വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ്

ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യത്തെ സെമി-ഹൈ സ്പീഡ് ഫുൾ ഇലക്ട്രിക് ട്രെയിനാണ് ട്രെയിൻ 18 എന്നറിയപ്പെടുന്ന വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസ്.  ചെന്നൈയിലെ ഇന്റഗ്രൽ കോച്ച് ഫാക്ടറി (ഐസിഎഫ്) -ലാണ്  രൂപകൽപ്പനയും നിർമാണവും. മെയ്ക്ക് ഇൻ ഇന്ത്യ സംരംഭം പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിലും ഇന്ത്യയുടെ സാങ്കേതിക കഴിവുകൾ പ്രദർശിപ്പിക്കുന്നതിലും അതിന്റെ പ്രാധാന്യം എടുത്തുകാണിക്കുന്നതിനാണ് ട്രെയിനിന് വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് എന്ന പേര് നൽകിയത്.  

ശതാബ്ദി എക്‌സ്‌പ്രസിന് സമാനമായി ഒരു ദിവസത്തിൽ താഴെ ദൂരമുള്ള പ്രധാന നഗരങ്ങളെ ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന പകൽ മാത്രമുള്ള ട്രെയിൻ സർവീസുകളാണ് ഇവ. ഈ ട്രെയിനിന് മണിക്കൂറിൽ 180-200 കിലോമീറ്റർ വരെ വേഗത കൈവരിക്കാൻ കഴിയും. നിലവിൽ ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ട്രെയിനുകളിലൊന്നാണ് വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസ്. റെയിൽവേ സംവിധാനം നവീകരിക്കുന്നതിനും യാത്രക്കാർക്ക് ലോകോത്തര യാത്രാനുഭവം പ്രദാനം ചെയ്യുന്നതിനും ആഭ്യന്തര ഉൽപ്പാദന ശേഷികൾ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കുന്നതിനുമുള്ള ഇന്ത്യയുടെ പ്രതിബദ്ധതയുടെ പ്രതീകമായി വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് മാറി. 

 ചരിത്രം 
ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയ്ക്കായി അതിവേഗ അർദ്ധ ലക്ഷ്വറി ട്രെയിൻ എന്ന ആശയം വർഷങ്ങളായി ചർച്ചയിലായിരുന്നു. വർദ്ധിച്ചുവരുന്ന ജനസംഖ്യയുടെയും സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെയും ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റുന്നതിന് വേഗമേറിയതും കാര്യക്ഷമവുമായ ട്രെയിൻ സർവീസുകളുടെ ആവശ്യകത പ്രകടമായിരുന്നു. .. ചെന്നൈയിലുള്ള ഇന്റഗ്രൽ കോച്ച് ഫാക്ടറിക്ക്  ട്രെയിൻ 18 രൂപകൽപന ചെയ്യുന്നതിനും നിർമ്മിക്കുന്നതിനുമുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം ലഭിച്ചു. ട്രെയിൻ 18ന്റെ ആദ്യ മാതൃക താരതമ്യേന ചുരുങ്ങിയ സമയത്തിനുള്ളിൽ പൂർത്തിയാക്കി. സുരക്ഷ, കാര്യക്ഷമത, യാത്രക്കാരുടെ സൗകര്യം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കാൻ ഇത് വിപുലമായ പരിശോധനയ്ക്ക് വിധേയമായി.  

ആദ്യത്തെ വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് 2019 ഫെബ്രുവരി 15-ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി ന്യൂഡൽഹി റെയിൽവേ സ്റ്റേഷനിൽ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ആദ്യം ഡൽഹി-വാരാണസി റൂട്ടിൽ വാണിജ്യാടിസ്ഥാനത്തിൽ സർവീസ് ആരംഭിച്ചു. ഇത് ഈ രണ്ട് പ്രധാന നഗരങ്ങൾക്കിടയിലുള്ള യാത്രാ സമയം ഗണ്യമായി കുറയ്ക്കുകയും യാത്രക്കാർക്ക് സുഖകരവും കാര്യക്ഷമവുമായ ഗതാഗത മാർഗ്ഗം വാഗ്ദാനം ചെയ്യുകയും ചെയ്തു. ഡൽഹി-വാരണാസി റൂട്ടിന്റെ വിജയത്തെ തുടർന്ന്, കണക്റ്റിവിറ്റിയും യാത്രാനുഭവവും മെച്ചപ്പെടുത്തുന്നതിനായി ഇന്ത്യയിലെ മറ്റ് പ്രമുഖ റൂട്ടുകളിൽ വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് അവതരിപ്പിക്കാൻ പദ്ധതി തയാറാക്കി.

 സൗകര്യങ്ങൾ 
വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ് ചെയർ കാറിലും എക്സിക്യൂട്ടീവ് ക്ലാസ് കോച്ചുകളിലും സുഖപ്രദമായ സീറ്റുകൾക്കുള്ള ക്രമീകരണങ്ങലും വാഗ്ദാനം ചെയ്യുന്നു. കോച്ചുകൾക്കിടയിൽ ഓട്ടോമാറ്റിക് സ്ലൈഡിംഗ് ഡോറുകൾ ട്രെയിനിൽ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു, താപനിലയും ശബ്ദ നിയന്ത്രണവും നിലനിർത്തിക്കൊണ്ട് സുഗമമായ പ്രവേശനവും പുറത്തുപോകലും ഉറപ്പാക്കുന്നു. യാത്രയ്‌ക്കിടയിൽ യാത്രയ്‌ക്കിടയിൽ ഇന്റർനെറ്റ് ബ്രൗസ് ചെയ്യാനോ ഇമെയിലുകൾ പരിശോധിക്കാനോ  അനുവദിക്കുന്ന ഓൺബോർഡ് വൈഫൈ കണക്റ്റിവിറ്റി നൽകുന്നു. യാത്രക്കാരുടെയും അവരുടെ സാധനങ്ങളുടെയും സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിനായി ട്രെയിനിനകത്തും പുറത്തും സിസിടിവി ക്യാമറകൾ സ്ഥാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസിൽ ജൈവ ടോയ്‌ലറ്റുകൾ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. പലതരം ഭക്ഷണപാനീയങ്ങൾ വിളമ്പുന്ന പ്രത്യേക പാൻട്രി കാർ  ട്രെയിനിലുണ്ട്. ചില കോച്ചുകളിൽ സിനിമകൾ, സംഗീതം, യാത്രയെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങൾ എന്നിങ്ങനെയുള്ള വിനോദ ഓപ്ഷനുകൾ നൽകുന്ന ഇൻഫോടെയ്ൻമെന്റ് സംവിധാനങ്ങൾ സജ്ജീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. ഓരോ സീറ്റിലും മൊബൈൽ ഫോണുകൾക്കും ലാപ്‌ടോപ്പുകൾക്കുമായി ചാർജിംഗ് പോയിന്റുകൾ ലഭ്യമാണ്. 

 യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം 
ലഘുചിത്രം|വന്ദേ ഭാരതിന്റെ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ചെയർ കാർ (EC)  സിറ്റിങ്.
ആഗസ്ത് 15 മുതൽ സെപ്തംബർ 8 വരെ സെൻട്രൽ റെയിൽവേ മേഖലയിൽ വന്ദേ ഭാരത് ട്രെയിനുകളിൽ യാത്ര ചെയ്ത ആകെ യാത്രക്കാരുടെ എണ്ണം 1.22 ലക്ഷമാണെന്ന് സെൻട്രൽ റെയിൽവേ പുറത്തിറക്കിയ പത്രക്കുറിപ്പിൽ അറിയിച്ചു. മേൽപ്പറഞ്ഞ കാലയളവിൽ ഈ സേവനങ്ങളിലൂടെ റെയിൽവേ നേടിയ ആകെ വരുമാനം 10.72 കോടി രൂപയാണ്. ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ പങ്കിട്ട ഡാറ്റ അനുസരിച്ച്, 2022 ഏപ്രിൽ 1 നും 2023 ഫെബ്രുവരി 8 നും ഇടയിൽ, വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസിന് ശരാശരി 99% ആളുണ്ടായിരുന്നു.

കേരളത്തിലെ വന്ദേഭാരതിൻറെ ഒക്യുപൻസി റേറ്റ് 170 ശതമാനമാണ്. തൊട്ടുപിന്നാലെ ഗാന്ധിനഗർ-മുംബൈ സെൻട്രൽ വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസ് 134 ശതമാനം ഒക്യുപൻസിയുണ്ട്.

 വേഗത നിയന്ത്രണങ്ങൾ 
വന്ദേ ഭാരത് എക്‌സ്‌പ്രസിന് 183 കിമീ/മണിക്കൂറിൽ (114 മൈൽ) വേഗതയിൽ സഞ്ചരിക്കാൻ കഴിയും. ട്രെയിനിന്റെ അനുവദനീയമായ പരമാവധി വേഗത 160 km/h (99 mph) ആണ്. എന്നാൽ മിക്ക ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേ ട്രാക്കുകൾക്കും മണിക്കൂറിൽ 160 കിലോമീറ്റർ വേഗത താങ്ങാൻ കഴിയുന്നില്ല. അനുവദനീയമായ പരമാവധി വേഗത അനുസരിച്ച്, ഗതിമാൻ എക്സ്പ്രസും ഹസ്രത്ത് നിസാമുദ്ദീൻ - റാണി കമലാപതി വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസും ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും വേഗതയേറിയ ട്രെയിനുകളാണ്. തുഗ്ലക്കാബാദ്-ആഗ്ര സെഗ്‌മെന്റിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ ട്രെയിനിന്റെ അനുവദനീയമായ പരമാവധി വേഗത മണിക്കൂറിൽ 160 കി.മീ. ആണ്.

 ഇതും കാണുക 

 കാസർഗോഡ് - കോട്ടയം - തിരുവനന്തപുരം വന്ദേ ഭാരത് (20633/20634)
 മംഗളൂരു സെൻട്രൽ- ആലപ്പുഴ - തിരുവനന്തപുരം വന്ദേ ഭാരത് (20631/20632)
 കെഎസ്ആർ ബെംഗളൂരു-എറണാകുളം ജംഗ്ഷൻ വന്ദേ ഭാരത് എക്സ്പ്രസ്
 തേജസ് എക്സ്പ്രസ്
 ഗതിമാൻ എക്സ്പ്രസ്

 അവലംബം 

വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യയിലെ യാത്രാതീവണ്ടികൾ
വർഗ്ഗം:Pages with unreviewed translations