റില, ബൾഗേറിയ

തെക്ക് പടിഞ്ഞാറൻ ബൾഗേറിയയിലെ ഒരു മലനിരയാണ് റില (). ഇത് റില–റോഡോപ്പ് പർവ്വതനിരയുടെ ഭാഗമാണ്. ബൾഗേറിയയിലേയും ബാൾക്കൻറിലേയും ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ പർവ്വതനിരയായ ഇതിന്റെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള കൊടുമുടിയായ മൂസലായുടെ ഉയരം 2,925 മീറ്ററാണ്. ഇത് കോക്കസസ്, ആൽപ്സ്, സിയാറ നെവാഡ, പൈറീനീസ്, മൗണ്ട് എറ്റ്ന എന്നിവയ്ക്ക് ശേഷം യൂറോപ്പിലെ ആറാമത്തെ ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള പർവതനിരയും ആൽപ്സിനും കോക്കസസിനും ഇടയിലുള്ള ഏറ്റവും ഉയരമുള്ള പർവതനിരയുമാണ്. ഈ പർവ്വതനിരയുടെ മൂന്നിലൊന്ന് റില ദേശീയോദ്യാനം ഉൾക്കൊള്ളുന്നു. ബാക്കി ഭാഗം റില മോണാസ്റ്ററി പ്രകൃതി പാർക്കാണ്. 

ഇതേ പേരിലുള്ള നദിയുടെ നാമത്തിൽനിന്നാണ് ഈ പർവതത്തിന് റില എന്ന പേരുലഭിച്ചത് എന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. കുഴിക്കുക എന്നർത്ഥമുള്ള പഴയ ബൾഗേറിയൻ ക്രിയയായ "рыти" എന്ന വാക്കിൽനിന്നാണ് ഇത് ഉൽഭവിച്ചത്.Български етимологичен речник, том 6, Академично издателство "Професор Марин Дринов", София 2002, стр. 256-257Иван Дуриданов, Южнославянските речни названия и тяхното значение за славянския топонимичен атлас, Славянска филология 3, Българска академия на науките, София 1963, стр.197 Eprints.nbu.bg

റിലയിൽ സമൃദ്ധമായ ജലസ്രോതസ്സുകളുണ്ട്. ബാൽക്കണിലെ ഏറ്റവും നീളമേറിയതും ആഴമേറിയതുമായ മാരിറ്റ്സ, ഇസ്കാർ, മെസ്റ്റ പോലെയുള്ള ചില നദികൾ റിലയിൽ നിന്നാണ് ഉത്ഭവിക്കുന്നത്. കരിങ്കടലിനെയും ഈജിയൻ കടലിനെയും വേർതിരിക്കുന്ന ബൾഗേറിയയുടെ പ്രധാന ജലപാത റിലയുടെ പ്രധാന വരമ്പിലൂടെയാണ് കടന്നുപോകുന്നത്. പ്രശസ്തമായ സെവൻ റില തടാകങ്ങൾ പോലുള്ള ഏകദേശം 200 ഗ്ലേഷ്യൽ തടാകങ്ങൾ ഈ പർവതനിരയിൽ നിറഞ്ഞുനിൽക്കുന്നു, കൂടാതെ തെക്കുകിഴക്കൻ യൂറോപ്പിലെ ഏറ്റവും ചൂടേറിയ നീരുറവയായ സപരേവ ബന്യ ഉൾപ്പെടെ, താഴ്‌വരയിലെ ഫോൾട്ട് പ്രദേശങ്ങൾ ചൂടുനീരുറവകളാൽ സമ്പന്നമാണ്.

വൈവിധ്യമാർന്ന സസ്യജന്തുജാലങ്ങളുള്ള ഈ പർവതനിരയിൽ നിരവധി തദ്ദേശീയവും പ്രാകൃത ഇനങ്ങളും രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും മികച്ച സംരക്ഷിത വനങ്ങളും ഉണ്ട്. ജൈവവൈവിധ്യവും പ്രാകൃതമായ പ്രകൃതിദൃശ്യങ്ങളും പർവതത്തിന്റെ ഭൂരിഭാഗവും ഉൾക്കൊള്ളുന്ന റില നാഷണൽ പാർക്കിൽ സംരക്ഷിക്കപ്പെടുന്നു. ബാക്കിയുള്ളവ റില മൊണാസ്ട്രി നേച്ചർ പാർക്കിനുള്ളിലാണ്. കൂടാതെ, പരംഗലിറ്റ്സ, സെൻട്രൽ റില റിസർവ്, റില മൊണാസ്ട്രി ഫോറസ്റ്റ്, ഇബാർ, സ്കകവിറ്റ്സ എന്നീ അഞ്ച് പ്രകൃതി സംരക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്.

പർവ്വതനിരയിലെ ഏറ്റവും തിരിച്ചറിയാവുന്ന ലാൻഡ്‌മാർക്ക് പത്താം നൂറ്റാണ്ടിൽ റിലയിലെ വിശുദ്ധ ജോൺ സ്ഥാപിച്ച ബൾഗേറിയയിലെ ഏറ്റവും വലുതും പ്രധാനപ്പെട്ടതുമായ ആശ്രമമായ റില മൊണാസ്ട്രിയാണ്.  ഇതിന്റെ മികച്ച സാംസ്കാരികവും ആത്മീയവുമായ മൂല്യം കാരണം 1983 ൽ ഇത് യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക സ്ഥലമായി പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടു. ഹൈക്കിംഗ്, വിന്റർ സ്പോർട്സ്, സ്പാ ടൂറിസം എന്നിവയ്ക്കുള്ള ഒരു ജനപ്രിയ സ്ഥലമായ റിലയിൽ രാജ്യത്തെ ഏറ്റവും പഴയ സ്കീ റിസോർട്ടായ ബോറോവെറ്റ്സും നിരവധി ഹൈക്കിംഗ് പാതകളും സ്ഥിതിചെയ്യുന്നു. ബൾഗേറിയയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട ജലവൈദ്യുത നിലയങ്ങളിൽ ചിലത് പർവതനിരയുടെ കിഴക്കൻ ഭാഗത്താണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ബൾഗേറിയയിലെ ഏറ്റവും വലുതും സങ്കീർണ്ണവുമായ ജലവൈദ്യുത സമുച്ചയമായ ബെൽമെക്കെൻ–സെസ്ട്രിമോ–ചൈറ ജലവൈദ്യുത കാസ്കേഡ് (1,599 മെഗാവാട്ട്) ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു.

 അതിരുകളും കാലാവസ്ഥയും 

 റില ദേശീയോദ്യാനം 
ബൾഗേറിയയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ദേശീയോദ്യാനമായ റില ദേശീയോദ്യാനം സോഫിയയുടെ തെക്ക് 100 കിലോമീറ്റർ അകലെയാണ് സ്ഥിതിചെയ്യുന്നത്.

 സസ്യ ജീവ ജാലങ്ങൾ 
റിലയിലെ സസ്യജാലത്തിൽ മൂന്ന് ലോക്കൽ എൻഡിമികൾ ഉണ്ട്. അവ ഈ മലകളിൽ മാത്രമേ കാണപ്പെടുന്നുള്ളൂ.

റിലയിൽ വസിക്കുന്ന മൃഗങ്ങളിൽ ചിലത് വംശനാശഭീഷണി നേരിടുന്നവയാണ്. 24 ഇനം മൃഗങ്ങൾ ഐ.യു.സി.എൻ ഭീഷണി നേരിടുന്ന ജീവികളുടെ പട്ടികയിൽ പെടുന്നവയാണ്.

 അവലംബങ്ങൾ 

 പുറത്തേക്കുള്ള കണ്ണികൾ 

 Rila National Park website
 അനധികൃത Panichishte resort in Rila 
 ചിത്രങ്ങൾ നിന്നും Rila പർവ്വതങ്ങൾ 
 Hiking in Rila പർവ്വതങ്ങൾ 
 Description of a hut-to-hut മലകയറ്റം route in Rila പർവ്വതങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:Coordinates on Wikidata
വർഗ്ഗം:ബൾഗേറിയൻ വാക്കുകളുള്ള ലേഖനങ്ങൾ
വർഗ്ഗം:ബൾഗേറിയ