സമാധി (മന്ദിരം)

ഹിന്ദുമതം, സിഖ് മതം, സൂഫിസം എന്നിവയിൽ സമാധി (  ) അല്ലെങ്കിൽ സമാധി മന്ദിരം എന്നത് മരിച്ചവരുടെ സ്മാരകമായി നിർമ്മിക്കുന്ന ഒരു ആരാധനാലയം അല്ലെങ്കിൽ സ്മാരകമാണ് (ഒരു ശവകുടീരം പോലെ).    ഈ സമാധി മന്ദിരത്തിൽ മരിച്ച വ്യക്തിയുടെ ഭൗതികാവശിഷ്ടം ഉണ്ടാവാനും ഇല്ലാതിരിക്കാനും സാദ്ധ്യതയുണ്ട്. ഹിന്ദുമത പാരമ്പര്യത്തിൽ സന്യാസിമാരോ ഗുരുക്കന്മാരോ ആയി കണക്കാക്കപ്പെടുന്ന ആളുകളെ അനുസ്മരിക്കുന്നതിനാണ് സമാധി സ്ഥലങ്ങൾ പലപ്പോഴും നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്.  
ലഘുചിത്രം| ഗുജറാത്തിലെ ഭുജിലെ കച്ചിലെ രാജാക്കന്മാരുടെ സമാധി സ്ഥലം. ഇത് നശിപ്പിക്കപ്പെട്ട അവസ്ഥയിലാണ്.
സിഖ് മതത്തിൽ, "സമാധി" എന്ന പദം മതപരവും രാഷ്ട്രീയവുമായ പ്രമുഖ വ്യക്തികളുടെ ശവകുടീരങ്ങളെ സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിക്കുന്നു. ഉദാഹരണമായി ലാഹോറിലെ രഞ്ജിത് സിങ്ങിന്റെ സമാധിയും ലാഹോറിനടുത്തുള്ള മഹാരാജ ഷേർ സിങ്ങിന്റെ സമാധിയും ഇത്തരത്തിലുള്ളതാണ്. ഹിന്ദു മതത്തിൽ ഇത്തരത്തിലുള്ള കെട്ടിടങ്ങളെ സാധാരണയായി ഛത്രി എന്ന് വിളിക്കുന്നു.  മറാത്ത സാമ്രാജ്യത്തിലെ വ്യക്തികൾ പലപ്പോഴും "സമാധി" എന്ന പദം ഉപയോഗിക്കുന്നു. "സമാധി" എന്ന് വിളിക്കപ്പെടുന്ന കെട്ടിടങ്ങളുടെ രൂപങ്ങൾ വളരെ വ്യത്യസ്തങ്ങളായ രീതിയിലുള്ളവയാണ്. ഗുജറാത്തിലെയും സിന്ധിലെയും ചില ഭാഗങ്ങളിൽ ഒരു കാലത്ത് സാധാരണമായിരുന്ന  പാലിയ എന്നു വിളിക്കപ്പെടുന്ന വീരശില സ്മാരക സ്തൂപത്തിനെയും സമാധി എന്ന് വിളിക്കാറുണ്ട്.  തുറന്നഛത്രി പോലുള്ള ചെറിയ സ്മാരക നിർമ്മിതികൾക്ക് ഉദാഹരണമാണിവ.

ഇന്ത്യയിൽ ഹിന്ദുക്കളുടെ മരണശേഷം ശവസംസ്‌കാരം നടത്തുന്നതാണ് പതിവ് രീതി. അതേസമയം ഹിന്ദുമതത്തിൽ സമാധി പൊതുവെ "യോഗാഗ്നിയാൽ ശുദ്ധീകരിക്കപ്പെട്ട"   സന്യാസികൾ പോലുള്ള വളരെ വിശിഷ്ട വ്യക്തികൾക്കായി നീക്കിവച്ചിരിക്കുന്നു. ഇത്തരം സമാധിയിൽ സാധാരണയായി ശവസംസ്കാരത്തിനുപകരം അടക്കം ചെയ്യലാണ് നടത്തുന്നത്. 

 സമാധി മന്ദിരങ്ങൾ 
പതിമൂന്നാം നൂറ്റാണ്ടിലെ വാർക്കാരി സന്യാസിയായിരുന്ന ജ്ഞാനേശ്വർ സഞ്ജീവൻ സമാധിയടയുകയോ സമാധി സംസ്ഥാനത്ത് സ്വയം കുഴിച്ചിടുകയോ ചെയ്ത.  മഹാരാഷ്ട്രയിലെ അലണ്ടി പട്ടണത്തിലാണ് ഈ സമാധി സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്. ഇന്ത്യയിലെ പ്രശസ്തമായ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നാണ് ഈ സമാധി. 

ഇസ്‌കോണിന്റെ ("ഹരേ കൃഷ്ണ പ്രസ്ഥാനം" എന്നറിയപ്പെടുന്നത്) സ്ഥാപകനായ എസി ഭക്തിവേദാന്ത സ്വാമി പ്രഭുപാദ (മ. 1977) സ്മരണാർത്ഥം പശ്ചിമ ബംഗാളിലെ മായാപൂരിൽ ഒരു വലിയ സമാധി മന്ദിരം നി‌ർമ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്.

 ഇതും കാണുക 

 സ്തൂപം

 അവലംബങ്ങൾ 

 ബിബ്ലിയോഗ്രഫി 





 പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ 

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ സ്മാരകങ്ങൾ