Ханиф Курејши

Ханиф Куреjши (роден на 5 декември 1954 година) — британскo-пакистански драматург, сценарист, режисер и романописец. Познат е по неговото сценарио номинирано за Оскар за „Мојата убава пералница“ и романот „Буда од предградието“ .

 Ран живот и образование 
Ханиф Курејши е роден на 5 декември 1954 година  во Бромли, Јужен Лондон, од татко Пакистанец, Рафиушан (Шану) Курејши, и мајка Англичанка, Одри Бас.    Неговиот татко бил од богато семејство со седиште во Мадрас (денес Ченај), чии членови се преселиле во Пакистан по поделбата на Индија во 1947 година.  Таткото на Рафиушан бил полковник и доктор во Британската индиска армија. Рафиушан одел во истото катедрално училиште каде што учел и Салман Ружди, а семејството подоцна било блиску до семејство Бутоси. Братот на Рафиушан (чичкото на Ханиф), Омар Курејши, бил колумнист во весник и менаџер на пакистанскиот крикет тим.

Рафиушан отпатувал во Велика Британија во 1950 година  за да студира право, но му снемало пари и наместо тоа морал да прифати канцелариска работа во пакистанската висока комисија. Таму ја запознал својата идна сопруга, Одри Бас.  Сакал да биде писател, но неговите амбиции биле осуетени, бидејќи неговите трудови до издавачите биле одбиени.

Ханиф Курејши учел во средното техничко училиште во Бромли и студирал на Технолошкиот колеџ „Бромли“. Official website . Retrieved 14 January 2016. Додека бил на овој колеџ, бил избран за претседател на студентскиот сојуз (1972). Некои од ликовите од неговиот полуавтобиографски роман, „Буда од предградието“, се извлечени од овој период. 

Тој поминал една година студирајќи филозофија на Ланкастерскиот универзитет, а потоа се откажал. Подоцна студирал на Кралскиот лондонски и се стекнал со диплома по филозофија.

 Кариера 
Курејши ја започнал својата кариера во 1970-тите како писател на порнографија,   под псевдонимите Антонија Френч  и Карим. 

Потоа пишувал драми за Хемпстедскиот театар, Сохо Поли, а до 18-годишна возраст бил член на театарот Кралски двор.

Тој го напишал „Мојата убава пералница“ во 1985 година, за геј пакистанско-британско момче кое расте во Лондон во 1980-тите, за филм во режија на Стивен Фрирс. Сценариото, особено расната дискриминација што ја доживеал, содржела елементи од искуствата на Курејши како единствен пакистански ученик во неговиот клас во училиштето. Ја освоил наградата за најдобро сценарио на филмските критичари во Њујорк и номинација за Оскар за најдобро оригинално сценарио. Тој го напишал и сценариото за филмот „Семи и Роузи се венчаат“ (1987). 

Неговата книга „Буда од предградието“ (1990) ја освоила наградата „Витбред“ за најдобар дебитантски роман и била претворена во телевизиска серија на Би-Би-Си со саундтрак од Дејвид Боуви.

Во 1991 година бил објавен неговиот игран филм насловен како „Лондон, кој што ме убива“, кој тој го напишал и режирал.

Романот на Курејши „ Интимност“ (1998) се врти околу приказната за маж кој ги напушта својата сопруга и двата млади синови откако се чувствува физички и емоционално отфрлен од него. Ова создало спорови  бидејќи Курејши неодамна ја напуштил својата партнерка (уредничката и продуцентка Трејси Скофилд) и двата млади сина; се претпоставувало дека е барем полуавтобиографски. Во 2000/2001 година, романот бил приспособен во филмот „Интимност“ од Патрис Шеро, кој освоил две награди на Берлинскиот филмски фестивал.  Книгата е преведена на персиски јазик од Ники Карими во 2005 година. 

Драмата на Курејши „Мајката“ била адаптирана како филм од Роџер Мичел, објавена во 2003 година. Таа раскажува приказна за меѓугенерациска врска со пресврт на очекуваните улоги: 70-годишна англиска баба го заведува момчето на нејзината ќерка.

Курејши го напишал и сценариото за „Венера“ од 2006 година, за филмот во кој глуми Питер О'Тул. Роман насловен „Нешто да ти кажам“ бил објавен во 2008 година. 

Неговиот роман од 1995 година „Црниот албум“, адаптиран за театарот, бил изведен во Националниот кралски театар во јули и август 2009 година.

Во мај 2011 година, тој ја добил втората награда за литература на „Азиска куќа“ на завршната вечер на книжевниот фестивал „Азиска куќа“, каде што расправал за своите „Собрани есеи“ (Фабер). 

Курекши исто така напишал и нефикција, вклучувајќи ја и автобиографијата „Моето уво на неговото срце“. Во неа, тој го опишува својот однос со својот татко, Рафиушан, кој починал во 1991 година. Cathy Galvin, "Hanif Kureishi: the pariah of suburbia" , The Telegraph, 13 December 2012.

Главните влијанија врз пишувањето на Курејши се П.Г. Вудхаус и Филип Рот. 

Неговата работа често се цитира во академските проучувања за постколонијалната книжевност и британскиот културен идентитет, а особено „Мојата убава пералница“ и „Буда од предградието“ станале фиксни текстови во универзитетските наставни програми во Велика Британија, САД и Австралија. Научниците го истакнуваат неговото мешање на комедија, сексуалност и расна политика како револуционерно и оспорувано, а критичарите забележуваат дека ликовите на Курејши честопати ги предизвикуваат стереотипите за британските Азијци, а истовремено ги одразуваат тензиите на асимилација и културна хибридност. 

Во 2024 година, Би-Би-Си го емитувал „Со мои зборови“, документарец во режија на Најџел Вилијамс, кој го проследва животот и кариерата на Курејши употребувајќи архивски снимки и нови интервјуа.  Истата година, „Раскршени“ бил номиниран за наградата „Џејмс Тејт Блек“ за биографија, а судиите го пофалиле неговиот „непоколеблив увид во ранливоста и отпорноста“. 

 Други активности 
Во октомври 2013 година, Курејши бил назначен за професор на одделот за креативно пишување на Кингстонскиот универзитет во Лондон, каде што бил резидентен писател.

 Личен живот 
Курејши живеел во Западен Лондон во 2016 година. Неговиот запис во „Кој е кој“ ги наведува неговите рекреации како „музика, крикет, седење во пабови“.

Иако ги признава пакистанските корени на својот татко, Курејши ретко го посетува Пакистан. Посетата во 2012 година, спонзорирана од Британскиот совет, била неговото прво патување во Пакистан по 20 години.  Чичко на Курејши бил писателот, колумнистот и пакистанскиот крикет коментатор и менаџер на тимот, Омар Курејши.  Поетесата Маки Курејши му била тетка. 

Тој е бисексуалец.  Има близнаци од врската со филмската продуцентка Трејси Скофилд  и помлад син од претходна врска.

Семејството на Курејши го обвинило дека ги експлоатира со малку прикриени наводи во неговото дело, а неговата сестра Јасмин напишала писмо до „Гардијан“ за тоа.  Таа вели дека неговите описи за работничките корени на нејзиното семејство се фиктивни, а нивниот татко не бил огорчен старец. Јасмин имала забелешки со својот брат за неговите малку прикриени автобиографски наводи во неговиот прв роман „Буда од предградието“, како и за сликата за сопственото минато што ја прикажува во интервјуата за весници. Таткото на Ханиф сметал дека Ханиф го ограбил од неговото достоинство во „Буда од предградието“ и не разговарал со него со месеци. Дополнително се разгорел гневот со објавувањето на „Интимност“, бидејќи се претпоставувало дека приказната е автобиографска. 

На почетокот на 2013 година, Курејши ги изгубил своите заштеди во текот на целиот живот поради сомнение за измама. 

Во 2014 година, Британската библиотека објавила дека ќе ја стекне архивата на документите на Курејши што опфаќаат 40 години од неговиот писателски живот. Опсегот на трудови требало да вклучува дневници, тетратки и нацрти. "Hanif Kureishi – My Beautiful Film Career" , British Library, 2014.

На 26 декември 2022 година, додека бил на одмор во Рим, Курејши неочекувано паднал, здобивајќи се со повреди на 'рбетот што го оставило да биде тетраплегичен и неспособен да ги движи екстремитетите.  Тој опишал дека доживеал состојба близу до смртта неколку минути по падот и ѝ припишал на својата партнерка, Изабела д'Амико, заслуга за тоа што му помогнала да остане смирен додека не пристигнале службите за итни случаи.  По операцијата и долгата рехабилитација, Курејши почнал да го документира своето закрепнување на широко читаниот блог на Substack,  подоцна собрани во неговите мемоари од 2024 година „Shattered“, кои испреплетуваат дневнички записи, размислувања за попреченоста и коментари за креативниот процес по физичка траума. 

Во септември 2024 година, Би-Би-Си објавил биографски документарец „Со мои зборови“ од неговиот близок пријател Најџел Вилијамс, во кој писателот се навраќа на својот живот и кариера преку стари архивски снимки. 

 Признанија, награди и почести 
Курејши бил назначен за командант на Редот на Британската империја на новогодишните почести во 2008 година за заслуги во книжевноста и драмата.   Истата година, „Тајмс“ го вклучил Курејши на своот спосок на 50 најголеми британски писатели од 1945 година.  Тој бил избран и за член на Кралското книжевно друштво во 2008 година. 

Исто така, тој е добитник на голем број книжевни награди, меѓу кои: 

 Награда за драматург на телевизија Темза 1980, „Мајката земја“
 Награда „Џорџ Девајн“ за 1981 година, „Периферии“
 Награда од кругот на филмските критичари на Њујорк за најдобро сценарио за „Мојата убава пералница“ во 1986 година
 Номинација за наградата БАФТА во 1986 година за најдобро оригинално сценарио за „Мојата убава пералница“
 Номинација за Оскар за најдобро оригинално сценарио во 1987 година за „Мојата убава пералница“
 Награда за прв роман на „Витбред“ за 1990 година, „Буда од предградието“
 Национален натпревар за краток расказ 2007, потесен избор за „Свадби и обезглавувања“
 Награда ПЕН/Пинтер 2010
 2013 Извонредно достигнување во уметноста на Азиските награди 

 Пишани дела 
 Романи 
 1990 The Buddha of Suburbia, London: Faber and Faber
 1995 The Black Album, London: Faber and Faber
 1998 Intimacy, London: Faber and Faber
 2001 Gabriel's Gift, London: Faber and Faber
 2003 The Body, London: Faber and Faber
 2008 Something to Tell You, London: Faber and Faber
 2014 The Last Word, London: Faber and Faber
 2017 The Nothing, London: Faber and Faber
 2019 What Happened?, London: Faber and Faber

 Збирки раскази 
 1997 Љубов во сино време, Лондон: Фабер и Фабер
 1999 Полноќ цел ден, Лондон: Фабер и Фабер
 2019 „Таа рече, тој рече“, The New Yorker

 Збирка раскази и есеи 
 2011 Собрани есеи, Фабер и Фабер  
 2015 Љубов + омраза: Приказни и есеи, Фабер и Фабер

 Претстави и сценарија 
 1980 Кралот и јас, Лондон: Фабер и Фабер
 1981 Предградија, Лондон: Фабер и Фабер
 1981 Бордерлајн, Лондон: Фабер и Фабер
 1983 Птици преселници, Лондон: Фабер и Фабер
 1988 Семи и Роузи се венчаваат, Лондон: Фабер и Фабер
 1991 Лондон ме убива, Лондон: Фабер и Фабер
 1996 Мојата прекрасна перална и други дела, Лондон: Фабер и Фабер
 1997 Мојот син фанатикот, Лондон: Фабер и Фабер
 1999 Ханиф Курејши игра еден, Лондон: Фабер и Фабер
 1999 Спиј со мене, Лондон: Фабер и Фабер
 2002 Собрани сценарија Том I, Лондон: Фабер и Фабер
 2003 Мајката, Лондон: Фабер и Фабер
 2004 Кога почнува ноќта, Лондон: Фабер и Фабер
 2007 Венера, Лондон: Фабер и Фабер
 2009 Црниот албум (адаптација на романот), Лондон: Фабер и Фабер

 Нефикција 
 2002 Сонување и интриги: Размислувања за пишувањето и политиката, Лондон: Фабер и Фабер
 2004 Моето уво во неговото срце, Лондон: Фабер и Фабер
 2005 Зборот и бомбата, Лондон: Фабер и Фабер
 2014 Кражба: Мојот измамник, Лондон: Фабер и Фабер
 2024 Разбиени: Мемоари, Лондон: Пингвин

 Како уредник 
 1995 Книгата на поп-музиката на Фабер. Лондон: Фабер и Фабер

 Филмографија 
Филмовите на Курејши вклучуваат:  

 Сценарио 
 1985 Мојата прекрасна перална
 1987 Семи и Роузи се венчаа
 1991 Лондон ме убива (и режисер)
 1993 Буда од предградието (телевизиска мини-серија, базирана на романот)
 1997 Мојот син фанатик (засновано на неговиот краток расказ со ист наслов )
 1999 „Ескорт“ (со Мишел Бланк )
 2003 Богот на малите приказни (краток) (со Акрам Кан )
 2003 Мајката (адаптација на претставата)
 2006 Венера
 2007 Свадби и обезглавувања (2007)
 Викенд 2013

 Само врз основа на приказна 
 2001 Интимност

 Продуцент 
 Сувенир од 2006 година

 Наводи 

Библиографија
 Moore-Gilbert, Bart, Hanif Kureishi (Contemporary World Writers), Manchester: Manchester University Press, 2001
 Ranasinha, Ruvani, Hanif Kureishi (Writers and Their Work), Devon: Northcote House Publishers Ltd, 2002
 Thomas, Susie (ed), Hanif Kureishi (Readers' Guides to Essential Criticism), Palgrave Macmillan, 2005
 Buchanan, Bradley, Hanif Kureishi (New British Fiction), Palgrave Macmillan, 2007
 Colin MacCabe and Hanif Kureishi, "Hanif Kureishi and London", AA Files, No. 49 (Spring 2003), pp. 40–49, published by: Architectural Association School of Architecture
 Kaleta, Kenneth C, Hanif Kureishi: Postcolonial Storyteller, University of Texas Press, 1998 

 Надворешни врски 

 Hanif Kureishi  at the British Library

 Waraich, Omar. When Bombs Speak Louder Than Words, Interview with Hanif Kureishi . The Daily Star, Beirut -International Herald Tribune  28 January 2006
 "In Conversation: Hanif Kureishi with Hirsh Sawhney". The Brooklyn Rail, July/Aug 2006 
 Audio interview with Hanif Kureishi from OpenLearn, 12 January 2007
 Audio: Hanif Kureishi in conversation on the BBC World Service discussion show The Forum

Категорија:Членови на Кралското книжевно друштво
Категорија:Заповедници на Редот на Британската Империја
Категорија:Живи луѓе
Категорија:Родени во 1954 година
Категорија:Англиски романописци
Категорија:Англиски сценаристи
Категорија:Англиски драматурзи