വിപരീതാഖ്യാനകി

വിപരീതാഖ്യാനകി അർദ്ധസമവൃത്തമാണ്.  വൃത്തമഞ്ജരിയിൽ അർദ്ധസമവൃത്തപ്രകരണത്തിലാണ് ഈ വൃത്തം പ്രതിപാദിക്കുന്നത്. വിഷമപാദങ്ങളിൽ ഇന്ദ്രവജ്രയും  സമപാദങ്ങളിൽ ഉപേന്ദ്രവജ്രയും പ്രയോഗിച്ചാൽ ആഖ്യാനകി വൃത്തമാകും. ഇതു തിരിച്ചായാൽ, അതായത്  വിഷമപാദങ്ങളിൽ ഉപേന്ദ്രവജ്രയും  സമപാദങ്ങളിൽ ഇന്ദ്രവജ്രയും പ്രയോഗിച്ചാൽ വിപരീതാഖ്യാനകി എന്ന വൃത്തം രൂപപ്പെടുന്നു. 
 ലക്ഷണം 
ആഖ്യനകിയുടെ ലക്ഷണം താഴെ പറയുന്നു.

വിപരീതാഖ്യാനകിയാവുമ്പോൾ

വൃത്തമ‍‍ഞ്ജരി ഏ.ആർ.രാജരാജ വർമ്മ‍
 ഉദാഹരണം 
നിബദ്ധമുഗ്ദ്ധാഞ്ജലിരേഷ യാചേ
നീരന്ധ്രദൈന്യോന്നതമുക്തകണ്ഠം
ദയാംബുധേ ദേവ ഭവത്‌കടാക്ഷ-
ദാക്ഷിണ്യലേശേന സകൃന്നിഷിഞ്ച
--ശ്രീകൃഷ്ണകർണ്ണാമൃതം
 അവലംബം