Сорбет

Сорбети на Филипините се однесува на традиционален сладолед со потекло од земјата, единствено карактеризиран со употреба на кокосово млеко и/или карабао млеко. Се разликува од слично именуваните сорбе и шербет. Терминот е позајмен од шпанскиот како множина од сорбет што се однесува на сорбет. Честопати пејоративно се нарекува „валкан сладолед“ за разлика од сладоледот од брендирани производи, како оние што ги произведуваат Магнолија или Нестле. Традиционално се продава во шарени дрвени корнети од улични продавачи наречени „сорбетерос“. Се служи во различни вкусови (обично обоени во светли бои) во мали вафли или шеќерни корнетчиња, а во поново време, како сендвич со сладолед од корнет пандесал.

 Историја и формулација 
Мразот за прв пат бил воведен како луксузен производ на Филипините во 1847 година, кога американската компанија „Расел и Стурџис“ увезла 250 тони органски мраз во тогашната шпанска колонија. Тие ги стекнале правата за ослободување од данок за увоз на мраз на Филипините со кралска наредба во 1848 година. Компанијата ја изградила првата фабрика за мраз на Филипините во Кала Барака, Бинондо. Компанијата банкротирала во 1881 година и била купена од бизнисменот Хулио Вите. Сладоледот веќе им бил познат на Филипинци во шпанскиот колонијален период. Сладоледот се служел како десерт на банкетот по повод инаугурацијата на Емилио Агиналдо во 1898 година.

Првите сорбети биле направени во овој период со помош на примитивен апарат за сладолед наречен „ гарапињера“. Се состоел од метален цилиндар исполнет со состојките за сладолед, затворен во дрвена кофа полна со мраз. Имал механизам за вртење кој ја мешал содржината на цилиндарот сè додека не ја добиел текстурата и конзистенцијата на сорбет. Ова обично траело со часови, а на состојките им се додавала сол за да се забрза замрзнувањето. Тие биле продавани на улиците од страна на продавачи познати како сорбетероси. Тие првично биле носени пеш со стап за носење (слично на продавачите на тахо). Сорбетеросите на крајот почнале да ги продаваат своите производи на карактеристична количка, која била шармантно украсена како џипни. Сорбетеросите исто така носеле карактеристично ѕвонче, кое повремено ѕвонело. Секоја количка со сладолед обично има три вкуса, секој вкус обоен во жива боја.

Првично, сорбетите користеле кравјо млеко како во американскиот сладолед. Производителите на крајот се префрлиле на полесно достапното кокосово млеко, млеко од карабао, па дури и брашно од касава, за да го направат сладоледот подостапен. Овие состојки му даваат на сладоледот значително различен вкус и конзистенција од западните сладоледи на кои тој бил базиран. Оригиналните вкусови биле разновидни, но вклучувале филипински вкусови како мантекадо (путер), убе (виолетов јам), кесо хеладо (сирење), пинипиг (препечен толчен ориз), диња, манго, џекфрут, авокадо и буко (млад кокос). Вкусовите продолжиле да се развиваат и сега вклучуваат широк спектар на занаетчиски домашни вкусови, вклучувајќи необични како чампорадо, зелено манго со паста од ракчиња (багунг), бибинка и така натаму.

Со текот на времето, производителите на сорбети почнале да се натпреваруваат со комерцијално достапните сладоледи со усвојување на нивните вкусови, како чоколадо, колачиња и крем и кафе мока. Комерцијалните гиганти за сладолед како што се Arce Dairy, Esmerald, Darchelle, Magnolia, Nestlé и Selecta, исто така, почнале да копираат локални вкусови и почнале да ги продаваат своите производи во колички за сорбетеро.

Сорбетите го добиле името „валкан сладолед“ како шега, поради фактот што се продаваат на улиците.

 Сорбетеро 
мини|Модерен сорбетер поставен на триколка пред парохиската црква Сан Луис Гонзага, Пампанга.
Сорбетите ги продаваат сорбетероси (продавачи на сладолед) користејќи шарено обоени дрвени колички кои обично можат да примат три вкуса, секој во голем метален сад. Продавачите ги добиваат своите колички од производители што се распространети низ градовите на Филипините наутро и шетаат по улиците цел ден, повикувајќи ги потрошувачите од нивните домови со ѕвонење со мало рачно ѕвонче.

Дрвената количка имала две големи дрвени тркала на предниот дел за лесно туркање на количката, иако најновите колички сега се  прикачени на велосипеди. Количката е полна со рендан мраз посипан со сол за да се создаде пониска температура околу металните канистри и да се задржат сорбетите замрзнати подолго. Целата количка со сорбети е достапна и за приватни собири кога ќе се договори со сорбетерот. Обично е поевтино од купување галони сладолед што ќе им се служи на гостите. Сорбетероите нудат неколку опции за сервирање. Може да се сервира во корнет од вафла, корнет од шеќер или лепче, по различни цени. Порцијата може да вклучува еден вкус или, без дополнителни трошоци, мешавина од достапни вкусови.

Сорбетеро е исто така прикажан во филмот и во песните како што е филмот „Mamang Sorbetero“ од 1979 година и песната „Mamang Sorbetero“, изведена од Целесте Легаспи.

Во стрипот „Pugad Baboy“, еден сорбетеро се жали дека терминот „валкан сладолед“ е неправеден, но ликовите истакнуваат дека терминот е добро вкоренет и дека нивните предложени алтернативи како „алтернативен сладолед“ или „независен сладолед“ само ги збунуваат клиентите.

 Поврзано 

 Сили сладолед
 Кесо сладолед
 Хало-хало
 Список на филипински десерти

 Надворешни врски 

 Наводи 

Категорија:Сладолед
Категорија:Филипинска кујна