യെഷി ധോണ്ടൻ

പരമ്പരാഗതവൈദ്യമേഖലയിൽ പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ഒരു ഡോക്ടറും 1961 -1980 കാലത്ത് പതിനാലാമത്തെ ദലൈലാമയായിരുന്ന ആളുമായിരുന്നു യെഷി ധോണ്ടൻ (1927 മെയ് 15 - 2019 നവമ്പർ 26)

 ആദ്യകാല ജീവിതവും വിദ്യാഭ്യാസവും 
യെഷി ധോണ്ടൻ കർഷകരുടെ ഒരു കുടുംബത്തിൽ 15 മേയ് 1927 -ന്യാംഗ്സ്റ്റേ കിയാംഗ് നദിക്ക് തെക്ക് സ്ഥിതിചെയ്യുന്ന ഗ്രാമമായ ലോഖയ്ക്കടുത്ത് നാമ്രോയിൽ ജനിച്ചു. ആറാമത്തെ വയസ്സിൽ സൺഗ്രാബ് ലിംഗ് മൊണാസ്ട്രിയിലേക്ക് അയച്ച അദ്ദേഹം രണ്ട് വർഷത്തിന് ശേഷം ബുദ്ധസന്യാസിയായി പുതിയ നേർച്ചകൾ സ്വീകരിച്ചു. Yeshi Dhonden, Healing from the Source: The Science and Lore of Tibetan Medicine, p. 121 Sleep and the Inner Landscape, An interview with Dr. Yeshi Dhonden by William and Marielle Segal, Parabola 7, 1 (January 1982) പതിനൊന്നാം വയസ്സിൽ ലാസയിലെ ചക്പോരി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടിബറ്റൻ മെഡിസിനിൽ ചേർന്നു. ഒൻപത് വർഷം വൈദ്യശാസ്ത്രം പഠിച്ചു. അദ്ദേഹത്തെ പഠിപ്പിച്ചത് ഖൈൻറാബ് നോർബു ആണ്. നാല് തന്ത്രങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള പഠനത്തിനിടെ ധോണ്ടൻ ശക്തമായ ഓർമ്മപ്പെടുത്തൽ കഴിവുകൾ പ്രകടിപ്പിച്ചു. 

ഇരുപതാം വയസ്സിൽ ചക്പോരി ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് ടിബറ്റൻ മെഡിസിനിൽ ക്ലാസിലെ ഏറ്റവും മികച്ചവനായി അദ്ദേഹത്തെ അംഗീകരിക്കുകയും ദലൈലാമയുടെ ഓണററി ഡോക്ടറാക്കുകയും ചെയ്തു. 1951 മുതൽ അദ്ദേഹം തന്റെ ജന്മനാട്ടിലെ ടിബറ്റിൽ വൈദ്യശാസ്ത്രം അഭ്യസിച്ചു. അവിടെ ടിബറ്റൻ-ഭൂട്ടാൻ അതിർത്തിയിൽ ഇൻഫ്ലുവൻസ പകർച്ചവ്യാധി ചികിത്സിച്ചതിനെത്തുടർന്ന് അദ്ദേഹം മികച്ച കാര്യക്ഷമത നേടി.  1959 ൽ പതിനാലാമത്തെ ദലൈലാമ നാടുകടത്തപ്പെട്ടപ്പോൾ, അദ്ദേഹത്തോടൊപ്പം പോകാനും ഇന്ത്യയിലെ ടിബറ്റൻ അഭയാർഥികളെ സഹായിക്കാനും ധോണ്ടൻ തീരുമാനിച്ചു. 

 കരിയർ 
ലഘുചിത്രം| 2018 മാർച്ച് 20 ന് ന്യൂഡൽഹിയിലെ രാഷ്ട്രപതി ഭവനിൽ നടന്ന സിവിൽ ഇൻവെസ്റ്റ്‌മെന്റ് ചടങ്ങിൽ രാഷ്ട്രപതി ശ്രീ രാം നാഥ് കോവിന്ദ് ഡോ. യെഷി ധോണ്ടന് പത്മശ്രീ അവാർഡ് സമ്മാനിച്ചു.
1959 ൽ ടിബറ്റിൽ നിന്ന് രക്ഷപ്പെടാൻ ലോബ്സാങ് ഡോൾമ ഖാങ്കർ, ട്രോഗാവ റിൻ‌പോച്ചെ എന്നിവരോടൊപ്പം മൂന്ന് ടിബറ്റൻ വൈദ്യന്മാരിൽ ഒരാളായിരുന്നു യെഷി ധോണ്ടൻ, പ്രവാസത്തിൽ ടിബറ്റൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിസിൻ ആൻഡ് ആസ്ട്രോളജി പുനഃസ്ഥാപിക്കാൻ ദലൈലാമയോട് അഭ്യർത്ഥിച്ചു. Dr. Pema Dorjee, Heal Your Spirit, Heal Yourself: The Spiritual Medicine of Tibet, p. 78

ഇന്ത്യയിലെ ധർമശാലയിൽ 1961 ൽ ടിബറ്റൻ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിസിൻ ആൻഡ് ആസ്ട്രോളജി അദ്ദേഹം പുനരവതരിപ്പിച്ചു. 1966 വരെ അതിന്റെ ഡയറക്ടറായി സേവനമനുഷ്ഠിച്ചു. ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ടിൽ നിന്ന് രാജിവച്ച് 1969 ൽ ഒരു സ്വകാര്യ ക്ലിനിക് സ്ഥാപിച്ചു. ടിബറ്റൻ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തെക്കുറിച്ച് പ്രഭാഷണങ്ങൾ അവതരിപ്പിക്കാൻ അദ്ദേഹം പടിഞ്ഞാറൻ രാജ്യങ്ങളിലേക്ക് പോയി. പരമ്പരാഗത ടിബറ്റൻ വൈദ്യശാസ്ത്രത്തിലും പ്രയോഗങ്ങളിലും ഒരു ഐക്കണായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന അദ്ദേഹം കാൻസർ ചികിത്സയ്ക്ക് നൽകിയ സംഭാവനകളിൽ പ്രശസ്തനായിരുന്നു. ഇന്ത്യയിലെയും ചൈനയിലെയും പുരാതന രോഗശാന്തി സംവിധാനങ്ങളുടെ സംയോജനമായി സൃഷ്ടിക്കപ്പെട്ട പരമ്പരാഗത ടിബറ്റൻ വൈദ്യശാസ്ത്ര സമ്പ്രദായമായ സോവ റിഗ്പയുടെ മുൻ‌നിര വിദഗ്ദ്ധനും വക്താവുമായിരുന്നു അദ്ദേഹം.

1960 മുതൽ 1980 വരെ ദലൈലാമയുടെ സ്വകാര്യ വൈദ്യനായിരുന്നു. 

ആരോഗ്യം കുറഞ്ഞതിനെ തുടർന്ന് 2019 ഏപ്രിൽ 1 ന് അദ്ദേഹം മെഡിക്കൽ പ്രാക്ടീസിൽ നിന്ന് വിരമിച്ചു. 

 പുസ്തകങ്ങൾ 
ധോണ്ടൻ ഇനിപ്പറയുന്ന പുസ്തകങ്ങൾ രചിച്ചു:

 ഹെൽത്ത് ത്രൂ ബാലൻസ്: ഒരു ആമുഖം ടിബറ്റൻ മെഡിസിൻ (1986), ജെഫ്രി ഹോപ്കിൻസുമായി സഹകരിച്ച്,
 ഹീലിംഗ് ഫ്രം സോഴ്‌സ്: ദി സയൻസ് ആൻഡ് ലോർ ഓഫ് ടിബറ്റൻ മെഡിസിൻ (2000), വിവർത്തനം ചെയ്തത് ബി. അലൻ വാലസ് ,
 ജാം‌പ കെൽ‌സാങ്‌ വിവർ‌ത്തനം ചെയ്‌ത ദി അം‌ബ്രോസിയ ഓഫ് ഹാർട്ട് തന്ത്രം (2006), Jeffrey Hopkins, Health Through Balance: An Introduction to Tibetan Medicine, p. 9

 അവാർഡുകൾ 

 1987, മൻ‌റമ്പ ചെവ, മെൻ-റ്റ്സി-ഖാങ് https://tibmedcouncil.org/wp-content/uploads/2018/01/dr-yeshi-dhondhen-bio.pdf
 2012, യുതോക് അവാർഡ്, സെൻട്രൽ കൗൺസിൽ ഓഫ് ടിബറ്റൻ മെഡിസിൻ (ധർമ്മശാല) 
 2018 മാർച്ച് 20 ന് രാഷ്ട്രപതി ഭവനിൽ ഇന്ത്യ രാഷ്ട്രപതി രാം നാഥ് കോവിന്ദ് പശ്മി മെഡിസിൻ യെഷി ധോണ്ടന് സമ്മാനിച്ചു. 

 മരണം 
ഇന്ത്യയിലെ ധർമശാലയിലെ മക്ലിയോഡ് ഗഞ്ചിൽ ശ്വാസകോശ സംബന്ധമായ തകരാറിനെത്തുടർന്ന് 2019 നവംബർ 26 ന് ധോണ്ടൻ മരിച്ചു.  

 ഇതും കാണുക 
എലിയട്ട് ടോകാർ

 അവലംബം

 https://amchiorni.wordpress.com/tag/%D7%99%D7%90%D7%A9%D7%99-%D7%93%D7%A0%D7%93%D7%9F/

വർഗ്ഗം:2019-ൽ മരിച്ചവർ
വർഗ്ഗം:1927-ൽ ജനിച്ചവർ