ബ്ലഡി സൺഡേ (1972)

ബ്ലഡി സൺഡേ, അല്ലെങ്കിൽ ബോഗ്സൈഡ് കൂട്ടക്കൊല,Eamonn McCann (2006). The Bloody Sunday Inquiry – The Families Speak Out. London: Pluto Press. ISBN 0-7453-2510-6. pp. 4–6 1972 ജനുവരി 30-ന് വടക്കൻ അയർലണ്ടിലെ ഡെറിയിലെ ബോഗ്സൈഡ് ഏരിയയിൽ നടന്ന പ്രതിഷേധ മാർച്ചിനിടെ നിരായുധരായ 26 സാധാരണക്കാരെ ബ്രിട്ടീഷ് പട്ടാളക്കാർ  ഒരു കൂട്ടക്കൊലയായിരുന്നു . 14 പേർ മരിച്ചു: പതിമൂന്ന് പേർ പൂർണ്ണമായും കൊല്ലപ്പെട്ടു, നാല് മാസത്തിന് ശേഷം മറ്റൊരാളുടെ മരണം അദ്ദേഹത്തിന്റെ പരിക്കുകൾക്ക് കാരണമായി. കൊല്ലപ്പെട്ടവരിൽ പലരും സൈനികരിൽ നിന്ന് ഓടിപ്പോകുന്നതിനിടെ വെടിയേറ്റു, ചിലർക്ക് പരിക്കേറ്റവരെ സഹായിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതിനിടെ വെടിയേറ്റു."'Bloody Sunday', Derry 30 January 1972". Conflict Archive on the Internet (CAIN). Archived from the original on 6 August 2011. Retrieved 16 May 2007. മറ്റ് പ്രതിഷേധക്കാർക്ക് ചില്ലുകളോ റബ്ബർ ബുള്ളറ്റുകളോ ബാറ്റണുകളോ ഉപയോഗിച്ച് പരിക്കേൽക്കുകയും രണ്ട് പേരെ ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തിന്റെ വാഹനങ്ങൾ ഓടിക്കുകയും ചിലരെ മർദ്ദിക്കുകയും ചെയ്തു.Extracts from 'The Road to Bloody Sunday' by Dr Raymond McClean . Retrieved 16 February 2007. വെടിയേറ്റവരെല്ലാം കത്തോലിക്കരായിരുന്നു . നോർത്തേൺ അയർലൻഡ് സിവിൽ റൈറ്റ്‌സ് അസോസിയേഷൻ (NICRA) ആണ് വിചാരണ കൂടാതെ തടവിൽ കഴിയുന്നതിൽ പ്രതിഷേധിച്ച് മാർച്ച് സംഘടിപ്പിച്ചത്. പാരച്യൂട്ട് റെജിമെന്റിന്റെ ("1 പാരാ") ഒന്നാം ബറ്റാലിയനിൽ നിന്നുള്ള സൈനികരാണ്, മാസങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ബാലിമർഫി കൂട്ടക്കൊലയിൽ ഉൾപ്പെട്ട അതേ ബറ്റാലിയൻ.McGlinchey, Marisa (2019). Unfinished business: The politics of 'dissident' Irish republicanism. Manchester University Press. pp. 161–162. ISBN 978-0719096983.

ബ്രിട്ടീഷ് സർക്കാർ രണ്ട് അന്വേഷണങ്ങൾ നടത്തി. തുടർന്ന് നടന്ന വിഡ്ജറി ട്രിബ്യൂണൽ, സൈനികരെയും ബ്രിട്ടീഷ് അധികാരികളെയും കുറ്റപ്പെടുത്തുന്നതിൽ നിന്ന് ഏറെക്കുറെ ഒഴിവാക്കി. ചില സൈനികരുടെ വെടിവയ്പിനെ അത് "അശ്രദ്ധരായവരുടെ അതിർത്തി" എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്, എന്നാൽ തോക്കുധാരികൾക്കും ബോംബെറിഞ്ഞവർക്കും നേരെ വെടിയുതിർത്തുവെന്ന അവരുടെ അവകാശവാദം അംഗീകരിച്ചു. റിപ്പോർട്ട് " വെളുപ്പിക്കൽ " എന്ന് പരക്കെ വിമർശിക്കപ്പെട്ടു.    ന്യൂഡിഗേറ്റിലെ സാവിൽ പ്രഭു അധ്യക്ഷനായ സാവിൽ എൻക്വയറി, സംഭവം കൂടുതൽ സമഗ്രമായി പുനരന്വേഷിക്കുന്നതിനായി 1998-ൽ സ്ഥാപിതമായി. പന്ത്രണ്ട് വർഷത്തെ അന്വേഷണത്തിനൊടുവിൽ, 2010-ൽ സാവില്ലെയുടെ റിപ്പോർട്ട് പരസ്യമാക്കുകയും കൊലപാതകങ്ങൾ "നീതിയില്ലാത്തതും" "നീതീകരിക്കാനാവാത്തതും" ആണെന്നും നിഗമനം ചെയ്തു. വെടിയേറ്റവരെല്ലാം നിരായുധരാണെന്നും, ആരും ഗുരുതരമായ ഭീഷണി ഉയർത്തുന്നില്ലെന്നും, ബോംബുകളൊന്നും എറിഞ്ഞിട്ടില്ലെന്നും, സൈനികർ തങ്ങളുടെ വെടിവയ്പ്പിനെ ന്യായീകരിക്കാൻ "അറിഞ്ഞുകൊണ്ട് തെറ്റായ വിവരണങ്ങൾ മുന്നോട്ട് വയ്ക്കുന്നു" എന്നും കണ്ടെത്തി.   കൊല്ലപ്പെട്ടവരെ വെടിവെച്ചുകൊന്ന സൈനികർ നിഷേധിച്ചു, എന്നാൽ അബദ്ധത്തിൽ ആരെയെങ്കിലും വെടിവെച്ചുകൊന്നതും നിഷേധിച്ചു.  റിപ്പോർട്ട് പ്രസിദ്ധീകരിച്ചതിന് പിന്നാലെ ബ്രിട്ടീഷ് പ്രധാനമന്ത്രി ഡേവിഡ് കാമറൂൺ ഔദ്യോഗികമായി മാപ്പ് പറഞ്ഞു.  ഇതേത്തുടർന്ന് കൊലപാതകത്തെക്കുറിച്ച് പോലീസ് അന്വേഷണം ആരംഭിച്ചു. ഒരു മുൻ സൈനികനെതിരെ കൊലപാതകക്കുറ്റം ചുമത്തി, എന്നാൽ രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം തെളിവുകൾ അസ്വീകാര്യമാണെന്ന് കണ്ടെത്തിയപ്പോൾ കേസ് ഉപേക്ഷിച്ചു."Why did prosecutors drop cases against ex-soldiers?" . BBC News, 3 July 2021. ഇരകളുടെ കുടുംബാംഗങ്ങളുടെ അപ്പീലിനെത്തുടർന്ന്, പബ്ലിക് പ്രോസിക്യൂഷൻ സർവീസ് പ്രോസിക്യൂഷൻ പുനരാരംഭിച്ചു.Young, David (22 September 2022). "Halted prosecution of Soldier F over Bloody Sunday murders to resume". Evening Standard. Archived from the original on 22 September 2022. Retrieved 22 September 2022.

ബ്ലഡി സൺ‌ഡേ പ്രശ്‌നങ്ങളിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട സംഭവങ്ങളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു, കാരണം പൊതുജനങ്ങളുടെയും മാധ്യമങ്ങളുടെയും വീക്ഷണത്തിൽ നിരവധി സിവിലിയന്മാർ ഭരണകൂടത്തിന്റെ ശക്തികളാൽ കൊല്ലപ്പെട്ടു. സംഘർഷത്തിനിടെയുണ്ടായ വെടിവെയ്പ്പിൽ ഏറ്റവുമധികം ആളുകൾ കൊല്ലപ്പെട്ടതും വടക്കൻ ഐറിഷ് ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും വലിയ വെടിവയ്പായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു.  രക്തരൂക്ഷിതമായ ഞായറാഴ്ച ബ്രിട്ടീഷ് സൈന്യത്തോടുള്ള കത്തോലിക്കാ, ഐറിഷ് ദേശീയവാദ ശത്രുതയ്ക്ക് ആക്കം കൂട്ടുകയും സംഘർഷം കൂടുതൽ വഷളാക്കുകയും ചെയ്തു. പ്രൊവിഷണൽ ഐറിഷ് റിപ്പബ്ലിക്കൻ ആർമിക്ക് (ഐആർഎ) പിന്തുണ ഉയർന്നു, സംഘടനയിലേക്കുള്ള റിക്രൂട്ട്‌മെന്റിന്റെ കുതിപ്പ്, പ്രത്യേകിച്ച് പ്രാദേശികമായി.Peter Pringle and Philip Jacobson (2000). Those Are Real Bullets, Aren't They?. London: Fourth Estate. ISBN 1-84115-316-8. P. 293: "Youngsters who had seen their friends die that day flocked to join the IRA…" റിപ്പബ്ലിക് ഓഫ് അയർലൻഡ് ദേശീയ ദുഃഖാചരണം നടത്തി, വലിയ ജനക്കൂട്ടം ഡബ്ലിനിലെ ബ്രിട്ടീഷ് എംബസി ഉപരോധിക്കുകയും കത്തിക്കുകയും ചെയ്തു .
അവലംബം

കുറിപ്പുകൾ