Аварска марка

Аварскиот марш (; ) — јужна погранична провинција на Франкската Империја, основана по успешните Франкски кампањи и освојувањата на аварските територии долж реката Дунав, источно од реката Енс, на местото што денес е Долна Австрија и северозападен дел на Унгарија. Откако Франките ја освоиле оваа област во крајот на 8-миот век, имало неколку административни промени во тие региони. Територијата долж реката Дунав, од реката Енс до Виенските шуми, била директно управувана како погранично продолжение (марша) на Франкска Баварија, додека региони понатаму на исток, до реката Раба, биле првично доделени на преостанатите аварски принцови, под Франкското врховно владеење. Во текот на 820-тите и 830-тите години, биле направени дополнителни административни промени во поширокиот регион на Франкска Панонија, кој бил населен главно со Панонски Словени. Териториите на преостанатите аварски принцови биле целосно интегрирани, а Авари на крајот исчезнале од регионот.

Подоцна во текот на 9 век, регионот бил оспорен меѓу Источното Франкско Кралство и Велика Моравија, додека на самиот почеток на 10 век бил нападнат и освоен од Маџарите . По Битката кај Лехфелд (955), териториите по должината на реката Дунав, од реката Енс до Виенската Вудс, биле повторно освоени од Германците, и бил воспоставен нов марш (околу 972 година), со што се создало јадрото на Маргрофството Австрија.

 Историја 
десно|мини| Населено место на Авари во Панонскиот басен, од VII до IX век
Во 8-миот век, аварската власт во региони долж реката Дунав се протегала кон запад до реката Енс, која ја граничела со Баварија. Во 788 година, Франките воспоставиле директно владеење над Баварија, што го предизвикало соседните Авари. Во истата година, Авариите направиле напад на Баварија, но франко-баварските сили успеале да ги отфрлат, а потоа покренале контранапад кон соседните аварски територии, сместени долж Дунав, источни од Енс. Двете страни се соочиле блиску до реката Јбс, на Јбс Поле (германски: Ybbsfeld), каде Аварите претрпеле голем пораз (788).

 Франки офанзиви 
За да ги обезбеди источните граници, Карло Велики дошол лично во Баварија, во текот на есента истата година (788). Тој одржал совет во Регенсбург и регулираше неколку прашања во врска со баварските погранични региони (маршеви),  со што ја подготвил основата за идните акции кон исток. Во 790 година, Аварите се обиделе да преговараат за мировно решение со Франките, но не бил постигнат договор.

Во 791 година, голема франкска армија, предводена од Карло Велики, преминала од Баварија во аварската територија преку реката Енс. Франкската армија напредувала долж реката Дунав, разделена во две колони, но ниту една од нив не наишла на активен отпор, и наскоро двете достигнале регионот Виенски шуми, на вратата на Панонската низина. Не биле водени решавачки битки, бидејќи Авариите се повлекле подлабоко во Панонија, овозможувајќи им на Франките да напредуваат до реката Раба.

Во 796 година, франкските сили под водство на синот на Карло Велики, кралот Пипин од Италија (погинал во 810 година), започнале голема офанзива во централна Панонија. Франкската армија во сојуз со локалните Панонски Словени, стигнала до реката Драва, ја преминала реката Дунав на исток и ја уништила главната аварска тврдина наречена Прстенот на Авариите. Аварската моќ била одлучувачки смачкана, а нивниот каган станал франкски васал, додека преостанатите Авари се повлекле зад реката Тиса. Тие победи биле запишани во епската поема De Pippini regis Victoria Avarica. Франкските кампањи против Авариите биле опишани и во Vita Karoli Magni.

 Нова гранична администрација 
Успешните франкски освојувања и стекнување нови територии, особено оние помеѓу реката Енс и Виенските шуми, и понатаму кон реката Раба, претставувале значителен напредок за безбедноста на франкската држава, а особено за Баварија. Во почетокот, новите територии во Горна Панонија биле ставени под јурисдикција на баварскиот префект Гиролд (погинал 799), и подоцна биле организирани како погранична единица, која станала позната како (баварска) Источна марша (латински: marcha orientalis) или Аварска провинција (латински: Provincia Avarorum). Таа обезбедувала безбедност за источните граници на Баварија, истовремено осигурувајќи главна комуникација помеѓу франкска Баварија и Панонија.

Во исто време, подалеку на југ, соседните региони Карантанија, Крањска и југоисточните панонски региони (Долна Панонија) биле оставени под управа на нивниот освојувач, италијанскиот крал Пепин. Тие региони биле управувани како погранични територии и зависности на Маршот на Фриули. Така, на почетокот на 9 век, Франкиските поседи во Панонија биле управувани од два центри: франкската администрација во Баварија била задолжена за северозападните региони на Панонија (Аварски марш во Горна Панонија), додека франкската управа во Италија била задолжена за јужните и источните региони (Долна Панонија со словенски зависности).

Во 803 година, ситуацијата во панонските региони барала уште една франка интервенција. Карло Велики дошол во Баварија и испратил војска на исток, на чело со новиот баварски префект Одулф и пограничниот гроф Вернер, командант на источниот марш, чие седиште било во Лорх (стариот римски Лауриакум, на сливот на Енс и Дунав). Походот бил успешен, а до крајот на истата година неколку аварски и словенски господари од Панонија дојдоа во Регенсбург, за да му оддадат лична почит на Карл Велики.

Во тие години, територијата долж реката Дунав, помеѓу Енс и Виенските шуми, била управувана директно, како погранично продолжение (марша) на франкската Баварија, додека региони понатаму на исток, до реката Раба, биле доделени на преостанатите аварски принцови, Теодор (погинал 805) и Аврам. Аварските принцови се преобратиле во христијанство и продолжиле да го управуваат својот народ под франкското врховно владеење, во региони на Горна Панонија, помеѓу Карнунтум и Саварија (денешен Шомбатхељ, во Унгарија).

Во 811 година, друга франкиска експедиција била испратена на исток, овој пат со цел да се решат тековните спорови меѓу Аварите и Словените во дунавските области на Панонија. Есента истата година, неколку аварски и словенски господари дошле во Ахен, со цел да ги решат меѓусебните спорови пред Карл Велики, со што ја потврдиле својата потчинетост на врховното владеење на Франките.

 Административни промени 
десно|мини| Царство (зелено) на кралот Лудвиг од Баварија, кое ги вклучувало (од 828) сите југоисточни погранични региони
Во 817 година, новиот император Лдвиг I (г. 840 г.) одлучил (однапред) да регулира различни прашања поврзани со наследувањето, вклучувајќи го и прашањето за управувањето над зависните народи на источните граници на Франките. Објавувајќи ја идната поделба на франкиските провинции меѓу неговите тројца сина, императорот решил да му даде на својот млад син Лудвиг (р. 876 г.) изгледите за Баварија, вклучувајќи го и владеењето над зависните Авари и Словени ( Боеми и Карантанци ).

Бидејќи принцот Лудвиг бил сè уште малолетен, тие одредби не биле веднаш применети, но најавиле важна промена: од времето на починатиот крал Пипин (погинал 810), зависните словенечки региони во Карантанија и јужна Панонија не биле управувани од Франкска Баварија, туку од Франкска Италија, како територии зависни од Маршата на Фриули. Кога принцот Лудвиг конечно станал полнолетен во 825-826 година, тие региони се уште биле под администрација на неговиот постар брат Лотар I (погинал 855), владетел на Италија, и неговиот пограничен командант, војвода Балдрик од Фриули.

По добивањето на баварската кралска круна во 826 година, младиот крал Лудвиг, исто така, сакал да ја преземе контролата (што е можно поскоро) за сите други региони што му биле ветени во 817 година. Многу брзо, тој доби шанса да ја постигне таа цел и да го концентрира во свои раце владеењето над Баварија и Карантанија, вклучувајќи ги сите источни и југоисточни маршеви и зависните аварски и словенски територии.

Во 827–828 година, кралот Лотар од Италија и војвода Балдрик од Фриули не успеале да ги заштитат јужните погранични области од бугарските напади, и поради тоа императорот Лудвиг одлучил да ги оддели тие региони од јурисдикцијата на Маршот на Фриули, ставајќи ја Карантанија и соседните региони под управата на Лудвиг од Баварија (828). Во тој момент, кралот Лудвиг од Баварија станал директен владар на целиот франкски југоисток, што вклучувало Баварија и Карантанија со сите источни марши и зависните аварски и словенечки региони низ Панонија.

 Последиците 
Обединет под Лудвиг од Баварија (828), целиот франкски југоисток бил поврзан со настанувачкото Источно Франкско Кралство и потоа бил реорганизиран како Марш на Панонија. Во текот на 830-тите и 840-тите години, биле направени дополнителни административни промени во поширокиот регион на Франкска Панонија, која до тогаш била населена главно со Словени. До тој момент, териториите на преостанатите аварски принцови биле целосно интегрирани во редовната административна структура, а Авари на крајот исчезнале од регионот. Аварската ознака за маршата исто така исчезнала, а до 850-тите години, целиот регион источно од Баварија бил веќе познат како Баварската пустиња.

Последователно, во рамките на понатамошните внатрешни поделби на Франкската империја, Баварија и југоисточните погранични региони останале поврзани со Источното Франциско Кралство. До средината на 9 век, владеењето на Франките во регионот било оспорено од словенските кнезови од Велика Моравија. На самиот почеток на 10 век, регионот бил нападнат и освоен од Унгарците. По Битката кај Лехфелд (955), териториите покрај реката Дунав, од реката Енс до Виенската Вудс, биле повторно освоени од Германците и новиот баварски источен марш () е основана (околу 972) со што се создава јадрото на Маркгравијата Австрија.

 Поврзано 
 Аварски војни
 Историја на Унгарија
 Историја на Австрија
 Наводи 

Категорија:Источна Франкија
Категорија:Карло Велики
Категорија:Австрија во средниот век
Категорија:Унгарија во раниот среден век