ഹമീദ് ദൽ‌വായ്

ഇന്ത്യയിലെ മഹാരാഷ്ട്രയിലെ ഒരു സാമൂഹ്യ പരിഷ്കർത്താവും ചിന്തകനും ആക്ടിവിസ്റ്റും മറാത്തി ഭാഷാ എഴുത്തുകാരനുമായിരുന്നു ഹമീദ് ഉമർ ദൽ‌വായ് (20 സെപ്റ്റംബർ 1932 - 3 മെയ് 1977). 
 ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും 
കൊങ്കണിലെ രത്‌നഗിരി ജില്ലയിലെ മറാത്തി ഭാഷ സംസാരിക്കുന്ന മുസ്ലീം കുടുംബത്തിലാണ് അദ്ദേഹം ജനിച്ചത്. ചിപ്ലൂണിനടുത്തുള്ള മിർജോളി ആണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഗ്രാമം.
 കരിയർ 
പ്രായപൂർത്തിയായപ്പോൾ ദൽ‌വായ് ഇന്ത്യൻ സോഷ്യലിസ്റ്റ് പാർട്ടി ഓഫ് ജയ് പ്രകാശ് നാരായണനിൽ ചേർന്നു. പക്ഷേ മുസ്ലീം സമുദായത്തിലെ സാമൂഹിക പരിഷ്കാരങ്ങൾക്കായി പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് സ്വയം സമർപ്പിക്കാൻ ഇത് വിട്ടു. ഭൂരിഭാഗം ആളുകളും മതപരവും യാഥാസ്ഥിതികവുമായ ഒരു കാലഘട്ടത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്നെങ്കിലും, മതപരമായി മതനിരപേക്ഷരായ ചുരുക്കം ചിലരിൽ ഒരാളായിരുന്നു ഹമീദ് ദൽ‌വായ്. മത നിർദ്ദിഷ്ട നിയമങ്ങളേക്കാൾ ഏകീകൃത സിവിൽ കോഡിലേക്ക് അദ്ദേഹം പരിശ്രമിച്ചു. ഇന്ത്യയിൽ ട്രിപ്പിൾ ത്വലാഖ് നിർത്തലാക്കാൻ അദ്ദേഹം പോരാടി.

തന്റെ കാഴ്ചപ്പാടുകൾക്കും പ്രവർത്തനത്തിനും ഒരു വേദി സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി, അദ്ദേഹം 1970 മാർച്ച് 22-ന് പുണെയിൽ മുസ്ലീം സത്യശോധക് മണ്ഡലം (മുസ്ലിം സത്യാന്വേഷണ സൊസൈറ്റി) സ്ഥാപിച്ചു. ഈ സൊസൈറ്റിയുടെ മാധ്യമത്തിലൂടെ, ഹമീദ് മുസ്ലീം സമൂഹത്തിലെ പ്രത്യേകിച്ച് സ്ത്രീകളോടുള്ള മോശം ആചാരങ്ങൾ പരിഷ്കരിക്കാൻ പ്രവർത്തിച്ചു. ഇരകളായ നിരവധി മുസ്ലീം സ്ത്രീകളെ നീതി ലഭിക്കാൻ അദ്ദേഹം സഹായിച്ചു. മുസ്‌ലിംകളെ അവരുടെ മാതൃഭാഷയായ ഉറുദുവിനേക്കാൾ സംസ്ഥാന ഭാഷയിൽ വിദ്യാഭ്യാസം നേടുന്നതിന് പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം പ്രചാരണം നടത്തി. ദത്തെടുക്കൽ ഇന്ത്യൻ മുസ്ലീം സമൂഹത്തിൽ സ്വീകാര്യമായ ഒരു സമ്പ്രദായമാക്കാനും അദ്ദേഹം ശ്രമിച്ചു.

മുസ്ലീം സെക്കുലർ സൊസൈറ്റിയും സ്ഥാപിച്ചു. മെച്ചപ്പെട്ട സാമൂഹിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ പ്രചാരണത്തിനായി അദ്ദേഹം നിരവധി പൊതുയോഗങ്ങളും സമ്മേളനങ്ങളും കൺവെൻഷനുകളും കോൺഫറൻസുകളും സംഘടിപ്പിച്ചു. മികച്ച മറാത്തി സാഹിത്യകാരൻ കൂടിയായിരുന്നു അദ്ദേഹം. ഇന്ദൻ (ഇന്ധനം) - ഒരു നോവൽ, ലാത് (തരംഗം) - ചെറുകഥകളുടെ സമാഹാരം, മതേതര ഇന്ത്യയിലെ മുസ്ലീം രാഷ്ട്രീയം - ചിന്തോദ്ദീപകമായ പുസ്തകം തുടങ്ങി അദ്ദേഹം എഴുതി. സാമൂഹ്യ പരിഷ്കരണത്തിനായി അദ്ദേഹം തന്റെ എഴുത്തിന്റെ മാധ്യമം ഉപയോഗിച്ചു.

അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമൂഹിക പ്രവർത്തനത്തിലെ അഭൂതപൂർവമായ സംഭവമാണ് മുസ്ലീം സ്ത്രീകളുടെ അവകാശങ്ങൾക്കായി പോരാടുന്നതിനായി അദ്ദേഹം മന്ത്രാലയയിലേക്ക് (മഹാരാഷ്ട്രയുടെ ദക്ഷിണ മുംബൈയിലെ ഭരണ ആസ്ഥാനം, 1955 ൽ നിർമ്മിച്ചത്) സംഘടിപ്പിച്ച മാർച്ച്. ഹമീദ് ദൽവായി എതിർപ്പിനെ വളരെ സമചിത്തതയോടെ കൈകാര്യം ചെയ്യുകയും വിജയത്തിന്റെ മന്ദഗതിയിൽ തളരാതെ സാമൂഹിക പരിഷ്കരണത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കുകയും ചെയ്തു. മഹാത്മാജ്യോതിബ ഫൂലെയുടെയും അംബേദ്കറുടെയും മഹത്തായ ഇന്ത്യൻ നേതാക്കളുടെയും അതേ ബ്രാക്കറ്റിൽ അദ്ദേഹത്തെ ഒരു മികച്ച സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവായി വിശേഷിപ്പിച്ചതും മഹാനായ മറാത്തി പ്രതിഭയായ പി.എൽ.അക്കാ പുലാ ദേശ്പാണ്ഡെ അദ്ദേഹത്തെ വിശേഷിപ്പിച്ചതും ഈ സ്വഭാവസവിശേഷതകൾ കൊണ്ടാണ്.

1977 മേയ് 3-ന് 44-ാം വയസ്സിൽ വൃക്ക തകരാറിലായി അദ്ദേഹം മരിച്ചു

അവലംബം

വർഗ്ഗം:1932-ൽ ജനിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1977-ൽ മരിച്ചവർ