കോട്ടയം പബ്ലിക് ലൈബ്രറി

1882 സ്ഥാപിതമായ കേരളത്തിലെ ആദ്യകാല ഗ്രന്ഥശാലകളിൽ ഒന്നാണ് കോട്ടയം പബ്ലിക് ലൈബ്രറി. അയ്യായിരത്തിലധികം അംഗങ്ങളും രണ്ടര ലക്ഷത്തിലധികം പുസ്തകങ്ങളുമുണ്ട്. ഇന്ത്യയിലെ
ഏഴാമത്തെയും ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ രണ്ടാമത്തെയും അമേരിക്കൻ കോർണറാണ് ഇത്. ഗവേഷണ വിദ്യാർഥികൾക്കായി പ്രത്യേക ഇടവും ഒരുക്കിയിട്ടുണ്ട്. 125 പേർക്ക് ഇരിക്കാവുന്ന മിനി തിയറ്ററും ആർട് ഗാലറിയും ഗ്രന്ഥശാലയുടെ ഭാഗമാണ്.
10,000 ചതുരശ്ര അടി വിസ്തീർണ്ണമുള്ള കെട്ടിടത്തിൽ ലൈബ്രറി പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ശാസ്ത്രി റോഡിൽ നിന്നു ലൈബ്രറിയിലേക്കുള്ള പ്രവേശന കവാടം കേരളീയ മാതൃകയിൽ ഡിസൈൻ ചെയ്തത് കാനായി കു‍ഞ്ഞിരാമനാണ്.https://www.manoramaonline.com/district-news/kottayam/2022/12/04/kottayam-public-library-at-140-years-old.html

ചരിത്രം 
1882 ഓഗസ്‌റ്റിലാണ് കോട്ടയം പബ്ലിക് ലൈബ്രറിയുടെ തുടക്കം. ഇപ്പോഴത്തെ ഗാന്ധിസ്ക്വയറിനു സമീപം തിരുവിതാംകൂർ ദിവാനും കോട്ടയം പേഷ്‌കാരുമായിരുന്ന ടി. രാമറാവു ആണു വായനശാല സ്‌ഥാപിച്ചത്. താന്നിക്കൽ ഉതുപ്പുമാണിയിൽ നിന്നു 7 സെന്റ് സ്‌ഥലം വായന ശാലയ്ക്കായി വിലയ്ക്കു വാങ്ങുകയായിരുന്നു.  ആദ്യം. ഓലപ്പുരയായിരുന്നു. വായനശാലയുടെ പ്രസിഡന്റായി രാമറാവു തന്നെ പ്രവർത്തിച്ചു. റവ. ജോൺ കെയ്‌ലിയായിരുന്നു സെക്രട്ടറി. ഗാന്ധി സ്ക്വയറിലെ പഴയ കെട്ടിടത്തിൽ 1965 വരെ ലൈബ്രറി പ്രവർത്തിച്ചു. പിന്നീട് തിരുനക്കരയിൽ 4 നിലകെട്ടിടം പണിതു. ലോട്ടറി അച്ചടിച്ച് വിറ്റാണ് കെട്ടിടം പണിക്കുള്ള പണം സ്വരൂപിച്ചത്. 1966ൽ അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാ ഗാന്ധി ഈ കെട്ടിടത്തിന്റെ ഉദ്ഘാടനം നിർവഹിച്ചു. മുൻ മന്ത്രി വി.ഒ.മർക്കോസ്, സി.എം. സ്‌റ്റീഫൻ, ഹൈക്കോടതി ജഡ്‌ജിയായിരുന്ന ടി. കെ. ജോസഫ്, ഡിസി കിഴക്കെമുറി തുടങ്ങി ഒട്ടേറെ പ്രമുഖർ ലൈബ്രറിയുടെ സാരഥ്യം വഹിച്ചു. കെപിഎസ് മേനോന്റെ തറവാടായിരുന്ന ഗോപി വിലാസത്തിൽ 1969ൽ കുട്ടികളുടെ ലൈബ്രറി ആരംഭിച്ചു. 1976ൽ അനുബന്ധ കെട്ടിടങ്ങളും പണിതു.https://www.manoramaonline.com/district-news/kottayam/2024/05/14/innovation-in-public-library.html

പബ്ലിക് ലൈബ്രറിക്കായി 1974 ലാണ് ശാസ്‌ത്രി റോഡിനു സമീപത്ത് സ്ഥലം വാങ്ങിയത്. ഇപ്പോഴുള്ള ലൈബ്രറി കെട്ടിടത്തിന്റെ താഴത്തെ നില 1976ൽ പൂർത്തിയായി. 5 വർഷത്തിനു ശേഷം ഒരു നിലകൂടി പണിതു. റബർ ബോർഡിന്റെ ആസ്‌ഥാനം ഇവിടെയാണ് ആദ്യകാലത്ത് പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നത്. ശാസ്ത്രി റോഡിൽ പൂർണ തോതിൽ പ്രവർത്തനം ആരംഭിച്ചതോടെ തിരുനക്കരയിലെ കെട്ടിടം റീഡിങ് റും മാത്രമാക്കി.200px|right|Readingroom Thirunakkara Kottayam 
ഇപ്പോൾ ഇവിടെ ലളിതകലാ അക്കാദമിയുടെ ആർട് ഗാലറി ഉണ്ട്. കെപിഎസ് മേനോൻ ഹാളും ലൈബ്രറിക്കു സമീപമാണ്. കാനായി കുഞ്ഞിരാമന്റെ അക്ഷരശിൽപം ലൈബ്രറി മുറ്റത്തുണ്ട്.
 ഭരണസമിതി 
കോട്ടയം പബ്ലിക്ക് ലൈബ്രറിയിൽ 11-12-2025-ാം തീയതി നടന്ന തെരഞ്ഞെുപ്പിൽ താഴെ പറയുന്നവർ എതിരില്ലാതെ വിജയികളായി

അഡ്വ വി ബി ബിനു- വൈസ് പ്രസിഡന്റ്
സൂസി ജോർജ് ഐസക്ക് ജോയിന്റ് സെക്രട്ടറി
 അംഗങ്ങൾ 
 നന്തിയോട് ബഷീർ
 ചാണ്ടി വർഗ്ഗീസ്
 വി. ജയകുമാർ
 ലതികാ സുഭാഷ്
 റബേക്ക ബേബി ഐപ്പ്
 വി.റ്റി സോമൻകുട്ടി
 ഉമ്മൻ സി വേങ്ങൽ
 കമ്മറ്റി ചെയർമാൻമാർ 
 എൻ റ്റി പോൾ
 ഹാജി എം കെ ഖാദർ
 കെ ശങ്കരൻ നമ്പൂതിരി

 അനുബന്ധസ്ഥാപനങ്ങൾ 
അനേകം സ്ഥാപനങ്ങൾ കോട്ടയം പബ്ലിക്ക് ലൈബ്രറിയുടെ പിന്തുണയോടെയും സാമ്പത്തികസഹായത്തോടെയും  പ്രവർത്തിക്കുന്നുണ്ട്
കെ പി എസ് മേനോൻ ഹാൾ
വിശ്വപൌരനും കോട്ടയത്തിന്റെ അഭിമാനവുമായിരുന്ന കെ പി എസ് മേനോന്റെ സ്മരണക്കായി ലൈബ്രറി പരിസരത്ത് പണികഴിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള ഓഡിറ്റോറിയം ആണ് പൊതു പരിപാടികൾക്കും പൊതുജനങ്ങൾക്കും വാടകക്ക് ലഭ്യമാണ്.
കുട്ടികളുടെ ലൈബ്രറിക്&ജവഹർബാലഭവൻ
കുട്ടികളുടെ ലൈബ്രറിക്&ജവഹർബാലഭവൻ,കോട്ടയം കെ പി എസ് മേനോന്റെ ജന്മഗൃഹമായ ഗോപീവിലാസം തറവാടിരുന്ന സ്ഥലത്താണ് കുട്ടികളുടെ ലൈബ്രറി സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. 1967 ആഗസ്റ്റ് 15ന് മഹാകവി ജി ശങ്കരകുറുപ്പ് പുതിയ കെട്ടിടത്തിന്റെ ശിലയിടീൽ നിർവ്വഹിച്ചു. 1969 ജൂൺ 6-ാം തീയതി യൂണിയൻ വിദ്യാഭ്യാസ മന്ത്രി ഡോ.വി.കെ.ആർ.വി.റാവു കുട്ടികളുടെ ലൈബ്രറി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു.10 അംഗങ്ങളുള്ള ഭരണസമതി കാര്യങ്ങൾ നടത്തുന്നു. അവധിക്കാല പരിശീലന ക്ലാസ്സുകൾ പ്രത്യേക ആകർഷണമാണ്.

കാഞ്ഞിരം ഗ്രാമീണസാംസ്കാരിക നിലയം,ആനത്താനം വായനശാല
കോട്ടയം നഗരത്തിനു പടിഞ്ഞാറു സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന കാഞ്ഞിരം എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ഒരു വായനശാലയും അനുബന്ധ പരിശീലന കേന്ദങ്ങളും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. അതുപോലെ ആനത്താനം എന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു വായനശാലയും കോട്ടയം പബ്ലിക്ക് ലൈബ്രറിയുടെ കീഴിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്നു
സുംബാ ഡാൻസ് അക്കാഡമി
ഡോ ഷൈനി ആന്റെണിയുടെ നേതൃത്വത്തിൽ വനിതകൾക്കായി ലാറ്റിൻ അമേരിക്കൻ രീതിയിലുള്ള സുംബാ നൃത്തപരിശീലനം 2016 മുതൽ നടന്നു വരുന്നു

കേരളപഠന കേന്ദ്രം
കെ എ പോൾ മെമ്മോറിയൽ റിസേർച്ച് സെന്റർ ആൻഡ് റഫറൻസ് വിഭാഗം

ചിത്രതാര മിനിതിയേറ്റർ
കോട്ടയം സ്ക്രാബിൾ ക്ലബ്
സാമ മ്യൂസിക്ക് അക്കാഡമി

കാനായി കുഞ്ഞിരാമൻ ആർട്ട് ഗാലറി
കെപിഎൽ മ്യൂസിക് ക്ലബ്

 ചിത്രശാല 

അംഗത്വം
സാധാരണ അംഗം, വരിക്കാർ എന്നിവർ പ്രവേശന ഫീസായി 20 രൂപയും ഡിപ്പോസിറ്റായി യഥാക്രമം 800, 500 രൂപയും നൽകണം. 30, 15 എന്നിങ്ങനെയാണ് ഇവർക്ക് മാസവരി. സാധാരണ അംഗത്തിനു 4 പുസ്തകവും വരിക്കാർക്ക് 2 പുസ്തകവും എടുക്കാം. സ്പെഷൽ അംഗത്വം (12 പുസ്തകം) ആദ്യം 50,000 രൂപയും രക്ഷാധികാരി സ്ഥാനം (10 പുസ്തകം ) 30,000 രൂപയും അടയ്ക്കണം. ആയുഷ്കാല അംഗത്വത്തിനു (6 പുസ്തകം) 15,000 രൂപയാണ് ഒരുമിച്ച് അടയ്ക്കേണ്ടത്.

140 –ാമത് വാർഷിക ആഘോഷം
പബ്ലിക് ലൈബ്രറിയുടെ 140 –ാമത് വാർഷിക ആഘോഷവും ലൈബ്രറി പ്രസിഡന്റ് ഏബ്രഹാം ഇട്ടിച്ചെറിയയുടെ ശതാഭിഷേക ആഘോഷവും 2022 ൽ നടന്നു. അതോടനുബന്ധിച്ച് സുവനീറും ലൈബ്രറിയുടെ ചരിത്ര പുസ്തകവും പ്രസിദ്ധീകരിച്ചു.

പ്രവർത്തന സമയം 

തിരുനക്കര റീഡിങ് റൂം

രാവിലെ 8 മുതൽ രാത്രി 8 വരെ.

തിരുനക്കര സ്പെഷൽ റീഡിങ് റൂം  

 (മുതിർന്ന പൗരന്മാർക്കും  വനിതകൾക്കും)– രാവിലെ 10.30 മുതൽ   വൈകിട്ട് 6 വരെ.

ശാസ്ത്രി റോഡിലുള്ള പബ്ലിക്  ലൈബ്രറി (പുസ്തക വിതരണം റീഡിങ് റൂം) 

 രാവിലെ 9.30 മുതൽ 2 വരെ. 2.30 മുതൽ വൈകിട്ട് 7 വരെ.

റഫറൻസ് – ഗവേഷണ വിദ്യാർഥികൾക്കുള്ള പഠന മുറി 

 രാവിലെ 10 മുതൽ വൈകിട്ട് 6 വരെ.
അവലംബം

പുറം കണ്ണികൾ
 വെബ് സൈറ്റ്

വർഗ്ഗം:കോട്ടയം ജില്ലയിലെ ഗ്രന്ഥശാലകൾ