കൺവെൻഷൻ ഓൺ ബയോളജിക്കൽ ഡൈവേഴ്‌സിറ്റി

ഒരു ബഹുമുഖ ഉടമ്പടിയാണ് കൺവെൻഷൻ ഓൺ ബയോളജിക്കൽ ഡൈവേഴ്‌സിറ്റി(CBD). അനൗപചാരികമായി ജൈവവൈവിധ്യ കൺവെൻഷൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ഉടമ്പടിക്ക് മൂന്ന് പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങളുണ്ട്: ജീവശാസ്ത്രപരമായ വൈവിധ്യത്തിന്റെ (അല്ലെങ്കിൽ ജൈവവൈവിധ്യം) സംരക്ഷണം; അതിന്റെ ഘടകങ്ങളുടെ സുസ്ഥിരമായ ഉപയോഗം; ജനിതക വിഭവങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉയർന്നുവരുന്ന ആനുകൂല്യങ്ങളുടെ ന്യായവും തുല്യവുമായ പങ്കുവയ്ക്കലും. ജൈവ വൈവിധ്യത്തിന്റെ സംരക്ഷണത്തിനും സുസ്ഥിര ഉപയോഗത്തിനുമുള്ള ദേശീയ തന്ത്രങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം. സുസ്ഥിര വികസനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള പ്രധാന രേഖയായി ഇത് പലപ്പോഴും കാണപ്പെടുന്നു.

1992 ജൂൺ 5-ന് റിയോ ഡി ജനീറോയിൽ നടന്ന ഭൗമ ഉച്ചകോടിയിൽ ഒപ്പുവയ്ക്കാനായി ഉടമ്പടി തുറന്നു. 1993 ഡിസംബർ 29-ന് ഇത് നിലവിൽ വന്നു. ഉടമ്പടി അംഗീകരിക്കാത്ത ഏക യുഎൻ അംഗരാജ്യമാണ് യുണൈറ്റഡ് സ്റ്റേറ്റ്സ്. ഇതിന് രണ്ട് അനുബന്ധ കരാറുകളുണ്ട്. കാർട്ടജീന പ്രോട്ടോക്കോൾ,നഗോയ പ്രോട്ടോക്കോൾ.

കാർട്ടജീന പ്രോട്ടോക്കോൾ ഓൺ ബയോസേഫ്റ്റി ടു ദി കൺവെൻഷൻ ഓൺ ബയോളജിക്കൽ ഡൈവേഴ്‌സിറ്റി എന്നത് ആധുനിക ബയോടെക്‌നോളജിയുടെ ഫലമായി ഒരു രാജ്യത്തിൽ നിന്ന് മറ്റൊന്നിലേക്ക് മാറുന്ന ഭേദഗതി വരുത്തിയ ജീവികളുടെ (LMOs) ചലനങ്ങളെ നിയന്ത്രിക്കുന്ന ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര ഉടമ്പടിയാണ്. 2000 ജനുവരി 29-ന് ഇത് CBD-യുടെ അനുബന്ധ കരാറായി അംഗീകരിക്കുകയും 2003 സെപ്റ്റംബർ 11-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.

ജനിതക വിഭവങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രവേശനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള നഗോയ പ്രോട്ടോക്കോളും അവയുടെ ഉപയോഗത്തിൽ നിന്ന് (എബിഎസ്) ജൈവ വൈവിധ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള കൺവെൻഷനിലേക്കുള്ള ആനുകൂല്യങ്ങളുടെ ന്യായവും തുല്യവുമായ പങ്കിടൽ സിബിഡിയുടെ മറ്റൊരു അനുബന്ധ കരാറാണ്. സിബിഡിയുടെ മൂന്ന് ലക്ഷ്യങ്ങളിലൊന്ന് ഫലപ്രദമായി നടപ്പിലാക്കുന്നതിന് ഇത് സുതാര്യമായ നിയമ ചട്ടക്കൂട് ആയ ജനിതക വിഭവങ്ങളുടെ വിനിയോഗത്തിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകുന്ന ആനുകൂല്യങ്ങളുടെ ന്യായവും തുല്യവുമായ പങ്കിടൽ നൽകുന്നു. നഗോയ പ്രോട്ടോക്കോൾ 2010 ഒക്ടോബർ 29-ന് ജപ്പാനിലെ നഗോയയിൽ അംഗീകരിക്കുകയും 2014 ഒക്ടോബർ 12-ന് പ്രാബല്യത്തിൽ വരികയും ചെയ്തു.

2010 അന്താരാഷ്ട്ര ജൈവവൈവിധ്യ വർഷം കൂടിയായിരുന്നു സിബിഡിയുടെ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് അതിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവായിരുന്നു. നഗോയയിലെ സിബിഡി ഒപ്പിട്ടവരുടെ ശുപാർശയെത്തുടർന്ന്, 2010 ഡിസംബറിൽ യുഎൻ ജൈവവൈവിധ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഐക്യരാഷ്ട്ര ദശകമായി 2011 മുതൽ 2020 വരെ പ്രഖ്യാപിച്ചു. കൺവെൻഷന്റെ സ്ട്രാറ്റജിക് പ്ലാൻ ഫോർ ബയോഡൈവേഴ്സിറ്റി 2011-2020, 2010-ൽ സൃഷ്ടിച്ചതിൽ ഐച്ചി ബയോഡൈവേഴ്സിറ്റി ടാർജെറ്റ്സ് ഉൾപ്പെടുന്നു.

കൺവെൻഷനിലെ കക്ഷികളുടെ മീറ്റിംഗുകൾ കോൺഫറൻസ് ഓഫ് പാർട്ടീസ് (COP) എന്നാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. ആദ്യത്തേത് (COP 1) 1994-ൽ ബഹാമാസിലെ നസ്സാവിൽ നടന്നതും ഏറ്റവും പുതിയത് (COP 15) ചൈനയിലെ കുൻമിങ്ങിൽ നടന്നതുമാണ്.

 ഉത്ഭവവും ലക്ഷ്യവും 
1988 നവംബറിൽ യുനൈറ്റഡ് നേഷൻസ് എൻവയോൺമെന്റ് പ്രോഗ്രാം (UNEP) അഡ്‌ഹോക്ക് വർക്കിംഗ് ഗ്രൂപ്പ് ഓഫ് ബയോളജിക്കൽ ഡൈവേഴ്‌സിറ്റിയിൽ വെച്ചാണ് ജൈവ വൈവിധ്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു അന്താരാഷ്ട്ര കൺവെൻഷൻ എന്ന ആശയം രൂപപ്പെട്ടത്.
അവലംബം

This article is partly based on the relevant entry in the CIA World Factbook,  edition.

കൂടുതൽ വായനയ്ക്ക്
Davis, K. 2008. A CBD manual for botanic gardens English version, Italian version Botanic Gardens Conservation International (BGCI)
There are indeed several comprehensive publications on the subject, the given reference covers only one small aspect

പുറംകണ്ണികൾ
 The Convention on Biological Diversity (CBD) website
 Text of the Convention from CBD website
Ratifications at depositary
 Case studies on the implementation of the Convention from BGCI website with links to relevant articles
 Introductory note by Laurence Boisson de Chazournes, procedural history note and audiovisual material on the Convention on Biological Diversity in the Historic Archives of the United Nations Audiovisual Library of International Law

വർഗ്ഗം:പരിസ്ഥിതിയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഉടമ്പടികൾ