Дела 15

Дела 15 — петнаесеттата глава од книгата „Дела на светите апостоли“ на Новиот завет. Го обработува доаѓањето на апостолите Павле и Варнава во Ерусалим за да учествуваат на Ерусалимскиот собор и почетокот на второто мисионерско патување на Павле. Книгата што ја содржи оваа глава нема наведен автор, но сите ранохристијански извори сметаат дека е дело на апостолот Лука Евангелист, како што е и Евангелието според Лука.Holman Illustrated Bible Handbook. Holman Bible Publishers, Nashville, Tennessee. 2012.

Текст
Изворниот текст е напишан на коински грчки и е поделен на 41 стих.

Ракописно сведоштво
Еве некои рани раскописи во кои се содржи текстот на оваа глава:
На грчки
 Ватикански ракопис (325–350 г.)
 Синајски ракопис (330–360 г.)
 Безин ракопис (~ 400 г.)
 Александриски ракопис (400–440 г.)
 Ефремов раскопис (~ 450 г.)
 Папирус 127 (V век, постоечки стихови 29–30, 34–41)Continuation List Institute for New Testament Textual Research, University of Münster. 
 Лодов ракопис (~ 550; целосен)
 Папирус 33 (~ 550)
На латински
 Лодов ракопис (~ 550; целосен)
Леонски ракопис (VII век; целосен)Bruce M. Metzger, The Early Versions of the New Testament, Oxford University Press, 1977, p. 316.

Места
{{Location map+
| Средоземје
| width=500
| float=right
| label= Средишното и источното Средоземје
| caption= 
| relief = yes
| places= {{Location map~| Средоземје
|lat= 43.0 |long= 12
     |mark= Blue_pog.svg
     |marksize=0
     |label= Италија 
     |background=
     |label_size= 80
     |position= top
    }}
}}
Во главата се споменуваат следниве места, наведени по редослед на јавување во неа:
 Јудеја
 Феникија
 Самарија
 Ерусалим
 Антиохија, Сирија
 Памфилија
 Кипар
 Киликија

 Времеслед 
Доаѓањето на Павле и Варнава во Ерусалим и одржувањето на Ерусалимскиот собор се смета дека се случило некаде меѓу 48Robinson, John Arthur Thomas (1976) Redating the New Testament, Westminster Press.  и 50 г.

Расправа околу прашањето за обрежувањето (15,1–5)

Спорот за обрежувањето започнал во Антиохија, каде „некои луѓе“ () дошле од Јудеја, подучувајќи дека тоа е неопходно за спасение според Мојсеевиот закон. Библиските коментаториM. Eugene Boring, Fred B. Craddock, The People's New Testament Commentary, Westminster John Knox Press, 2004 ги нарекуваат јудеизатори;People's New Testament,  Павле ги нарекол нив и другите со такво учење „лажните браќа, кои дојдоа и се вовлекоа да ја гледаат нашата слобода, која ја имаме во Христос Исус, за да нѐ поробат“.Галатјаните 2,4 — Стандардна македонска библија со девтероканонски книги

Овој спор довел до решение Павле и Варнава да бидат испратени во Ерусалим за да најдат разврска на препирката. Во Ерусалим, во полза на обрежувањето говореле „некои од при­вр­за­ни­ци­те на фарисеите, што беа поверувале“.Дела 15,5

Ерусалимскиот собор (15,6–29)

Раскажувачот го опишува Ерусалимскиот собор во рамките на сцените во Антиохија (почетокот во стих 1–5, а крајот во стих 30–35) за да се долови дејството кое се префрла од Ерусалим во Антиохија како матично место, и можеби нема сознанија за збиднувањата во Ерусалим откако Петар го напуштил градот во Дела 12,17.

Стих 13
 А кога тие престанаа, тогаш проз­бо­ре Јаков и рече: „Мажи браќа, слуш­нете ме!“Дела 15,13
Соборот го послушува Јаков бидејќи тој е првиот од трите столба на црквата (вид. Галатјаните 2,9). Тој бил предводник на црквата во Ерусалим додека не бил каменуван до смрт по настојување на првосвештеникот во 62 г. Јаков бил полубрат на Исус, кој не поверувал сè додека Исус не му се појавил лично под неговото Воскресение (вид. 1 Коринтјаните 15,7).The Nelson Study Bible. Thomas Nelson, Inc. 1997

Стих 14Симон изложи како Бог најнапред ги посети незнабошците, за да избере од нив народ за Неговото име.Дела 15,14 
„Симон“ овде на грчки е '',, Greek Text Analysis: Acts 15:14. Biblehub што се користи за Симон Петар само тука и во 2 Петар 1,1.Strong's Greek Concordance 4826. Sumeón. Biblehub

Враќање во Антиохија (15,30–35)
Поткрепени од апостолскиот указ, Павле и Варнава победнички се вратиле во Антиохија, придружени од пратениците во Ерусалим, Јуда (наречен Варсава) и Сила (стих 22, 32), кои ги зацврстувале и охрабрувале (спор. Дела 14,22), исто како Варнава, кој првично бил пратен од Ерусалим во Антиохија (Дела 14,22-24).

Павле и Варнава се разделуваат (15,36–41)
Овој дел почнува со опис на Павловото второ патување (Дела 15,36-18,23) кое почнува по извесно време (стих 36), без формално ополномоштување како за првото, туку просто за да ги посети преобратените од претходната мисија (стих 36). Павле разделил со Варнава пред да замине (стихови 37–39), а Варнава го снемува од останатите глави во „Дела“, иако Павле го спомнува во неговото прво послание до Коринтјаните (1 Коринтјаните 9,6). Сила од Ерусалим, кој е „пророк“ и помазан со Светиот Дух (Дела 15,32; како Павле и Варнава), станал новиот сопатник на Павле (стих 40). Павле и Сила тргнале на патување низ планините Таур, минувајќи низ Павловиот роден крај Киликија (стих 41), следејќи го патот низ јужна Анадолија (денес во Турција) преку превојот Киликиска Врата. Подоцна проповедале во Македонија и Ахаја (1 Солуњаните 1,1; 2 Коринтјаните 1,19).

 Поврзано 

 Наводи 

 Надворешни врски 
 Глава 15 од Делата на светите апостоли — Стандардна библија на македонски, 2006 г.


15