 
Күүкийн арлууд нь Шинэ Зеландын чөлөөт холбооны бүрэн эрхт тусгаар улс бөгөөд тус улсыг Нэгдсэн Үндэстний Байгууллага болоод 20 гаран улсууд тусгаар тогтнолыг хүлээн зөвшөөрсөн юм. Гэхдээ Күүкийн арлууд нь НҮБ-ын гишүүн улс биш.

Далайн орнуудын бүс нутагт байдаг хоёр улсын хоорондох цорын ганц хуурай газрын хил нь Шинэ Гвиней дэх Индонез ба Папуа Шинэ Гвинейн хоорондын хил юм.

 Байршил Улсын нэр Нийслэл Газар нутгийнхэмжээ (км²) Хүн амын тоо(Мэдээ: 2002) Хүн амыннягтрал (хүн/км²) 80px   Аваруа 240 20.811 87 80px   Сува 18.270 856.346 47 80px   Өмнөд Тарава 811 96.335 119 80px   Мажуро 181 73.630 407 80px   Паликир 702 135.869 194 80px   Ярен 21 12.329 587 80px   Веллингтон 268.680 3.908.037 16,4 80px   Нгерулмуд 458 19.409 42 80px   Порт Морсби 462.840 5.172.033 11 80px   Хониара 28.450 494.786 17 80px   Апиа 2.944 178.631 61 80px   Нукуалофа 748 106.137 142 80px   Фунафути 26 11.146 429 80px   Порт Вила 12.200 196.178 16

 Хараат бүс нутаг 
 Байршил УлсХарьяа улс Нийслэл Газар нутгийнхэмжээ (км²) Хүн амын тоо(Мэдээ: 2002) Хүн амыннягтрал (хүн/км²) 80px  Америкийн Нэгдсэн Улс Паго Паго 199 68.688 345 80px  Франц Папеете 4.167 257.847 62 80px  Америкийн Нэгдсэн Улс Хагатна 549 160.796 293 80px  Франц Нумеа 19.060 207.858 11 80px  Шинэ Зеланд Алофи 260 2.134 8,2 80px  Америкийн Нэгдсэн Улс Сайпан 477 77.311 162 80px  Австрали Кингстон 35 1.866 53 80px Питкэрний арлууд Их Британи Адамстаун 47 47 1,0 80px  Шинэ Зеланд Факаофоfakaofo.tk 10 1.431 143 80px  Франц Мата Уту 274 15.585 57Хараат бүс нутаг (хүнгүй арлууд) 80px Австрали Виллис ИсландЦаг уурын станц 3 4Станцын ажилчид 1,3 80px Америкийн Нэгдсэн Улс байхгүй 28 40эрдэмтэн, ажилчид 1,4 80px Франц байхгүй 1,7 хүн амьдардаггүй 0Үндэстний засаг захиргааны дэд нэгж, ихэнхдээ далайн бус орнууд 80px Америкийн Нэгдсэн Улс Хонолулу 28.311 1.285.498 45 80px rand|20px Пасха аралЧили Ханга Роа 164 3.791 23 80px Индонез Жаяпура 365.466 2.851.999 8 80px Индонез Маноквари 56.515 760.855 13

 Цахим холбоос 

 Эх сурвалж 

!
Ангилал:Бүс нутаг