ഇന്തോ-സിഥിയർ

തെക്കേ സൈബീരിയയിൽ നിന്നും ബാക്ട്രിയ, സോഗ്ദിയാന, അരക്കോസിയ, ഗാന്ധാരം, കാശ്മീർ പഞ്ചാബ് എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും, പടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിലേക്കും മദ്ധ്യ ഇന്ത്യയിലേക്കും, ഗുജറാത്ത്, രാജസ്ഥാൻ എന്നിവിടങ്ങളിലേക്കും ക്രി.മു. 2-ആം നൂറ്റാണ്ടിന്റെ മദ്ധ്യം മുതൽ ക്രി.വ. 4-ആം നൂറ്റാണ്ടുവരെ കുടിയേറിയ, ഇറാനിയൻ ശകരുടെ ശാഖയാണ് ഇന്തോ-സിഥിയർ. 

തക്ഷശില ആസ്ഥാനമാക്കി ഭരിച്ച ഇന്ത്യയിലെ ആദ്യ ശക രാജാവ് മൗവെസ്, അഥവാ മോഗ ആയിരുന്നു.  മൗവെസ് ഗാന്ധാരത്തിൽ ശക ശക്തി ഉറപ്പിച്ചു‌, ക്രമേണ തന്റെ സ്വാധീനം വടക്കു പടിഞ്ഞാറൻ ഇന്ത്യയിൽ വ്യാപിപ്പിച്ചു. അസെസ് ഒന്നാമൻ, അസിലിസെസ്, അസെസ് രണ്ടാമൻ തുടങ്ങിയ രാജാക്കന്മാർ മോവസിന്റെ പിൻ‌ഗാമികളാണ്.

അവസാനത്തെ പടിഞ്ഞാറൻ സത്രപനായ രുദ്രസിംഹൻ മൂന്നാമനോടെയാണ് ക്രി.വ. 395-ൽ ഇന്ത്യയിലെ ഇന്തോ-സിഥിയൻ ഭരണം അവസാനിക്കുന്നത്. 

ചൈനീസ് ഗോത്രങ്ങളുമായി ഉണ്ടായ യുദ്ധങ്ങളെത്തുടർന്ന് മദ്ധ്യ ഏഷ്യർ നടത്തിയ പലായനത്തിന്റെയും കുടിയേറ്റത്തിന്റെയും ഫലമായി ഉണ്ടായ സംഭവങ്ങളിൽ ഒന്നുമാത്രമാണ് ഇന്തോ-സിഥിയൻ യുദ്ധങ്ങൾ. ഈ മദ്ധ്യ ഏഷ്യൻ പലായനങ്ങൾ ബാക്ട്രിയ, കാബൂൾ, പാർഥിയ, ഇന്ത്യ, മുതൽ പടിഞ്ഞാറ് റോം വരെയുള്ള രാജ്യങ്ങളുടെ ചരിത്രത്തിൽ ചിരമായ മാറ്റങ്ങൾ വരുത്തി. 

ഇന്ത്യയെ ആക്രമിച്ച സിഥിയൻ സംഘങ്ങൾ പല രാജവംശങ്ങളും സ്ഥാപിച്ചു. ശകരെ കൂടാതെ Sir Alexander Cunningham, (Sir, Major-General, and former Director-General of the Archeological Survey of India), Coins of the Indo-Scythians, Sakas, and Kushans, Indological Book House, Varanasi, India, 1971, first published in 1888, pp. 33. മെദൈSir Alexander Cunningham, (Sir, Major-General, and former Director-General of the Archeological Survey of India), Coins of the Indo-Scythians, Sakas, and Kushans, Indological Book House, Varanasi, India, 1971, first published in 1888, pp. 33., ക്സാന്തിiSir Alexander Cunningham, (Sir, Major-General, and former Director-General of the Archeological Survey of India), Coins of the Indo-Scythians, Sakas, and Kushans, Indological Book House, Varanasi, India, 1971, first published in 1888, pp. 33.Barstow, A.E., The Sikhs: An Ethnology, Reprinted by B.R. Publishing Corporation, Delhi, India, 1985, first published in 1928, pp. 105-135, 63, 155, 152, 145.,മസ്സഗെറ്റേLatif, S.M., History of the Panjab, Reprinted by Progressive Books, Lahore, Pakistan, 1984, first published in 1891, pp. 56., ഗെറ്റേLatif, S.M., History of the Panjab, Reprinted by Progressive Books, Lahore, Pakistan, 1984, first published in 1891, pp. 56., പരമ കാംബോജർ, ബാഹ്ലികർ, ഋഷികർ  പരദർ, തുടങ്ങിയ മറ്റ് സഖ്യ ഗോത്രങ്ങളും ഇതിൽ ഉൾപ്പെടും.കേരളത്തിലെ നായർ, തുളുനാട്ടിലെ [[ബണ്ട്] ഈഴവർ

എന്നിവർ ഭാരതവത്കരിച്ച സിഥിയൻ പിന്ഗാമികളാണെന്നു കരുതപ്പെടുന്നു ഇവർക്കിടയിൽ നിലനിന്നിരുന്ന പ്രകൃതി ശക്തികളുടെ ആരാധന അതിനൊരു ഉദാഹരണമാണ് 

 കുറിപ്പുകൾ ഈഴവർ

 അവലംബം 
 Bailey, H. W. 1958. "Languages of the Saka." Handbuch der Orientalistik, I. Abt., 4. Bd., I. Absch., Leiden-Köln. 1958.
Faccenna D., "Sculptures from the sacred area of Butkara I", Istituto Poligrafico Dello Stato, Libreria Dello Stato, Rome, 1964.
Foucher, M. A. 1901. "Notes sur la geographie ancienne du Gandhâra (commentaire à un chaptaire de Hiuen-Tsang)." BEFEO No. 4, Oct. 1901, pp 322–369.
 Harmatta, János, ed., 1994. History of civilizations of Central Asia, Volume II. The development of sedentary and nomadic civilizations: 700 B.C. to A.D. 250. Paris, UNESCO Publishing. 
 Hill, John E. 2004. The Western Regions according to the Hou Hanshu. Draft annotated English translation.
 Hill, John E. 2004. The Peoples of the West from the Weilue 魏略 by Yu Huan 魚豢: A Third Century Chinese Account Composed between 239 and 265 CE. Draft annotated English translation. 
Hulsewé, A. F. P. and Loewe, M. A. N. 1979. China in Central Asia: The Early Stage 125 BC – AD 23: an annotated translation of chapters 61 and 96 of the History of the Former Han Dynasty. E. J. Brill, Leiden.
Konow, Sten. Editor. 1929. Kharoshthī Inscriptions with Exception of those of Asoka. Corpus Inscriptionum Indicarum, Vol. II, Part I. Reprint: Indological Book House, Varanasi, 1969.
 Litvinsky, B. A., ed., 1996. History of civilizations of Central Asia, Volume III. The crossroads of civilizations: A.D. 250 to 750. Paris, UNESCO Publishing.
 Liu, Xinru 2001 "Migration and Settlement of the Yuezhi-Kushan: Interaction and Interdependence of Nomadic and Sedentary Societies." Journal of World History, Volume 12, No. 2, Fall 2001. University of Hawaii Press, pp 261–292. .
 Bulletin of the Asia Institute: The Archaeology and Art of Central Asia. Studies From the Former Soviet Union. New Series. Edited by B. A. Litvinskii and Carol Altman Bromberg. Translation directed by Mary Fleming Zirin. Vol. 8, (1994), pp 37–46. 
 Pulleyblank, Edwin G. 1970. "The Wu-sun and Sakas and the Yüeh-chih Migration." Bulletin of the School of Oriental and African Studies 33 (1970), pp 154–160.
 Puri, B. N. 1994. "The Sakas and Indo-Parthians." In: History of civilizations of Central Asia, Volume II. The development of sedentary and nomadic civilizations: 700 B.C. to A.D. 250. Harmatta, János, ed., 1994. Paris: UNESCO Publishing, pp 191–207.
 Thomas, F. W. 1906. "Sakastana." Journal of the Royal Asiatic Society (1906), pp 181–216. 
 Watson, Burton. Trans. 1961. Records of the Grand Historian of China: Translated from the Shih chi of Ssu-ma Ch'ien. Chapter 123: The Account of Ta-yüan, p 265. Columbia University Press. ISBN 0-231-08167-7
 Yu, Taishan. 1998. A Study of Saka History. Sino-Platonic Papers No. 80. July, 1998. Dept. of Asian and Middle Eastern Studies, University of Pennsylvania.
 Yu, Taishan. 2000. A Hypothesis about the Source of the Sai Tribes. Sino-Platonic Papers No. 106. September, 2000. Dept. of Asian and Middle Eastern Studies, University of Pennsylvania.
 Political History of Ancient India, 1996, H. C. Raychaudhury
 Hindu Polity, A Constitutional history of India in Hindu Times, 1978, K. P. Jayswal
 Geographical Data in Early Puranas, 1972, M. R. Singh
 Ancient Kamboja, People and the Country, 1981, J. L. Kamboj
 Kambojas Through the Ages, 2005, S. Kipal Singh
 India and Central Asia, 1955, P. C. Bagchi
 Geography of Puranas, 1973, S. M. Ali
 Greeks in Bactria and India, W. W. Tarn
 Early History of North India, S. Chattopadhyava
 Sakas in Ancient India, S. Chattopadhyava
 Development of Kharoshthi script, C. C. Dasgupta
 Ancient India, 1956, R. K. Mukerjee
 India and the World, p 154, Buddha Parkash
 These Kamboj People, 1979, K. S. Dardi
 Ancient India, Vol III, T. L. Shah
 Hellenism in Ancient India, G. N. Banerjee
 Journal of Asiatic Society of Bengal, Vol XLIII, Part I, 1884
 Journal of Bihar and Orissa Research Society, Vol XVI, Part III, & IV, 1930
 Manu and Yajnavalkya, K. P. Jayswal
 Anabaseeos Alexanddrou, Arrian
 Geography, by Ptolemy
 Mathura Lion Capital Inscriptions
 Corpus Inscriptionium Indicarum, Vol II, Part I, S. Konow

 പുറത്തുനിന്നുള്ള കണ്ണികൾ 
 "Indo-Scythian dynasties", RC Senior 
 Coins of the Indo-Scythians
 Burner relief 
 History of Greco-India

വർഗ്ഗം:സിഥിയർ
വർഗ്ഗം:ഇന്തോ-സിഥിയർ
വർഗ്ഗം:പുരാതന ഇന്ത്യ
വർഗ്ഗം:ഇന്ത്യാചരിത്രം