Фосфор триоксид

Фосфор триоксид е хемиско соединение со молекуларна формула P4O6. Иако молекуларната формула го сугерира името тетрафосфор хексаоксид, името фосфор триоксид му претходело на знаењето за молекуларната структура на соединението, а неговата употреба продолжува и денес. Оваа безбојна цврста супстанција е структурно поврзана со адамантан. Формално е анхидрид на фосфорна киселина, H3PO3, но не може да се добие со дехидрација на киселината. Бела цврста материја која се топи на собна температура, таа е восочна, кристална и многу отровна, со мирис на лук.

 Подготовка 
Се добива со согорување на фосфор во ограничен довод на воздух при ниски температури.

 P 4 + 3 O 2 → P 4 O 6

Нуспроизводите вклучуваат црвен фосфор субоксид.

 Хемиски својства 
Фосфор триоксид реагира со вода за да формира фосфорна киселина, одразувајќи го фактот дека тоа е анхидрид на таа киселина.

 P 4 O 6 + 6 H 2 O → 4 H 3 PO 3

Тој реагира со хлороводород за да формира H<sub id="mwMw">3</sub>PO<sub id="mwNA">3</sub> и фосфор трихлорид.

 P 4 O 6 + 6 HCl → 2 H 3 PO 3 + 2 PCl 3

Со хлорот или бромот го формира соодветниот фосфорил халид и реагира со јод во затворена цевка за да формира дифосфор тетрајодид.

P4O6 реагира со озон на 195 K и го дава нестабилното соединение P4O18.
н|380x380пкс
P4O18 се распаѓа над 238 K во раствор со ослободување на гас O2. Распаѓањето на сувиот P4O18 е експлозивно.

Во реакција на несразмерност, P4O6 се претвора во мешан P(III) P(V) вид P4O8 кога се загрева во запечатена цевка на 710 K, а споредниот производ е црвен фосфор.

 Како лиганд 
лево|мини|155x155пкс| Структура на P 4 O 6 ·Fe(CO) 4 .
P4O6 е лиганд за преодни метали, споредлив со фосфит. Илустративен комплекс е P4O6 Fe(CO)4. Со BH<sub id="mwbg">3</sub>, се произведува димерен адукт:

 центар|мини|280x280пкс| Структура на P 8 O 12 (BH 3 ) 2 .

 Наводи 

Категорија:Сесквиоксиди