ജയ് ഹിന്ദ് പോസ്റ്റ്മാർക്ക്

ജയ്ഹിന്ദ് പോസ്റ്റ്മാർക്ക് സ്വാതന്ത്ര്യ സമരത്തിന്റെ ആദ്യ സ്മാരകമായ തപാൽമുദ്രയായിരുന്നു. സ്വാതന്ത്ര്യം ദിവസം ആയ 15 ഓഗസ്റ്റ് 1947 ന് ആണിത് പുറത്തുവിട്ടത്. 1947 ഡിസംബർ 31 ന് തപാൽമുദ്ര പിൻവലിക്കപ്പെട്ടു. 1948 ജൂണിൽ ജോധ്പൂരിലെ ജിർഡിഖോട്ട് പോസ്റ്റ് ഓഫീസിൽ ഇതു പുനരാരംഭിച്ചു. 1947 ഡിസംബർ 31 ന് ശേഷം പുറപ്പെടുവിച്ച ഭൂരിഭാഗം തപാൽമുദ്രകളും ഈ പോസ്റ്റ് ഓഫീസിൽ നിന്നായിരുന്നു. 1949 ഏപ്രിലിൽ ജിർഡിഖോട്ടിൽ നിന്നും ഈ തപാൽമുദ്ര പിൻവലിക്കപ്പെട്ടു. പക്ഷേ, 1949 ജൂണിൽ ജോധ്പൂർ പോസ്റ്റ് ഓഫീസിൽ നിന്ന് 51 മില്ലിമീറ്റർ നീളമുള്ള ചതുരശ്ര അടിയിൽ ജയ് ഹിന്ദ് എന്ന പുതിയ രൂപത്തിൽ രണ്ട് ഭാഷകളിലായി ഹിന്ദിയിലും, ഇംഗ്ലീഷിലും ആയി തീയതി, സമയം, സ്ഥലം എന്നിവ യഥാക്രമം 3rd, 4th, 5th വരികളിൽ ചതുരാകൃതിയിലുള്ള ബോക്സിലെ പുതിയ രൂപം പുറത്തുവിട്ടു. സമയവും തീയതിയും ഓരോ വശത്തും 3 തരംഗങ്ങളുള്ള ലൈനുകളാണ്. ഇത് ഒരു റദ്ദാക്കൽ അടയാളമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്നു. 1955 നവംബർ വരെ ഇത് തുടർന്നു.

ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമിയിലെ മേജർ ആബിദ് ഹസൻ സഫ്രാണി, ജയ് ഹിന്ദുസ്ഥാൻ കീ എന്നതിന്റെ ചുരുക്കപ്പേരായി ജയ് ഹിന്ദ് എന്ന് ഉപയോഗിച്ചു. ഇന്ത്യൻ സ്വാതന്ത്ര്യത്തിനു വേണ്ടി പോരാടിയ മലയാളിയായ സ്വരാജ്യ സ്നേഹി ചെമ്പകരാമൻ പിള്ള പ്രത്യക്ഷമായും ഇത് ജനപ്രിയമാക്കി. ജയ് ഹിന്ദ് എന്ന പദം ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമിയിൽ വ്യാപകമായിരുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ ദേശീയ മുദ്രാവാക്യമായി ഫ്രീ ഇന്ത്യ തന്നെ ഈ പദം സ്വീകരിച്ചിരുന്നു. ഇംഗ്ലീഷിലും ഹിന്ദിയിലും "JAI HIND" എന്ന വാക്കിന്റെ പ്രതീകങ്ങൾ 61 മില്ലിമീറ്റർ മുതൽ 67 മില്ലിമീറ്റർ വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു. വീതി 11.5 മില്ലിമീറ്റർ മുതൽ 15 മില്ലിമീറ്റർ വരെ വ്യത്യാസപ്പെടുന്നു.

 ചരിത്രം 
സ്വാതന്ത്ര്യത്തിന്റെ നേട്ടങ്ങൾ ആഘോഷിക്കാൻ ഇന്ത്യൻ പോസ്റ്റ് ആൻഡ് ടെലഗ്രാഫ് ഡിപ്പാർട്ട്മെന്റ് 1947 ആഗസ്റ്റ് 15 ന് ഒരു പ്രത്യേക പോസ്റ്റ് മാർക്ക് അഥവാ ഒരു മുദ്രാവാക്യവും അവതരിപ്പിച്ചു. ഇന്ത്യയിലെ എല്ലാ പ്രധാന പോസ്റ്റ് ഓഫീസുകളിലും ദ്വിഭാഷാ "JAI HIND" വായിച്ചു. ജയ് ഹിന്ദ് ഇന്ത്യൻ നാഷനൽ ആർമിയിലെ സുപ്രീം കമാൻഡറായ നേതാജി സുഭാഷ് ചന്ദ്ര ബോസിന്റെ യുദ്ധപ്രഖ്യാപിത മുദ്രാവാക്യമായിരുന്നു സ്വതന്ത്ര ഇന്ത്യയുടെ ആദ്യ സ്മാരകം. ഇത് ഭാരതത്തിന്റെ ദേശീയ മുദ്രാവാക്യമായി ഭാരത സർക്കാർ സ്വീകരിച്ചു. പോസ്റ്റ് മാർക്ക് മുദ്രാവാക്യത്തിന്റെ അടുത്ത സൂക്ഷ്മപരിശോധന ഒരു മാസ്റ്റർ ഡ്രോയിംഗിൽ നിന്ന് ബന്ധപ്പെട്ട പോസ്റ്റ് ഓഫീസിൽ തദ്ദേശീയമായി ഉല്പാദിപ്പിക്കുന്നതായി വെളിപ്പെടുത്തുന്നു. https://stampsofindia.com/readroom/b002.html

 ഇതും കാണുക 
ആസാദ് ഹിന്ദ് സ്റ്റാമ്പുകൾ 
ഇന്ത്യൻ പോസ്റ്റൽ സേവനം 
ഇന്ത്യൻ നാഷണൽ ആർമി 
പോസ്റ്റൽ മാർക്കിംഗ്
തപാൽമുദ്ര 

അവലംബം 

 ബാഹ്യ ലിങ്കുകൾ 
https://web.archive.org/web/20091025131539/http://geocities.com/indianphilately/chapter1.htm

വർഗ്ഗം:തപാൽ മുദ്രകൾ