Хаплогрупа R (мтДНК)

Хаплогрупата R е широко распространета човечка митохондриска ДНК (мтДНК) хаплогрупа. Хаплогрупата R е поврзана со населението на Евроазија пред околу 70.000 години и е распространета кај современите населенија низ светот надвор од Потсахарска Африка.

Хаплогрупата R е потомок на макро- хаплогрупата N. Помеѓу хаплогрупите на потомците на R кладот се групите B, U (а со тоа и K), F, R0 (а со тоа и HV, H и V) и JT (предците хаплогрупа на J и T).

 Потекло 
Соарес и неговите соработници (2009) ја проценуваат староста на хаплогрупата R на приближно 50.000 до 70.000 години.

Ова е во согласност со појавата во текот на крајбрежната преселба од Источна Африка кон Западна, Јужна и Југоисточна Азија.  Се претпоставува дека раната лоза на хаплогрупите M, N и R е по должината на крајбрежниот пат во периодот од пред околу 70.000 до 60.000 години. Северниот пат надвор од Африка е уште една прилика, каде што проширувањето на хаплогрупата R може да потекнува од Југоисточна Азија.

Хаплогрупата R има широка разновидност кај домородното население на Јужна Азија. Племињата и кастите од Западна и Јужна Индија покажуваат поголема разновидност од другите региони, што веројатно укажува на нивниот автохтон статус. Ларуга и неговите соработници (2017) откриле дека мтДНК R се шири во Евроазија и Австралија преку должината на брегот на Југоисточна Азија. Фосилот на човекот Уст'-Ишим од Сибир, датиран пред околу 45.000 години, припаѓа на хаплогрупата R* (порано класифицирана како U*).

 Распространетост 
Хаплогрупата R и нејзините потомци се распространети низ цела Австралазија, Америка, Југоисточна Азија, Јужна Азија, Средна Азија, Западна Азија, Источна Азија, Европа, Северна Африка и Африканскиот Рог.

Базалниот R* клад се наоѓа меѓу Сокотрите (1,2%), како и во североисточна Африка (1,5%), Средниот Исток (0,8%), Блискиот Исток (0,8%) и Арапскиот Полуостров (0,3%).

Хаплогрупата Р е забележана и помеѓу египетските мумии ископани на археолошкото наоѓалиште Абусир ел-Мелек во северен Египет, кои датираат од предптолемејскиот период или од доцното Ново Кралство, птолемејскиот и римскиот период.

Поткладот R2 бил забележан во остатоците од неолитскиот човек од западен Иран во Тепе Абдул Хосеин.

 Дрво 
Ова филогенетско дрво на поткладовите на хаплогрупата R се заснова на трудот на Манис ван Овен и Манфред Кајзер Ажурирано сеопфатно филогенетско стебло на глобалната варијација на човечката митохондријална ДНК и последователните објавени истражувања.

 Наводи 

 Надворешни врски 

 Mannis van Oven's PhyloTree.org – mtDNA subtree R
 Ian Logan's Mitochondrial DNA Site

R