БНХАУ-ын өөртөө засах орон

Бүгд Найрамдах Хятад Ард Улсын засаг захиргаа нутаг дэвсгэрийн хуваариар тэргүүн түвшний нэгжүүд дөрвөн өөр зэргэмжтэй байдгийн нэгийг өөртөө засах орон (товч. ӨЗО,  zìzhìqū) гэдэг. Онолын хувьд  ӨЗО арай илүү эрх хэмжээтэй байх ёстой боловч доорх өөртөө засах орнууд бодит байдалд мужтай адилхан орон нутгийн захиргаатай байдаг. Одоогийн байдлаар тус улсад Шиньжян гэх уйгуруудад, Өвөр Монгол гэх монголчуудад, Төвөд гэх төвөдүүдэд, Ниншя гэх хотонгуудад, Гуанши гэх жуангуудад хамаатуулсан таван өөртөө засах орон оршин байна. ӨЗО-ны газар нутаг нийлээд БНХАУ-ын газар нутгийн 47.24% нь байдаг.

 Монгол хэлээрх нэр Хятад хэлээрх нэр ба пиньинь галиг Өргөмжит  үндэстэн Нутгийн хэлээрх нэр ба латин галиг Орны төв Гуанши - Жуангийн өөртөө засах орон 广西壮族自治区 GuǎngxīZhuàngzú Zìzhìqū жуан жуан. Gvangjish Bouxcuengh Swcigih Наньнин Өвөр Монголын Өөртөө Засах Орон 内蒙古自治区 Nèiměnggǔ Zìzhìqū  монгол монг. 100px Öbür Mongɣul-un Öbertegen Jasaqu Orun Хөх хот Ниншя - Хотонгийн өөртөө засах орон 宁夏回族自治区Níngxià Huízú Zìzhìqū  хотон хя. 宁夏回族自治区 Иньчуань Шинжаан - Уйгурын өөртөө засах орон 新疆维吾尔自治区XīnjiāngWéiwú'ěr Zìzhìqū  уйгур уйг. شىنجاڭ ئۇيغۇر ئاپتونوم رايونى Shinjang Uyghur Aptonom Rayoni  Өрөмч Төвөдийн өөртөө засах орон 西藏自治区Xīzàng Zìzhìqū төвөд тө. བོད་རང་སྐྱོང་ལྗོངས Poi Ranggyong Jong Лхас

 Өөртөө засах орон бүрийн үндэстний бүтцийн харьцуулалт (2000 он) 

ӨЗО-ын нэрӨргөмжлөгдсөн үндэстэнХятад үндэстэнНийт хүн амын тооШиньжян-Уйгурын ӨЗО45,21 %40,58 %19,630,000Төвөдийн ӨЗО92,80 %6,10 %2,910,000Өвөр Монголын ӨЗО17,13 %79,17 %23,840,000Ниншя-Хуэйн ӨЗО33,90 %65,50 %5,880,000Гуанши-Жуаны ӨЗО32,00 %62,00 %48,890,000

1