പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ്

പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ് 
Potassium dichromate 220x220ബിന്ദു|Potassium dichromate220x220ബിന്ദു|Unit cell of potassium dichromateപേരുകൾIUPAC നാമം
പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ് (IV)മറ്റു പേരുകൾ
 പൊട്ടാസ്യം ബൈക്രോമേറ്റ്
 ബൈക്രോമേറ്റ് ഓഫ് പൊട്ടാഷ്
 ഡൈപൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ്
 ഡൈക്രോമിക് ആസിഡ്, ഡൈപൊട്ടാസ്യം സോൾട്ട്
 ക്രോമിക് ആസിഡ് ഡൈപൊട്ടാസ്യം സോൾട്ട്
 ലോപ്പെസൈറ്റ്Identifiersസിഎഎസ് നമ്പർ 7778-50-9 കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുY3D model (JSmol) Interactive imageChEMBL ChEMBL1374101കെംസ്പൈഡർ 22910 കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുY<span title="echa.europa.eu">ECHA InfoCard</span>100.029.005 കണ്ണി=https://www.wikidata.org/wiki/Q239729#P2566|ശ്രേണി=noprint|ചട്ടരഹിതം|10x10ബിന്ദു|Edit this at Wikidata<span title="European Community number (chemical identifier)">EC നമ്പർ</span> 231-906-6പബ്കെം  24502RTECS നമ്പർ  HX7680000UNII T4423S18FM കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുYയുഎൻ നമ്പർ3288CompTox Dashboard (EPA) DTXSID5025948  കണ്ണി=https://www.wikidata.org/wiki/Q239729#P3117|ശ്രേണി=noprint|ചട്ടരഹിതം|10x10ബിന്ദു|Edit this at WikidataInChI

 InChI=1S/2Cr.2K.7O/q;;2*+1;;;;;;2*-1 കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുYKey: KMUONIBRACKNSN-UHFFFAOYSA-N കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുYSMILES

 [K+].[K+].[O-][Cr](=O)(=O)O[Cr]([O-])(=O)=Oസവിശേഷതകൾരാസസൂത്രംK2Cr2O7 മോളാർ മാസ്294.185 g/mol   രൂപംചുവപ്പും ഓറഞ്ചും കലർന്ന പരൽഗന്ധംഗന്ധമില്ലഘനത്വം2.676 g/cm3, solid398 °C (748 °F; 671 K)ക്വഥനാങ്കം500 °C (932 °F; 773 K) വിഘടിക്കുന്നുജലത്തിലെ ലേയത്വം4.9 g/100 mL (0 °C)  13 g/100 mL (20 °C)  102 g/100 mL (100 °C)ലേയത്വംiഎഥനോൾ, അസെറ്റോൺ എന്നിവയിൽ ലയിക്കാത്തത്അപവർത്തനാങ്കം (nD)1.738ഘടനക്രിസ്റ്റൽ ഘടനട്രൈക്ലിനിക് (α-രൂപം, <241.6 °C)കോഓർഡിനേഷൻ ജോമെട്രിചതുർഫലകം (Cr ന്)താപരസതന്ത്രംതാപധാരിത (C)219 J/molപ്രാമാണിക മോളാർ എൻട്രോപ്പി (S⦵298)291.2 J/(K·mol)പ്രാമാണിക രൂപീകരണ എൻഥാൽപി  (ΔfH⦵298)−2033 kJ/molഅപകടസാധ്യതകൾOccupational safety and health (OHS/OSH):പ്രധാനപ്പെട്ട അപകടങ്ങൾഅർബുദത്തിനു കാരണമാകുന്നത്, നാശകസ്വഭാവം<b>ജി.എച്ച്.എസ്. ലേബലിങ്</b>:സൂചകചിത്രം50x50ബിന്ദു|GHS03: Oxidizing50x50ബിന്ദു|GHS05: Corrosive50x50ബിന്ദു|GHS06: Toxic50x50ബിന്ദു|GHS08: Health hazard50x50ബിന്ദു|GHS09: Environmental hazard<b>NFPA 704</b> (fire diamond)<span class="notheme mw-no-invert" title="Health 4: Very short exposure could cause death or major residual injury. E.g. VX gas">4</span><span class="notheme mw-no-invert" title="Flammability 0: Will not burn. E.g. water">0</span><span class="notheme mw-no-invert" title="Instability 1: Normally stable, but can become unstable at elevated temperatures and pressures. E.g. calcium">1</span><span class="nfpa-704-diamond-white-wors" title="Special hazard OX: Oxidizer. E.g. potassium perchlorate">OX</span>ഫ്ലാഷ് പോയിന്റ്കത്താത്തവലീതെൽ ഡോസ് (LD, LC):LD50 (median dose)25 mg/kg (oral, rat)സുരക്ഷാ ഡാറ്റ ഷീറ്റ് (SDS)ICSC 1371അനുബന്ധ സംയുക്തങ്ങൾമറ്റ് ആനയോണുകൾപൊട്ടാസ്യം ക്രോമേറ്റ്പൊട്ടാസ്യം മോളിബ്ഡേറ്റ്പൊട്ടാസ്യം ടങ്സ്റ്റേറ്റ്മറ്റു കാറ്റയോണുകൾഅമോണിയം ഡൈക്രോമേറ്റ്സോഡിയം ഡൈക്രോമേറ്റ്അനുബന്ധ സംയുക്തങ്ങൾപൊട്ടാസ്യം പെർമാംഗനേറ്റ്Except where otherwise noted, data are given for materials in their standard state (at 25 °C [77 °F], 100 kPa).

കണ്ണി=|പകരം=check|12x12ബിന്ദുY verify (what is കണ്ണി=|പകരം=check|7x7ബിന്ദുYകണ്ണി=|alt=☒|8x8ബിന്ദുN ?)

Infobox references

പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ്, K2Cr2O7, ഒരു സാധാരണ അജൈവ രാസസംയുക്തമാണ്, ഇത് സാധാരണയായി വിവിധ ലബോറട്ടറികളിലും വ്യാവസായികശാലകളിലും ഓക്സിഡൈസിംഗ് ഏജന്റായി ഉപയോഗിക്കുന്നു. മറ്റെല്ലാ ഹെക്സാവലന്റ് ക്രോമിയം സംയുക്തങ്ങളെയും പോലെ ആരോഗ്യത്തിന് ദോഷകരമാണ്. വളരെ തിളക്കമുള്ളതും ചുവപ്പ്-ഓറഞ്ച് നിറമുള്ളതുമായ ക്രിസ്റ്റൽ ഖരമാണിത്. സോഡിയം ഡൈക്രോമേറ്റിനെ അപേക്ഷിച്ച് ആർദ്രീകരണ സ്വഭാവം കുറവായതിനാൽ പരീക്ഷണശാലകളിൽ ഇതിന് പ്രാധാന്യം കൂടുതലാണ്  .Gerd Anger, Jost Halstenberg, Klaus Hochgeschwender, Christoph Scherhag, Ulrich Korallus, Herbert Knopf, Peter Schmidt, Manfred Ohlinger, "Chromium Compounds" in Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, Wiley-VCH, Weinheim, 2005. 

 രസതന്ത്രം 

 ഉൽപ്പാദനം 
സോഡിയം ഡൈക്രോമേറ്റും പൊട്ടാസ്യം ക്ലോറൈഡും തമ്മിൽ പ്രവർത്തിപ്പിച്ചാണ് ഡൈക്രോമേറ്റ് സാധാരണയായി തയ്യാറാക്കുന്നത്. ക്രോമൈറ്റ് അയിരിനെ റോസ്റ്റിങ്ങിനു വിധേയമാക്കിയാൽ ലഭിക്കുന്ന പൊട്ടാസ്യം ക്രോമേറ്റിൽനിന്നും ഇത് ഉത്പാദിപ്പിക്കാം. ഇത് വെള്ളത്തിൽ ലയിക്കുകയും, ലയിക്കുന്ന പ്രക്രിയയിൽ അയോണൈസ് ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്നുഃ

 K2Cr2O7 → 2 K+ + 
  + H2O ⇌ 2  + 2 H+

 രാസപ്രവർത്തനം 
ഓർഗാനിക് രസതന്ത്രത്തിൽ ഓക്സിഡൈസിംഗ് ഏജന്റായ പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റിന് പൊട്ടാസ്യം പെർമാംഗനേറ്റിനെക്കാൾ പ്രവർത്തനശേഷി കുറവാണ്. ഇത് ആൽക്കഹോളുകളെ ഓക്സീകരിച്ച് പ്രാഥമിക ആൽക്കഹോളുകളെയും ആൽഡിഹൈഡുകളെയും നിർമ്മിക്കാൻ സഹായകമാണ്.  കൂടുതൽ നിർബന്ധിത സാഹചര്യങ്ങളിൽ കാർബോക്സിലിക് ആസിഡുകളായും പരിവർത്തനം ചെയ്യുന്നു. എന്നാൽ ഇതിനു വിപരീതമായി, പൊട്ടാസ്യം പെർമാംഗനേറ്റ് കാർബോക്സിലിക് ആസിഡുകൾ മാത്രമേ ഉത്പന്നമായി നൽകുന്നുള്ളൂ. ദ്വിതീയ ആൽക്കഹോളുകൾ കീറ്റോണുകളായും പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു. ഉദാഹരണമായി, മെന്തോൾ എന്ന സംയുക്തത്തെ അമ്ലീകരിച്ച പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ് ഉപയോഗിച്ച് മെന്തോൺ എന്ന സംയുക്തം നിർമ്മിക്കാവുന്നതാണ്. തൃതീയ ആൽക്കഹോളുകൾക്ക് ഓക്സീകരണം സാധ്യമല്ല.

 സ്വാഭാവിക സ്രോതസ്സ് 
ലഘുചിത്രം|ലോപ്പസൈറ്റിന്റെ അതേ രൂപത്തിൽ പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റിന്റെ ~ 10 മില്ലീമീറ്റർ ക്രിസ്റ്റൽ
പൊട്ടാസ്യം ഡൈക്രോമേറ്റ് സ്വാഭാവികമായി ലോപ്പസൈറ്റ് എന്ന ധാതുവിന്റെ രൂപത്തിൽ കാണപ്പെടുന്നു. ചിലിയിലെ അറ്റക്കാമ മരുഭൂമി,   ദക്ഷിണാഫ്രിക്കയിലെ ബുഷ്വെൽഡ് അഗ്നിപർവതത്തിലുമുള്ള നൈട്രേറ്റ് നിക്ഷേപങ്ങളിൽ മാത്രമേ ഇത് വഗ് ഫില്ലിംഗുകളായി റിപ്പോർട്ട് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ടുള്ളൂ.

 അവലംബം 

 പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ 

 Potassium Dichromate at The Periodic Table of Videos (University of Nottingham)
 International Chemical Safety Card 1371
 National Pollutant Inventory – Chromium VI and compounds fact sheet
 NIOSH Pocket Guide to Chemical Hazards
 IARC Monograph "Chromium and Chromium compounds"
 Gold refining article listing color change when testing metals with Schwerter's Solution 
വർഗ്ഗം:ഓക്സീകാരികൾ
വർഗ്ഗം:ഫോട്ടോഗ്രാഫിക് രാസവസ്തുക്കൾ
വർഗ്ഗം:പൊട്ടാസ്യം സംയുക്തങ്ങൾ