Оросын бүгд найрамдах улсууд

1. Адыгей
2. Алтай
3. Башкортостан
4. Буриад
5. Дагестан
6. Ингушет



7. Кабардино-Балкар
8. Халимаг
9. Карачай-Черкес
10. Карель
11. Коми



12. Мари Эл
13. Мордова
14. Саха
15. Умард Осети
16. Татарстан



17. Тува
18. Удмурт
19. Хакас
20. Чечень
21. Чуваш
Оросын Холбооны Улсын олон шатласан засаг захиргааны хуваарийн нэгдүгээр зэрэг буюу дээд түвшин, үндсэн, том 83 холбооны махбодийн 21 нь Өөртөө Засах Бүгд Найрамдах Улс (оросоор республика) гэх нэгжийн нутаг билээ. 

Энэ нь бүх хүн амын дотор Орос үндэстнээс харьцангуй цөөн тоотой боловч тодорхой орон нутагт анхаармаар олуулаа амьдарсаар ирсэн татар, чуваш, башкир г.м гучаад ард түмэнд гол нутагт нь өөртөө засах эрх эдлүүлж буй хэлбэр юм. Улс дотор ахиад улс байдаг ийм тохиолдол дэлхийд өөр (урьд нь ЗХУ-д байсан) байхгүй.

Сонгогдсон ард түмний нэрээр улсыг овоглоно.

Давуу байдал
Бүгд найрамдах улс нь муж, хязгаар гэх мэт адил зэргийн Оросын холбооны нэгжээс ялгаатай нь өөрийн нэрийн үндэстэн, ястны хэлийг албан ёсны хэл болгож, үндсэн хууль батлах эрхтэй.Оросын Холбооны Улсын Үндсэн хуулийн 68-р зүйл Ихэнх улсын тэргүүн нь ерөнхийлөгч гэж цоллуулдаг. Татарстан, Башкортостан хоёр хүн амын тоогоор, Чечень, Ингушет хоёр нэрийнхээ ард түмний эзлэх хувиар арай давуу байгаа.

Хүн амын харьцуулалт
БНУ-ын нэрАль тивд буйСонгогдсон ард түмэн1Сонгогдсон ард түмний хэл угсааБНУ-ын хүн амд сонгогдсон ард түмний эзлэх хувь (2010)БНУ-ын хүн амд Орос үндэстэн (2010)Бүх хүн ам (2010)4АдыгейЕвропАдыг ястанКавказынхан25.2%63.6%440,388АлтайАзиАлтай ястанТүрэг бүлгийн34.5%56.6%206,195Умард ОсетиЕвропОсети ястанИран угсаатан65.1%20.8%712,877БашкортостанЕвропБашкир ястанТүрэг угсаатан29.5%36.1%4,072,102БуриадАзиБуриад ястанМонгол угсаатан30.0%66.1%972,658ДагестанЕвропНутгийн 10өөр ястан2Ихэнх нь Кавказынхан88.0%3.6%2,576,531ИнгушетЕвропИнгуш ястанКавказынхан94.1%0.8%467,294Кабардино-БалкарЕвропКабардай ястан, Балкар ястанКабард - Кавказ, Балкар - Түрэг69.9% (кабард 57.2%,балкар 12.7%)22.5%859,802Карачай-ЧеркесЕвропКарачай ястан, Черкесс ястанКарачай - Түрэг, Черкес - Кавказ52.9% (карачай 41.0%,черкес 11.9%)31.6%478,517КарельЕвропКарель ястанУрал бүлгийн7.4%82.2%643,548КомиЕвропКоми ястанУрал бүлгийн23.7%65.1%901,189Мари ЭлЕвропМари ястанУрал бүлгийн43.9%47.4%696,357МордоваЕвропМордова ястанУрал бүлгийн40.0%53.4%834,819СахаАзиСаха ястанТүрэг угсаатан49.9%37.8%958,291ТатарстанЕвропТатар үндэстэнТүрэг угсаатан53.2%39.7%3,786,358ТуваАзиТува ястанТүрэг бүлгийн82.0%16.3%307,930УдмуртЕвропУдмурт ястанУрал бүлгийн28.0%62.2%1,522,761ЧеченьЕвропЧечень ястанКавказын бүлэг95.3%1.9%1,103,686ЧувашЕвропЧуваш ястанТүрэг угсаатан67.7%26.9%1,251,599ХалимагЕвропХалимаг ястанМонгол угсаатан57.4%30.2%289,464ХакасАзиХакас ястанТүрэг угсаатан12.1%81.7%532,403
 Тайлбар:
Кабардино-Балкар, Карачай-Черкесс, Дагестан гуравт хэд хэдэн ард түмэн сонгогджээ.
Дагестанд Агул, Авар, Даргин, Кумык, Лак, Лезги, Ногай, Рутул, Табасаран, Цахур гэх 10 ястан сонгогджээ.

Мөн үзэх
 Оросын ард түмэн

 Эшлэл 


бүгд найрамдах улс