ഇന്ത്യയുടെ സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകൾ

പല രാജ്യങ്ങളുമായും വ്യാപാര സംഘങ്ങളുമായും സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകളിലും (എഫ്ടിഎ) മറ്റ് വ്യാപാര കരാറുകളിലും ഇന്ത്യ പങ്കാളിയാണ്, കൂടാതെ മറ്റു പലരുമായും ചർച്ചകൾ നടന്നുവരുന്നുമുണ്ട്. 2022 ലെ കണക്കനുസരിച്ച്, 50-ലധികം വ്യക്തിഗത രാജ്യങ്ങളുമായി ഇന്ത്യയ്ക്ക് മുൻഗണനാ പ്രവേശനവും സാമ്പത്തിക സഹകരണവും സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകളും ഉണ്ട്.

ഇന്ത്യയും യുണൈറ്റഡ് അറബ് എമിറേറ്റുകളും തമ്മിലുള്ള സമഗ്ര സാമ്പത്തിക പങ്കാളിത്ത കരാറായ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് രൂപീകരിക്കുന്നതിനുള്ള ചർച്ചകൾ 88 ദിവസത്തിനുള്ളിൽ പൂർത്തിയായി, ഇത് ഇന്ത്യ ഒപ്പുവച്ച ഏതൊരു സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിലും ഏറ്റവും കുറഞ്ഞ സമയ കാലയളവായിരുന്നു.

 അവലോകനം 
പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ്സ്, സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകൾ, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്കൾ, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ്കൾ എന്നിങ്ങനെ ഇന്ത്യയും ഒപ്പിട്ട രാജ്യങ്ങളും അല്ലെങ്കിൽ വ്യാപാര ബ്ലോക്കുകളും തമ്മിൽ മുൻഗണനാപരമായ വിപണി പ്രവേശനം സാധ്യമാക്കുന്ന വിവിധ തരത്തിലുള്ള വ്യാപാര കരാറുകളുണ്ട്. 

ഒരു പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റിൽ (പിടിഎ) രണ്ടോ അതിലധികമോ പങ്കാളികൾ സമ്മതിച്ചിട്ടുള്ള താരിഫ് ലൈനുകളുടെ (ഉൽപ്പന്നങ്ങൾ) താരിഫ് കുറയ്ക്കാൻ സമ്മതിക്കുന്നു. ഡ്യൂട്ടി കുറയ്ക്കാൻ പങ്കാളികൾ സമ്മതിക്കുന്ന ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ പട്ടികയെ പോസിറ്റീവ് ലിസ്റ്റ് എന്ന് വിളിക്കുന്നു. പൊതുവേ, പിടിഎകൾ എല്ലാ വ്യാപാരങ്ങളെയും കാര്യമായി ഉൾക്കൊള്ളുന്നില്ല. ഇന്ത്യ മെർകോസർ പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് ഒരു പിടിഎയുടെ ഉദാഹരണമാണ്.

ഒരു സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറിൽ (എഫ്‌ടിഎ) പങ്കാളി രാജ്യങ്ങൾക്കിടയിൽ വ്യാപാരം നടത്തുന്ന ഇനങ്ങളുടെ താരിഫ് കുറയ്ക്കുകയോ ഒഴിവാക്കുകയോ ചെയ്യുന്നു; എന്നിരുന്നാലും ഓരോ രാജ്യവും അംഗമല്ലാത്തവർക്കായി വ്യക്തിഗത താരിഫ് ഘടന നിലനിർത്തുന്നു. ഒരു എഫ്‌ടിഎയും പി‌ടി‌എയും തമ്മിലുള്ള പ്രധാന വ്യത്യാസം, പി‌ടി‌എകൾക്ക് ഡ്യൂട്ടി കുറയ്ക്കേണ്ട ഉൽപ്പന്നങ്ങളുടെ പോസിറ്റീവ് ലിസ്റ്റ് ഉണ്ട് എന്നതാണ്, അതേസമയം ഒരു എഫ്‌ടി‌എ ഡ്യൂട്ടി കുറയ്ക്കുകയോ ഒഴിവാക്കുകയോ ചെയ്യാത്ത നെഗറ്റീവ് ലിസ്റ്റ് ഉപയോഗിക്കുന്നു. അതിനാൽ, ഒരു പി‌ടി‌എയുമായി താരതമ്യപ്പെടുത്തുമ്പോൾ, ഡ്യൂട്ടി കുറയ്ക്കേണ്ട താരിഫ് ലൈനുകളുടെ കവറേജിൽ എഫ്‌ടി‌എകൾ പൊതുവെ കൂടുതൽ അഭിലഷണീയമാണ്. ഇന്ത്യ ശ്രീലങ്ക സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ ഒരു എഫ്ടിഎയുടെ ഉദാഹരണമാണ്.

കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് എന്നിവ ചരക്കുകൾ, സേവനങ്ങൾ, നിക്ഷേപങ്ങൾ എന്നിവയുടെ സംയോജിത പാക്കേജും ബൗദ്ധിക സ്വത്ത്, സർക്കാർ സംഭരണം, സാങ്കേതിക മാനദണ്ഡങ്ങളും സാനിറ്ററി, ഫൈറ്റോസാനിറ്ററി പ്രശ്നങ്ങളും തുടങ്ങിയ  മേഖലകളിൽ വ്യാപാര സുഗമമാക്കലും നിയമനിർമ്മാണവും എന്നിവ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന കരാറുകളാണ്. ഇന്ത്യ കൊറിയ സിഇപിഎ അത്തരത്തിലുള്ള ഒരു ഉദാഹരണമാണ്, ഇത് വ്യാപാരം സുഗമമാക്കൽ, കസ്റ്റംസ് സഹകരണം, നിക്ഷേപം, മത്സരം, ബൗദ്ധിക സ്വത്തവകാശം മുതലായവയുടെ വിശാലമായ ശ്രേണിയെ ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. മേഖലകളുടെ കവറേജിന്റെയും പ്രതിബദ്ധതകളുടെയും കാര്യത്തിൽ എഫ്‌ടിഎയേക്കാൾ സമഗ്രമാണ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് എന്നിവ. ഒരു പരമ്പരാഗത സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ പ്രധാനമായും ചരക്കുകളിൽ ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിക്കുമ്പോൾ, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് എന്നിവ സേവനങ്ങൾ, നിക്ഷേപം, മത്സരം, സർക്കാർ സംഭരണം, തർക്കങ്ങൾ തുടങ്ങി നിരവധി മേഖലകളുടെ സമഗ്രമായ കവറേജ് നൽകുന്നു. കൂടാതെ, ഒരു എഫ്‌ടിഎയേക്കാൾ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്, കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് എന്നിവ വ്യാപാരത്തിന്റെ റെഗുലേറ്ററി വശങ്ങളിലേക്ക് ആഴത്തിൽ നോക്കുന്നു. ഇക്കാരണത്താൽ, പങ്കാളികളുടെ നിയന്ത്രണ വ്യവസ്ഥകളെ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന പരസ്പര അംഗീകാര കരാറുകൾ (എംആർഎ) ഇത് ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ഒരേ ആത്യന്തിക ലക്ഷ്യങ്ങൾ കൈവരിക്കുന്നു എന്ന അനുമാനത്തിൽ പങ്കാളികളുടെ വ്യത്യസ്ത നിയന്ത്രണ വ്യവസ്ഥകളെ ഒരു എംആർഎ അംഗീകരിക്കുന്നു.

 ഉഭയകക്ഷി കരാറുകൾ 
+രാജ്യം കരാറിന്റെ പേര് തരം ഒപ്പിട്ട തീയതി നിലവിൽ വന്നത്  അവലംബം അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ ഇന്ത്യ അഫ്ഗാനിസ്ഥാൻ  പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് 6 മാർച്ച് 2003 13 മെയ് 2003   ഓസ്‌ട്രേലിയ ഓസ്‌ട്രേലിയ-ഇന്ത്യ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് (AI-CECA) കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ എഗ്രിമെന്റ് 2 ഏപ്രിൽ 2022 29 ഡിസംബർ 2022   ചിലി ഇന്ത്യ ചിലി പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് 8 മാർച്ച് 2006 11 സെപ്റ്റംബർ 2007   ജപ്പാൻ ജപ്പാൻ ഇന്ത്യ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് (JICEPA) കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് 16 ഫെബ്രുവരി 2011 1 ഓഗസ്റ്റ് 2011  മലേഷ്യ ഇന്ത്യ മലേഷ്യ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ  എഗ്രിമെന്റ് (IMCECA) കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ  എഗ്രിമെന്റ്  8 ഫെബ്രുവരി 2011 1 ജൂലൈ 2011  മൗറീഷ്യസ് ഇന്ത്യ മൗറീഷ്യസ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ ആൻഡ് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ ആൻഡ് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് 22 ഫെബ്രുവരി 2021 1 ഏപ്രിൽ 2021  തായ്‌ലൻഡ് ഇന്ത്യ തായ്‌ലൻഡ് സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ 9 ഒക്ടോബർ 2003 1 സെപ്റ്റംബർ 2006  സിംഗപ്പൂർ ഇന്ത്യ സിംഗപ്പൂർ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ  എഗ്രിമെന്റ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ  എഗ്രിമെന്റ് 29 ജൂൺ 2005 1 ഓഗസ്റ്റ് 2005  ദക്ഷിണ കൊറിയ ഇന്ത്യ കൊറിയ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് (IKCEPA) കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് 7 ഓഗസ്റ്റ് 2009 1 ജനുവരി 2010  ശ്രീലങ്ക ഇന്ത്യ ശ്രീലങ്ക സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ (ISFTA) സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ 28 ഡിസംബർ 1998 1 മാർച്ച് 2000  യുഎഇ ഇന്ത്യ യുഎഇ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ് 18 ഫെബ്രുവരി 2022 1 മെയ് 2022  

 ചർച്ചയിലുള്ളവ 

  ബംഗ്ലാദേശ് (കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്)
  കാനഡ (കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് എഗ്രിമെന്റ്)
  ഇസ്രയേൽ (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ)
  ന്യൂസീലൻഡ് (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ)
  പെറു (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ)
  യുണൈറ്റഡ് കിംഗ്ഡം (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ)

 നിർദ്ദേശിച്ചത് 

  ഒമാൻ (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ)

 ബഹുമുഖ കരാറുകൾ 
കരാറിന്റെ പേര് ടൈപ്പ് ചെയ്യുക രാജ്യങ്ങൾ/വ്യാപാര ബ്ലോക്ക് ഒപ്പിട്ട തീയതി നിലവിൽ വന്നത് അവലംബം . ഏഷ്യ-പസഫിക് ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് (APTA) പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് ബംഗ്ലാദേശ്, ചൈന, ലാവോസ്, മംഗോളിയ, ദക്ഷിണ കൊറിയ, ശ്രീലങ്ക 1975 ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ ട്രേഡ് ഇൻ ഗുഡ്സ് എഗ്രിമെന്റ് കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് കൊഓപ്പറേഷൻ  എഗ്രിമെന്റ് ആസിയാൻ 13 ഓഗസ്റ്റ് 2009 1 ജനുവരി 2010  ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ ട്രേഡ് ഇൻ സർവീസസ് എഗ്രിമെന്റ് നവംബർ 2014 1 ജൂലൈ 2015   ആസിയാൻ-ഇന്ത്യ ഇൻവെസ്റ്റ്മെന്റ് എഗ്രിമെന്റ് നവംബർ 2014 1 ജൂലൈ 2015   ഗ്ലോബൽ സിസ്റ്റം ഓഫ് ട്രേഡ് പ്രിഫറൻസസ് (GSTP) പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് 41 രാജ്യങ്ങൾ 1988 ഏപ്രിൽ 13 19 ഏപ്രിൽ 1989 ഇന്ത്യ മെർകോസർ പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ്  പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് മെർകോസർ 25 ജനുവരി 2004 1 ജൂൺ 2009  സൌത്ത് ഏഷ്യ ഫ്രീ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ് (SAFTA) സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ സൗത്ത് ഏഷ്യൻ അസോസിയേഷൻ ഫോർ റീജണൽ കോഓപ്പറേഷൻ (സാർക്ക്) 6 ജനുവരി 2004 1 ജനുവരി 2006

 ചർച്ചയിലുള്ളവ 

 ബിംസ്ടെക് (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ) 
 യൂറോപ്യൻ യൂണിയൻ (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ) 
 ഗൾഫ് സഹകരണ കൗൺസിൽ (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ) 
 ഇബ്സ (സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാർ) 
 സതേൺ ആഫ്രിക്കൻ കസ്റ്റംസ് യൂണിയൻ (ദക്ഷിണാഫ്രിക്ക, ബോട്സ്വാന, ലെസോത്തോ, നമീബിയ, സ്വാസിലാൻഡ്) (പ്രിഫറൻഷ്യൽ ട്രേഡ് എഗ്രിമെന്റ്) 
 ഇഎഫ്ടിഎ (TEPA) 

 ഉപേക്ഷിച്ചവ 

 റീജിയണൽ കോംപ്രിഹെൻസീവ് എക്കണോമിക് പാർട്ട്ണർഷിപ്പ് (ആർസിഇപി)

 ഇതും കാണുക 

 ഡ്യൂട്ടി ഫ്രീ താരിഫ് പ്രിഫറൻസ്

 അവലംബം 

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ വിദേശബന്ധങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയുടെ സ്വതന്ത്ര വ്യാപാര കരാറുകൾ