ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണം

പ്രാഥമിക അമൈഡിനെ ഒരു ആറ്റം കുറവുള്ള പ്രാഥമിക അമീനാക്കി മാറ്റുന്ന ഓർഗാനിക് രാസപ്രവർത്തനമാണ് ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണം.  
നടുവിൽ|ലഘുചിത്രം|600x600ബിന്ദു| ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണം ചിത്രീകരിക്കുന്ന രാസപ്രവർത്തനം
ഓഗസ്റ്റ് വിൽഹെം വോൺ ഹോഫ്മാൻ കണ്ടെത്തിയതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് തന്നെയാണ് ഈ രാസപ്രവർത്തനത്തിന് നല്കപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ഈ രാസപ്രവർത്തനം ചിലപ്പോൾ ഹോഫ്മാൻ നിമ്നീകരണം എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ ഇത് ഹോഫ്മാൻ എലിമിനേഷനുമായി സാമ്യം പുലർത്തുന്നുമില്ല.

 ക്രിയാവിധി 
സോഡിയം ഹൈഡ്രോക്സൈഡുമായുള്ള ബ്രോമിന്റെ പ്രതിപ്രവർത്തനം സോഡിയം ഹൈപ്പോബ്രോമൈറ്റ് ഉണ്ടാകുവാൻ കാരണമാകുന്നു. ഇത് പ്രാഥമിക അമൈഡിനെ ഒരു മദ്ധ്യവർത്തിയായ ഐസോസയനേറ്റാക്കി മാറ്റുന്നു . ഈ രാസപ്രവർത്തനത്തിൽ മദ്ധ്യവർത്തി നൈട്രീന്റെ രൂപീകരണം സാദ്ധ്യമല്ല. കാരണം ഇത് ഒരു ഉപോത്പന്നമായി ഒരു ഹൈഡ്രോക്സാമിക് ആസിഡിന്റെ രൂപവത്കരണത്തിലേക്ക് നയിക്കുന്നു. പക്ഷെ ഈ രീതി ഒരിക്കലും നിരീക്ഷിച്ചിട്ടില്ല. മദ്ധ്യവർത്തി ഐസോസയനേറ്റ് ഒരു പ്രാഥമിക അമിനിലേക്ക് ഹൈഡ്രോലൈസ് ചെയ്യപ്പെട്ട് കാർബൺ ഡൈ ഓക്സൈഡ്  നല്കുന്നു.. 

500x500ബിന്ദു

 ബേസ് ഒരു അസിഡിക് N-H പ്രോട്ടോണിനെ അബ്സ്ട്രാക്ട് ചെയ്യുന്നു, ഇത് ഒരു അയോൺ നൽകുന്നു.
 ആനയോൺ ആൽഫാ പ്രതിസ്ഥാപന രാസപ്രവർത്തനം മുഖാന്തിരം ബ്രോമിനുമായി പ്രവർത്തിച്ച് N-ബ്രോമോഅമൈഡ് രൂപപ്പെടുത്തുന്നു.
 ശേഷിക്കുന്ന അമൈഡ് പ്രോട്ടോണിന്റെ അബ്സ്ട്രാക്ഷൻ ഒരു ബ്രോമോഅമൈഡ് ആനയോൺ നൽകുന്നു.
 കാർബോണൈൽ കാർബണുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിരിക്കുന്ന R ഗ്രൂപ്പ് നൈട്രജനിലേക്ക് പലായനം ചെയ്യുന്ന അതേ സമയം ബ്രോമൈഡ് അയോൺ പുറപ്പെടുന്നു. ആ സമയം അവിടെ പുനഃക്രമീകരണം നടന്ന് ഐസോസയനേറ്റ് രൂപീകരിക്കപ്പെടുന്നു. 
 ഐസോസയനേറ്റ് ഒരു ന്യൂക്ലിയോഫിലിക് സങ്കലന ഘട്ടത്തിൽ വെള്ളം ചേർത്ത് ഒരു കാർബാമിക് ആസിഡ് ( യൂറിത്തെയ്ൻ ) നൽകുന്നു.
 കാർബാമിക് ആസിഡ് സ്വമേധയാ CO 2 നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നു, ഇത് അമിൻ ഉൽ‌പന്നം നൽകുന്നു.

 വ്യതിയാനങ്ങൾ 
ബ്രോമിന് പകരമായി നിരവധി അഭികർമ്മകങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കാം. സോഡിയം ഹൈപ്പോക്ലോറൈറ്റ്,  ലെഡ് ടെട്രാസെറ്റേറ്റ്,  എൻ- ബ്രോമോസക്സിനിമൈഡ്, (ബിസ് (ട്രൈഫ്ലൂറോഅസെറ്റോക്സി) അയോഡോ) ബെൻസീൻ, , 1,8-ഡയസാബൈസൈക്ലോ [5.4.0] അൺഡെക് -7-എൻ (ഡിബിയു) എന്നിവയ്ക്ക് ഹോഫ്മാൻ പുനക്രമീകരണത്തെ ബാധിക്കാൻ സാധിക്കുന്നു. ഇനിപ്പറയുന്ന ഉദാഹരണത്തിൽ, ഇന്റർമീഡിയറ്റ് ഐസോസയനേറ്റ് മെഥനോൾ കൊണ്ട് സ്വാംശീകരിച്ച് ഒരു കാർബമേറ്റ് ഉണ്ടാക്കുന്നതിനെ സൂചിപ്പിക്കുന്നു. 
നടുവിൽ|ലഘുചിത്രം|600x600ബിന്ദു| NBS ഉപയോഗിച്ചുള്ള ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണം.
അതുപോലെതന്നെ, മദ്ധ്യവർത്തി ഐസോസയനേറ്റിനെ സ്വാംശീകരിക്കാൻ ത്രിതിയ-ബ്യൂട്ടൈൽ ആൽക്കഹോളിനും സാധിക്കും. അത് ത്രിതീയ ബ്യൂട്ടോക്സികാബോണിൽ പ്രൊട്ടെക്ടഡ് അമീൻ രൂപീകരിക്കുന്നു.

ആൽഫാ ഹൈഡ്രോക്സി അമൈഡുകളിൽ നിന്നും, ആൽഫാ,ബീറ്റാ-അപൂരിത അമൈഡുകളിൽ നിന്നും കാർബാമേറ്റിനെയും  , ആൽഫാ,ബീറ്റാ-അസെറ്റിലിനിക് അമൈഡുകളിൽ നിന്നും നൈട്രൈലുകളെയും കൂടുതൽ അളവിൽ (ഏതാണ്ട് 70 ശതമാനം) ഉൽപ്പാദിപ്പിക്കാൻ ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണത്താൽ സാധിക്കും.   

അമിലോറൈഡിനായി, ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണത്തിന്  ഹൈപ്പോബ്രോമസ് ആസിഡ് ആയിരുന്നു ഉപയോഗിച്ചിരുന്നത്.

 ഉപയോഗങ്ങൾ 

 അലിഫാറ്റിക്, ആരോമാറ്റിക് അമൈഡുകൾ യഥാക്രമം അലിഫാറ്റിക്, ആരോമാറ്റിക് അമിനുകളായി പരിവർത്തനം ചെയ്യപ്പെടുന്നു
 താലിമൈഡിൽ നിന്നുള്ള ആന്ത്രാനിലിക് ആസിഡ് തയ്യാറാക്കൽ
 നിക്കോട്ടിനിക് ആസിഡ് 3-അമിനോപിരിഡിൻ ആയി പരിവർത്തനം ചെയ്യാൻ
 ഹോഫ്മാൻ പ്രതികരണത്തിനുശേഷം α- ഫിനൈൽ പ്രൊപാനാമൈഡിന്റെ സമമിതി ഘടന മാറില്ല.
 ഗാബാപെന്റിൻ നിർമ്മാണത്തിന്. ഇവിടെ 1,1-സൈക്ലോഹെക്സെയിൻ ഡൈഅസറ്റിക് ആസിഡ് അൻഹൈഡ്രൈഡിനെ അമോണിയയുടെ സഹായത്താൻ മോണോ അമൈഡീകരണം ചെയ്യുന്നു. ശേഷം രൂപപ്പെടുന്ന 1,1-സൈക്ലോഹെക്സെയിൻ ഡൈഅസറ്റിക് ആസിഡ് മോണോ-അമൈഡിൽ ഹോഫ്മാൻ പുനഃക്രമീകരണം നടത്തുന്നു. തൽഫലമായി രൂപപ്പെടുന്ന ഉൽപ്പന്നമാണ് ഗാബാപെന്റിൻ

 ഇതും കാണുക 

 അവലംബം 

 ഗ്രന്ഥസൂചിക 

വർഗ്ഗം:ശാസ്ത്രജ്ഞരുടെ പേരിലറിയപ്പെടുന്ന രാസപ്രവർത്തനങ്ങൾ