നടരാജ

ഹിന്ദുദേവനായ ശിവനെ പ്രപഞ്ച-നൃത്ത-ദേവന്റെ രൂപത്തിൽ അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു രീതിയാണ് നടരാജൻ (Nataraja Sanskrit: नटराज, "നൃത്തത്തിന്റെ രാജാവ്"). ഈ നൃത്തത്തെ സാഹചര്യമനുസരിച്ച് താണ്ഡവം എന്നോ നടന്ത എന്നോ വിശേഷിപ്പിച്ചുവരുന്നു.Nataraja, Encyclopedia Britannica (2015) ഈ രൂപത്തെക്കുറിച്ച് ''അംശുമദ്‌ഭേദ്, ഉത്തരകാമിക ആഗമ]] മുതലായ ഗ്രന്ഥങ്ങളിൽ വിവരിച്ചുകാണുന്നുണ്ട്. ഈ നൃത്തരൂപം ഒട്ടുമിക്ക ശിവക്ഷേത്രങ്ങളിലും കാണാറുണ്ട്. തമിഴ്നാട്ടിലെ പ്രസിദ്ധ ക്ഷേത്രമായ ചിദംബരം ക്ഷേത്രത്തിലെ മുഖ്യപ്രതിഷ്ഠ നടരാജനായ പരമശിവനാണ്. കൂടാതെ, തൃശ്ശൂർ വടക്കുന്നാഥക്ഷേത്രത്തിൽ ചുവർച്ചിത്രരൂപത്തിലും നടരാജപ്രതിഷ്ഠയുണ്ട്.

ആറാം നൂറ്റാണ്ടോടെ എല്ലോറയിലും ബദാമി ഗുഹകളിലും കല്ലിൽ കൊത്തിവച്ച രീതിയിൽ കണ്ടുവരുന്ന ഈ നൃത്തരൂപം പത്താം നൂറ്റാണ്ടായപ്പോഴേക്കും തമിഴ്‌നാട്ടിൽ ചോളസാമ്രാജ്യത്തെ ഓടിൽ കൊത്തിവയ്ക്കുന്ന രീതിയിൽ എത്തി. അവ മിക്കവയും നാല് അടിയിൽ താഴെ ഉയരത്തിൽ പലവലിപ്പത്തിൽ ഉള്ളവയും ചിലത് അതിലുമേറെ വലിപ്പത്തിലുമുള്ളവയായിരുന്നു. നടരാജവിഗ്രഹങ്ങൾ ദക്ഷിണേഷ്യയിലെയും തെക്കുകിഴക്കേഷ്യയിലെയും ബാലി, കമ്പോഡിയ മുതലായ പ്രദേശങ്ങളിൽ നിന്നും കണ്ടെത്തിയിട്ടുണ്ട്.|accessdate= ഉപയോഗിക്കാൻ |url= ഉണ്ടായിരിക്കണം (സഹായം)
വർഗ്ഗം:ശേഖരിച്ച തീയതി ഉണ്ടായിട്ടും യു.ആർ.എൽ. നൽകാത്ത അവലംബങ്ങളുള്ള താളുകൾ 

 References 

വർഗ്ഗം:ഹൈന്ദവദൈവങ്ങൾ