ലക്ഷണ ദേവി ക്ഷേത്രം

ലക്ഷണ ദേവി ക്ഷേത്രം ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ ഭാർമോറിൽ സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഗുപ്ത കാലഘട്ടത്തിനു ശേഷമുള്ള ഒരു ഹിന്ദു ക്ഷേത്രമാണ്. ഇവിടുത്തെ പ്രതിഷ്ഠ മഹിഷാസുര-മർദ്ദിനി രൂപത്തിലുള്ള ദുർഗ്ഗയാണ്. ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ രണ്ടാം പകുതിയിലെ ഈ ക്ഷേത്രം കൂടാതെ ഇന്ത്യയിൽ നിലനിൽക്കുന്ന ഏറ്റവും പഴയ തടികൊണ്ടുള്ള ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണ്.

മുൻ തലസ്ഥാനമായിരുന്ന ഭാർമോറിലെ കാലത്തെ അതിജീവിച്ച ഏറ്റവും പ്രാചീന നിർമ്മിതിയായി അറിയപ്പെടുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം, ചരിത്ര ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ ഭർമൗർ, ബാർമവാർ, ബ്രഹ്മോർ അല്ലെങ്കിൽ ബ്രഹ്മപുര എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു.Reports of the Archaeological Survey of India: 1878-79, Alexander Cunningham, ASI, pages 109-112,  മേൽക്കൂരയും ഭിത്തികളും നൂറ്റാണ്ടുകളായി അറ്റകുറ്റപ്പണികൾ നടത്തിയിട്ടുള്ള, ഇത് ഒരു കുടിൽ പോലെയാണ് കാണപ്പെടുന്നത്. ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ ഹൈന്ദവ സമൂഹം അതിന്റെ സങ്കീർണ്ണമായ കൊത്തുപണികളുള്ള തടികൊണ്ടുള്ള കവാടവും ഉൾഭാഗവും മച്ചും സംരക്ഷിച്ചുവരുന്നതൊടൊപ്പം ഇത് ഗുപ്ത ശൈലിയുടെയും ആ കാലഘട്ടത്തിലെ ഉയർന്ന കലാഭിരുചിയെയും പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നതാണ്. അതിന്റെ ശ്രീകോവിലിലെ പിത്തളയിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ദേവതാ പ്രതിമയ്ക്ക് താഴെയുള്ള രൂപകല്പനയും പിൽക്കാല ഗുപ്ത ലിപിയിലുള്ള ലിഖിതവും അതിന്റെ പ്രാചീനതയെ വിളിച്ചോതുന്നു. മരം കൊണ്ടുള്ള കൊത്തുപണികളിൽ ശൈവ, വൈഷ്ണവ രൂപങ്ങളും പ്രമേയങ്ങളും ഉൾപ്പെടുന്നു.

 സ്ഥാനം 
ഭർമൂർ പട്ടണത്തിന്റെ തെക്ക് ഭാഗത്തായി സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ലക്ഷണ ദേവി ക്ഷേത്രം, ഏഴാം നൂറ്റാണ്ടിനും പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിനും ഇടയിൽ നിർമ്മിക്കപ്പെട്ട ഹിന്ദു ക്ഷേത്രങ്ങളിൽപ്പെട്ട ഒന്നാണ്. ഇത് ഹിമാലയത്തിൽ, രവി നദിക്കും ധോല ധർ പർവതനിരകൾക്കും സമീപത്തായി നിലനിൽക്കുന്നു. ഷിംലയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 400 കിലോമീറ്റർ (250 മൈൽ) വടക്ക് പടിഞ്ഞാറായും, പത്താൻകോട്ടിന് ഏകദേശം 180 കിലോമീറ്റർ (110 മൈൽ) കിഴക്കായും (അടുത്തുള്ള വിമാനത്താവളം,IATA: IXP), ഡൽഹൗസിയിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 110 കിലോമീറ്റർ (68 മൈൽ) അകലെയാണ് ഇത് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

 അവലംബം 

വർഗ്ഗം:ഹിമാചൽ പ്രദേശിലെ ക്ഷേത്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ദുർഗാക്ഷേത്രങ്ങൾ