Клеусонит

Клеусонит — член на крихтонитната група минерали со хемиска формула   Оваа група минерали содржи приближно тринаесет комплексни метални титанати. Структурите на минералите од оваа група се комплицирани со чести ситни збратимувања и метамиктизација поради радиоактивни елементи. Крихтонитната група се состои од членови на сродни минерални видови од типот A{BC2D6E12}O38 кои се карактеризираат со нивните доминантни катјони (како што се гледа во крихтонитот (Sr), сенаит (Pb), давидит (REE + U), ландаут (Na), ловерингит (Ca), линдслејит (Ba) и матијасит (K).

 Композиција 
Хемиската формула на клеусонитот е  Следните минерали се наоѓаат и во вените на клеусонитот; кварц, хлорит, калцит, албит, микроклин, турмалин, флуорапатит, циркон, илменит, хематит, титанит, пирит, халкопирит, тенантит, рутил, крихтонит, моназит (Ce) и природно злато.

Клаусталитот, халкопирит и уранинит се наоѓаат и во форма на инклузии во клеусонитот.

 Структура 
Структурата на сенаитот на водечкиот краен член од крихтонитната група била определена во 1976 година од Греј и Лојд. Структурата на другите членови на крихтонитната група е слична и одговара на формулата AM21O38.

Кристалите на клеусонитот се состојат од повеќе ромбоидни и шестоаголни призми кои се збратимени. Кристалниот систем е тригонално-ромбоедричен од класа 3 и има просторна група .

 Физички својства 
Клеусонитот се гледа како црн непроѕирен плочест кристал со големина со светол субметален сјај. Нема никакво расцепување и има густина од околу 4,74(4) g/cm3. Пресметаната густина може да варира од 5,02(6) (за нетретирани кристали) до 5,27(5) (термички третирани кристали); варијациите се предизвикани од отокот на клетките поради метамиктизацијата.

Клеусонитните кристали се обично метамиктно црни полуметални призматични и поврзани со кварц.

 Геолошки карактеристики на појавата 
Пронајден е на две појавувања во зеленошкрилести фациесни метаморфизирани гнеизични серии на планините Мон Форт и Сивиез-Мишабел во Вале, Швајцарија (врвот Клезон и Бела Тола), и именуван е по типската местоположба. Клеусонитот се наоѓа прво во метаморфните карпи на средишните швајцарски Алпи, со типска местоположба како олигоценски-миоценски алпски расцепени вени во близина на Клезон, Вал де Нендаз, Вале, и второ во гнајсеви и попречни алпски вени во близина на врвот Бела Тола, исто така во Вале. На врвот Бела Тола се наоѓа во форма на хематит -обоени сплескани агрегати со кварц, албит, барит, халкопирит, уранинит, тенантит, пирит, магнетит, цинабар и малахит. Името клеусонит се користи за претходно опишаниот „сенаит богат со ураниум“ од Алинци, Македонија и „плумбодавидит“ од Хуанглонгпу, Кина. Клеусонитот е радиоактивен.

 Наводи 

 Извори 
 Ercit, S.T et al. (2006). New mineral names. American Mineralogist, 2006; 91; 1201.120.‘Cleusonite Gallery’. (n.d). Retrieved on October 12, 2009. from http://www.mindat.org/gallery.php?min=26262
 Gatehouse, B. M, Grey, I. E, Campbell, I. H & Kelly, P. R. (1978). The crystal structure of loveringite - a new member of the crichtonite group. American Mineralogist, 1978; 63: 28–36.
 General Cleusonite Information (n.d). Retrieved on October 12, 2009, from: http://webmineral.com/data/Cleusonite.shtml 
 Haggerty, S.E et al. (1983). Lindsleyite (Ba) and mathiasite (K): Two new chromium-titanates in the crichtonite series from the upper mantle. American Mineralogist, 1983; 68:494-505.
 Pabst, A. (1961). X-ray crystallography of davidite. American Mineralogist, 1961; 46: 700–718.
 Sabau, G & Alberico, A. (2007). What is CCZN-armalcolite? A crystal-chemical discussion and an ad hoc incursion in the crichtonite-minerals group. Studia Universitatis Babeş-Bolyai, Geologia, 2007; 52 (2); 55–66.
 Wülser, P.A et al. (2005). Cleusonite, (Pb, Sr)(U4+,U6+)(Fe2+,Zn)2(Ti,Fe2+,Fe3+)18(O,OH)38, a new mineral species of the crichtonite group from the western Swiss Alps. European Journal of Mineralogy, 17(6), 933-942 (10). 
 Grey, I.E, Lloyd, D.J & White, J.S. Jr. (1976). The structure of crichtonite and its relationship to senaite. American Mineralogist, 1976; 61: 1203-1212

Категорија:Триаголни минерали
Категорија:Оксидни минерали
Категорија:Минерали на титанот
Категорија:Минерали на цинкот
Категорија:Минерали на стронциумот
Категорија:Минерали на оловото