ഗംഭീർ നദി (രാജസ്ഥാൻ)

ഉതംഗൻ നദി എന്നുകൂടി അറിയപ്പെടുന്ന ഗംഭീർ നദി,  ഒരു താൽക്കാലിക (സീസണൽ) നദി ആണ് ഇന്ത്യയിൽ  രാജസ്ഥാൻ  സംസ്ഥാനത്തിൽ ഉത്ഭവിച്ച്   ഉത്തർപ്രദേശ് സംസ്ഥാനത്തിൽ യമുനയീൽ ലയിക്കുന്നു. "Gambhir-Utangan River: Origin, Tributaries, Basin, Dam and Concerns ," Rajasthan Ras, 12 May 2017 ബംഗംഗ, സെസ, ഖേർ, പർബതി എന്നിവയാണ് ഗംഭീറിന്റെ പ്രധാന പോഷകനദികൾ.

രാജസ്ഥാനിലെ ഭരത്പൂരിനടുത്തുള്ള കിയോലാഡിയോ ദേശീയോദ്യാനത്തിലേക്ക് ഇത് വെള്ളം എത്തിക്കുന്നു.

 ഉത്ഭവം 
ഇത് രാജസ്ഥാനിലെ കരോളിയിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിച്ച് ഹിന്ദൗൺ നഗരത്തിന് ചുറ്റും ഒഴുകുന്നു. ഇത് തെക്ക് നിന്ന് വടക്കോട്ട് കഞ്ചോളി-കതാര അസീസ് ഗ്രാമത്തിലേക്ക് (തോഡ ഭീം) ഒഴുകുന്നു, തുടർന്ന് വടക്ക് കിഴക്കോട്ട് രൂപബാസ് ബ്ലോക്കിലെ മെർത്ത ഗ്രാമത്തിലേക്ക് ഒഴുകുന്നു, ഉത്തർപ്രദേശിലേക്ക് പ്രവേശിക്കും. ധോൽപൂർ ജില്ലയിലെ കാച്ചപുര ഗ്രാമത്തിന് സമീപം നദി വീണ്ടും രാജസ്ഥാനിൽ പ്രവേശിച്ച് യുപിക്കും രാജസ്ഥാനും ഇടയിലുള്ള അതിർത്തിയായി മാറുന്നു. അത് യുപിയിലെ മെയിൻപുരി ജില്ലയിൽ പ്രവേശിച്ച് ഒടുവിൽ യമുന നദിയിൽ ചേരുന്നു. ഭരത്പൂർ ജില്ലയിലെ ബയാന നഗരത്തിനും ബ്രഹ്മാദ് ഗ്രാമത്തിനും ഇടയിലാണ് ഇത് ഒഴുകുന്നത്.

 നദീതടം 
ബംഗാംഗ നദി യുടെ പോഷകനദി ആയ സന്വാൻ ആദ്യം തിൽദേശ് നദിയുമായി ചേർന്ന് ബംഗാംഗ നദിയിലെത്തുന്നു. ബംഗാംഗ പിന്നീട് ഗംഭീർ നദിയിൽ ചേരുന്നു.   , ഗംഭീർ തുടർന്ന്  ഉത്തർപ്രദേശിലെ,  ൽ മെയിൻപുരിജില്ലയിൽ യമുനയിൽ ചേരുന്നു.   യമുന  അലഹബാദിലെ ത്രിവേണി സംഗമത്തിൽ വെച്ച്  ഗംഗാനദിയുമായി ചേരുന്നു .   

 പ്രശ്നങ്ങളും സംരക്ഷണവും 
മുമ്പ് വറ്റാത്ത നദിയായിരുന്നു, ജലസ്രോതസ്സുകളുടെ അമിത ചൂഷണം, സംരക്ഷണ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ അഭാവം, കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം എന്നിവ കാരണം ഇത് ഇപ്പോൾ കാലാനുസൃതമായി മാറിയിരിക്കുന്നു. കിയോലാഡിയോ ദേശീയ ഉദ്യാനത്തിന്റെ ജീവനാഡി കൂടിയായതിനാൽ, അതിന്റെ സംരക്ഷണം അടിയന്തിരമായി ആവശ്യമാണ്.

 മേഘദൂതം 
കാളിദാസൻ തന്റെ മേഘദൂതം എന്ന കാവ്യത്തിൽ ഗംഭീരാ നദിയെ പറ്റി മനോഹരമായി വർണ്ണിക്കുന്നുണ്ട്. അവിടെ കവി മേഘത്തോട് " നിന്നെ സ്വീകരിക്കാൻ വെമ്പി നിൽക്കുകയാണവൾ, അവളുടെ നോട്ടം നീ കാണാതിരിക്കരുത്" .  "സ്വതവേ മെലിഞ്ഞവളും ആറ്റുവഞ്ഞികമ്പുകളാകുന്ന കൈകൊണ്ട്പിടിച്ചു വച്ചതുപോലുള്ളതുമായ  അവളുടെ ജലമാകുന്ന ബാക്കിവസ്ത്രം നീ ഉരിഞ്ഞെടുക്കാരുത്" എന്നെല്ലാംഅപേക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്. ഒരു താത്കാലിക നദി എന്ന അവസ്ഥ ഇതിനോട് കൂട്ടി വായിക്കാം.ശ്ലോകം 41

 ഇതും കാണുക 

 സാഹിബി നദി
 രാജസ്ഥാനിലെ നദികളുടെ പട്ടിക
 ഇന്ത്യയിലെ നദികളുടെ പട്ടിക

 റഫറൻസുകൾ 

 ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ 

 ഗഭീർ നദി, രാജസ്ഥാൻ ജലസേചന വകുപ്പ്.
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ നദികൾ
വർഗ്ഗം:രാജസ്ഥാനിലെ നദികൾ
വർഗ്ഗം:യമുനാ നദിയുടെ പോഷകനദികൾ