കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം

ഇന്ത്യയിലെ തെലങ്കാനയിലെ യാദാദ്രി ജില്ലയിലെ അലർ സിറ്റിയിലെ കോലനുപക ഗ്രാമത്തിലെ ജൈനക്ഷേത്രം ആണ്  കുൽപാക്ജി Kulpakji അഥവാ  കോലാനുപാക ക്ഷേത്രം Kolanupaka Temple.   ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്   2,000 വർഷം പഴക്കമുള്ളതാണ്     മൂന്ന് വിഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്:  റിഷഭനാഥൻ, നെമിനാഥൻ, മഹാവീരൻ എന്നിവയാണ് അവ.  ജേഡ് രത്നത്തിൽ  കൊത്തിയെടുത്ത റിഷഭനാഥന്റെ ചിത്രം ചരിത്രപരമായി "മാണിക്യ സ്വാമി" എന്നറിയപ്പെടുന്നു.  ക്ഷേത്രം ഹൈദരാബാദ് - വാറങ്കൽ ദേശീയപാതയിൽ  (NH 163) ഹൈദരാബാദിൽ നിന്ന്   ഏകദേശം 80 കിലോമീറ്റർ ദൂരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു.    
ചരിത്രം 
2,000 വർഷത്തിലേറെ പഴക്കമുള്ള കോലനുപക ക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്ന് templesinindiainfo.com › Telangana Temples › Nalgonda Temples    ഒൻപതാം നൂറ്റാണ്ടിൽ  സൻഫ്കരഗാനയുടെ കലാപസമയത്ത് നിരവധി ജൈന പുരാവസ്തുക്കൾ  അകുനൂരിൽ നിന്ന്  കണ്ടെത്തി. Jain Monuments of Andhra, G. Jawaharlal, Sharda Publishing House, Delhi, 2002, (Chap. 5, Kulpak -A Jain Tirth Kshetra, p. 94-100 രാഷ്ട്രകൂട കാലഘട്ടത്തിൽ കോലനുപക ഒരു ജൈന കേന്ദ്രമായി വളർന്നു Spirituality sculpted ARUNA CHANDARAJU, The Hindu, 23 January 2014 http://www.thehindu.com/features/friday-review/history-and-culture/spirituality-sculpted/article5610052.ece കുൽപാക്കിൽ 20 ലധികം ജൈന ലിഖിതങ്ങൾ കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.  ലിഖിതങ്ങളിൽ മുലസംഘത്തിലെ ക്രാനൂർ ഗണയുടെ പ്രധാന കേന്ദ്രമായിരുന്നു കുൽപാക് എന്ന്  സൂചിപ്പിക്കുന്നു. എ.ഡി 1125 ൽ   ഒരു ജൈന ലിഖിതമുള്ള ഒരു മാനസ്തംഭം  കണ്ടെത്തി. 12-ആം നൂറ്റാണ്ടിൽ മറ്റൊരു ലിഖിതത്തിൽ  ആർ മെഘഛദ്ര സിദ്ധാന്തദേവ  സല്ലെഖനയിൽ പ്രവേശിച്ചതായി പറയപ്പെടുന്നു

നവീകരണം 
ചില ഐതിഹ്യങ്ങൾ അനുസരിച്ച് പ്രധാന ക്ഷേത്രം ഭരത ചക്രവർത്തിയാണ് നിർമ്മിച്ചതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. നാലാം നൂറ്റാണ്ടിനുമുമ്പ് ആന്ധ്രയിൽ ജൈനമതം പ്രചാരത്തിലുണ്ടായിരുന്നു, ആദ്യകാലം മുതൽ ജൈനമതത്തിലെ പ്രധാന കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു കോലനുപക. BSL Hanumantha Rao, The Jain Relics of Kolanupak, Arhat vacana, October 1992, pp. 7–11 രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നും ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുമായി 150 ലധികം കരകൗശലത്തൊഴിലാളികളെ നിയോഗിച്ചുകൊണ്ട് ഈ ക്ഷേത്രം അടുത്തിടെ നവീകരിച്ചു History of Oswals, Jain Chanchalmal Lodha, Panchshil Publications, 2005 p. 228 . Kulpakji Jain Temple, 10 September 2012, http://www.herenow4u.net/index.php?id=88652 

ചുവന്ന മണൽ കല്ലും വെള്ള മാർബിളും ഉപയോഗിച്ചാണ് ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഉൾഭാഗം നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ജൈനമതത്തിലെ ആദ്യത്തെ തീർത്ഥങ്കരനായിരുന്ന  ആദിനാഥ് ഭഗവാൻ എന്നറിയപ്പെടുന്ന  ഋഷഭ പ്രഭു. പ്രാദേശികമായി മാണിക്യദേവ എന്നറിയപ്പെടുന്ന ആദിനാഥന്റെ യഥാർത്ഥ വിഗ്രഹം കോലനുപകയെ അതിന്റെ വാസസ്ഥലമാക്കി മാറ്റിയതായി വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. 

പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഇരുവശത്തും മറ്റ് തീർത്ഥങ്കരരുടെ എട്ട് വിഗ്രഹങ്ങളുണ്ട്. മഹാവീർ പ്രഭുവിന്റെ പ്രതിമ 130 സെന്റീമീറ്റർ    ഉയരമുള്ള ഒരു കഷണം ജേഡ് കൊണ്ടാണ് നിർമ്മിച്ചതെന്ന് പറയപ്പെടുന്നു. പ്രധാന ക്ഷേത്രത്തിന്റെ ഇരുവശത്തും സിമാന്ദർ സ്വാമി, മാതാ പദ്മാവതി എന്നിവരുടെ വിഗ്രഹങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്.  
 പേരിനു പിന്നിൽ 
800 വർഷങ്ങൾക്ക് മുമ്പ് ചാലൂക്യ സ്ഥാപിച്ച സോമേശ്വര ക്ഷേത്രം വളരെ പ്രസിദ്ധമാണ്. കോലാനു എന്നാൽ തടാകം എന്നും പക്ക എന്നാൽ കുടില് എന്നും അർത്ഥം. ധാരാളം തടാകങ്ങളും കുടിലുകളും ഉണ്ടായിരുന്നു, ഇത് ഈ പേര് നേടാൻ കാരണമായി. ബിംബാവതിപുരം, കോട്ടിയപക, കൊല്ലിഹാക്ക, കൊല്ലിപ്പക, കോലൻപക് എന്നീ വിവിധ പേരുകളിൽ കോലനുപക അറിയപ്പെട്ടിരുന്നു. ഗ്രാമത്തിൽ സ്കൂളും ലൈബ്രറിയും നിർമ്മിക്കുന്നതിനിടെ നിരവധി പ്രതിമകൾ കണ്ടെത്തി. എല്ലാ പ്രതിമകളും സർക്കാർ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ സോമാലിംഗം കലം സോമേശ്വര ക്ഷേത്ര മ്യൂസിയത്തിൽ മാറ്റി സ്ഥാപിച്ചു. 

സോംപുരന്മാരുടെ മേൽനോട്ടത്തിൽ രാജസ്ഥാനിൽ നിന്നും ഗുജറാത്തിൽ നിന്നുമായി 150 ലധികം കരകൗശലത്തൊഴിലാളികളെ നിയോഗിച്ചുകൊണ്ട് ക്ഷേത്രം അടുത്തിടെ നവീകരിച്ചു. പഴയ ശ്രീകോവിൽ സംരക്ഷിക്കുകയും നിലവിലുള്ള ഗോപുരത്തിന് ചുറ്റും ഒരു പുതിയ ക്ഷേത്രം സൃഷ്ടിക്കുകയും ചെയ്തു. Kulpak Temple, Hyderabad (Architects) http://www.cptrivedi.com/p_kulpak_temple_hyderabad.asp   

 References 

 Sources 







വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ ആരാധനാലയങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ വിനോദസഞ്ചാരകേന്ദ്രങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata