താരാപൂർ അണുവൈദ്യുതശാല

മഹാരാഷ്ട്രയിലെ താരാപൂർ നഗരത്തിലാണു ഇത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. മുമ്പൈനഗരത്തിന്റെ ഏതാണ്ട് 100 കി.മി വടക്കായിട്ട് അറബിക്കടലിന്റെ
തീരത്ത് ഇന്ത്യയിൽ ആദ്യമായി(ഏഷ്യയിലെ തന്നെ ആദ്യത്തെ) ഈ അണുവൈദ്യുതകേന്ദ്രം പ്രവർത്തനം തുടങ്ങി. 1969 ഒൿടൊബർ മാസത്തിലായിരുന്നു ഉത്പാദനം തുടങ്ങിയത്. ഏതാണ്ട് 65 കോടി രൂപ ചെലവുചെയ്തു നിർമ്മിച്ചിരിക്കുന്ന ഈ വൈദ്യുത ശാലക്ക്, തുടക്കത്തിൽ210 മെഗവാട്ട് വൈദ്യുതി ഉത്പാദിപ്പിക്കാനുള്ള ശേഷിയായിരുന്നു ഉണ്ടായിരുന്നത്. 1963-ൽ അമേരിക്കയും IAEA (International Atomic Energy Agency)യുമായി ഇന്ത്യയുണ്ടാക്കിയ ഒരു കരാർ(123 Agreement)  ആണു ഇതിനു തുടക്കം കുറിച്ചത്. 2006-ൽ ഇതിന്റെ ശേഷി 1400 മെഗവാട്ടായി ഉയർത്തുകയുണ്ടായി.

റിയാക്ടറുകൾ

ഈ കേന്ദ്രത്തിൽ രണ്ട് റിയാക്ടറുകളുണ്ട്. റിയാക്ടറുകൾ പ്രവർത്തിക്കുമ്പോൾ യുറേനിയത്തിന്റെ അണുക്കൾ വിഘടിക്കുകയും അപ്പോഴുണ്ടാകുന്ന ചൂട്കൊണ്ട് ഇന്ധനത്തെ ചുറ്റി ഒഴുകുന്ന വെള്ളം തിളച്ച് ആവിയാകുകയും ചെയ്യുന്നു. ഈ ആവികൊണ്ട് ടർബയിൻ(Turbaine) പ്രവർത്തിപ്പിച്ചാണു ഇവിടെ വൈദ്യുതി ഉണ്ടാക്കുന്നത്. അവിടെ നിന്നു പുറത്തുവരുന്ന വെള്ളം കണ്ടൻസറിലൂടെ കടന്നുപോകുമ്പോൾ സമുദ്രജലമുപയോഗിച്ച് തണുപ്പിച്ചശേഷം റിയാക്ടറിലേക്ക് പമ്പുകളിലൂടെ തിരിച്ചയക്കുന്നു.
13 സെ. മീ കനവും 268 ടൻ ഭാരവുമുള്ള ഒരു ഉരുക്കു പാത്രത്തിലാണു വിഘടനപ്രവർത്തനം നടക്കുന്നത്. ഈ പാത്രത്തിന്ന് 16.5 മീ. ഉയരവും 3.7 മീറ്റർ വ്യാസവുമുണ്ട്. ഇന്ധനം ഈ പാത്രത്തിൽ വെക്കുന്നത് ദണ്ഡുകളുടെ രൂപത്തിലാണു. ഈ ദണ്ഡുകളുടെ പുറത്ത് സിർക്കലോയി കൊണ്ടുള്ള ചട്ട നിർമ്മിച്ചിട്ടുള്ളതുകൊണ്ട്  യൂറേനിയം പ്രസരണമുള്ള വിഘടനച്ചില്ലുകൾ വെളിയിൽ കടക്കാതെ സൂക്ഷിക്കുന്നു. 36 ദണ്ഢുകൾ വീതമുള്ള 284 ഇന്ധനക്കെട്ടുകൾ ഓരോ റിയാക്ടറിലുമുണ്ട്. ഓരോ റിയാക്ടറിലുമുള്ള 40 ടൺ യൂറേനിയം രണ്ടരക്കൊല്ലത്തേക്ക് മതിയാകുന്നതാണു.