Битка кај Сер (1205)

Битка кај Сер () — битка која се случила во јуни 1205 година во градот Сер во Егејска Македонија, каде што Бугарското Царство ја презело контролата врз градот од Латинското Царство.

По Четвртата крстоносна војна, Латинското Царство се борело да воспостави контрола врз поранешните византиски територии, соочувајќи се со отпор од грчкото население и експанзионистичкиот бугарски цар Калојан. Во 1205 година, откако го заробил царот Балдуин I во Адријанопол, Калојан ги насочил своите сили кон запад, победувајќи ги крстоносците кај Сер и казнувајќи ги неговите бранители. Уништувањето на Сер, а подоцна и на Пловдив, ги навело грчките градови да ја префрлат својата верност кон Латинското Царство, ослабувајќи го бугарското влијание во регионот.

 Позадина 
Четвртата крстоносна војна резултирала со ограбување на Цариград и поделба на териториите на Византиското Царство меѓу крстоносците. Во 1204 година, Бонифациј Монфератски станал крал на Солун и вазал на Балдуин I, кој станал латински цар на Цариград. И двајцата почнале да ја консолидираат својата моќ и да ги прошируваат своите територии. Сепак, нивниот авторитет веднаш бил предизвикан од византиските држави (Никеа и Трапезунт), а многу грчки градови се спротивставиле на нововоспоставената власт на Латинското Царство. Во меѓувреме, на север, Калојан собрал војска со цел да контролира делови од Македонија и Тракија, региони што ги барале новооснованите латински кралства.Fine 1994, pp. 86–87.

На почетокот на 1205 година, грчките земјопоседници во Тракија побарале од царот Калојан да интервенира против латинските господари. Голем дел од Тракија, без разлика дали станувало збор за независни грчки градови или градови сојузнички со Латинското Царство, паднала во рацете на Калојан, вклучувајќи го и градот Адријанопол. Балдуин I, кој водел кампања во Мала Азија, марширал со својата војска во Тракија и поставил опсада за да го врати Адријанопол. Тој се соочил со бугарските сили во битката, каде што бил поразен и заробен на 14 април 1205 година. Сепак, Калојан се двоумел да продолжи против Цариград на исток и наместо тоа, го преместил театарот на воените дејствија кон запад, кон териториите на Бонифациј.Hupchick 2002, pp. 71–72.Fine 1994, p. 84.

 Битка 
десно|мини|Остатоци од византиска тврдина во Сер
Првиот град на патот на бугарската војска бил Сер. Крстоносците се спротиставиле во близина на градот. По смртта на командантот Иг де Колињи, тие се повлекле кон градот. Бугарските сили биле успешни во потерата по повлекувањето на крстоносците и влегле во Сер. Преостанатите Латини под команда на Гијом д'Арл биле опсадени во тврдината.

Во преговорите што следеле, Калојан се согласил да им обезбеди безбедно спроведување до бугарско-унгарската граница. Тој, исто така, ветил безбедно заминување на населението заедно со нивниот подвижен имот. Меѓутоа, откако гарнизонот се предал, Калојан се предомислил, а водачите на гарнизонот биле убиени. Тој, исто така, заробил голем број затвореници (околу стотици) и ги испратил во Бугарија како заробеници.

 Последици 
Голем дел од темелите на градот биле уништени, сведувајќи го од значителен урбан центар во мала населба групирана околу утврдената тврдина, додека долниот град бил заштитен со слаб камен ѕид.

Византиските благородници од Пловдив, предводени од Алексиј Аспиетс и Теодор Бранас, дознале за постапките на Калојан во Сер и го презеле градот за да го спречат предавањето на градот. Калојан се преселил на север од Сер против градот. Откако Калојан го зазел градот, неговите бедеми биле исто така уништени, а благородништвото било погубено и протерано. Однесувањето на Калојан во Сер, а подоцна и во Пловдив, предизвикало широко разочарување кај Грците, поттикнувајќи бројни грчки градови да се префрлат на верност од Бугарите кон Латинското Царство. Како одговор, Калојан започнал напади во Тракија во пролетта 1206 година, меѓутоа, неговите грчки војници дезертирале. На крајот, бруталноста на Калојан ги поткопала неговите напори да го консолидира Бугарското Царство.Herrin & Saint-Guillain 2011, pp. 102–103.

 Наводи 

 Извори 

 Примарен 

 де Вилхардуен, Жефроа (1824) [околу 1210]. Мемоари на Жефроа де Вил-Ардуен, маршал од Шампањ и Романија, или Историја на освојувањето на Цариград од страна на Французите и Венецијанците (на француски). Фуко.

 Секундарна 

 Добро, Џон В.А. (1994). Доцниот средновековен Балкан: Критичко истражување од доцниот XII век до османлиското освојување. Мишиген: Прес на Универзитетот во Мичиген. ISBN 0-472-08260-4.
 Хапчик, Д. (2002). Балканот: од Цариград до комунизам. Њујорк: Палгрејв. ISBN 9780312299132.
 Григориј, Тимотеј Е.; Шевченко, Ненси Патерсон (1991). „Серес“. Во Каждан, Александар (ур.). Оксфордски речник на Византија. Оксфорд и Њујорк: Oxford University Press. ISBN 0-19-504652-8.
 Херин, Ж.; Сен-Гилен, Г., уредници. (2011). Идентитети и лојалности во Источниот Медитеран по 1204 година. Сари: Ashgate Publishing.

 Дополнително читање 

 Јордан Андреев, Милчо Лалков, Българските ханове и царе, Велико Търново, 1996 г.
Категорија:Бугарија во 13 век
Категорија:Македонија во средниот век
Категорија:Бугарско-латински војни
Категорија:Битки на Латинското Царство
Категорија:Битки на Второто Бугарско Царство
Категорија:Статии со извори на француски (fr)