ഗോഗാജി

ഇന്ത്യയിലെ വടക്കൻ സംസ്ഥാനങ്ങളിൽ, പ്രത്യേകിച്ച് രാജസ്ഥാൻ, ഹിമാചൽ പ്രദേശ്, ഹരിയാന, ഉത്തരാഖണ്ഡ്, പഞ്ചാബ് മേഖല, ഉത്തർപ്രദേശ്, ജമ്മു, ഗുജറാത്ത് എന്നിവിടങ്ങളിൽ ആരാധന നടത്തുന്ന ഒരു നാടോടി ദേവനാണ് ഗോഗാജി (ഗോഗ, ജഹർ വീർ ഗോഗ, ഗുഗ്ഗ, ഗുഗ്ഗ പിർ, ഗുഗ്ഗ ജഹർപിർ, ഗുഗ്ഗ ചോഹൻ, ഗുഗ്ഗ റാണ, ഗുഗ്ഗ ബിർ, രാജാ മാൻഡ്ലിക് എന്നും അറിയപ്പെടുന്നു) ഈ പ്രദേശത്തെ ഒരു യോദ്ധാവും-വീരനുമായ ഗോഗാജി ഒരു വിശുദ്ധനെന്ന നിലയിലും 'നാഗദൈവം' എന്ന നിലയിലും ആരാധിക്കപ്പെടുന്നു.

രാജസ്ഥാനിലെ നാടോടിക്കഥകളിൽ അദ്ദേഹത്തെക്കുറിച്ച് പരാമർശങ്ങളുണ്ടെങ്കിലും ഗുഗ്ഗയെക്കുറിച്ച് ചരിത്രപരമായ അറിവില്ല. അദ്ദേഹം ദാദ്രേവ (ഇന്നത്തെ രാജസ്ഥാനിൽ) എന്ന ചെറിയ രാജ്യം ഭരിച്ചു കൂടാതെ പൃഥ്വിരാജ് ചൗഹാന്റെ സമകാലികനുമായിരുന്നു.
 പദോല്പത്തി 
ഐതിഹ്യമനുസരിച്ച്, ഗോഗയുടെ അമ്മ ബച്ചലിന് 'ഗുഗൽ' ഫലം നൽകിയ ഗുരു ഗോരഖ്‌നാഥിന്റെ അനുഗ്രഹത്തോടെയാണ് ഗോഗ ജനിച്ചത്. ഈ കാരണം അദ്ദേഹത്തിന് പേരിടാൻ ഉപയോഗിച്ചു. മറ്റൊരു വിശ്വാസം, പശുക്കളോടുള്ള ശ്രദ്ധേയമായ സേവനം കാരണം അദ്ദേഹത്തെ ഗോഗ എന്ന് വിളിച്ചിരുന്നു (സംസ്കൃതത്തിൽ ഗൗ).
 രാജത്വം 
ഗംഗാനഗറിനടുത്ത് ബഗാദ് ദെഡ്ഗ എന്ന രാജ്യം ഗോഗയ്ക്ക് ഉണ്ടായിരുന്നു. അത് ഹരിയാനയിലെ ഹിസാറിനടുത്തുള്ള ഹാൻസി വരെ വ്യാപിക്കുകയും പഞ്ചാബിലെ സത്‌ലജ് നദി വരെയുള്ള പ്രദേശം ഉൾപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്തു.Rajasthan [district Gazetteers].: Ganganagar (1972) എ ഡി പന്ത്രണ്ടാം നൂറ്റാണ്ടിലാണ് ഗോഗ ജീവിച്ചിരുന്നതെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു  Gupta, Jugal Kishore: History of Sirsa Town. പണ്ട്, ഇന്നത്തെ ഇന്ത്യയിലെ പഞ്ചാബിലെ ബതിന്ദ ജില്ലയിലൂടെ സത്‌ലജ് നദി ഒഴുകിയിരുന്നു.ഗംഗനഗറിനടുത്തുള്ള ദാദ്രേവയിലായിരുന്നു തലസ്ഥാനം.
 ഐതിഹ്യം 
എ.ഡി. 900ൽ രാജസ്ഥാനിലെ ചുരു ജില്ലയിലെ ചൗഹാൻ വംശത്തിലെ ദാദ്രേവയിൽ ബച്ചൽ രാജ്ഞിയ്ക്കും (എ ഡി 1173 ൽ ഇന്നത്തെ ഹരിയാനയിൽ സിർസ ഭരിച്ച കൻവർപാല എന്ന രജപുത്ര ഭരണാധികാരിയുടെ മകൾ) സേവർ രാജാവിനും ഗോഗ (Hindi: गोगा) (Rajasthani: (Gugo) गुग्गो) ജനിച്ചു. ഗോഗയുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ആദ്യ ഭാഗങ്ങൾ ചെലവഴിച്ചത് രാജസ്ഥാനിലെ ചുരു ജില്ലയിലെ സദുൽപൂർ തഹ്‌സിലിലെ ഹിസാർ - ബിക്കാനീർ ഹൈവേയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ദാദ്രേവ ഗ്രാമത്തിലാണ്. മറ്റ് ഐതിഹ്യങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, സത്‌ലജ് മുതൽ ഹരിയാന വരെ നീളുന്ന ജംഗൽ ദേശിലെ രാജാവായ വച്ച ചൗഹാനായിരുന്നു പിതാവ്.Census of India, 1961: India, Volume 1, Issue 4; Volume 1, Issue 19

ബച്ചാൽ ഗോരഖ്‌നാഥിനെ ആരാധിക്കുമ്പോൾ അവരുടെ ഇരട്ട സഹോദരി ഗോരഖ്‌നാഥിൽ നിന്നുള്ള അനുഗ്രഹങ്ങൾ കൈക്കലാക്കാൻ തീരുമാനിച്ചു. അർദ്ധരാത്രിയിൽ, സഹോദരിയുടെ വസ്ത്രം ധരിച്ച് അനുഗ്രഹീത ഫലം ലഭിക്കുന്നതിന് ഗോരഖ്‌നാഥിനെ കബളിപ്പിച്ചു. ബച്ചൽ വിവരം അറിഞ്ഞപ്പോൾ ഗോരഖ്‌നാഥിലേക്ക് ഓടിയെത്തി തനിക്ക് ഒന്നും ലഭിച്ചില്ലെന്ന് അറിയിക്കുകയും ചെയ്തു. ഇതിന് ഗോരഖ്‌നാഥ് മറുപടി നൽകി, താൻ ഇതിനകം തന്നെ അനുഗ്രഹം നൽകിയിട്ടുണ്ടെന്നും സഹോദരി വഞ്ചിക്കാൻ ശ്രമിക്കുകയാണെന്നും പറഞ്ഞു. ബച്ചലിന്റെ ആവർത്തിച്ചുള്ള അഭ്യർത്ഥനകൾക്ക് ശേഷം ഗോരഖ്‌നാഥ് അനുതപിക്കുകയും രണ്ട് ഗുഗൽ മിഠായികൾ നൽകുകയും ചെയ്തു. അക്കാലത്ത് ഗർഭിണിയായ 'ബ്ലൂ മെയർ' ഉൾപ്പെടെ കുട്ടികളില്ലാത്ത സ്ത്രീകൾക്ക് അവർ ഈ മിഠായികൾ വിതരണം ചെയ്തു. ഗുരു ബച്ചലിന് അനുഗ്രഹം നൽകിയപ്പോൾ, തന്റെ മകൻ വളരെ ശക്തനാകുമെന്നും അവരുടെ അമ്മായി കാച്ചലിന്റെ മറ്റ് രണ്ട് ആൺമക്കളെ ഭരിക്കുമെന്നും അദ്ദേഹം പ്രവചിച്ചു.

തണ്ടുൽ നഗരി രാജാവ് സിന്ധ സിങ്ങിന്റെ മകളായ ശ്രീയാൽ റോസുമായി ഗോഗ വിവാഹിതനായി.

മറ്റൊരു കഥ, അർജനും സർജനും ഗോഗയ്‌ക്കെതിരാകുകയും ദില്ലി രാജാവ് അനങ്‌പാൽ തോമറുമായുള്ള ഗൂഢാലോചനയുടെ ഭാഗമാകുകയും ചെയ്തു. അങ്കൻപാൽ രാജാവ് അർജനും സർജനുമായി ബാഗാദ് മേഖലയെ ആക്രമിച്ചു. ഇരുവരെയും ഗോഗ കൊലപ്പെടുത്തി. ഭൂമിയെച്ചൊല്ലിയുള്ള കലഹത്തിൽ അദ്ദേഹം തന്റെ രണ്ടു സഹോദരന്മാരെ കൊന്നു. ഈ കാരണത്താൽ അമ്മയുടെ കോപത്തിനിരയായി. 
 ആഘോഷവും മേളകളും 
ഗോഗയുടെ ചരിത്രം നാടോടി മതത്തിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു, അതിനാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ അനുയായികളിൽ എല്ലാ മതങ്ങളിൽ നിന്നുമുള്ള ആളുകൾ ഉൾപ്പെടുന്നു. പാമ്പുകളിൽ നിന്നും മറ്റ് തിന്മകളിൽ നിന്നും തന്റെ അനുയായികളെ സംരക്ഷിക്കുന്ന ഒരു ദേവത എന്ന നിലയിലാണ് ഗോഗ ജനപ്രിയമായത്. നാഗാരാധനയെ പിന്തുടരുന്നവരിൽ ഒരു പ്രധാന വ്യക്തിയാണ് അദ്ദേഹം, ഇപ്പോൾ രാജസ്ഥാനിൽ നാഗാരാധന പിന്തുടരുന്നവരിൽ പ്രമുഖനാണ്, പതിനേഴാം നൂറ്റാണ്ട് മുതൽ പടിഞ്ഞാറൻ ഹിമാലയത്തിലും ആരാധന നടക്കുന്നുണ്ട്, ഒരുപക്ഷേ രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നുള്ള കുടിയേറ്റത്തിന്റെ അനന്തരഫലമായിരിക്കാം.Naga Cults and Traditions in the Western Himalaya: Omacanda Hāṇḍā

 അവലംബം

ഗ്രന്ഥസൂചിക

വർഗ്ഗം:പഞ്ചാബി സംസ്കാരം
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യൻ ഫോൿലോർ