അസർബൈജാൻ നാഷണൽ കാർപെറ്റ് മ്യൂസിയം

ബാക്കുവിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ചരിത്രപരവും ആധുനികവുമായ നെയ്ത്ത് സാങ്കേതികതകളും സാമഗ്രികളും ഉള്ളതും അസർബൈജാനി പരവതാനികളും ചവിട്ടു മെത്തകളും പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതുമായ ഒരു മ്യൂസിയമാണ് അസർബൈജാൻ നാഷണൽ കാർപെറ്റ് മ്യൂസിയം (അസർബൈജാനി: Azərbaycan Milli Xalça Muzeyi, മുമ്പ് അസർബൈജാൻ കാർപെറ്റ് മ്യൂസിയം എന്നറിയപ്പെട്ടിരുന്നു). ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ അസർബൈജാനി പരവതാനികളുടെ ശേഖരം ഇവിടെ പ്രദർശിപ്പിക്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. 1967-ൽ ആദ്യമായി നെഫ്റ്റ്‌ചിലർ അവന്യൂവിൽ തുറന്ന ഈ മ്യൂസിയം 2014-ൽ ബാക്കുവിന്റെ കടൽത്തീരത്തെ പാർക്കിലെ ഒരു പുതിയ കെട്ടിടത്തിലേക്ക് മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചു.
ചരിത്രം
1967-ൽ സ്ഥാപിതമായ ഈ മ്യൂസിയം തുടക്കത്തിൽ ഐച്ചേരി ഷെഹറിലെ ജുമാ മസ്ജിദിലായിരുന്നു പ്രവർത്തിച്ചിരുന്നതദ്. 15-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പണിത പള്ളി 19-ാം നൂറ്റാണ്ടിൽ പുതുക്കിപ്പണിതു. ഇതിന്റെ ആദ്യ പ്രദർശനം 1972-ൽ നടന്നു. 1992-ൽ, സോവിയറ്റ് യൂണിയന്റെ തകർച്ചയ്ക്ക് ശേഷം, മ്യൂസിയം ഇപ്പോൾ ബാക്കു മ്യൂസിയം സെന്ററിന്റെ രണ്ടാം നിലയിലേക്ക് മാറ്റി. ആദ്യം ഈ കെട്ടിടം ലെനിൻ മ്യൂസിയം ആയിരുന്നു. പരവതാനി ഡിസൈനർ ലത്തീഫ് കരിമോവിന്റെ ബഹുമാനാർത്ഥം ഈ ശേഖരത്തിന് പേരിട്ടു.

2012 അവസാനത്തോടെ ഒരു പുതിയ കെട്ടിടം തുറക്കുന്നതിലൂടെ  2013 സെപ്റ്റംബറിൽ പ്രസിഡന്റ് ഇൽഹാം അലിയേവ് നടത്തിയ സന്ദർശനത്തോടെ ശേഖരം ഒരു പുതിയ ലക്ഷ്യത്തിലേക്ക് മാറ്റാനുള്ള പദ്ധതികൾ 2010-ൽ ആരംഭിച്ചു.  2014 ഓഗസ്റ്റ് 26-ന്, അസർബൈജാൻ കാർപെറ്റ് മ്യൂസിയം എന്ന പേരിൽ മ്യൂസിയം തുറന്നു.
 കെട്ടിടം 
ഉരുട്ടിയ പരവതാനി പോലെയാണ് കെട്ടിടത്തിന്റെ ഘടന. ഓസ്ട്രിയൻ വാസ്തുശില്പിയായ ഫ്രാൻസ് ജാൻസ് രൂപകല്പന ചെയ്ത ഈ കെട്ടിടം നിർമ്മിക്കാൻ ആറ് വർഷമെടുത്തു. പുതിയ കെട്ടിടം പണിയുന്നതിനായി ചരിത്ര പ്രാധാന്യമുള്ള പഴയ കെട്ടിടം നശിപ്പിക്കപ്പെട്ടു.
 ശേഖരണം 
മ്യൂസിയത്തിന്റെ ശേഖരത്തിൽ പതിനായിരത്തിലധികം സെറാമിക്സ് ഇനങ്ങൾ, 14-ആം നൂറ്റാണ്ടിലെ ലോഹനിർമ്മാണങ്ങൾ, വെങ്കലയുഗത്തിലെ ആഭരണങ്ങൾ, 17-20 നൂറ്റാണ്ടുകളിലെ പരവതാനികൾ, ചവിട്ടു മെത്തകൾ, ദേശീയ വസ്ത്രങ്ങൾ, എംബ്രോയ്ഡറി, ആധുനിക കാലഘട്ടത്തിലെ പ്രായോഗിക കലാസൃഷ്ടികൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു. 

മ്യൂസിയം പരവതാനികളെക്കുറിച്ചും പ്രായോഗിക കലകളെക്കുറിച്ചും പൊതു പ്രഭാഷണങ്ങളും പഠന കോഴ്സുകളും സംഘടിപ്പിക്കുന്നു. അസർബൈജാനി കരകൗശല വസ്തുക്കളെയും പരവതാനി കലയെയും കുറിച്ചുള്ള പുസ്തകങ്ങൾ വിൽക്കുന്ന ഒരു പുസ്തകശാലയും ഇവിടെയുണ്ട്.  ഷൂഷ നഗരത്തിൽ നിന്നുള്ള ഷൂഷ മ്യൂസിയം ഓഫ് ഹിസ്റ്ററിയിൽ നിന്നുള്ള സ്ഥിരം ശേഖരവും മ്യൂസിയത്തിൽ ഉണ്ട്. 1992-ൽ അർമേനിയൻ സൈന്യം ഷൂഷയെ പിടിച്ചെടുക്കുന്നതിനു മുമ്പ് മ്യൂസിയത്തിൽ നിന്ന് നീക്കിയ 600 പരവതാനികളുടെ ഭാഗമായിരുന്നു ഷൂഷ മ്യൂസിയത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രദർശിപ്പിച്ച ചില ഇനങ്ങൾ. അവ ഇപ്പോൾ മ്യൂസിയത്തിൽ "ബേൺഡ് കൾച്ചർ" എന്ന പേരിൽ ഒരു പ്രദർശനത്തിൽ പ്രദർശിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു. 2022 ജൂലൈയിൽ, 1930-കളിൽ മ്യൂസിയം ഏറ്റവും പുതിയ പ്രദർശനമായ ഷൂഷയിൽ നെയ്തെടുത്ത ലാമ്പ പരവതാനി അവതരിപ്പിച്ചു.

 അന്താരാഷ്ട്ര പ്രദർശനങ്ങൾ 
മ്യൂസിയം ഗവേഷണം, പൊതു സേവന പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവ ചെയ്യുന്നു. എല്ലാ വർഷവും, സംസ്ഥാന, അന്തർദേശീയ പ്രദർശനങ്ങൾ സംഘടിപ്പിക്കുകയും പരവതാനികളുടെ കാറ്റലോഗുകൾ മ്യൂസിയം അച്ചടിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. ഫ്രാൻസ്, ജർമ്മനി, ഇംഗ്ലണ്ട്, ജപ്പാൻ, നെതർലാൻഡ്സ് തുടങ്ങി 30 ലധികം രാജ്യങ്ങളിൽ മ്യൂസിയം പ്രദർശനങ്ങൾ നടത്തിയിട്ടുണ്ട്. 1998-ൽ, ഫുസുലിക്ക് സമർപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന യുനെസ്കോ സംഘടിപ്പിച്ച ഒരു എക്സിബിഷനിൽ മ്യൂസിയം പങ്കെടുത്തു. 1999-ൽ ബുക്ക് ഓഫ് ഡെഡെ കോർകുട്ടിന്റെ 1,300-ാം വാർഷികത്തോടനുബന്ധിച്ച്, പരവതാനികൾ, നാടൻ കലാരൂപങ്ങൾ ഉൾക്കൊള്ളുന്ന ചെമ്പ് കുടങ്ങൾ, മഗ്ഗുകൾ, ബക്കറ്റുകൾ, സാഡിൽ-ബാഗ്സ് എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ളവ പ്രദർശിപ്പിച്ചു.

 അവലംബം

External links
 Azerbaijan Carpet Museum at Google Cultural Institute
 Azerbaijani Carpets
 Carpet Weaving in Azerbaijan