അനാസ

ഇസ്ലാമിന്റെ ആദ്യകാലങ്ങളിൽ പ്രചാരമുണ്ടായിരുന്ന ആചാരപരമായ പ്രാധാന്യമുള്ള ഒരു ചെറിയ കുന്തമോ വടിയോ ആണ് അനാസ . ഇസ്ലാമിക പ്രവാചകൻ മുഹമ്മദ് നബി പ്രാർത്ഥനയുടെ ദിശ (ഖിബ്ല) സൂചിപ്പിക്കാൻ തന്റെ കുന്തം നിലത്ത്  വെച്ചതിനെ തുടർന്നാണ് ഈ പദത്തിന് പ്രാധാന്യം ലഭിച്ചത്. കാലക്രമേണ,  മഗ്രിബ് മേഖലയിലെ പ്രത്യേകിച്ച് മുസ്‌ലിം പള്ളികളുടെ മുൻ ഭിത്തിയിൽ അർദ്ധവൃത്തത്തിൽ ഉള്ള മാടം പോലെ കാണപ്പെടുന്ന മിഹ്റാബിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്ന ഒരു വാസ്തുവിദ്യാ പദമായി അനാസ രൂപപ്പെട്ടു..

 ഉത്ഭവം 
മുഹമ്മദ് നബി പ്രാർത്ഥനയുടെ ദിശ (ഖിബ്ല) സൂചിപ്പിക്കാൻ ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന കുന്തം ആയിരുന്നു 'അനാസ' മുഹമ്മദ് ആദ്യത്തെ ഈദുൽ ഫിത്തർ ആഘോഷിച്ച CE 624 (2 AH) വർഷത്തിൽ മുസ്ലീം ആചാരത്തിന്റെ ഭാഗമായി ഇത് ആദ്യമായി ആവിർഭവിച്ചു.  മുഹമ്മദും മറ്റ് മുസ്ലീങ്ങളും മുസല്ലയിൽ (തുറസ്സായ പ്രാർത്ഥനാ സ്ഥലം) എത്തിയപ്പോൾ, അദ്ദേഹം കുന്തം നിലത്ത് വെച്ചതിനെ തുടർന്ന്പിൽക്കാല പള്ളികളിൽ ഒരു മിഹ്‌റാബ് ഉപയോഗിക്കുന്നതുപോലെ  പ്രാർത്ഥനയുടെ ദിശ (ഖിബ്ല) സൂചിപ്പിക്കാൻ അത് ഉപയോഗിക്കുകയും ചെയ്തു.  അതേ വർഷം ഈദ് അൽ-അദ്ഹയിലും കുന്തം ഈ രീതിയിൽ ഉപയോഗിച്ചു. ആദ്യകാല ഖലീഫമാർ ഈ രീതി വിപുലീകരിച്ചു, അധികാരത്തെ പ്രതീകപ്പെടുത്തുന്നവിധത്തിൽ പ്രസംഗപീഠത്തിൽ (മിൻബാർ) കയറുമ്പോൾ ആചാരപരമായ അവസരങ്ങളിൽ ഒരു വടി, വാൾ അല്ലെങ്കിൽ കുന്തം  കൊണ്ടുപോകുന്നത് പതിവാക്കി.ഒരു മിഹ്‌റാബ് കമാനത്തിന് മുന്നിൽ  വെച്ചിരിക്കുന്ന അനാസയുടെ ചിത്രം ചില ആദ്യകാല ഉമയ്യദ് നാണയങ്ങളിലും കാണപ്പെടുന്നു.

 വാസ്തുവിദ്യാ സവിശേഷത 
"അനസ" എന്ന പദം ആദ്യകാല ഖിബ്‌ല സൂചകമായി അതിന്റെ പ്രതീകാത്മക ഉപയോഗവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാകാം. പിന്നീട് ഈ പദം  പടിഞ്ഞാറൻ മഗ്‌രിബിലെയും മൊറോക്കോയിലെയും പല പള്ളികളിലും കാണപ്പെടുന്ന വാസ്തുവിദ്യാ സവിശേഷതയെ പരാമർശിക്കാൻ തുടങ്ങി. ഈ വാസ്തുവിദ്യാ ഘടകം ഒരു "ഔട്ട്‌ഡോർ" അല്ലെങ്കിൽ "വേനൽക്കാല" മിഹ്‌റാബിനെ കാണിക്കുന്നു. ഇത് പലപ്പോഴും ഒരു പള്ളിയുടെ സഹ്‌നിനും (മുറ്റം) ഉൾഭാഗത്തെ പ്രാർത്ഥനാ ഹാളിനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയിൽ സ്ഥാപിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരു അലങ്കരിച്ച മരത്തടിയുടെ രൂപമാകുന്നു. ഇത് സാധാരണയായി പള്ളിയുടെ മധ്യ കാണപ്പെടുന്ന മിഹ്‌റാബ്മായി വിന്യസിച്ചിരുന്നു. മുറ്റത്ത് നടത്തുന്ന പ്രാർത്ഥനകൾക്കുള്ള മിഹ്‌റാബായി സേവിക്കുക എന്ന ധർമ്മം ഈ അനാസയ്ക്കുണ്ടായിരുന്നു.  തടി സ്‌ക്രീൻ ഒരു സ്റ്റൈലൈസ്ഡ് മിഹ്‌റാബ് മോട്ടിഫും മറ്റ് ലിഖിതങ്ങളും ചിത്രീകരിക്കുന്ന സങ്കീർണ്ണമായ കൊത്തുപണികളും പെയിന്റിംഗുകളും കൊണ്ട് അലങ്കരിച്ചിരുന്നു. പകരമായി,  ഇത് പ്രാർത്ഥനാ ഹാളിന്റെ മധ്യ പ്രവേശന കവാടത്തിന് തൊട്ടുമുമ്പ് മുറ്റത്തിന്റെ നിലത്തോ തറയിലോ ഒരു ലളിതമായ അടയാളപ്പെടുത്തലായിരിക്കാം  ഉദാഹരണത്തിന് പ്രവേശന കവാടത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്ന പടിയുടെ മധ്യത്തിലുള്ള ഒരു അർദ്ധവൃത്താകൃതിയിലുള്ള ചാലുകളോ ഇടവേളകളോ ആയും ഇത് ഉപയോഗിക്കുന്നു.

മൊറോക്കോയിലും മഗ്രിബിലുടനീളമുള്ള പള്ളികളിൽ തടി അനാസകൾ നിർമ്മിച്ചിരുന്നു. മൊറോക്കോയിൽ അവ "ഗ്രാൻഡ് മോസ്കുകളുടെ" അല്ലെങ്കിൽ പ്രത്യേകിച്ച് വെള്ളിയാഴ്ച പള്ളികളുടെ ഒരു സാധാരണ സവിശേഷതയായി മാറി.   ഏറ്റവും പഴക്കം ചെന്ന ഉദാഹരണം ഫെസിലെ അൽ-അൻഡലുസിയ്യിൻ പള്ളിയുടെ അനാസയാണ്, ഇത് 1209 (അൽമോഹാദ് കാലഘട്ടം മുതൽ) മുതലുള്ളതാണ്.1129 മുതലുള്ള ചരിത്ര സ്രോതസ്സുകൾ (അൽമോറാവിഡ് കാലഘട്ടം മുതൽ)  ഫെസിലെ ഖരാവിയ്യിൻ പള്ളിയിലുള്ള ഒരു അനാസയെ കുറിച്ച് പരാമർശിക്കുന്നു, എന്നാൽ ഇന്ന് അത് നിലവിലില്ല, 1288 നും 1290 നും ഇടയിൽ നിർമ്മിച്ച നിലവിലെ മറീനിഡ് കാലഘട്ടത്തിലെ അനാസയാണ് ഇതിന് പകരമായി ഉപയോഗിച്ചിരിക്കുന്നത്. 1276-ൽ പള്ളിയുടെ നിർമ്മാണം മുതൽക്കുള്ളതാണെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന ഫെസ് എൽ-ജ്ദിദിലെ ഗ്രാൻഡ് മോസ്കിലെ അനാസ ഇതുമായി വളരെ സാമ്യമുള്ളതാണ്. കൂടാതെ ഏറ്റവും പഴക്കമുള്ളത് മരിനിഡ് അനാസയായിരിക്കാം.  133  സമാനമായ ഒരു ഉദാഹരണം മെക്നെസിലെ ഗ്രാൻഡ് മോസ്കിലും കാണപ്പെടുന്നു, പക്ഷേ വളരെ പിന്നീട് 1715-ൽ (അലാവുയിറ്റ് സുൽത്താൻ മൗലെ ഇസ്മായിലിന്റെ ഭരണകാലത്ത്) നിർമ്മിക്കപ്പെട്ടു.മറിനിഡ്-നു ശേഷമുള്ള മറ്റ് ചില ഉദാഹരണങ്ങളിൽ 16-ാം നൂറ്റാണ്ടിലെ മറാക്കേഷിലെ മൗസീൻ മോസ്കിന്റെ അനാസയും ഉൾപ്പെടുന്നു (സാദിയൻ കാലഘട്ടത്തിൽ നിന്ന്)..മറാക്കേഷിലെ ഏതാണ്ട് സമകാലികമായ ബാബ് ദൗക്കല പള്ളിയുടെ അനാസ, യഥാർത്ഥമായതിന്റെ ഒരു ആധുനിക പകരക്കാരനാണ്.

 അവലംബം