Владимир Трулар

Карел Владимир Трулар (3 септември 1912 – 4 јануари 1977) бил познат словенечки теолог, филозоф, поет и критичар на литература.

 Живот и работа 

 Рани години 
Карел Владимир Трулар бил роден на 3 септември 1912 година во Горица, град во поранешната Австро-унгарска империја. Неговата мајка Марија Малнерчич потекнувала од Дивача; неговиот татко, Франтишек Трулар, имал чешко потекло и работел во железница. За време на Првата светска војна, целото семејство отишло во Јесенице во Горењска во 1915 година, каде што ги поминале следните неколку години на поткровје.

Во Кралството Срби, Хрвати и Словенци тој одел во основно училиште од 1918 до 1926 година и бил сметан за паметен и жив. Поради неговите одлични оценки, и со помош од страна на донатори се запишал во деветгодишно средно училиште во Љубљана, и подоцна дипломирал во 1933 година.

Неговиот средношколски период бил доста интензивен и за неговото духовно формирање и за неговата литературна професија. Во тој период, Трулар бил под големо влијание на неговиот професор Ернест Томк. Исто така, Трулар станал дел од католичките здруженија Дијашки Орел (Студентски орел) и Мариина Конгрегација (Маријанска конгрегација); подоцна, тој се приклучил на Млајци (Млади луѓе). Тој бил водач на Зелените врски, кое било студентско движење што протестирало против деспотизмот на Александар I.

За време на последната година од средното училиште, Трулар се одлучил да стане свештеник. Тој влегол во епархиската богословија во 1933 година за да студирал филозофија, дипломирајќи две години подоцна со тезата Знаењето на постоењето на Папскиот Грегоријански универзитет во Рим. Тој период се припишува на афирмацијата на Трулар на филозофските теории на Алеш Ушеникник.

Трулар се вратил во Љубљана во 1936 година, каде што продолжил со неговите студии по теологија. Незадоволен од типичната структура на теолошката студија, тој се свртел кон теориите напишани од Романо Гвардини, Марешал и други современи мислители кои го промовирале егзистенцијалистичкиот аспект на филозофското истражување.

Иако тој бил студент на Богословијата, морал да ги извршува неговите воени обврски (јули-декември 1938) во Осиек, Хрватска, каде што повеќе го научил српскохрватски јазик. За време на неговите слободни моменти низ градот, тој почнал да ги чита делата на Владимир Соловјов, кои му отвориле бесконечни можности за христијанска филозофија изградена врз метафизиката на уни-тоталноста.

 Теолошки студии 
Трулар бил нареден за свештеник на 29 октомври 1939 година и ја добил својата теолошка диплома во јуни 1941 година, со тезата Процесот на дивинизација во Владимир Соловјов. Втората светска војна ја поминал во Рим наизменично со кратки периоди на специјализација со дејноста духовен водич на семинаријата во Љубљана. Таму, тој решил да се посвети на духовната теологија, но интензивно го негувал и изучувањето на догматиката, за што сведочел есејот „Доктрината на Владимир Соловјов за еволуцијата на догмата“, кој бил објавен во академското списание Богословни весник.

Во средината на 1945 година, ги следел настаните на Рожманскиот факултет, прво во Падова, а потоа во Јужен Тирол. На 18 ноември 1946 година, по совет на таткото Августин Беа, тој станал дел од Исусусовци. Го поминал својот новијатар во Пула од 1946 до 1948 година, каде што го запознал отецот Алберт Штегер, кој бил целосно посветен на врската помеѓу неговото човечко богатство и духовноста на Свети Игнатиј. Во неговото училиште, Трулар ја замислил основата на својата антропологија и на неговата христологија. Во таа средина, тој тргнал по патот на искуствено истражување, кое Трулар го одбивал во текот на целиот негов живот. Тука го научил христолошкиот хуманизам, познат како искуството на Апсолутното.

Во 1949 година, добил покана од страна на Грегоријанците да оди во Рим за да се интегрира во наставната група на тој универзитет. Со соработката на Штегер, тој спремил истражување во врска со внатрешноста на Свети Игнатиј, кое било објавено во Журнал за аскетизам и мистицизам. Понатаму, како точно толкување на духовноста на свети Игнатиј бил оценет извадок од тоа дело, со насловот „Богонаоѓањето на св. Игнатиј во последните години“. И со тоа, заедно со уште четири есеи, тој се претставил како „професор екстра-обичен“ на Грегоријанскиот. Тој бил предавач од 1950 година; станал редовен професор во 1956 година. За брзо време, Трулар ја окупирал Катедрата за мариологија, но подоцна му ја изразил на ректорот Деза желбата да можел да ги посвети неговите истражување и неговото учење исклучиво на духовната теологија.

Трулар го замислил студирањето како акција во светот; што се однесувала до духовната теологија, тој на посебен начин ја замислувал како иницијација за христијанското искуство. За пет години од 1960-тите, неговите предавања биле посетувани од приближно 300 до 350 студенти од триесет различни национални колеџи. Во тие активности исто така учествувале сто верски редови и собранија. Предавањата на Трулар покривале разни теми, како што биле духовната теологија на секуларноста и монаштвото, теологијата на работата и слободното време, светиот и естетскиот апсолут, политиката, Weltanschauung, сетилата-дух-искуството, поезијата и духовниот живот. Неговото учење се развило, преминувајќи од анализата на поединечните писма напишани од Свети Павле до христијанскиот хуманизам, од извонредно религиозни теми до гносологијата и естетиката. Во тоа, тој секогаш започнувал од разликата меѓу рационално знаење и рационално, а-концептуално и а-категорично знаење.

 Соработка со Медобје 
Околу десет години соработувал со списанието Медобје, кое излегувало во Аргентина. Овде ги објавил христолошкиот есеј Развој и распнување на човековата природа, 1956 и теолошката рефлексија Преобразување на светот и бегство пред него. Во 1958 година, во Буенос Аирес била објавена збирката текстови Нова земја и есејот Христијанска зрелост во Медобје. Следната година била објавена рефлексијата Проблемот на личната послушност. Во 1961 година, во Медобје бил објавен поетскиот циклус на Крстител проследен со есеј-коментар Револуција, конзерваторизам во животната култура. Истата година во Буенос Аирес била објавена неговата втора поетска збирка со наслов Црвеното постоење.

Во едно интервју на 24 мај 1965 година, тој тврдел дека внатрешните настани кои се случувале во Словенија биле погрешно разбрани од страна на некои антикомунистички писатели; тоа создало тензии внатре во СКА. Одбиено од Меддобје, интервјуто било објавено во Трст од страна на ревијата „Младика“ со насловот Разговор под Квиринал (1966).

Кон крајот на 1969 година во Цеље бил отпечатен во „Мохорјева Дружба“ Во деновите на океанот шепоти, републиката на неговите претходни збирки кои биле регледани и нарачани во седум дела и два циклуса. Во 1971 година, тој го објавил Основни концепти на духовната теологија, каде што се појавиле посебните карактеристики на неговата гносологија и онтологија. Во 1973 година била објавена неговата втора лирска збирка Светлината од црната тиња. Истата година, тој ја објавил Лексикон на духовноста, каде што термините на католичкиот етос биле повторно разгледани од модерна перспектива.

 Подоцнежни години и смрт 
На крајот на 1974 година, на 62-годишна возраст – откако поминал 25 години во Рим посветен на интензивна дидактичка и истражувачка активност – Трулар се вратил во својата родна земја во Дравље, предградие на Љубљана. Последните негови години биле одбележани со напади од страна на конзервативното свештенство, кое се противело на соборните иновации, и југословенската полиција - иако му била гарантирана слобода на говорот. Тој го напуштил Дравље во јуни 1976 година за да се повлечел во доброволен егзил во Болцано. Неочекувано починал од церебрална исхемија утрото на 4 јануари 1977 година.

По неговата смрт, за интересот на неговата сестра Зора и неговата верна ученичка Лојзе Братина, биле објавени есејот Приказната за апсолутот во словенечката литература и две необјавени збирки на текстови под наслов Мотнордечки глас. Исто така, биле објавени и две други дела, кои биле напишани со професорот Г. Тилс од Католичкиот универзитет во Лувен: „Лаици и светост I“ Лаици и совршен христијански живот (1963) и „Лаици и светост II“..Светоста и животот во векот.

За време на неговиот живот, Трулар објавил околу 250 написи и есеи за различни прегледи, речници и теолошки енциклопедии, вклучувајќи го и Светата тајна на светот.

 Литература 
 Автобиографски белешки, Архив Св. Јакоб, Љубљана
 Вл. Трулар, „Concetti fondamentali della teologia spirituale“, Queriniana, Бреша, 1971 година
 Вл. Трулар, „Lessico di spiritualità“, Кверинијана, Бреша, 1973 година
 Вл. Трухлар, „Лексикон Духовности“, Цеље, 1974 г
 O. Simčič, "L'assoluto nel pensiero e nell'esperienza di Vladimir Truhlar", "Iniziativa isontina", Горица, Anno XIX, n. 1/68, април 1977 година, стр. 62–63
 АА. В.В. , „Slovenska Izseljenska Književnost“, I, Založba ZRC, Љубљана, 1999 година, pp. 163–69
 Вл. Трулар, „Теологија во поезија“, Липа, Рим, 2002 година, стр. 209–65
 АА. В.В. „Од идеја до теологија“, Мохорјева Дружба, Цеље, 2004 година
 Ф. Пиберник, „Темни кармин“, Мохорјева Дружба, Цеље, 2007 година
 Вл. Трухлар, „Збрано дело“ (Уреди со коментар и белешки од Ф. Пиберник), I-II, Заложба ЗРЦ, Љубљана, 2011–13 година

Категорија:Починати во 1977 година
Категорија:Родени во 1912 година
Категорија:Апсолвенти на Љубљанскиот универзитет