Хүчү

ХүчүЦ.Сүрэнхорлоо гуайн Судрын чуулганы орчуулганд Кучу; Г.Акимын Шашдирын чуулганы орчуулганд Көчү; Харгана Б.Балжинням түүхч Кочу; Юань улсын сударт 闊出 (Kuò chū); Монгол улсын түүх номны II ботьд Хүчү гэж тус тус бичжээ. Үүнээс одоогийн Монгол түүхчдийн Хүчү гэх олонхын саналыг дагав.  (?-1236) бол Их Монгол Улсын Хиад Боржигин овгийн Өгэдэй хааны гуравдугаар хөвүүн юм. Тэрээр Гүюг, Хүдэн нарын дүү болно. "Судрын чуулган"-д түүний тухай "... Энэ хөвүүн маш их ухаантай, эрх дураараа байх хувь тавилан заяажээ..."Рашид аддин "Судрын чуулган" Орос хэлнээс орчуулж, тайлбар зүүлт хийсэн Ц.Сүрэнхорлоо. УБ., 2002. II боть. т.7 гэж бичсэн байдаг. Өгэдэй хаан амьд ахуйдаа Хүчүгээр өөрийн хаан суудлыг залгамжлуулахаар зарлиг буулгаж, хунтайжаар өргөмжилж байсан хэдий ч 1236 онд Сүн улстай хийсэн дайнд амь үрэгджээ.

Гэр бүл
 Эцэг: Өгэдэй хаан
 Эх: Дөргэнэ хатан
 Хатан: Кадакач (Qataqash) хатан, Хонгирадын Алчи ноёны ач охин. Түүнээс Ширэмүн төрсөн. Энэ хатныг 1252 онд Мөнх хааны зарлигаар шүүхдээ олон ноёдын өмнө Огул Хаймиш хатны хамт нүцгэлээд, эсгийнд ороож живүүлж цаазласан.
 Хүүхдүүд: "Судрын чуулган"-д бичсэнээр бол тэр ШирэмүнРашид ад-Дин Фазлуллах "Шашдирийн чуулган" Англи хэлнээс орчуулж, Уялга үг бичиж, тайлбар зүүлт үйлдсэн Хатагин Готовын Аким. УБ., 2015. II боть. т.461 [ШирамунРашид ад-Дин "Судрын чуулган" Орос хэлнээс орчуулж, тайлбар зүүлт хийсэн Ц.Сүрэнхорлоо. УБ., 2002. II боть. т.7], БулагучиРашид ад-Дин Фазлуллах "Шашдирийн чуулган" Англи хэлнээс орчуулж, Уялга үг бичиж, тайлбар зүүлт үйлдсэн Хатагин Готовын Аким. УБ., 2015. II боть. т.461 [БулуочиРашид ад-Дин "Судрын чуулган" Орос хэлнээс орчуулж, тайлбар зүүлт хийсэн Ц.Сүрэнхорлоо. УБ., 2002. II боть. т.7], СөсэРашид ад-Дин Фазлуллах "Шашдирийн чуулган" Англи хэлнээс орчуулж, Уялга үг бичиж, тайлбар зүүлт үйлдсэн Хатагин Готовын Аким. УБ., 2015. II боть. т.461 [СусаРашид ад-Дин "Судрын чуулган" Орос хэлнээс орчуулж, тайлбар зүүлт хийсэн Ц.Сүрэнхорлоо. УБ., 2002. II боть. т.8] гэдэг гурван хөвүүнтэй. Харин "Юань улсын судар"-т Ширэмүн гэдэг ганц хөвүүнтэй. Харин Булуочи нь Ширэмүнгийн хүү гэж ялгаатай бичсэн байна. Бас Анту гэдэг нэг охинтой. Тэр нь Ихирэсийн Буту хүргэний хүү Соёрха хүргэн-тэй урагласан. Тэр хоёрын дундаас Чахурчин хүргэн, нэр нь тодорхойгүй охин (Хутугтай хатны үеэл дүү, Мөнх хааны бага хатан) гарсан.

Холбоотой мэдээлэл
 Өгэдэй хаан
 Ширэмүн
 Монголчуудын Сүн улсын байлдан дагуулалт

Эшлэл

Ангилал:13-р зуунд төрсөн
Ангилал:1236 онд өнгөрсөн
Ангилал:Боржигин
Ангилал:Их Монгол Улс