Богатството на Ругонови

Богатството на Ругонови (), првично објавен во 1871 година — првиот роман во монументалниот серијал од дваесет тома на Емил Зола „Ругон-Магарови“. Романот е делумно приказна за потеклото, со голема екипа ликови - од кои многумина стануваат главни ликови на подоцнежните романи во серијалот - и делумно е приказ на државниот преврат од декември 1851 година, со кој се создало Второто Француско Царство под водство на Наполеон III. Настаните се доживуваат низ очите на еден голем провинциски град во Јужна Франција. Насловот се однесува не само на „богатството“ што го бркаат протагонистите Пјер и Фелисите Ругон, туку и на богатството на различните различни членови на семејството што ги претставува Зола, чии животи се од средишно значење за подоцнежните книги од серијалот.

 Содржина 
По возбудливото отворање во пресрет на државниот преврат, во кое се вклучува идеалистичка млада селска која се приклучува на републиканската милиција среде ноќ, Зола ги поминува следните неколку поглавја враќајќи се назад во времето, во предреволуционерната Прованса, и продолжува да ги поставува темелите за целиот циклус Ругон-Макарови, посветувајќи се на она што ќе стане негово животно дело. Измислениот град Пласан (лабаво заснован на вистинскиот град Екс-ан-Прованс, каде што Зола пораснал во Лорг, во Вар, каде што се случиле востаничките настани опишани во романот во декември 1851 година) е поставен како место на дејството во романот и опишан со интимни подробности, а потоа сме запознаени со ексцентричната хероина Аделаида Фук, подоцна позната како „Тант Дид“, која станува заеднички предок и за семејствата Ругон и за семејствата Макар. Нејзиниот законски син од нејзиниот краток брак со нејзиниот покоен сопруг, работник по име Ругон, кој работел на земјата на Дид, е принуден да расте заедно со две вонбрачни деца — момче и девојче — од подоцнежната романса на Дид со шверцерот, ловокрадец и алкохоличар Макар, додека остарената Дид сè повеќе и повеќе тоне во состојба на ментална болест и гранично на сенилна деменција. Од овој воведен роман, сите следни деветнаесет романи ги добиваат своите главни ликови и до одреден степен своите теми.

Наративот продолжува по двојни линии, следејќи ги обете „гранки“ на семејството. Го гледаме Пјер Ругон (легитимниот син) во неговите обиди да ги лиши од наследство своите полубраќа и сестри од Макар, неговиот брак со Фелисите Пиеш, ненаситно амбициозната ќерка на местен трговец, и нивниот постојан неуспех да го стекнат богатството, славата и угледот што го бараат, и покрај нивната алчност и донекаде удобен животен стил. Приближувајќи се кон староста, двојката Ругон конечно го признава поразот и се сместуваат, згмечени, во своите судбини на пониската средна класа, сè додека, со извонреден удар на среќа, нивниот најстар син Ежен не известува од Париз дека има некои вести што би можеле да им бидат интересни. Ежен станал еден од најблиските сојузници на идниот цар Наполеон III и ги информира своите родители дека е неизбежен државен удар. Откако ефикасно добиле информации однатре за тоа која страна да ја поддржат во претстојната револуција, Ругонови потоа преземаат низа навидум смели потези за да ја покажат својата верна и непоколеблива поддршка за Наполеон III, освојувајќи го восхитот на највлијателните луѓе во градот, претежно ројалисти кои самите се плашат да покажат премногу посветеност од страв да не го поддржат „погрешниот коњ“ и да го изгубат својот углед и богатство.

Потоа наративот се префрла на страната на семејството Макар, чии борби за преживување како работничка класа за преживување се силно споени со навидум тривијалната потрага на Ругонови за поголемо богатство и влијание во избраното салонско друштво. Макарови, по потекло од пијаница, бедна жена и луда жена, Зола ефикасно ги предодредува на живот исполнет со мака и беда. Теориите на Зола за наследноста, изложени во првичниот предговор на овој роман, биле камен-темелник на целата негова филозофија и главна причина за неговото започнување на мамутскиот проект Ругон-Макарови, со цел истите да ги илустрира. Во голема мера дискредитирани денес, теориите во голема мера се „присутни, но невидени“ во повеќето романи од циклусот Ругон-Макарови, дозволувајќи им да се ужива во тие книги без ефектот на засенчување на донекаде сомнителните научни идеи на Зола. Поради изворната природа на приказната за , теориите се ставаат многу повеќе во преден план и како резултат на тоа можат да изгледаат донекаде претерани.

Потоа се претставува третата гранка од семејството, Муреови, потомци на ќерката на Макар и Дид, пред жариштето на романот да се врати во „сегашноста“, ноќта на државниот удар, преку прилично брилијантно раскажана љубовна приказна. Идеалистичкиот, но наивен Силвер Муре лудо се заљубува во невината Миет Шантегреј, и по долго додворување тие одлучуваат да им се придружат на републиканците за да се борат против државниот удар. Остатокот од романот потоа продолжува од каде што застана во првото поглавје, и оттогаш па натаму е во основа двојна нарација што ја раскажува приказната за стариот пар Ругон и нивните сè помакијавелистички дубари за да се доведат во позиција на среќа и почит во Пласан, спротивставена со непрекинатата љубовна приказна на Силвер и Миет и катастрофалниот обид на осудената републиканска милиција да го врати градот. На крајот, Ругонови го експлоатираат својот полубрат Антоан Макар за ненамерно да помогне во уништувањето на републиканската закана, и тие ја остваруваат својата животна амбиција, среќа и наклонетост. За Силвер и Миет, кои целосно се посветиле на осудената на пропаст кауза, не може да има таков среќен крај, а Зола мудро ја остава нивната половина од приказната во мрачен ќор-сокак.

 Надворешни врски 
 (English)
French Language Text
  , audio version 20px


Категорија:Статии со врски до проектот „Гутенберг“
Категорија:Статии со текст на француски
Категорија:Романи на Емил Зола
Категорија:Книги од 1871 година
Категорија:Француски романи