Энрико Ферми

Энрико Ферми (, 1901 оны 9 сарын 29-нд Италийн Ром хотод төрсөн - 1954 оны 11 сарын 28-нд Чикаго хотод нас барсан) нь Италийн физикч бөгөөд анхны цөмийн реакторыг бүтээснээрээ болон, квантын онол, цөмийн онол, статитистик механикт оруулсан хувь нэмрээрээ хүн төрөлхтний түүхэнд үлджээ. Цацраг идэвхт байдлыг судалсан судалгаагаараа Ферми 1938 онд Физикийн салбарт Нобелийн шагнал хүртсэн. Тэрээр онолын болон практикийн хувьд аль алинд нь гарамгай байсан бөгөөд түүнийг 20-р зууны гарамгай эрдэмтдийн нэг гэж үнэлдэг. 1952 онд бүтээсэн синтетик элементийг түүний дурсгалд зориулан Ферми хэмээн нэрлэжээ. 

1938 онд Нобелийн шагнал хүртсэнийхээ дараа Ферми Америкт цагаачлан, удалгүй Колумбын их сургуульд ажиллах болсон. 1939 оны 8 сард Лео Шилардын бичиж, Альберт Эйнштейний гарын үсэг зурсан, түүхэнд үлдсэн алдарт захиаг АНУ-ын ерөнхийлөгч Франклин Д.Рузвельт хүлээн авсан. Энэ захианд Нацист Герман атомын бөмбөг хийхээр санаархаж байгаа тухай өгүүлсэн байв. Уг захиаг авсан Рузвельт яаралтай арга хэмжээ авч, Ураны Хороог байгуулан, Колумбын Их Сургуульд анх удаагаа цөмийн энергийн талаар судалгаа хийхэд зориулж 6000 ам. долларын тэтгэлэг олгох шийд гаргажээ. 

Энэхүү судалгааны ажил нь хожим нь улам бүр тэлж АНУ-ын цөмийн бөмбөгийг бүтээсэн Манхаттан хэмээх нууц төсөл болон өргөжсөн. Өнөөдөр Фермигийн нэрээр нэрлэсэн 3 цөмийн реактор ажиллаж байгаагын нэг нь Америкт, нөгөө нь Италид, гурав дахь нь Аргентинд байна. 1950 оноос Америкийн Атомын Энергийн комисс түүний хувь нэмрийг үнэлэн, өөрийн олгодог дээд шагналыг Энрико Фермигийн шагнал хэмээн өөрчлөн нэрлэжээ.

 Мөн үзэх 
 Фермигийн парадокс
 Фермигийн таамаглал

 Цахим холбоос 


Ангилал:20-р зууны физикч
Ангилал:Цөмийн физикч
Ангилал:Манхэттен төслийн хүн
Ангилал:Италийн физикч
Ангилал:АНУ-ын физикч
Ангилал:Физикийн Нобелийн шагналтан
Ангилал:Деи Линчеи Академийн гишүүн
Ангилал:Ханы Нийгэмлэгийн гадаадын гишүүн
Ангилал:Эдинбургийн Ханы Нийгэмлэгийн гишүүн
Ангилал:Чикагогийн их сургуулийн багш
Ангилал:Флоренцын их сургуулийн багш
Ангилал:Сапиенца их сургуулийн багш
Ангилал:АНУ-ын Үндэсний Шинжлэх Ухааны Академийн гишүүн
Ангилал:20-р зууны Леопольдинагийн гишүүн
Ангилал:Оросын Шинжлэх Ухааны Академийн гишүүн
Ангилал:АНУ-ын Гүн Ухааны Нийгэмлэгийн гишүүн
Ангилал:Америкийн Физикийн Нийгэмлэгийн гишүүн
Ангилал:Америкийн Физикийн Нийгэмлэгийн ерөнхийлөгч
Ангилал:Макс Планк медаль шагналтан
Ангилал:Хайделбергийн их сургуулийн хүндэт доктор
Ангилал:Иелийн их сургуулийн хүндэт доктор
Ангилал:Харвардын их сургуулийн хүндэт доктор
Ангилал:20-р зууны чөлөөт өрлөгчин
Ангилал:Италийн чөлөөт өрлөгчин
Ангилал:АНУ дахь Италийн цагаач
Ангилал:Нацизмаас дүрвэгч
Ангилал:АНУ-ын хүн
Ангилал:Италичууд
Ангилал:1901 онд төрсөн
Ангилал:1954 онд өнгөрсөн