Зигмунт Милковски

Зигмунт Милковски, псевдоним Тодор Томаш Јеж (23 март 1824 година во Подолија, Руска империја - 11 јануари 1915 година во Лозана, Швајцарија) полски романтичар писател и политичар кој се борел за независност на Полска (). Во 1869 година станал член на Српското учено друштво, друштво кое и претходело на Српската академија на науките и уметностите .

 Творештво 
Зигмунт Милковски е еден од најплодните полски писатели, освен новинарски дела напишал 80 романи (втор по Крашевски). Како романописец дебитирал со делото Васил Холуб, објавено во 1858 година во „Литературен дневник“. Романите на Милковски го откриваат неговиот интерес за селските обичаи и култура, особено од Украина, каде ги документирал етнографски, но не го криел и својот позитивен став кон нив. Тој ги ценел и неговите естетски и етички вредности. Ги претставувал конфликти меѓу благородништвото и селаните, во кои го обвинувал благородниците. Сепак, тој укажал на можноста за воспоставување добри односи меѓу земјопоседниците и нивните поданици. Според него, социјалната рамнотежа требала да се заснова на поделба на трудот што е од корист за имотот и селото, како и на взаемна корист и почит. И покрај заедничките идеолошки нишки, романите на Милковски не биле монотематски. Во Ханџија Захорничка главната оска била изградбата на црквата и улогата на ликовите кои требале да ги научат принципите на религиозната градба. Романот Васил Халуба се однесувал на Руско-турската војна од 1828 година и Ноемвриското востание. Приказната за правнукот ги комбинирала карактеристиките на селски роман, историски роман, едукативна романса, семејна сага и социјално новинарство.

 Романи 

 Васил Холуб, Лавов 1858 година, Дигитална библиотека Радом -
 Ханџија Захорничка, Вилнус 1859, ПОЛОНА
 Шандор Ковач, Вилнус 1861 ПОЛОНА
 Приказната за пра-пра-пра... внук и пра-пра-пра... дедо, том 1, дел 1 Вилнус 1863 година
 Приказната за пра-пра-пра... внук и пра-пра-пра... дедо, том 1, дел 2, Вилнус 1864 година
 Приказната за пра-пра-пра...внук и пра-пра-пра...дедо, том 2, дел 1 Вилнус 1863  година
 Приказна за пра-пра-пра...внук и пра-пра-пра...дедо, кн. 2, дел 2 Вилнус 1864  година
 Вретено, Лавов 1865 година
 Асана. Пасус од историјата на „Балканските Словени“ Историски роман, Лавов 1869 г.
 Учител, Варшава 1869 година
 Уроца, Варшава 1870 година
 Дерслав од Ритвиани, Варшава 1871 година
 Хрихор Сердечен, Познањ 1874,година
 Офиари, том 1, Варшава 1874 година
 Жртви том 2, Варшава 1874 ПОЛОНА – електронска верзија Зарница, Варшава 1874 година
 Еманципирана, Варшава 1874 година
 Случајот Стародуб, Лавов 1875 година
 За кралот Олбрахт, Варшава 1876 година, ед. 2 Варшава 1930 година
 Словенски херког, Варшава 1876 година
 Од турбулентен момент, Варшава 1880-1882 година
 Дефекти. Роман од историјата на јужните Словени, Варшава 1881 година
 Внук на знаменосецот, Варшава 1881 година
 Свршеницата на Харамбаши. Роман од историјата на јужните Словени, Варшава 1882 година
 Џуџест дипломат, Варшава 1882 година
 Дакиски регион. Роман од српската историја, Варшава 1883 година
 Низаради, Варшава 1884 година
 Во одбрана на гнездото, Варшава 1884 година
 Ротуловици. Роман од српската историја, Варшава 1884 година
 Благородничка дипломатија, Варшава 1885 година
 Пред двесте години, Краков 1887 година
 Зад ѕвездата водилка, Варшава 1896 година
 Овие и оние, Роман од времето на унгарската кампања, том 1, Варшава 1899 година
 Овие и оние, Роман од времето на унгарската кампања, том 2, Варшава 1899 година
 Овие и оние, Роман од времињата на унгарската кампања, том 3, Варшава 1899 година
 Во зората, Лавов 1889 година
 На реките на Вавилон, Варшава 1899 година
 Ластовици Варшава 1900 година
 Љубов во неволја - роман од историјата на Хрватска, Варшава 1902 година
 Дневниците на пробниот човек. Комишник, Варшава 1903 година
 Првата Божја заповед, Варшава 1907година

 Политичко новинарство 

 Учеството на Полјаците во Источната војна, Париз 1858 година
 Дневниците на скитникот, Лавов 1858 година
 Скициран Л. Миерославски, Париз 1869 година
 Во Галиција и Исток, Париз 1880 г
 Одговори на адресите на полската младина, Краков 1883 година
 За активната одбрана и националното богатство, Париз 1887 ПОЛОНА 
 Сеќавања на Ј.И. Крашевски, Варшава 1888 година
 Приказна од патување низ полските колонии во Северна Америка, Париз 1901 година
 Национално богатство на Полска. Малку за Националната лига, Лавов 1905 година
 Не ја расипувајте историјата малку, Варшава 1912 година
 Профили за емиграција, Викиизвор Лвов 1904

 Ордени 
Со одлука на претседателот на Република Полска, Игнаси Мошцицки, од 9 октомври 1933 година, постхумно е одликуван со "Крст на независноста" за неговата улога во враќањето на независноста на Полска

 Семејство 
Роден е во семејството на Јозеф, наполеонски офицер, службеник, закупец на имоти и Балбина (моминско Бруџевска).

Во 1861 година се оженил со Зофија (моминско Вроблевска, 1840-1906), со која имал пет деца:

 Јосиф (1870-1920), капетан на полската армија, витез на Виртути Милитари,
 Антонина (1871-?), сопруга на Францишек Равита-Гавронски,
 Хана Појавска (1872-1931), сопруга на познатиот уметник-скулптор,
 Хелена (1872-1931), сопруга на Станислав Тарчињски (1878-1926),
 Марија (1878-1907), сопруга на Станислав Вајл (1875-1944).

 Наводи 

Категорија:Академици на САНУ
Категорија:Починати во 1915 година
Категорија:Родени во 1824 година
Категорија:Полски писатели