യാഹ്യാ ഖാൻ

1969 മുതൽ 1971 വരെ പാകിസ്താൻ ഭരിച്ചിരുന്ന സൈനിക സ്വേച്ഛാധിപതിയാണ് ജനറൽ ആഗാ മൊഹമ്മദ് യാഹ്യാ ഖാൻ (ഫെബ്രുവരി 4, 1917 – മ: ആഗസ്റ്റ് 10, 1980). പാകിസ്താന്റെ  മൂന്നാമത്തെ പ്രസിഡണ്ടും മുൻ കരസേനാ മേധാവിയുമായിരുന്നു ഇദ്ദേഹം. കിഴക്കൻ പാകിസ്താൻ സ്വാതന്ത്ര്യം നേടി ബംഗ്ലാദേശ് ആവുന്നത് വരെ ഇദ്ദേഹം ഭരണത്തിൽ ഉണ്ടായിരുന്നു. രണ്ടാം ലോകമഹായുദ്ധത്തിൽ ബ്രിട്ടീഷ് ഇൻഡ്യൻ പട്ടാള ഓഫീസറായി ഇദ്ദേഹം  സേവനം  അനുഷ്ഠിച്ചിരുന്നു. സ്വാതന്ത്ര്യാനന്തരം  പാകിസ്താനിലേയ്ക്കു കുടിയേറിയ യഹ്യാഖാൻ 1965-ലെ ഇന്ത്യാ-പാക് യുദ്ധത്തിൽ പങ്കെടുക്കുകയും  1966 ൽ കമാൻഡർ-ഇൻ-ചീഫായി ഉയരുകയും  ചെയ്തു.
അയൂബ് ഖാനു ശേഷം ഭരണത്തിൽ വന്ന യഹ്യാഖാൻ സർക്കാരിനെ പിരിച്ചുവിട്ട് സൈനിക നിയമം  പ്രഖ്യാപിയ്ക്കുകയും 1970 ൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നടത്തുകയും  ചെയ്തു.കിഴക്കൻ ബംഗ്ലാദേശിൽ മുജീബുർ റഹ് മാൻ നയിച്ച അവാമി ലീഗും ,പടിഞ്ഞാറൻ പാകിസ്താനിൽ സുൾഫിക്കർ അലി ഭൂട്ടോയുടെ പാർട്ടിയുമാണ് വിജയം  നേടിയത്. എന്നാൽ ഭൂട്ടോയുടെ സമ്മർദ്ദത്തിനു വഴങ്ങി അധികാരകൈമാറ്റം  നടത്താൻ യാഹ്യാഖാൻ തയ്യാറായില്ല. ഇതിനെതിരേ വ്യാപകമായ പ്രതിഷേധം  ഉയരുകയും  ഇതിനു തടയിടാൻ 'ഓപ്പറേഷൻ സെർച്ച്ലൈറ്റ്'എന്ന സൈനിക നടപടി യാഹ്യാഖാൻ തുടങ്ങിവയ്ക്കുകയും  ചെയ്തു. ഇതു കനത്ത ആൾനാശത്തിനു വഴിവയ്ക്കുകയും ഇന്ത്യ സൈനിക നടപടിയിലേയ്ക്കു കടക്കുകയും ചെയ്തു .തുടർന്നു പാകിസ്താൻ 1971 ഡിസംബർ 16 നു പരാജയം  സമ്മതിയ്ക്കുകയും  കിഴക്കൻ പാകിസ്താൻ മോചിതമാവുകയും  ബംഗ്ളാദേശിന്റെ പിറവിയ്ക്കു വഴിതെളിയുകയും  ചെയ്തു.

അവലംബം

വർഗ്ഗം:പാകിസ്താനിലെ പ്രസിഡണ്ടുമാർ
വർഗ്ഗം:പാകിസ്താൻ പ്രതിരോധമന്ത്രിമാർ
വർഗ്ഗം:1917-ൽ ജനിച്ചവർ